장음표시 사용
221쪽
, o B. Lanti anci Archiepiscopi Cantuar.
nem , neque per inanem gloriam acientes: sed ita numilitate superiores sibi inuicem arbitrantes , non quae sua sunt singuli considerantes, sed ea , quae aliorum. 3. Hoc enim sentite in Vobis , quod es in Christo Iesu qui cum in forma Dei esset , . 1. non rapinam , ut primus homo , arbitratus est esse se aequalem Deo: c. 7. sed semetipsum exinanivit, humiliauit , 8. formam serui accipiens , in similitudinem hominunt, camis peccatricis, A dtus, s . & habitu inventus ut homo, sitiuit, e riuit, oec. Humiliavit se metipsum factus obediens usque ad mortem turpi mam, mortem autem cru cis. 1 o. Propter qGod, quia humiliavit se , & Deus exaltavit illum , 1i. 3 donauit illi nomen , quod est super omne nomen: ut in nomine Iesu omne , ex omni genere , genu flectatur , Vel vi, vel voluntate , 11. caelestium, ter-1estrium, & infernorum : & , ita ut omnis lingua confiteatur , quia Domi
nus Iesus Christus in gloria ess Dei Patris. Itaque sicut Christus, qui in om Μibus se humiliavit, charissimi mei, D i 3. sicut semper obedillis ) non ut
in praesentia mei tantum, sed multo magis nunc in absentia mea ,14. cum metu , S: tremore vos ipsos humiliando , qtne aliorum sunt quaerendo , V e stram salutem operamini i 3. Deus est enim, qui operatur in vobis & velle, de perficere , pro bona sua voluntate , non meritis uestris. Omnia autem facite sine murmurationibus , non recalcitrantes , & haesitationibus iustae:
ut sitis sine querela , ut non possit de vobis conqueri , & simplices , non in hy-
3. LANFR. Hoc enimsenti te Id est, humilitatem & cliaritatem quae aliorum sant quaerentes j habete in vobis quas in Christo fuisse, de quod Christum fecisse scitis : Quod est , Hoc sentite in vobis,
. Non rapinam ) Quis quis arbitratur 1e esse quod non est, quodammodo in ipsa sua opinione aliunde rapit sibi quod non
est. 1. AvGus T. Non rapinam Ergo in tessi-ge Apostolum ideo dixisse , non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo j quia non aliorum arbitratus est esse quod natus est; sed tamen quamuis aequalitatem Dei non fuerit arbitratus alienam sed suam, semet ipsum exinanivit, non qu aerens quae sua sunt sed quae nostra. sun P. 6 GREG. Semetipsum exinanivit in Semetipsum exinanisse est, ab inuisibilitatis suae magnitudine, visibilem se demonstra re ut formam serui tegeret, quod in circu scripte omnia eX diuinitate penetraret.
. AMBRO s. Sed femetipsum j Hoc est di gnitatem suam abscondit hoc solum enim audientibus esse existimabatur quod &videri poterap. 8. Formam ferui) Quo dixit, Formam ferui accipiens, exposuit addens, insimilitudinem hominum fictus factus posuit pro habitans: insimilitudinem hominum, id est,
'. Aucius T. Habitu inventus) Id est ha bendo hominem, inuentus ut homo est.
que in hunc locum illa quae ad diurnam n turam pertinent, visus est dixisse. Iam vero ad illa transit quae humance postulat aptari natur 2.1o. Propter quo ) Illis sermonibus qui erant deitatis suadebat nobis humilitatem: de illis vero qui secundum humanitatem facti sunt, ostendit ipsam humilitatem lucrari iam rem esse.
H. Et donauit illi Euidens est, quod non vocabulum , sed rem quamdam adquisit tam ei, quia assumptus est a Verbo, ut illud & cognoscant, quoniam nomen tibi
ar. Coelestium ) Coelestium dicit inuisibilium virtutum. Terrestrium Vero vivo rum hominum. Infernorum etiam illorum qui mortui sunt, qui&ipsi per res r- rectionem Deum confitebuntur suae resurrectionis auctorem.
