장음표시 사용
321쪽
GA IV. 6 115 117. IUST IV. 13. pr. 6 1-4 285 sentiunt diversae scholae auctores, quod in his quidem iudiciis liberum est ossicium iudicis tantumdem etiam de in rem actionibus putant, quia formulae verbis id ipsum exprimat ι' ita demum
reum condemnandum esse, nisi arbitratu iudicis rem
cia absolutorix AES SQ. Tit. IIII. DU EXCEPTIONIBUS.
Sequitur ut de exceptionibus dispiciamus. Comparatae sunt autem excepti0nec defendendorum morum gratia , cum quibus agitur: Saepe enim accidit, ut licet ipsa persecuti qua actor experitur iusta sit, tamen iniqua sit adversus eum cum quo agitur. g 1. Verbi gratia si metu coactus, ut dolo inductus, ut errore lapsus stipulanti Τitio promisisti quod non debueras promittere, palam est iure civili te obligatum esse, et actio qua intenditur dare se oportere efficax est: sed iniquum est te condemnari ideoque datur tibi exceptio metus Pausa aut doli mali aut in aetiim composita ad impugnandam actionem. 2. Idem iuris est, si quis quasi credendi causa pecuniam stipulatus fuerit, neque numeravit.
nam eam pecuniam a te petere poSSO eum certum est dare enim te p0rtet,
115. Sequitur ut de exceptionibus dispiciamus. si 116. Conparatae sunt
autem exceptiones defendendorum eorum gratia cum quibus agitur: Saepe enim accidit, ut quis iure civili teneatur sed iniquum sit eum iudicio condemnari. veluti si stipulatussim a te pecuniam tamquam credendi
causa numeraturus nec numeraVerim.
nam eam pecuniam a te peti posse certum est: dare enim te ip0rtet, cum ex stipulatu teneris: sed quia cum ex stipulatu tenearis sed quia iniquum est te eo nomine condemnari, iniquum est eo nomine te condemnari, placet ter exce placet exceptione pecuniae non numeratae te deflandiptionem doli Mali debere cuius tempora nos Secundum quod iam supe-ie defendi debere. rioribus libris III. 21. scriptum est constitutione Inostra item si pactus mero coartavimus 3. Praeterea debitor si pactus fuerit tecum, ne id quod milii de cum creditore, ne a se peteretur, nihilominus obligatus manet, quia pacto conVento obligationes non omnimodo dissolvuntur: qua de causa efficax est adversus eum actio qua actor intendit, si paret eum dare oportere sed quia iniquum est contra pactionem eum damnari, defenditur per exceptio
nem pacti conventi 4. Aeque si debitor
beas a te petam, nihilominus id ipsum' a te petere p0S-
obligatio pacto convent non tollitur sed placet debere me petentem per exceptionem p3
lacunas ita supplere vult Goschen, quaedam ad sententiam addidit Κrueger. Ex iis qua in pag. 227. Od. Ver lin. 6-22. sequuntur pauca tantummodo nec cohaerentia certa sunt. De ipsa regula iuri 114. expressa s. Gai III 180. IV. 106. Gai D. . pr. . de publicanis. 39. 4. '' Huschhe apte prop. id ipso iure. Mommsen quasi glossema delere vult. a Cic. de invent. II. c. 19. 20. Orator Partit o. 28. de me. III. c. 14. 15. I. c. 10. 6 32 33. r. 2. 22. . de Xc. 44. 1.)b os Gai III. 134. IV 118. Ulp. r. . ra. D. de doli exo. 44. 4. Paul fr.30. D. de R. C. 12. 1. Ulp. r. 6. Q. Pomp. r. . . de novat. 46. . c. 7. c. de non num sec. 4. 30.)
