장음표시 사용
381쪽
De Terminis Eclipticis defectuuSolarium De parallaxi quam vulgo di
Ecliptici postat Uignari Manifestum etiam est Soιem sub initium sui defectus Multo longius
oportere distare ab Horixonte occidet ali ac sub fine eiusde distat,propter uniuersitatis in de tram motum, qui multo concitatior est quam in Duam Luniae cursus per Signiferis. Quemadm dum uero Lunam in illis duntaxat oppositioniabus luminum, quae nodis Lunaribus actaeent,d ficere dictum est:eode modo Solem quoue inter uentu Luna contegi posse cogitandum est,non momnibus sed in i s saltem Luminum synodis, quae uel in ipsis nodis uel prope alteratram nodoru
TERMINI uero Ecliptita, qui his ὰ Ptolemaeo ad Ecliptica novilunia diiudicata ultra citras nodos ponuntur,sunt ad austrum quidem
para.XΙ .scrup. XXI I. ad septentrionem uero pari.XX.cum besse,intra quo um Luna in m
dio decurrit coitus eri potest,ut Solem totum uel partem ipsius tegat. Sed extra hos limites reperta, semper latam acquirit latitudinem,ut Solem ptatercurrens, nullam plane ipsius mytionem terrae incolis auferre queat,atq; umbra a corpore Lunae θarsa, ηulla sui parte terra co-tiuum velfupra terra uel infra transueha
tur. Verum eum uero defectibus Solis magna adfert uarietatem non tantu Lunae d nodis inae
382쪽
sd terra propinquitas, seu potius telluris, qua-do ad corsa Lune cvaratur insignis magnitudo, qua adfert παράλλα xu hox eis, euariatione scis aberratione nostri uisus, secundu quam Luna ut plurimu in altu caeli locu , quὰm in quo re uera haeret,ira ponitur,atq; inter Lunae veru et visu in longitudine aequὰ ac latitudine loeu,notabilis efficitur differetia. Sanὸ locus uerus tunae alte sue astri est,que indicat linea recta, quadcentro terrae per centra astri ad extrema mundi moenia producitur. Locu aute uisum ostendit linea educta ab oculo,astrum ex superficie telluris aspectante, per Centry astri ad extrem coetu Us protela. Et quonia hae Da re lineae una cu terrae semidiametris,quibra cohs arent, semper existunt in una eademq; planiciis circuli Verticalis,qui per polos Morinotis Siderisque Centrum designatur: Clarum est, iam usum quam uerum astri locum,perpetuo in memorati circuli considere circumferentia, cuius
portio uero et uisoseu abpectabili loco sideris in-
fαψα in ,id est,uihus nostri in longitudine aequ8ae in latitudine euariatio seu aberratio aut haia lucinatis , uulgo diuersitas aspectus nominata: quarum utramuis unumquodq; Sidus, quo pro pius adest conueritati telluris, eo maiorem
admittere solet, O quo longius abest, eo τ 3 minorem
383쪽
minorem, nec insublimioribus alberis globi seu orbibus in nihilum habeat . In Marte uiae percipitur r in Sole ad eb exilis, ut quandoque merito negligaturo in sideribus auth Sole in is rioribus mugis O maximὸ io Lutia sentitur.Sed, neutra eo arere potest unquam, Astro polum Finientis occupante,eὸ quod tune ueri se uisi in caelo loci lineae, Axi Moriuntis eoinlidant alius cum sidus a vertire utcunque dejcitur,
aut utraque mediocris , aut altera in nihilum' abeunte , reliqua insignis apparere confiseuit. Etenim Sidere tenente nonagesim gradu Eclipticae ab utraque parte Horixontis, tota parata laxis in longitudinepenitus ex luditur , sed in i nerim maxima et in latitudine, Econtrario 'cum Sidus Hori ontem octupat , maxima cernituis
parallaxis longitudinis, reliqua parastari latitudinis evanescente: in locis autem intermediis, , utra ; simul mediocriter apparere potest, alias maior alias minor , pro ipses Sideris diantia ab Horiqonte, uel a memorato Ecliptices gradu nonagesimo.