I 3. Sicutsemper Optime per memoriam praetentorum , persuasit illis nihil de caetero indignum sapere
I . AvGusT. Cum metu G- tremore) Tam quam ergo interrogaretur Apostolus &diceretur ei ; quare dixisti cum timore &tremore Θ horum verborum rationem reddidit dicens : Deus enim qui operatur invobis. Si enim timetis & tremitis, non tollimini tamquam de vestris bonis operibus, quia Deus est qui operatur in vo bi S.IS . LANFR. Deus est enim Ratio cur di
222쪽
Commentarius in Epist. ad Philippenses. is
pocrisi, Fili j Dei, sine reprehensione in medio nationis prauae , & peruersia : inter quos lucetis sicut luminaria in mundo , verbum Vitae vos con
tinentes ad gloriam meam , Unde gloriabor , in die Christi , s ecce cur) quia
non in vacuum cucurri , neque in vacuum laboraui. 16. Sed & si 1m
molor ego ipse pro vobis , supra sacrificium , quod feci Deo , de de vestra , &
obsequium si dei vestrae , 17. gaudeo , 18. & congratulor omnibus vobis, mel quia tales ellis. Id ipsum autem , id est, de hoc si immolor , & vos , vel ut similiter immolemiui; vel quia exemplar , gaudete , & congratulamini mi
hi 19. Spero autem in Domino Iesu, Timotheum me cito mittere ad vos ut ego bono animo s1m , cognitis quae circa vos sunt. Neminem enim habeo tam unanimem mihi, qui sincera affectione , non pro lucro terreno, pro vobis sollicitus sit. Omnes enim quos habeo , quae sua sunt commoda quae runt , non quae sunt Iesu Christi. Experimentum, studium, autem eius, Tiamothei, cognoscite, quia se licet sicut patri filius, mecum seruiuit in Euan gelio. Hunc igitur, quia talis est, spero me mittere ad vos, moX Vc Videro quae circa me sunt. Confido autem 111 Domino, quoniam 55 ipse veniam ad vos cito. Necessarium autem existimavi, Epaphroditum fratrcm, & cooperatorem, & commilitonem meum, vestrum autem Apos solum , & ministrum necessitatis meae , qui mihi necessaria ministrat, mittere ad vos: quoniam quidem omnes vos videre , desiderabat & moestus erat, pro pterea quod audieratis illum infirmatum, ita fuit. Nam & infirmatus est Epaphroditus usque ad mortem sed Deus misertus est eius, non solu m. autem eiuS, verum etiam insalute eius, Sc mei, ne mortis eius militiam, super tristitiam infirmitatis eius, mel carceris mei haberem. F estinantius ergo , quia de eo maestifueratis, misi illum ut viso eo, iterum gaudeatis,pritis eo pra sente , & ego ro. sine tristitia sim. 21. Excipite itaque illum cum omni gaudio in Domino, & eiusmodi hominem cum honore habetote quoniam propter opus Christi usque ad mortem accessit, tradens animam suam , non dimisit pro inimicis , quin Apostolo ministraret in careere in ut impleret , id, quod ex vobis deerat erga meum Obsequium , quod non poteratis mihi ad ministrare.
xerit cum metu & tremore 1 summa enim reuerentia& mentis, & corporis faciendum est illud, cuius Deus cooperator CXistit
16. Sed es si immolor) Immolatus, id es ,
occisus est Apostolus; quia hos & alios ad Deum conuertit, quorum fidem quassa crificium & obsequium Deo obtulit. Et est sensus, quamuis sacrificium corporis. ἡ mei ' , addo sacrificium, & obsequium fidei vestrae, &c,
17. Gaudeo , sec. ὶ Gaudeo , inquit, de obsequio fidei vestrae, id est, de hoc quod
fidem vestram Deo sacrificavi: & non de hoc tantum, sed etiam si contingat mihi pro vobis, id est, si immolor. 18. Et congratulor Id est, gratias ago,
quia obedientia vestra hoc mihi contulit.
19. Spero autem, e c. Mittens Apostolus hanc Epistolam per Epaphroditum ,
promittit quod & Timotheum non multo post ad eos mittet: non enim simul trumque mittit.
Σo. Sin tristitia ὶ Quam habeo pro eo
quod contristati estis , audita infirmitate illius. a I. Excipite in In carcere erat Apostolus, ad seruiendum ei accestit iste cum magno periculo.
223쪽
B. Lans ranci Archiepiscopi Cantuar.
DE caetero pratres mei, gaudete in Domino. r. Eadem quae iam praesens dixi vobis me scribere, mihi quidem non pigrum, Vobis autem necessarium, utile est. Ecce quae Σ. 3. 4. Videte caneS, ut caueatis , Videte malos operarios , 3. Videte concisionem , quasi ad non circumcisos , stes separatos. 7. Nos enim, Christiani tantum, sumus circumcisio, qualitas pro quali Jqui spiritu, non carnalibus obseruantiis, seruimus Deo: &gloriamur in Christo Iesu, in fide Christi l seu, & non in carne , carnali lege, fiduciam haben tes et quanquam ego habeam, habere valeam , confidentiam & in carne. Si quis alius videtur posse confidere in carne, ego possumgloriari magis, circumcisus octauo die, habens circumcisionem ocitaui diei, non pro hius 8. ex genere Israel, oriundus de tribu Benjamin, Hebraeus ex Hebraeis, '. secundum legem Pharsei legem tantum , non Prophetas tenent J Pharisaeus , rei giosior in lege , secundum aemulationem bonam persequens olim Ecclesiam Dei, secundum iustitiam , quae in lege est, conuersatus sine querela , non conquerens de aucteritate legati. 1 o. Sed quae , lex , vel persecutio stulta opinione , mihi fuerant prius lucra , haec arbitratus sum propter Christum , dem Christi , detrimenta. V erumtamen nunc quoque existimo omnia detri-