322쪽
1 UST. IV. 13 6 5-7. bis quoque actioniblis quae Mon in personam Sunt exceptiones locum habent. veluti si metu me coegeris aut dolo induxeris, ut tibi rem aliquam mancipio darem; nam si eam rem a me petas, datur nihl xcepti per quam . Si metus causa te sucisse vel dolo malo arguero, re pelleris item si undum litigiosum scien a non possidente emeris eumque a po8Sidente petas, opponitur tibi exceptio, per
nes autem alias in edicto Praetor habet propositas, alias causa eognita accola modat quae Omnes Vel ex legibus vel ex his quae legis vicem optinent substantiam capiunt, vel ex iurisdictione Praetoris proditae Sunt. 119. Dinues autem exceptiones in contrarium coneipiuntur, quam adfirmat is cum quo agitur nam i verbi gratia reus dolo naalo aliquid actorem sacere dicat, qui sorte pecuniam petit quam non numeravit, sic exceptio concipitur: SI
SI NEQUE FIAT. item Si dicas contra pactionem pecuniam peti, ita concipitur exceptio: S INTER
ceteris causis similiter concipi solet ideo scilicet, quia omnis excepti obicitur quidem a reo, Sed ita sormulae inseritur, ut condicionalem faciat condemnationem, id est ne aliter iudex eum cum qu agitur condemnet, quam si nihil in ea re qua de agitur d0lo act0ris actum sit item ne aliter iudex eum tondemnet, quam nullum deserente creditore iuraverit nihil se dare portere, adhuc obligatus permanet sed illa iniquum est de periurio quaeri sal queriJ, defenditur per exceptionem iurisiurandi. In his quoque actionibus quibus in rem agitur aeque necessariae Sunt exceptiones velut Si petitore deserente p0Sseg-Sor iuraverit eam rem suam esse, et nihilominus eandem rem petitor vindicet licet enim verum sit quod intendit, id est rem eius esse, iniquum est lamen OSSeSS0rem condemnari. gi. Item si iudicio tecum actum fuerit, sive in rem sive in personam, nihilominus obligatio durat, et ideo ipso Iure postea de eadem re adversus te agi potest; sed debes per exceptionem rei iudicatae adiuvari. φ 6. Haec exempli causa retulisse sufficiet. Alio quin quam ex multis variisque causis exceptione Snecessariae sint, ex latioribus digestorum seu pan
dectarum libris intellegi potest. Di. Uuarum
quaedam ex legibus vel ex his quae legis vicem obtinent, ve ex ipsius raetoris iurisdictione substantiam capiunt. a Fragm. de iure fisci gra Qui contra edictum dio Auguει rem litigiosama non po8sidente comparavit, praeterluam qiιod emtio nullius momenti At, poenam quinquaginta Sestertiorum fisco repraesentare corifellitur. Res autem litigi6Sa videtur, de qua apud πιιm iudicem delata est. Sed hoc in provincialibus fundis prava usurpatione optinuit. cf. Ulp. r. 1. . de litigios. 44. 6. h. 1 g . . u. re Pign.
323쪽
pactum conventum G non petenda iecunia sacrum fuerit. 120. Dicuntur autem excepit0ne aut peremptoriae aut dilaturiae. g 121. Peremptoriae sunt
8. Appellantur autem exceptiones aliae perpetuae et peremptoriae, aliae temporales et dilatoriae. Perpetuae quae perpetuo talent, nec Vitari p0SSuni, veluti ii id eius causa, tu dolo malo, aut quod contra legem senatusve con Sul- tum 1δcturn est . aut quod res iudicata est vel in iudicium deducta est Q i0HI, item paci conventi quod actum est ne omnino pecunia petereiur. g 122. Dilatoriae Srint exceptiones quae ad tempuS Valent, veluti illius pacti conventi quod factum est verbi gratia ne intra quinquennium peteretur, sinito enim eo tempore non habet locum exceptio. cui similis exceptio est litis dividuae ei rei residuae. nam si quis partem rei petierit et intra eiusdem praeturam reliquam partem petat, hac exceptione summ0Vetur, quae appellatur litis dividuae s 50l. item si is qui cum eodem plures lites habebat, de quibusdam egerit, de quibusdam distulerit, ut ad alios iudices eant, Si intra eiusdem praeturana de his quas distulerit agat, per hanc eX-cepti0nem quae rappellatum rei iesiduaesuvi movetur g 123. Observandum est autem ei cui dilatoria obicis ni exceptio, ut disrerat actionem alioquin si objecta excepti an egerit, rem perdit n0n enim post illud tempus quo integra re eam Vitare p0terat, adhuc ei p0testas agendi superest, re in iudicium deducta et per exceptio,
