Commentarivs in vtramqve epistolam Pavli ad Thessalonicenses

31쪽

to si si,

stulta can

THESSALON. Hinc nos quoque in medio persecutio num ad Dominum, adeoque ad alios pios respiciamus, ac preis cruce nihilominus spiritu etauitemUS.

Ita ut fueritis uos typi omnis bus credentibus in Macedonia 8 Achaia.

Euidenti signo Thessalonicensium fidem S confessionem confirmat, nemPeeXe,quod uicinae regiones Sc ciuitates de illorum pietate audiuerint, Sc exemplum eorum sint imitatae Monentur hic singuli,ut aliis quoque sint exemplo sua pia confessione Sc vita. Non enim satis est apud te credere, nisi palam testeris, cuius Reipublicae ciuis sis, Nam corde creditur ad iusticiam, Sc ore fit confesto ad salutem.

A uobis enim personuit seramo Domini, non blum in Ma, cedonia 8 Achaia, sed in omni loco fides uestra erga Deum ma

navit,ita ut non opus habeamus

quicquam loqui.

32쪽

E PI S u. DQuomodo alijs fuerint Typi exponit, nimirum quod illorum confessio ad alios dimanauerit, adeo ut nihil sit opus apud alios fidem praedicare Thessalonicensium, quae alioqui nunc satis innotuerit Chri stianis Rebuspublicis exemplum hoc pro Ponatur, ut quo dignitatis loco stant emi nentiores,ed magis in pietate Schonestate aliis praeluceant. Hoc enim plurinatim a cere ad aedificationem, Paulus Thessaloni censium exemplo docet,& evertentia ipsa

tes atur.

Ipsi enim de nobis an nuncisant,qualem introitum habueriumus ad uos, S quomodo consuersi estis ad Deum a simulacris ad seruiendum Deo uiuos ue i

xo, ad expectandum Filium eius de coelis c quem suscitauit ex mortuis,Iesum, qui liberabit

uos ab ira uentura.

Dixit adeo personuisse samam fidei Tessalonicensium apud alios, ut non OPUS habucti Paulus de ea quicquam loqui,

nunc

33쪽

siliuniis citauit tillarissi

s THESSALOM.triin 1 confirmat ab effecturi nimirum quod in annuncient sibi inuicem, qUΟ- inodo id factum sit. Porro hic obserit anus ordinem administrandae Reipublicae Christianae. Primum locum obtinet praedicatio verbi. Hanc sequitur conuersio ad Deum S desertio Idolorum nemo enim simul Idolis c vero Deo seruire potes . Tertio loco finis conuersionis attendendus est, qui est seruire tuo dc vcro Dco, cum expectatione Fili j eius de coelo, qui plene nos ab omnibus malis eripiet. tu igitur Deo non seruit, sed vivat adhuc in sordi hiis carnis suae, Is nondum conuersus est, immo potius totus a Deo auersuS.

CAPUT D

SUMMA SECUNDI

A P UT I S. PAuliis multa passus prolater Euange lium Thessalonicensibus praedicatum, apud quos inculpate vivens sincere eos instituit,qui doedocti recte imitatores alia-

34쪽

E PQ S Dram Ecclesiartim Dei facti sunt in serenea cruce, iam se videndi eos desiderio teneri ostendit.

TRes sunt huius capitis partes. Prima

est longa expositio conuersationis Pauli apud Thessalonicenses . Secunda continet narrationem fruetus praedicati Euangelii apud eosdem, Nimirum quod facti sint imitatores Ecclesiarum Dei in se rendis afflictionibus ob Euangelii conses sonem. Tertia est significatio promtitu dinis animi Pauli ad inuisendos Thessaloμhicensαι

EXEGE SISAE APITIS

SECUNDI, CUM OB SE uatione doctrinarum.

Ipsi enim scitis fratres, quod ingressus noster ad uos non suo

rit inani S. Propositio praesentis expositionis est. Appes

ainsule plua

35쪽

TMESIALON.Appellatione fratrum beneuolentiam captat, ostendit enim affestum suum erga ipsos. '

Sed Mantea pasJ, S conrua meliis asseeti quemadmodum scitis Philippis fiduciam sum ssimus in Deo nostro loquendi apud uos Euangelium Dei incertam mς. Pressuram quam hic commemorat, passus est propter spiritum Pythonicum, quem a puellaeiecerat Actor. I6. Ibi enim uirgis caesus coniicitur in carcerem, cuius custodem ad fidem conuertit. Deinde cer tamen, quod iistinuit apud Thessaloni censes, describitur Actor. 7. Nam Iudari increduli excitarunt totam ciuitatem ad uersus Paulum,adeo ut coactus sit, quem admodum supra admonui, fuga sibi co sulere, Sed prius iacto Euangeli fundamento. Haec nobis proponuntur In me Plum, ne Propter persecutionem abhciamus ossicium, sed potius cum Paulo inci xemur magis ad praestandum ossicium. Nam

36쪽

Nam exhortatio nostra non ex impostura, nes ex impuritas re, ne Q in dolo.