I. A MBRos. Eadem vobis J Eadem dicit: quia de his docuerat eos quans hoc. do apud eos fuerat: & haec ad ea quae se
quntur, referendum est. Epist. 11o. 2. AUGUST. Diste canes Canes appel- ad Honor. lauit non ratione , sed consuetudine con-
nim natura est canum, ut cum quibus habent consuetudinem, siue illi boni sint, si- De mali, non ad eos latrent: Insolitorum autem personi S visis etiam innocentibus
Operarios vocat eos qui carnalem circum
cissionem praedicabant , quos cauendos praecipit. Concisionem vocat vel circumcissionem, id est, Iud os, vel separationem, id est, eos qui in aliam doctrinam a coetu fidelium eos separabant. 4. AMBrcos. Videte canes ) Canes vocauit, quia verecundiam non habent , sed frequenter reprehensi , in vana doctrina persiistere videntur. Videte concisionem) Bene concisionem dixit, quia quamdiu Deo placuit, circumcisio erat , quia vero nunc Deo non placet, tantum concisio est. F. LANFR. Videte circumcisionem Quidam enim cu no essent Iudaei, circvicidebatur,
α post iactabat se esse ex genere Abrahae. 6. Nos enim) Ratio cur illi sunt cauendi,& Apostoli audiendi; quia videlicet illicarnalem isti spiritualem circumcisionem praedicabant. I. AvGusT. Nos enim sumus Sed nos sumus circumcisio: sic accipite hoc voluisse Apostolum dicere, sumus nos iustitia. Circumcissio enim iustitia est. Magis enim commendat quod dicit, dicendo nos esse iustitiam, quam dicendo nos esse iustos: sic tamen ut cum iustitiam dicit esse, iustos intelligamUS.
8. Ex genere II et J Id est, non proselytus, non aduena ad populum Dei , non maior circumcisus, sed a parentibus natus Iudaeus, habeo circumcisionem octaui
diei. 9. Secundum legem Pharisaeorum ) Primari j quidam erant, &quasi ad nobilitatem Iudaicam segregati non contemptim bili plebi commixti, qui dicebantur Pharisaei. Nam dicitur hoc verbum , quasi segregationem interpretari ; quomodo in Latina lingua dicitur egregius quassi a gre
io. LANFR. Sed quae fuerunt) Carnales
obseruationes quae ante aduentum Christi animarum fuerunt lucra; seruatae post aduentum eius, fuerunt detrimenta: fides enim Christi obseruari eas non permittit.
224쪽
Commentarius in Epis h. ad Philippenses is
mentum esse , D. propter eminentem , omnia superantem , scientiam asse quendam Iesu Christi Domini mei e propter quem repetit, mel genera lius dicit) omnia detrimentum feci, & arbitreor ut stercora , quia ob eruata animam polluunt, ut Christum lucrifaciam, aut & inueniar in illo, non ha
bens meam iustitiam, quae ex lege esst, sed illam quae ex fide est Christi Iesu quae ex Deo est iustitia in fide Christi, 12. ad cognoscendum illum , quod
beneplacitum sit Deo , 13. 1 . 13. & Virtutem resurrectionis elus, qua homo interior suscitatur , 16. 17 . & societatem passionum illius, I 8. 19. configuratus morti eius e sit quo modo in futuro Occurram ad resurrectionem, quae est ex mortuis, mel de peccatis. Non ideo dico quod iam acceperim, re- Iurrectionem carnis in cognitione Christi , aut iam perfectiis sim in cognitione Christi : zo. sequor autem , si quo modo comprehendam , eX toto agnoseca1n Christum , 21. in quo in cognitione j & comprehensus sum ex toto a Christo Iesu fratres , ego me non arbitror comprehendisse scilicet scientiam Christi ex toto. 22. 13. Ε . Vnum autem , sed hoc num arbitror, quae quidem scilicet retro sunt carnales ob mationes obliuiscens, ad ea Vero, quae sunt priora , potiora extendens meipsum, ad destinatum persequor, Icidiset, ad bravium, praemium, supernae vocationis Dei, qui e locatio est in Christo
Quae enim aduentum Christi tantummodo significabant, si iam seruentur, adue-
11. Eminentem scientiam J Scientiam Christi habere non potest quisquis carnalia praecepta legis obseruat, vel obseruanda putatri. A agnoscenaeum j Quasi diceret, qui se in lege iustificari putat, non cognoscit Christum: sed ego spreta legali iustitia, in fide eius iustificari volo , ut agnoscam illu,
qu id est, incarnatus Sc mortuus sit. 0 I3. AMBRO s. Virtutem resurro Zionis j Re. surrectionis eius virtus est , ut omnes asse quantur similem resurrectionem. l. e. io. Ι AUGUST. Virtutem resurreectionis ) Et ubi nominauit virtutem resurrectionis
Christi agnosce ibi iustificationem tuam. Ex illius enim resurrectione iustificamur. IS. I ANFR. Virtutem resurrectionis ) Virtus resurrectionis Christi est , iustificare credentes; Vnde alibi dicit: Et resurrexit propter iusificationem nostram.