et peremptoriae Sunt quae Semper agentibus obstant, et semper rem
de qua agitur perimunt qualis est exceptio doli mali, et quod eius
causa factum est, et pacti conventi, mim ita convenerit ne omnino pecunia peteretur. g 10. Temp0rales atque dilatoriae sunt quae ad tempus nocent et temporis dilationem tribuunt qualis est
pacti conventi, cum convenoritne intra certum templi ageretur, veluti intra qui quennitim. nam inito eo tempore non impeditur actor rem Xequi ergo
hi quibus intra tempus gere Volentibus obiicitur exceptio aut pacti conventi aut alia similis, disserre debent actionem et post tempus agere ideo enim et dilatoriae istae exceptione appellantur alioquin si intra tempus egerint obiectaque sit exceptio, neque eo iudicio quidquam c0n- Sequerentur propter exceptionem; nec post tempus olim agere p0terant, eum temere rem in iudicium deducebant et con Sumebant, qua ratione rem mittebant. Hodie autem non ita stricte haec procedere volumus, sed eum qui ante tempus pactionis vel obligationis litem inferre ausus est Zenonianae constitutioni in subiacere cen-Semu S, quam 3cratisSirnus legislatur de his qui tempore plus petierunt protulit, ut et inducias quas si ipse actor sponte indulserit, vel natura actionis continet, c0ntempserat, in duplum habeant hi qui talem iniuriam passi sunt, et post eas mitas non aliter litem suscipiant, nisi omnes expen
324쪽
1 UsΤ. IV. 13 4 11. 14. pr. sas litis antea alce perint, ut actores tali poena perterriti tempora uitilim doceantum observare.
g 124. Non solum autem ex tempore, 11. Praeterea etiam ex persona
sed etiam ex persona dilatoriae exceptiones intelleguntur, quales sunt cognitoriae; velut si qui per indictum cognitorem dare non potest per cognitorem agat, vel audi quidem cognitorisius habeat, sed eum et cui non licet
cognituram Suscipere. nam si obiciatur
exceptio cognitoria II 83J, si ipse alis erit, ut ei non liceat cognitorem dare, ipse agere potest: si vero cognitori non liceat cognituram Suscipere, ter alium cognitorem aut per semet ipSum liberam labet agendi potestatem, et tam huc quam illo modo evitare 6test exceptionem. quod si dissimulaverit eam et per cognitorem egerit, rem
perdit. g 125. Sed peremptoria qui
dem exceptione si reus per errorem non fuerit usus, in integrum restituitur adiciendae exceptionis gratia dilatoria vero si non fuerii Su S, an in integrum restituatur, Naeritur. dilatoriae sunt exceptiones quales
Sunt procuratoriae IV. 0. pr.J, veluti
si per militem aut mulierem agere quis Velit nam militibus nec pro
patre vel matre vel uxorP. BQ ex sacro re Scripto procuratorio ni,mine experiri conceditur suis vero negotii superesse sine offensa disci plinae poSsunt ea vero exceptione quae olim procuratoribus propter infamiam vel daniis vel ipsius procuratoris opponeb3ntur, cum in iudiciis frequentari nullo perspeximus m000, conquiescere sancimus
fal sanaeimus , ne dum de his altercatur, ipsius negotii disceptatio
126. Interdum evenit, ut exceptio quae prima facie iusta videatur, inique
noceat actori. Quod cum accidit, alia adiectione opus est adiuvandi actoris gratia quae adiectio replicati Vocatur, quia per eam replicatur atque reSolvitur vis exceptionis . nam si verbi gratia pactus sim tecum, ne pecuni3mquam mihi debes a te peterem, deinde postea in contrarium pacti sumus id est ut petere mihi liceat, et si agam tecum, excipias tu, ut ita demum mihi