σχολιtν. . 'Si 'A Centriim uniuetiitatis. Id Venex loci. LΚM. Circulus altitudinis per vertice loci incedes. DB D. Planum Horiγontis' ex. superficie telluris visum,aequi distans plano Horizotis L A M. quorum quidem planorum inter se distantia etiamsi apud extrema mundi moenia propter immensitatem coeli pe-
384쪽
nitiis evanescere sentiatur: tamen in reliquis interiolivus mundi orbibus terrae vicinia insolis esse vid prioterrestribuS. G. Astrum telluri propinquum E Locus altri terrae propinqui visias seu alpectaOu:sἀC Locus verus eiusdem astri terrae propinqui. .C E Arcus parallaxeos dicti astri terrae propinqui. Astrum altius remotum a teri estribus.c Locus astri altioris visus. D Locus eiusdem altioris astri verus. DE 4rcns parallaxeos altioris astri: Uscle M. IU-
st C D eIse excessum, quo parallaxis astri humilioris, superat parallaxin astri altioris &e.
Porro qualibet dicturum parallaxeoηρ-- dum se piamus designatur in coelo per lineas curuas hoc modo. Parallaxis κοιταὶ μῆλος, hoc est, uisionis in logitudine aberratio ,est portio Si-gniferi duobus latitudinum circuli per ueruntat uisum locum Siderisiscedentibus unteriecta,
385쪽
At Parallaxis καταπλατη, id est , euartitis uisus in latitudine,est portio utriusvis memor ii circuli latitudinis,geminis interiecta inter se O iuxta Ecliptica parallelis quorum unus per . uerum, alter per uisum Sideris locum incedit. Caetem circuli uerticalis in quo Sideris altitudo capitur, ea portio,qua uero O aspectabili Osri loco intercipitur . est ista ipsa tota uisus
euariatio,quam artifices composito nomine parallaxin ρέηκο πλο ιοῦ vocant, qua es quaedam
longitudo quasi diagonalis, unum quadrangulum orthogonium sub longitudinis latitudinis parallaxi comprehenseum,duobus triquetris orthogoniis distribuens. Hac etiamsi per se videatur parum seruire nostro propositor tamen immediatd confert ad hoc, ut penitus in optatis dimensionum partibus nobis innotescant reliqua memorati quadrat uti orthogontis in longitudine O latitudine latera,rectum angulum in alterutro orthogoniorum triquetrorum comprehendentia, quae nec paruam nec obscuram imδnero maxima O euidente utilitatem nobis praestat in Solaribus deliquiu exactius desini edis.
D.Est polus Signiferi. AB C. portio Signiferi ve-
cunquς accepta. E. Vertex capitis .
E F G. Circulus verticalis per veru F. & visum G. .' Astri
386쪽
tudo eiusde,supputata a latitudinis circulo L B D.& a& Κ jel G similiter locus astri villis seu aspectabilis. DB L. Circulus magnus latitudinis per polos Sithiseri & verum Sideris locum incedens. .iD C G.Circulus magnus latitudinis per polos Signi- seri & locum sideris vllum seu aspectabilem incedens. F Κ. Eclipticae parallelus per Sideris verum locum incedens. LG. Eclipticae parallelus per locum sideris visum
F G.parallaxis Moατηι quae simpliciter accipitur in circulo verticali E s G. B C.Vel p K. vel L G,parallaxis longitudinis interiecta duobus circulis magnis per polos Zodiaci incedentibus,quorsi alter ipsorum per Sideris locu verum , alter vero per eiusdem locum aspectabile ducitur. F L vel Κ G parallaxis i latitudine,duobus interiecta parabi
387쪽
parallel f ad Eclipticam, quorum unum per astri locum verum, alterum per eius cm ailri locum aspectabilem incedere modo dicebamus. Κ F L G, quadrangulum quod distribuit ut duobust triquetris orthogoniis per diagonalcm p G, quae ipsa est illa parallaxis, hkιωλαρη vocata, quae primum in uestigari consueuit, ut inde prodantur reliqua longi tudinis & latitudinis latera F Κ & Κ G, quae idem valent quod G L &L F. Nam etiamsi arcusti FiΚ maiorem csse coueniat quam esse pol sit arcus L G acceptus in parallelo circulo longius ab Ecliptica δέ tecto.& ob id in maiorem anfustia contractoi tamen in hoc negotio idem valet id emque possunt, quia fiant arcus similes. Sc d arcus p L & x G non tantum sunt similes.