16. Et societatemὶ ille habet societatem passionis Iesu Christi , qui ita patitur in hoc saeculo, sicut idem passus est: quc societas tunc bene cognoscitur , quando peream perueniri ad gaudia callestia cre
l. c. 11. IT. AUGUST. Et societatem passionis in Si enim in te fuerit charitas Dei, communicabis Christi passionibus , & verus eris i. , 6 martyr In quo charitaS coronatur, - erit
tem ; ut quemadmodum Christus resurrexit amori uis , sic O- nos in nouitate vitae ambu
I9. LANFR. fCon guratus morti eius ) In baptismo ; ut enim tribus diebus iacuit Christus in sepulchro , sic in baptismate trina sit immersio. 2O. Sequor ) Ιmitor, inquit, Christum bonis operibus , conans si aliquo modo quandoque capiam illum perfecta intelligentia in qua ipse Coepit me in hac vita. Sic alibi, Tunc cognoscam, scut se cognitu sum. 2I. AMBRO s. In quo comprehensus ) De caeso illi apparuit Christus, & suam gloriam ostendit: hoc dixit: Omnia facio ut illa assequar, in quibus Christum esse perspexi, quanao persequentem sua reuelatione in suam cogniticinem me conuertit. 21. AUGUST. Vnum autem ) Hoc me non
arbitror apprehendis.. 23. Vnom) Multa habeo, & unum non ibidem. dum apprehendi. Vnam peti, a Domino, hanc requiram. Quid petisti Vt habitem
in domo Domini per omnes dies vitae meae.
et . LANFR. Vnum autem ὶ Vnum , inquit, de me possum confidenter asserere: terrenas namque substantias, quas propter Deum reliqui, penitus obliuiscens, ad aeterna quae temporalibus potiora sunt, tota intentione me extendens festino ad
destinatum, id est, ad id quod me festinaturum mente proposui, videlicet ad bravium, id est, praemium superme vocationis, id est, vitae aeternae, ad quam vocat nos DeuS.
225쪽
Iesu. 1 3. Quicumque ergo qitia ego id intio molem esse perfectus J perfecti
sumus, vel . se molimius , hoc sentiamuS, nos nondum comprehendisse: 1 6. si quid aliter sapitis , piam sapiendum sit , & hoc vobis Deus reuelabit ita esse sentiendum. 27. Verumramen non comprehendim is ex toto , ad quod Σ8. peruenimus, in quantκm proueciti umus, ut idem sapiamus; & in eadem permaneamus regula. 29. Imitatores mei estote , fratres, & obseruate , i- mitemini, eos, qui ita, sicut nos, ambulant, sicut habetis formam nostram, sicut estis bapti ati, ita ambulate. Multi enim ambulant , nonne omnes ita ambulant 3 quos sepe dicebam vobis nunc autem & flens d1co inimicos crucis Christi quorum finis interitus: 3 o. quorum Deus Venter est: & gloria eorum temporalis in perpet: a confusione ipsorum , qui terrena sapiunt. Nostra autem conuersatio in caelis est vel dec is est , quia in o lis conuersa mur: Vnde etiam Saluatorem expectamus Dominum nostrum lesum Chri s una, 31. 3 2. qui reformabit corpus humilitatis nostrae , humile nostrum, consi uratum corpori claritatis suae, in hoc potest , secundum operationem Minutis, diuinitatis suae, qua etiam possit subi j cere sibi omnia.
2J. AvGvST. Q secumque ergo perscis) Dixerat non sum perfectus: dcdicit quotquot perfecti hoc sapiamus; ego me non arbitror apprehendi fle, non quia iam acceperim aut iam perfectus sim ;& dicit quot quot perfecti hoc sapiamus, perfecti Mnon perfecti. Perfecti viatores, nondum
perfecti posses res. 16. I ANFR. Etsiquid Id est, si perfectam Christi cognitionem vos habere putatis ; & hoc, id est, male vos sape , Vobis per misericordiam suam reuelabit
17. AvGusT. Verumtamen) Siue quo peruenimus, in eo ambulemus, sicut Jicit Aapostolus, non solum quod nescimus & scire debemus; sed etiam si quid aliter sapimus , id quoque nobis reuelabit. 18. I ANFR. Peruenimus J Quasi diceret: Quod de Christo sapimus, firmiter tenea
29. AMBROS. Imitatores) Hoc est, nolite sub lege vivere, sicut nec ego vivo sub lege. 3O. Nuorum Deus Ornter Quasi Deo quidam ventri intendentes, pietatem esse existimant, quod alia quidem offerre a- s.' alii )ui-
lia, alia mina me 1 tucleant, realia alij3 i. reformabit) Corpus quod nunc alia mini
humiliatum est sub morte, ad immortalibtatem transferet, simile illud suo corpori facienS. 32. LANFR . ui res abit ) Sie in die resurrectionis reformabit Christus corpus nostrum, ut eamdem claritatis figuram habeat, quam habet & suum.
ΙΤaque , quia Deus reformabit nos , dando immortalitatem J fratres mei charissimi, & desideratissimi, gaudium meum, τude gaudebo , & coro na mea , nde coronabor sic state , ut in Ecclesius conuersemini , in Domino
charissimi dissentiebant) Euodiam proprium nomen) rogo, & Syntychens proprium nomen ) deprecor , mi , id ipsum sapere , sapiant , in Domino.