condemneris, si non conveneritne eam pecuniam peterem, nocet
mihi exceptio pacti conventi namque nihilominus hoc verum manet, etiam Sipostea in contrarium pacti sumus sed quia iniquum est me excludi exceptione, re-Τit. XI in REPLICATIONIBUS. Interdum evenit, ut exceptio quae prima acie iusta videatur, iniqUenoeeat. uod cum accidit, alia allegatione opus est adiuvandi actoris gratia quae replicatio v0catur, quia per eam replicatur atque resolvitur vis exceptionis. Veluti cum pactus est aliquis cum debitore suo, ne ab eo pecuniam petat, deinde postea in coutrarium pacti sunt, id est ut
petere creditori liceat; si agat creditor, et excipiat debitor ut ita
demum condemnetur, Si non convenerit ne eam pecuniam creditor petat, nocet ei exceptio convenit enim ita namque nihilominus h0 verum manet, licet postea in contrarium pacti sunt sed' sic ad duetus Cod. plura ad sensum intercalare vult me iter. a cf. Ulp. h. 2. Ἀ-3. Ρaul. D. 22. Q. D. de exc. 44. I. Gai se. 48. D. de procur. 3. 3. Iul. D. 24. . de me rei iud. 44. 2.
325쪽
plicati mihi datur posteriore laeto quia iniquum est creditorem ex- hoc modo: SI NON POSTEA CONVENI cludi replicatio mi dabituri exEΑ3I PECUNIA PETERE LICERET item si posteriore pacto convento. argentarius pretium rei quae in auctionem eue rit persequatur, obicitur ei exceptio, ut ita demum emptor damnetur, si ei res quam emerit tradita est: et est iusta exceptio. sed si in auctione iraedictum est, me rati te emptori traderetur res quam si pretium solverit, ae-plicationes tali argentarius radiuvatur: AUT AEI
DI 27. Interdum autem evenit, ut g 1. Rursus interdum evenit, ut re rursus replicatio quae prima acie plicatio quae prima acie iusta sit, iusta sit, inique reo noceat quod cum inique noceat quod cum accidit, accidat, adiectione pus est adiuvandi alia allegatione opus est adiuvandi rei rei gratia, quae duplicatio vocatur gratia, quae duplicatio vocatur. φ .) g 128. Et si rursus ea prima lacte Et si rursus ea prima facie iusta vi-
iusta videatur, sed propter aliquam deatur, sed pr0pter aliquam causam cauSam inique act0ri 0geat, rursus inique actori noceat, rursus alle alia adiectione opus Si qua actor gatione alia pus est qua actor adiuvetur, quae dicitur triplicatio adiuvetur quae dicitur triplicatio. β 29. 0uarum omnium adiecti0- g 3. Quarunt omnium exceptionum num usum interdum etiam ulterius usum interdum ulterius quam dixi- quam diximus varietas negotiorum mus varietas negotiorum introducia inli 0duxit. fal. miro inrtJ; qua omne aperti ex latiore digestorum volumine acile est cogno
4. Exceptiones autem quibus debitor elanditur plerumque accommodari solent etiam sideiussoribus eius: et recte, quia quod ab his petitur id ab ipso debitore peti videtur, quia mandati iudici redditurus est eis quod hi pro
eo solverint m. 20 4 l. qua ratione et si de non petenda pecunia pactus qui cum re fuerit, placuit perinde succurrendum esse per exceptionem
pacti conventi illis quoque qui pro eo obligatie88ent, aes et cum ipsis pactus esset ne ab eis ea pecunia peteretur. Sane u pedam exceptiones non solent his accommodari. ecce enim debitorsi bonis suis cesserit, et cum eo creditor experi3tur, defenditur per exceptionem, nisi bonis cesserit: sed haec exceptio fideiussoribus n0ndatur, scilicet ideo, quia qui alios pro debitore obligat hoc maxime prospicit, ut cum facultatibus lapsus fuerit debitur, possit ab his quo pro eo obligavit suum consequi. 130 Videamus iliam tam praescriptionibus
326쪽