Nam Parallaxis in longitudine facit, ut aspectabilis Luminum synodas synodum veram
nunc prἴcedat, nunc uero sequatur: ac praecedit quidem uera synodo contingente in extante Signiferi quadrante orietali:jequitur vero, eadem uera synodo signiferi quadrantem occideri. talem occupante. Id interuallum temporis, quo
uera . uisa synodus distant, maximum,et quod' in septimo Climate horam cum dodrante coae, quare positis scitur, Luminaribus apud Horigonia congredientibus e in locis uero ab Hori onte sublatis semper minus euadit, donec imnonetesimo Signiferi gradu,utraque onodo in
unu teporis momentu coincideme, evanescato
At Parallaxis latitudinis, latitudinem Luna
388쪽
latitudo. sanὸ latitudo Luna uera es eir tuli latitudinis portio, Eclipticae o uerὸ loco Luna interiecta. veram latitudo Luna uisu, Et similiter latitudinis xkrculi portio, sed qua Eclipti ea Θ eius parallelo tirculo per Iocum Lunae rum latitudinum digerentia, es illa ipsa, quam hocamus ia latitudine parallaxin, quae cum Luna Ioussimὸ distat a terra O apud non resimum Eclipticae tradam plurimum in asstrum deiicitur, cotinet inseptimo cliuite plasquam unius gρadas decuincem eui accedunt in-erementa pro ipsius Lunae ad terram appropinquatione decrementa uerὸ, pro eiusdem Luna ab Ecliptices gradu non'gesim νemotione , O praeterea pro ipsius quoque gradus Eclipticae nonagesimi maiore ad uerticem loci exaltatione, quo eoicitur ut ad Boream deiecti incola, parallaxin latitudinis australem semper ma torem percipiant aliis qui hinc ad mediam testu rix artitudinem extolirentur. Atque haec, qua dico,punt pracipua , propter quae Luna raro
in uero suae latitudinis locis o sibinde in Daneris cernitur a terrestribus: nae 49irhrem apis di e meditata tenent, multarum abdit ima pum rerum coelitus apparentium causas reddere possunt. Veluti si quaeratur, cur futuris desectis, termini Ecliptici ab artificiis, uado inaequale;
389쪽
ton'tuendifuerint, ut Septentrionalis duplo fere maior sit Australic Id eo sit, quod nobis cutra Aeqninoctialem habitati dius atque longius ad 1eptentrioncm deiectis, aberrationes uisus in latitudine omnes in austrum protens faciat, ut locus Lune usus,sempera uero suo loco uersus meridiem tra Ositus discedere uideatur .
Vnde Luna es in nil tio 2 suis nodis O ab
Ecliptica in borean ueia disteis tamen ob me voratam uisus transpositionem Eclipticae.tam prope potest admoueri, ut solis aliquam partem intercipiat Amo uero ut fiat totius Solis obscuratio,necessum es,uerum Luna locum aliquanto citra Eclipticam reperiri, quo locus Lunae ui sus in locum Solis ingruat, O sint in una linea, centrum Solis, Centrum Lunae ct uisus noster. Econtrasi Luna in Austrum paxuom admodum heram consequatur latit'dinem, fieri potes, ut per insignem euariationem uisus in latitudine,
ulterius transposita, solem libeta prater curress,nulla fui parte ipsim subire videatur. οes ergo disii militudinis seu inaequalitatis te Uinorum Eclipticorum in defectibus Solaribus vera o perspicua ratio, multa alia pulchra fiamul complectens. Hinc enim facilὰ intelligitur, in qua mundi plaga septentrionali aut australi sol deficere debeat. Indidem patescit causa, cur Lum suo obiectu aliquando maiorem ali
390쪽
quando minorem portionem Soliis quam pro ue- sua latitudine nobis auferat, edi cur non raro accidat, Luva plandi nullam portionem Solis at .i ringere,etiamsi intra Solaris deliquis terminos'
Ecliptieos deprehendatur. Hinc denique capimus rationem, qua exacta futuri defectus aris magnitudo seu quantitas colligitur. Sicut enim Lunam aut cum permansione in umbra uel sine permansione toram aut saltem parte aliqua lumiue priuarisupra diximus, pro latitudine eius uera nulla aut. pauca aut pluscula,n qua tamen id quod ex Lunae ct umbrae Maximarum semidiametroru copositione emergit, excedeterita quoq; hic sciteta est, Solares defectus uariari pro Lune uisa latitudine nulla inuL. ta uel pauca am latitudo Lunae aspectabilis excedat scrupula,qus exsemidiametris Luminu paretibus iunctis plurimu 3 s .existere cosus uerum, O Luna Solis extrema ora periiringes, nulla ipsius portione intercepta iberὰ praeter eurret. Verum dictis semidiametroru serupulis,lat itudinem Lunae uisam excedentibus, ina suo' interhentu aliquam portione Solis inte i cipiet: ut si Lunae latitudo uisa eoaequetur apparenti Lunes idiametro quae consueuit esse quando que scrupulorum ford 17. Luua centro suo coa . . poris Solaris extremam orais contingens,dλί- -diatum femi solem occultabit.