Etiam roo o & te Germane proprium nomen ) compar , adiuva illas dura, quae mecum laborauerunt , nec saria ministrantes, in Evangelio cum Clemente , & caeteris adiutoribus meis, quorum nomina sunt in libro vitae.1. Gaudete determina m Domino semper: iterum dico gaudete. 2. Mode-
d. v by 1. AvGusT. Gaudete in Domino Gaude- te in Domino non in saeculo,id est, gaude-
226쪽
Commentarius in Epis h. ad Philippens s. scis
''. te D Veritate, nomia iniquitate. manam gloriam, sed ut videant , ait Do xij si ii, 2. tuo est a V Omnia bona opera minus, opera vestra bona ; se glorificent Pa in medio. amant in luce Constitui, non propter hu- irem vestrum qui in caelis est.
stia vestra nota sit omnibus hominibus. omnibus modesti sitis, 3. Dominus cnim prope est. Ecce mobiscum sum omnibus diebus iue ad consummationem seculi. ) Nihil soliciti sitis sed . in omni 1. oratione , & obsecra 'cione , cum gratiarum actione , 6. petitiones vestrae innotescant ese apud Deum, non ad la tantiam hominum. 7. 8. Et pax Dei, quae: exuperat Omnem sensum , qua Christus nos Patri pacificauit: vel intransitiue , quod nul tu, nos nisi Dei percipit c stoditu corda vestra , & intelligentias vestras, in Christo Iesu. De caetero , deinde, vel dea s emendaudis, fratres, quaecumque sunt Vera , quaecumque pudica , quaecumque iusta , quaecumque sancta , quaecumque amabilia , s. quaecumque bonae famae , si qua virtus , si qua laus disciplinae , haec cogitate. Quae & didicistis, & accepi sit , & audistis , & vidistis in me, haec agite : & Deus pacis erit vobiscum.
1 o. Gauisus sum autem in Domino vehementer, quoniam tandem aliquando 11. 1ectorii illis pro me sentire : sicut & sentiebatis occupati autem e
ratis hoc sibi obiyceretur, remouet.) Non quasi propter penuriam dico :ego enim didici, in quibus sum , in his quae habeo , sussciens esse. Scio dc humiliari, scio δί abundare ; si abundet, non extollor; si desit , non dojcior. ubique do in omnibus institutus sum ) 11. & satiari, & esurire , non facitis, & abundare , non Hatus, & penuriam pati, o hoc non per me ; sed
cend it in cactum . ut tolleretur ab oculis nostris, promisit nobis dicens : Ecce vobiscum sum omnibus Lebus et lique ad con ummationem faeculi. Merito sic nos Apostolus alloquebatur: Do binub m proximo , nihil istaciti fueritis. Sedet super caesos Christus, de longe sunt caesi ; S ipse qui ibi sedet, prope est. . LANFR. In omni oratione, sec. J ratio quae ante Euangelium : Obsecratio, Secreta: Gratiarum actio, Post communionem. Hoc ponit pro omni ora
1. ratione θ Idesh, quotiescumque oraris , vel gratias refertis , tunc petite siquid
a Deo petere vultis. Epistb 11 t. s. AUGUST. Petitiones vereris ) Non sicis: bo ' accipiendum est, tamquam Deo innotesta
p. q. to r. cant , qui ea S & antequam essent noue
xat. Sed nobis innotescant apud Deum per tolerantiam , non apud homines per iactantiam. Aut forte etiam innotescant apud Angelos, qui sunt apud Deum , UT quodammodo eas o serant Deo , dc de his consillant; de quod Deo iubente implendum esse cognouerint, hoc nobis vel
euidenter, vel latenter reportent. Dixit enim Angelus, cum oraretis, ego obtuli oratione vestram in cOspectu claritatis Dei. 7. Et Pax Dei Pacem qua Deus ipse Lib. H. de placatus est; sicut Deus notuit non eam Cin lit. Dei nos sic possumus nolle, nec ulli Angelii su - ' Q s perat itaque omnem intellectum.
8. I ANFR. Pax D i Id est , qua in semetipso pacatus est vel qua humanum genus reconciliauit sibi.
neglexit ponere bonae famae; duobusque cuncta conclusit, ubi ait: Si qua mirios ,
qua laus. Ad virtutem autem pertinent quae antea memorauit. Bona fama vero
ad laudem. io. AMBRos. Gauisus fum J In Dominod IXir, ut non videretur ob pecuniam sibi directam laetari , sed propter propositum illorum qui miserunt.