290 GAI Iv. 6 131 132. IIIST. IV. 14. quae receptis Sunt pro actore. 131. Saepe enim ex una eademque obligatione aliquid iam praeSi ait op0rtet, aliquid in sutura praestatione
est velut cum in Singulo anno vel mense certam pecuniam stipulati fuerimus nam finitis quibusdam annis aut mensibus, huius quid Di tempori pecuniam praestari oportet, suturo num autem annorum Sane quidem obligati contracta intellegitur, praest3li vero adhuc tulia est. Si ergo velimus id quideri quod praestari oportet petere et in iudicium deducere, susuram vero bligationis praestationem in integro relinquere, neceSSeest ut cum hac praescriptione agamuS EA RES
AZΛΤUR CUIUS IRE DIES FUI Τ. alioqui si sine
libe praescriptione egerimus, ea sellicet formula qua incertum petimus, cuius intentio his verbis
iam obligationem, id est ollam suturam in hoc iudicium deducimus, et quae ante tempus obligatronis in iudicium educuritur, ea neque in condemnotione u veniunt neque posia rurs)ra de iis gipotest. item si verbi gratia ex napto agamu8, ut nobis undus mancipio detur, debemus ita
praescribere: A RES AGATUR DE FUNDO MANCIPANDO: ut postea, Si velimu vacuam posSessionem nobis tradi, eius tradendae ctius e Stipulatu vel ea empto actio supersit: nam si obliti sic praescmbere sumus, ' totius illius iuris obligatioiIla incerta actione: QUIDQUID OB EAM REM NUMERIUM NECIDIUM AULO AGERI DARE FACERE
OPORTET, per intentionem consumitur, ut postea nobis agere volentibus de vacua possessione
tradenda nulla supersit actio. g 132. Praescriptiones autem appellatas esse ab eo, qu0dante formulas praescribuntur plus quam martis estum St. ' cita af sensum seres duos versus supplet Irueger, dissuadentes tamen
MommSenio. alia prop. Hugehhe. φ' sae nune ductibur; Cod ea e convenien Uuschhe. re Charisius libro II. pag. 210. Pulseh): Praescrito παραγ Οαφομαι Signities LP-les sunt ubscriptiones puci Iurisco)αulto8. Cicero de finib. II. 1. oratio prae scribe=e primi debet, ut quibusdam formidis res agitur, ut inter ima disseritur c inveniat, quid sit de quo disseratur). de rat. I. 37. 168 postulabat, ut sit, u de pueretur, stire atque usitata exceptio daretur, cuius pecuniae dies fuisset y quod petitoris causa comparutum esse, non intelligebat si ille in uiator probasset iudici, ante petitum es3 pecuniam, quam esse coepta deberi, fitior rur8us quum petcret, inccptione eae luderetur, Quod ea res in iudicium antea senisset. Quintil. Inst. r. II. . G2. VII. 5. 2 sqq Paul. r. 6. o. 89. 0 V. O. 45. 1.)
327쪽
pra i 30 qu0que notavimuS, Omnes pr3e Scripli 0-nes ab actore pr0ficisci inlur olim alitem daedam et pro reo opponebantii r qualis illa erat
in speciem exceptionis deducta est. et locum habet cum petito hereditatis alio genere iudicii pi adiudicium hereditati faciat, veluti cum res suassistus petat est enim iniquum per unius rei petιtionem unitiersae hereditati praeiudicium fieri. δ desunt 3 in. g 134. Et si quidem eae eontractu ervorum agatur, in te ili0ne sormiuiae dete mminatur cur dari oportoat; et sane domino dari p0rtet quod servus stipulatur at in Praescriptione de facto quaeritur, qu0d Secundum nauIralem significationem verum osse debet. si 135.)0uaecurnque autem diximus de servis, eadem de ceteris qu0que pers0nis quae nostro iuri sub
iectae sunt dicta intellegemus. φ 136. Item
adm0nendi sumus. Si cum ipso ag3mus qui incertum promiserit, ita nobis larmulam esse pro-p0Silam, ut praescriptio inserta sit 1 rmulae loco demonstrationis, hoc sid0: IUDEX SΤΟ. QUOD
AULUS GERIUS DE NUMERI NEGIDI INCERTUM STIPULATUS EST, CUIUS REI DIES FUIT, QUIDQUID OB AEAΜ RΕΜ NUMERIUM NEGIDIU71 AULO AGERIO
DAT: FACERE OPORTET et reliqua. g 137. Si cum Sponsore aut fideiussore agatur, praescribi solet in persona quidem sponsoris h0 modo:
uuii deinde sormula subicitur.