Iam suae do strino modum exponat. Exhortationis verbum accipat Pro toro ministerio suo, seu doctrina tota, Vae auditoribus accommodari nequit, sine X hortationibus. Primum autem se alienum

fuisse ostendit ab η uitiis, quae doctrinam corrumpere solent. Impostura significat fallendi artem Immunditia ad afleetum animi pertinet, Dolus ad modum agen di Significat igitur per Evτιθε p, quod docendo sincere ex pio cordis affectu, la horauerit strenue in propagando Euange tho, id quod sequentibus uerbis clarius m primit.

Sed quemadmodum proba ti fuimus a Deo, ut crederetur nobis Euangelium, sic loqui.

mur, non tanquam hominibus

placentes, sed D DO probanti

corda nostra.

Autorem sui Apostolatus citat, Idque

agni

37쪽

, quod

GT MESSALON. eo consilio, ut Tiresialonicenses statuant se Uere iuxta Dei consilium uocatos esse iri agnitionem Euangeli j, Utque constantius Petitent in confessione eius doctrine,quam a Deo esse norunt. Deinde, tialis Dini ster Euangeli Dese debeat, Ostcndit Nimirum ut se conformet ad UOluntatem Dei, cujus est minister, ne ob hominum satio rem, uel doctrinam sciet, uel confessionem abi jciat, quemadmodum illi solent, qui omnia ambitiose aguntina minuiri gratiam,

Nes enim unquam In cramone adulationis fuimus,quemadmodum nostis, nec in occa sone auaritiae, Ocus testis.

Proximam sententiam enumeratione confirmat. Recitat enim uitia,quibus Oh

noxii est e blent, qui laonminibus placerestiadciat, impuris aflectibus praedit ac pri-ymum moueta se suspicionem adulatio nis, id cp illorum piopii testimonio De indca Maritiae quoci suspicionem mouet, Prouocando ad Dei testimonium, qui Olus de affecibus iudicare potest, inrazitur

38쪽

auaritia.

Nec quaerentes ab homini ibus gloriam, ne i a uobis, nesab aliiS.

Sed gloriae inanis studio alienum si isse monet. Vbi enim ambitio, fastiis, capplausit populares regnant, mi cummi cioso astectu peruersum agendi studium adesse necesse est.Nam cum ambitio sanam

mentem adimit, nulla fides quae Edire S riX operum esse potest unde Dominus Iohan. Qi tomodo uos potestis credere,

qui gloriam mutuo a uobis accipitis, de gloriam quae est a blo Deo non quaeritis Sed quis quaerit gloriam ab hominibus, de quis a solo Deo cessab hominibus gloriam quaerere dicitur, qui ambitiose applausum hominum ob sua facta quaerit. Contra, a solo Deo usrit gloriam,qui pudore sui confusus ad Iratuitam Dei misi ricordiam confugit,nec quicquam sibi es se reliquum statuit, in quo glorietur, Prae' ter Christi gratiam. Proinde, ut huiuS gloriae studium semper cum humilitate coniunc tum est Ita illius ex arrogantia de ignoratione sui manat. Stet igitur hoc M

39쪽

Ecipitis, S

is THESSALON. Num Qui gloriatur, an Domino glori tur. Sed quomodo cum his conuenit diactum Pauli 2 ad Corinth. a. Haec est glo

riatio nostra, testimonitim conscientiarn

strae. Et ad Galat. 6. Opus situm probet unusquist, ct tunc gloriam habebit apud sese An non Paulus his verbis fatetur, recte facientem flacia vocationis suae,possise gloriari Mespondeo, Qui testimonium conscientiae bona habet in suis factis, potest utique gloriari, sed non mira Dominum. tiareia eaeceptione constitua mUS. Primum, acceptum feramus Deo

quicquid habemus boni, nobis nihil arrorigantes Deinde retineamus illud fundamentum, in sola Dei misericordia sitam es.se nobis salutis fiduciam. Postremo in solo honorum Omnium autore acquiesca mus. His sic apud nos constitutis,pia erit in omni bonorum genere gloriatio,immo necessaria S expetenda. Nam nihil aliud est Vera gloria, quam approbatio consci entiae recte audicantis, di aliorum recte tu dicantium. Vbi igitur conscientia hona,coram Deo Sc hominibus,ibi vera olo riatio, unde Paulus Actor, L Ego omni hona conscientia versatus sum ante Deum

in hunc vis diem. Cum

40쪽

Cum possemus in onere esse,

tanquam Christi Apostoli Detitamen sinatis placidi in medio uestri, perinde ac si nutrix foves at filios suOS.

Certissimo signo confirmat, se non quaesiuisse gloriam ab hominibus,cum quit Possemus esse in onere hoc est,usUr pare autoritatem Apostolicam, ut caeteri Apostoli Tamen huic iuri cessimus miteS, placidio lenes effecti, Perinde atqtie nutriae, quae suos tenellos pueros calefacit, fouet, ac tenerrime tractar. Hoc Pauli ex emplum sequantur ' Euangeli Praec neS, ne abutente auLOritate sua, plus destruant, quam aedificent Quod quidem illis usu venire blet, qui intempestiuo zelo iurisdictionem Ecclesiasticam usurpant, sine maturo Ecclesiae iudicio. Porro hic locus, mureli, Cozmth.9.videtur non nullis patrocinari peribus supererogationis, quae definiunt esse opera indebita, ut quae nunt ultra id, quod quis debeat. Verum priusquam respondeam ad argumentum Papillicum,firima demonstratione oste sed i

pretii gati

Iussi.

ista