1ium largitatis florem resumpsistis , ut aliqua mihi daretis, sicut dare mihi sole
quid, vel quantum alimentorum pro con-to. .'gruentia hominum atque personae supc, &pro suae valetudinis necessitate quis capiat ; sed quanta facilitate & serenitate animi careat: cum his vel oportet, vel etiam carere necessie est; ut illud in animo, Chiistiano impleatur quod Apostolus al. Clui dicit: Scio G- minus habere scio se abundare st-δηψ
227쪽
Iesu. 13. Quicumque ergo quia ego id intio molens esse perfectus J perfecti
sumus, vel epe molumus , hoc sentiamus, nos nondum comprehendisse: 16. &sii quid aliter sapitis , quam sapiendum sit, & hoc vobis Deus reuelabit ita esse sentiendum. 27. Verumtamen non comprehendimus ex toto , ad quod 28. peruenimUS, in quantMm prouecti umim, ut idem sapiamus; & in eadem permaneamus regula. 29. ImitatoreS mei estote , fratres, & obseruate , i--itemini, eos, qui ita, sicut nos, ambulant, sicut habetis formam nostram, .ssicut estis bapti et rati, ita ambulate. Multi enim ambulant , nonne omnes ita ambulant 3 quos ispe dicebam vobis nunc antem & flens dico inimicos crucis Christi quorum finis interitus: 3 o. quorum Deus venter eli : & gloria eorum temporalis in perpetua confusione ipsorum , qui terrena sapiunt. Nostra autem conuersatio in caelis est et de caelis 2 , quia in caelis conuersa mur : Vnde etiam Saluatorem expectamus Dominum nostrum lesurra Chri sum , 3I. 31. qui reformabit corpus humilitatis nostrae , humile , aram, configuratum corpori claritatis suae, hoc potest , secundum operationem
virtutis, diuinitatis si ae, qua etiam possit subi j cere sibi omnia.
18. LANpR. Peruenimus J Quasi diceret: Quod de Christo sapimus, firmiter tenea
mus, dc Opere compleamus. 29. AMBROS. Imitatores Hoc est no-
lite sub lege vivere, sicut nec ego vivo si iblege, JO. uomm Deus venter Quasi Deo quidam ventri intendentes, pietatem esse existimant, quod alia quidem offerre a- alij millia, alia minime studeant, re alia, at 3 i. Qui reformabitὶ Corpus quod nun C alia mini- humiliatum est sub morte ad immortalibtatem transferet, simile illud suo corpori faciens. 32. LANFR. ui reformabit Sic in die resurrectionis reformabit Christus corpus nostrum; ut eamdem claritatis figuram h beat, quam habet & suum. avi. c. rs. 2J. AUGUST. Quicumque ergo persciij Xerat non sum perfectus.&dicit quotquot perfecti hoc sapiamus; ego me non arbitror apprehendisse, non quia iam acceperim aut iam persedius sim ;&dicit quot
quot perfecti hoc sapiamus , perfecti Mnon perfecti. Perfecti viatores, nondum perfecti possessores. 16. LANI λ. Ets quid) Id est, si persectam Christi cognitionem vos habere putatis & hoc, id est, male vos sapeue, vobis per misericordiam suam reuelabit
27. AvGusT. Verumtamen) Siue quo peribi ςm uenimus in eo ambulemus, sicut dicit Apostolus, non solum quod nescimus & sci re debemus; sed etiam si quid aliter sapimus , id quoque nobis reuelabit.
II aque , quia Deus reformabit nos , dando immortalitatem J fratres mei charissimi, & desideratissimi, gaudium meum, τnde gaudebo , & coro na mea, unde coronabor sic state , ut in Ecclesiis conuersemini , in Domino
charissimi dillsentiebant) Euodiam proprium nomen rogo, & Syntychen
t proprium nomen ) deprecor , mi, id ipsum sapere , sapiant , in Domino. Etiam ro o & te Germane proprium nomen ) compar , adiuva illas duas, quae mecum laborauerunt , necessaria ministrantes, in Evangelio cum Clemente , & caeteris adiutoribus meis , quorum nomina sunt in libro vitae.1. Gaudete determinat in Domino semper: iterum dico gaudete . a. Mode-
d. v b I. AvcvST. Gaudete in Domino Gaude- te in Domino non in taculo, id est, gaude-
228쪽
Commentarius in Epis C. ad Philippenses. 1 s
. 'φ ό ό te an Veritate, non in iniquitate. manam gloriam, sed ut videant , ait Do asy si ii, 2. Mori a Pe Da Omnia bona opera minus , opera vepra bona ; se glorificent pa in medio. amant in luce Constitui, non propter liu- irem υ frum qui in coelis est.
stia vestra nota sit omnibus hominibus. omnibus modesti sitis, Dominus enim prope est. Ecce vobiscum fium omnibus diebus ovesque ad consumma tionem fecisti. ὶ Nihil soliciti sitis. sed 4. in omni s. oratione , & obsecra 'tione , cum gratiarum actione , 6. petitiones vestrae innotescant esse apud Deum, non ad insitantium hominum. 7. 8. Et pax Dei, quae exuperat Omnem sensu na , ua Christus nos Patri paci catulo Pol intransitiue , quod nul las sensitu nisi Dei percipit custodiat corda vestra , & intelligentias vestras, in Christo Iesu. De caetero , deinde, vel de alijs emendandis , fratres, quae cumque sunt Vera , quaecumque pudica , quaecumque iusta , quaecumque sancta , quaecumque amabilia , s. quaecumque bonae famae , si1 qua Vir
tus , si qua laus disciplinae , haec cogitate. Quae & didicistis, & accepistis, & audistis , & vidistis in me, haec agite : & Deus pacis erit vobiscum.