138. Superest ut de interdi Sequitur ut dispiciamus de interdictis,
' ita Lachma . cod. r. 1. o. D. lam eruisc. 10. 2.)'' Sententiam . r. perficit meger Sequitur Cod. Ver pag. 34, in iannihil legi putest. Certe de praescriptionibus porro agebatur. Initium sit 3 adsensum suppl. rueger. - Ea quae sequuntur in 134-144. med usuia a V v. aut pro posse8sore continentur in solio illo separato, amasset olim dei cripto, Separatim edito cura nuboldi Zoiis chr. f. egeli. Rechis i R. II. R. g. 40--1is . . a d hac exceptione pra iudieii cs Gai D. 1. Q. D. iam . rei se 10 2. UlP. D. 25. 17 de Ered pet. 5. 3. Iulian. r. 13. . de exe. 44. l. De recensiore imo id Iust. c. 12. pr. C. de hered pel. 3. 33.)19 δ
328쪽
292 GAI iv. 4 139 - 142. IUST. IV. 15 4 1etis dispiciamus g 139. Certis seu actionibus quae pro his exercentur. igitur ex causis Praetor aut Pro Erant autem interdicta formae atque con- consul irincipaliter auctoritatem ceptiones verborum quibus Praetor aut suam siniendis controversiis inter iubebat aliquid fieri, aut fieri prohibe-p0nit quod tum maxime facit, cum bat. quod iunc maxime faciebat, cum de
de possessione aut quaSi posse8 possessione aut quasi possessi0 ne intersiones inter aliquos montenditur aliquos contendebatur.
et in summa aut iubet aliquid et i, aut fieri prohibet. formulae autem et verborum conceptiones quibus in ea re utitur interdicta aut decreta voeantur g 140. oeantur autem decreta, cum fieri aliquid iubet. veluti cum praecipit, ut aliquid exhibeatur aut restituatur interdicta Vero, cum prohibet fieri, veluti cum praecipit ne sine vitio possidenti vis fiat, neve in loco a cro aliquid stat unde omnia interdicta aut restitutosta aut exhibitoria aut prohibitoria vocantur g 141 Nec tamen cum quid iusserit fieri
aut sieri prohibuerit, statim peractum Si egotium, sed ad iudicem recuperatoresve itur et ibi editis formulis quaeritur, an aliquid adversus Praetoris edictum factunt sit, vel a factum iumsit qu0d is fieri iusserit. et modo eum poen33gitur, m0d Sine poena eum poena, veluti una per Sp in Sionem agitur; Sindi poena, velut cum arbiter petitur. , quidem ex prohibitoriis interdiciis semper per sponsionem agi 40leto ex restitui ii iis vero vel exhibit0riis m0do per sponsionem, 0do per formulam agitur quae arbitraria vocatur. h
142. Principalis igitur divisio in Q. Summa autem divisio interdictoe est, quod aut prohibitoria Sunt in tur rum haec est, ii od aut pr0hibitoria dicta, aut restitutoria, aut exhibitoria. sunt, aut restitutoria, aut exhibitori3.
prohibitoria sunt quibus Proetor vetat aliquid fieri, veluti vim sine vitio possidenti, vel mortuum inserenti quo ei ius erat inserendi, vel in luco sacro aedificari, vel in flumine publico ripax eius aliquid eri quo peius navigetur. restitutoria siuit quibus restitui aliquid iubet,
veluti cum honorum possessori possesSionem eorum quae quis pro herede Qui pro possessores de interdictis vid Cic. in Verr. II. 3. c. 10. 25. Isidor Orig. V. 25 M.
Lindem. Interdiatum est, quia al quod a iudice non in perpetuum, e prs 6- formando momento ad tempus interim dicitur, salva propositione actio=iis eius. Ulp. Ir. 1. PauL D. . . de interd. 43. 1. b Ulp. Instit libro L ex fragm. d. ndlicher): aut per formuulam arbitruriam e licantur, aut per pomisnem semper prohibiιoria ero m Sponsionem Xylicantur. isma IV. 162. 163. 365.
329쪽
GA IV. g 143 - 146. IUSΤ. IV. 15 4 2 3. 293 possidet ex ea hereditate, aut cum iubet ei quivi possessione findi deiectus sit restitui possessionem exhibitoria sunt per quae iubet exhiberi, veluti eum cuius de libertate agitur, aut libertum cui patronus operas indicere velit, aut
I cf. a 3 140. supra parent liberos qui in potestate eius sunt. Suntiani en qui putant propries interdicta ea vocari quae prohibitoria Sunt, quia interdicere est denuntiare et prohibere; aestitutoria autem et exhibitoria proprie decreta vocari: sed tamen Oh-tinuit omni interdicta appellari, qui inter g 143. Sequens in i est duos dicuntur. - 2. Sequens divi- divisio. quod vel adipiscendae si, interdictorum haec est quod quae-
possessionis causa conparata dam adipiscendae posseSsionis causa com- sunt, vel retinendae, vel reci parata sunt, quaedam retinendae, quaedam perandae reciperandae.
144. Idipiscendae possessionis Adipiscendae possessionis
causa interdictum accommodatur bo causa interdictum accomodatur bonorum puSSeSSori, cuius principium norum possessori, quod appellatur est QUORUM BONORUM: eiu Sque vis et quorum bonorum eiusque vis
potestas liae est, ut quod quisque ex et potestas haec est, ut quod ex his his bonis quorum possessio alicui bonis quisque qu0rum poSSessi alidata est pro herede aut pro pos cui data est pro herede aut pro possessore p0ssideat, id ei cui tono sessore p0ssideat, id ei cui bunorum rum p0ssessio data est restituatur possessio data est restititere debeat. pro iere de autem possidere videtur tam is pro herede autem possidere qui heres est, quam is qui putat se heredem videtur qui putat se heredemeSSe pro p0SSeS80re is possidet qui sine esse pro possessore is possidet qui causa aliquam rem hereditariam vel etiam nullo iure rem hereditariam vel etiamt0 tam hereditatem, sciens ad se non per totam hereditatem, sciens ad se nontinere, 0ssidet ideo autem adipiscen pertinere, possidet ideo autem ad-dae possessionis vocatur interdictum, piscendae possessionis vocatur inter- quod ei tantum utile est qui nunc dictum, quia ei tantum utile est qui primum conatur adipisci rei posses nunc primum conatur adipisci rei possi0nem itaque si qui adeptus pos sessionem itaque Si quis adeptuSp0S- sessionem amiserit, desinit ei id inter sessionem amiserit eam, 0 interdi-
dictum utile esse. g 145. Bonorum tum ei inutile est.
quoque emptori III 80. similiter prolionitur interdictum, quod quidam p08SeSSOrium vocant.