1 o. Gauisus sum autem in Domino vehementer, quoniam tandem aliquando 11. restoruistis pro me sentire : sicut & sentiebatis occupati autem e
ratis hoc sibi objceretur, remouet. J Non quasi propter penuriam dico: ego enim didici, in quibus sum , tu his quadi habeo , sussciens esse. Scio de humiliari, scio & abundare ; si abundet, non extollor; si desiit , non delicior. ubique&in omnibus institutus sum ) 11. & satiari , & esurire , non factus , dc abundare , non elatus, penuriam pati, hoc non per me 3 sed ibi gom. 3 Dqmi ui prope ei in ille enim qui as
cendit in caelum . ut tolleretur ab oculis nostris, promisit nobis dicens : Ecce πο-b cum sum omnibus det bus vi que ad n um-n rationem seculi. Merito sic nos Apostolus alloquebatur : D nis 3 in proximo , nihIl
folliciti frueritis. Sedet super caelos Christus, & longe sunt caesi , S ipse qui ibi sedet, prope est. . LANFR . In omni oratione, sec. J Ο- ratio quae ante Euangelium : Obsecratio, Secreta: Gratiarum actio, Post communionem. Hoc ponit pro omni ora
3. ration Ia est, quotiescumque oratis , vel gratias refertis; tunc petite si quid a Deo petere vultis. spist. 11. 6. AUGUST. Petitiones vestris Non sic
b: ό Rccipiendum est, tamquam Deo innotes
cap. 9. to 1 Cant , qui ea S & antequam essent noue
rat. Sed nobis innotescant apud Deum per tolerantiam , non apud homines per iactantiam. Aut forte etiam innotescant apud Angelos, qui sunt apud Deum , Ut quodammodo eas offerant Deo , & de Iiis consulant; & quod Deo iubente implendum esse cognouerint, hoc nobis vel euidenter, vel latenter reportent. Dixit enim Angelus, cum orareris, ego obtuli oratione vestram in cOspectu claritatis Dei. 7. Et Pax Dei Pacem qua Deus ipse Lib. ri de placatus est; cout Deus nouit, non eam C lit. Dei. nos sic possumus nosse, nec ulli Angeli: si perat itaque omnem intellectum. 8. I ANFR . Pax Dei Id est qua in semetipso pacatus est vel qua humanum genus reconciliauit sibi
neglexit ponere bonae famae; duobusque cuncta conclusit, ubi ait: Si qua et istos, si
qua laus. Ad virtutem autem pertinent quae antea memorauit. Bona fama vero ad laudem.
Io. A M BRos. Guulfuinum J In Domino dixit, ut non videretur ob pecuniam sibi directam laetari , sed propter propositum illorum qui miserunt. Is . LANFR. Refloruistis ) Id est , pristinum largitatis florem resumpsistis, ut aliqua mihi daretis, sicut dare mihi sole
quid, vel quantum alimentorum pro con-to. .
gruentia hominum atque personae suae, &pro suae valetudinis necessitate quis capiat ; sed quanta facilitate & serenitate animi careat: cum hi S vel Oportet, vel etiam carere necesse est , vi illud in animo
Christiano impleatur quod Apostolus al. Chri dicit: Scio es minus habere scio se abundare
229쪽
161 B. Lan franci Ar Chiepiscopi Cantuar.
Omnia possum in eo , qui me confortat. In omnibus seu uio , 13. Verum
tamen bene fecistis , communicantes tribulationi meae , aliquiu largientes
mihi tribulato etiam prius dedistis. Scitis autem & vos Philippenses, Quod in principio Euangeli j , quando profectus sum i Macedonia , nulla
mihi Ecclesia communicauit 1 . in ratione dati, & accept1, voluntarie dando terrestria pro cael tibus, nisii vos soli quia & Thessalonicam semel &bis in usum mihi misistis : 11. non quia quςro datum , sed requiro fructum abundantem in ratione vestra, id est, fructu3 iustitiae mestrae abundauit , cum rationem Deo reddidistis de factis. Habeo autem omnia , & abundo : repletus sum , acceptis ab Epaphrodito quae misistis , scilicet in odorem luauitatis , hostiam acceptam , placentem Deo. Deus autem meus impleat omne desiderium vestrum , secundum diuitias suas, in glor1a in Christo Iesu Deo autem & Patri nostro gloria in scecula taculorum. Amen. 5alutate omnem sanctum in Christo Iesu. Salutant vos , qui mecum lunt, fratres Salutant vos omnes sancti, maxime autem qui de Caenaris domo sunt. Gratia Domini nostri Iesu Christi cum Spiritu vestro, Amen.