gQ46. Item ei qui publice b0na emerit, eiu Silem
condicionis i ii terdictum prop0nitur, quod appella-
a Vide etiam Ulp. libro I. Inst. ex fragm. d. ndlicher) - adipiscendae
quam reciperandae po88essionis, qualia Sunt interdicta: QUEM FUNDUM et ut M NYREDI
TITEM. Nam si fundum vel hereditatem Mastiquo petam, Me is defendat, cogitur ad me tran8ferre po5Se88ionem, sive numquam possedi, sive ante possedi, deinde amisip 8e88isnem. - Fragm. Vat. 42. ad Gemplum interdicti quem fundum propo metiam interdictum ρυEuis Foucro viridieare velit de rati uendo usi fructυ. De forma interdicti Quonam bonorum s. Ulp. r. l. r. h. t. 43 2.3
330쪽
tur sectorium, quod Sectores Vocantur qui publice bona mercantis r. ' s 147. Interdictum qitoque quod Interdictum quoque quod appellatur Salvi naum piscendae OS-
que utitur dominus undi de rebus coloni quas S pro mercedibus undipignori suturas pepigi SSel. 148. letinendae p0ssessionis hcausa sole interdictum reddi, cum ab utruque di te de proprietate alicuius rei controversi est, et ante quaeritur, uter ex litigatoribus possidere et uter petere debeat, cuius rei gratia comparata sunt UTI POSSIDETIS
POSSIDETia interdictum de undi vel aedium possessione redditur, UTRUBI vero de rerum m0bilium P08SeSSione.
I50. Et si quidem de stando vel
aedibus interdicitur, eum potiorem esse raetor iubet qui eo tempore quo interdictum redditur nec vi nec clam nec precario ab adversario possideat; si ver de re mobili, eum p0tiorem esse ubi qui maiore parte
eius anni nec vi nec cl3m nec precarii ab adversario p0886'demi idque satis ipsis verbis interdictorum
interdicto non 80lum Sua cumque p0S-Se8Sio prode St, sed etiam alteriusquam iustu in est ei a ccedere, veluti eius cui heres extiterit, eiuSque a quo as,peliatur Salvianum adipiscendae possessionis cauSa comparatum St, eoque
utitur dominus undi de rebus coloni qua is pro mercedibus undi pign0ri
suturas pepigiSSet. 4. Retinendae p0Ssessioni cauSacomparata sunt interdicta uti possidetis et utrubi, cum ab utraque parte de pr0prietate alicuius rei controversia sit, et ante quaeritur, utere litigal 0ribus possidere et uter petere debeat namque nisi ante exploratum uerit, utrius eorum possessio sit, non p0teS petitoria fal petitoris acti institui, quia et civilis et naturalis ratio incit, ut alius possideat, alius a p0Ssidente petat et quia longe commodius est possidere potiu quam petere, de plerumque et sere Semper ingens existit contentio de ipsa posses-Sione. Commodum autem possidendi ine est, qu0d etiamsi eius res non sit qui possidet. Si 0do actor non potue
tra petitorem iudicari solet. Sed interdicti quidem uti possidetis de fundi
vel aedium possessione contenditur, utrubi vero interdicto de rerum m0bi
dicit aesthma orem rede inploremque bonorum damnat atque proscripti, qui Uem sectans ueri ut id est, celatus spem a limationis suae bona omnia auctione vendit, et semel inser pecuniam vel aerario vel sociis. Idem Ver. II. 1. 41. Oreli. p. 177. Sectores autem dicti sunt, qui spem lucr 8ui secuti bona conii mnatorum Semel auctisnobantur, proque his pecunias permitabant Sinctutis, ac iu 08tera pr0c0mpcndio u singula quasque re pecunia populo vendituri. Festus p. 337. Muli.)b Paul. S. li V. 6. Q.: letinendae po88essionis gratia comparata uni interdicta, per tia e&m 688essionem quam iam ubemus resinere volumus quile est
ii ossidetis de rebus soli et truti de re mobi . Et in priore quidem is fotior
est, qui redditi interdicti tempore nec vi nec clam nec precario ab adversario po8Sidet. In Gltero vero 6tior est qui maiore parte anni fir0rbum numerat nec vi fectam nec precari possidit. De forma horum interdictorum sma IV. 160 1 estus s. v. Posses8io Miril. 9 233 ad interdictio; oemt ut Praetor his verbis utatur: Ut Nunc si styotis et ni fundum . . A , qu0d se vi ne clam nec precario cliter i alturo et ossidetis, tu possidetitis, adversu ea se si eis. ' Ulp. D. I. r.