U. in om- in omnibus, in is omni imbutus sum sa. nibu , tiari s esurire, abtinuare,spenuria pati. 13. AMBRos. Verumtamen bene fecistis Hoc adiecit , ut tale habens institutum, noti existimetur contemnere illa quae ab illis missa sunt.14. I ANFR. In ratione dati J Nulla inquit mihi aliquid Ecclesia dedit, considerando quid daret, &. quid a me acciperet. Est enim ratio dati Zc accepti. quoties per penditur quod accipitur; & secundum id, aliquid rependitur. IJ. AvGvsΤ. Non quia quaero) Datum estres ipsa quam dat qui impertitur tarcne
cessaria; veluti est nummus, cibus, potus, vestimentum , tectum, adiutorium. Fructus autem bona opera, dc recta voluntas datoris est.
CUM INTERIECTIS B. LAN FRANCI GLOSSULIS.
olosensis , hisiciu Laodicenses,sunt Uiani , mi pramenti erantis Ame ad hos acce it i e Apostolus sed γ hos per
: a Ueudo-voctolis. Nee ad hos accessit ipse Apostolus sed γ hos per
Epistolam corrigit. Audierant enim Ierbum ab Archippo: qui oe ministerium meos accepit. Ergo Apostolus iam ligatus incrabit eis ab Epheso per Tychi cum Diaconum, . Onesimum Acolythum.
230쪽
Commentarius in Epist. ad Colossens s. 163
1 DAulus Apostolus Iesu Christi , non Ananiae , per Voluntatem Dei, I non meritis, Dei hominis , & Timotheus frater , eis qui sint Colossis, anchis, s lidatis, & fidelibus fratribus , cathecumenis in Christo Iesu , in fle Christi . Gratia vobis, & pax a Deo Patre nostro , & Domino Iesu Christo. Gratias agimus Deo, & Patri Domini nostri Iesu Christi , 1. senaper pro vobis orantes: audientes fidem vestram in Christo Iesu, & di lectionem quam habetis in sanct os omnes, propter spem, quae reposita est vobis in cassis: quam audistis in verbo , praedicatione Veritatis Euangelij, quod peruenit ad vos , 3. sicut Jc in uniuerso mundo est, &fructificat aecrescit, sicut in vobis, . ex ea die, qua audistis , & cognouistis gratiam Del 114 veritate, remis ionem peccatorum in fide Christi , sicut didicistis s. ab Epaphra charistimo c. conseruo nostro, hic eos instruxerat ) qui est fidelis pro vobis minister Christi Iesu , qui etiam manifestauit nobis dilectionem vestram in spiritu. Ideo, quia dem Christi dilectionem habetis, & nos ex
qua die audiuimus, hoc ab Epaphra , non cessamus pro vobis orantes, &postulantes ut impleamini agnitione voluntatis eius, ut Dei voluntatem agnoscatis , impleatis , in omni sapientia & intellectu spirituali : ut ambuletis digne Deo, per omnia placentes in omni opere bono fructificantes , & crescentes in scientia Dei , in omni virtute confortati secundum potentiam claritatis eius, id e E , fecundum iritia potentia claritatis eius potes os confortare, in omni patientia de longanimitate secce quod dixit in omni mirtute ) cum gaudio, gratias agentes Deo Patri, qui illuminando dignos nos fecit et i 6smus 6. in partem , id est , participatione, sortis sanctorum, horeditatis gratis datae , 7. in lumine Christi existentes : 8. qui eripuit nos de potestate tenebrarum , daemonum , mel tenebro rum , 9. & transtulit
in regnum fili j dilectionis suae , di tedii sui ; in quo , in cuius fide, habe
mus redemptionem per sanguinem eius , remissionem peccatorum : io. quic sit imago siluis commendatur in Dei inuisibilis, cundum diutinitatem aesua
i. A MBRos. In hac Epistola ostendit eminentiam eorum qui in Christo
sunt, & superfluam legis custodiam : de post hec ad exhortationem egressi is, supermultis ac necessariis rebus, illis loquitur. 1. Semper pro vobis) Ordo est. Orantes pro vobis propter spem quae reposita est vobis in cael is, id est, ut assequi positis c lestia bona. 3. LANFR. Sistit se in υniuerso mundo)Ne se solos putent esse Christianos, & per hoc deceptos. Vel ne sibi arrogent, si soli credidissent. . Ex ea die qua audi sis Multi audiunt & non cognoscunt, id est, approbant.1. Conseruo no ro Hunc commendat sciens quoniam utile est ut venerabilis sit discipulis magister. 6. sis parte fortis sanctorum) Sors dicitur aeterna haereditas ; quia sicut illud quod
sorte capitur, non meritis acquiritur: sic ea non meritis, sed Dei gratia donatur. 7. AMBRos. In lumine) Id est, per suam cognitionem. 8. AvcvsT. Qui eripuit nos) PotestaSe- Epist. 16, nim tenebrarum quid est, nisi potestas dia- ad vitalemboli & Angelorum' qui cum fuissent An R Rgeli lucis , in veritate per liberum arbitrium non stantes, inde cadentes facti sunt
9. Et transtulit)Qu9d autem dictum est, 1 s i a j charitatis sui , inhil aliud intelligatur Trin.c. 19. quam fili j sui electi. UM . IO. AMBROS. Cui est imago In homine'