장음표시 사용
131쪽
LIBRII I. Mirit. Atque hoc est, cur nos duplici operatione horas supra inscribi praeceperimus. Cum enim mobilis horarius T V, seu Zodiacus radiosus super lineam quampiam horariam in semicirculo Q A Ssignatam fuerit collocatus, Zodiacus dictus, seu horarius mobilis eum necessario situm obtinebit, quem obtinet circulus horarius praedictus in caelo, ad quem nimirum est parallelus,quare si Horarius
dictus excurreret in murum usque, exprimeret eandem in eo lineam, quam exprimeret circulus horarius caelestis in murum excurrens. Cum Vero
132쪽
horarius mobilis murum contingere nequeat , V pote ab eo remotus, ac proinde linea in eo notari non ponit, Voluimus nos eam repraesentare persilum quodpiam e centro ad murum Vsque eXte I
sum, horarij mobilis veluti vicarium tracto enim
filo ea ratione, ut superficiei dicti horarij mobilis libere incumbat,si per duo puncta fili ope in muro
notata rectam duxeris, referet tibi linea ducta circulum horarium quaesitum, dixi duo puncta, notanda non quod plura notari non possint,cum Vna continua fili rasione in muro integra linea horaria
trahi, imo infinita puncta ad eandem superficiem horarij mobilis incumbente libere filo , in muro duci possint,quae omnia erunt sub eade recta linea, seu puncti fluxus veluti exies a ; sed duo tantu puncta notanda dixi: tum ut operatio breuius, maiori cum compendio expediretur, Tum quia alias operatio unico sol immodo puncto perfici nequaquam posset. quae bene notanda. Porro signorum radij in horario mobili descripti si ope fili ad murum usque continuentur , indicabunt illi in muro puncta, in quae reflexus radius e speculo E. sole in dato circulo harario, de signorum initiis existente , proiicitur. Ergo hac ratione horologium totum constructum erit, si horarius mobilis
ad singulas horas intelligatur esse traductus, ergo Q c. quod erat propositum.
133쪽
LIBRI II. DIS C H O L I V M. DV o maxime in praedicta horologi j vertica
lis construendi methodo obseruanda sunt. I. Vt instrumentum quantum fieri potest firmissime loco , seu centro suo stabiliatur: Cum enim radius reflexus in indivisibili consistat, in
strumentum quoque quamlumuis partam Jc in sensibiliter motum , radium alio quoqUe Una cum pudendis erroribus derivabit. II. Vt centrum speculi centro instrumenti,
quam optime fieri poterit , & exactissime respondeat ; quod tutissime hac ratione fieri posset deli neato iam subsidio instrumenti horologio catOptrico, in muro ad id electo speculum ei puncto, in quo centrum instrumenti constitit ea industria applicetur, ut radius reflexus in horam, dc gradum solis, quae ex alio horologio exacte facto addisces) in quo tunc temporis sol versatur,mox proiiciatur , hoc enim diligenter peracto, speculum situm desideratum habebit , nec ulterius in eius
rectificationem laborabis , sed vel cera quam
vulgo vocantὶ Hispanica aut alia pertinaci, aut glutinosa materia mox firmabis.
134쪽
C O RO L L AR I V M. EX dicta delineandi methodo apparet QVa ra
tione taciti inae quoque Omnis generis EorOlogia directa seu scoterica eodem instrumento nostro reflexorio , solius instrumenti in uersione facta construi possint.Verum haec omnia ingenioso Lectori relinquimus cum nostri instituti non lit communem gnomonicam , cuiUS cognitio
nem hic quasi praesupponimus, tractare, quare ad propria obiecti nostri transeamus.
135쪽
ca stici seu reflexorij , in cribere. R C vs signorum seu paralleli solis, nil aliud sunt, quam circuli diurna nocturnaque solis in initiis signorum constituti
circumuolutione decircinati, omnes ad aequato
rem parallelij qui qua ratione in dato plano XUN T,subsidio instrumenti nostri delineentur,
Nota igitur I. cum plana Zodiaci radiosi, seu horari j mobilis superficies ad murum usque ob di
ctam causam,extendi non postat, necessarium esse, Vt eorum communes cum muro sectiones oc pun-
ta, per quze arcus signorum Zodiaci sunt deducendi , beneficio fili aut optici instrumenti 3 problemate propositi aut aliis modis inuestigentur, nos duobus prioribus contenti id ea quae sequitur ratione expediemus.
136쪽
rio PROBLEMA U. Zodiacus radiosius seu horarius mobilis ad ho-
ram rL. in suo semicirculo promotus, eo situ bene firmetur. Ex puncto vero E filum pertenue , ut sa-pra diximus ad murum usque emittatur ea inau
stria, ut filum planum ipsius horarij mobilis libere radens, ei perpetuo incumbat. Nam si filum illud singia lis radiis signorum applicetur, notenturque summa diligentia puncta in muro, linea recta pernotata puncta , ducta lineam dabit meridianam,
,h. a j hordi IL, a meridie, & media nocte indicantem. κι-nd, h,a Moto deinde horario mobili ad horam primamri mcri vel undecimam in semicirculo suo notatas , repedia nosti siem Us eodem Ilio planum horarii libere raciente, a cVm & singulis radiis incumbente puncta eorundem 6' si signorum in muro, per quae lineae hora: I. Vel 2.
ducendae sunt. Iterum moto horario mobili ad L. vel Io. horam, ductoque per singulos signorum radios ad murum usque filo , habebis puncta pro initiis signorum hora 2. vel Io. Eademque ratio est de omnibus aliis horis, quae in murtim Cadere possunt, hoc est, quarum puncta, filo planum horarij radente in muro notari possunt. Quod si puncta radiorum, quae unicuique signo diuersis horis notata respondent , apte coniunxeris lineis parum inflexis, descripseris quoque signorum arcus , quos reflexus radius sole in initiis, signorum existente, percurret. Omnia tamen puncta si in operatione erratum non est, in lineam rectam cadant, necessec su
138쪽
est ; nempe in communem aequatoris, cum plano horologij sectionem uti in Theor. 1s, prioris libri demonstrauimus, dc demonstrat Theodosius l. 1. prop. Is. Caeterum puncta Corundem arcuum signorum alia quoque methodo , atque adeo arcus ipsos deline abimus nulla horarum habita ratione. Nam si horarium mobilem ad varia loca
semircirculi Q A S parum inter se distantia, & in singulis positionibus silo quopiam puncta in muro
pro singulis signis notemus , inuenta erunt Omnium signorum puncta, etiamsi nullius liorae habita fuerit ratio ; Et quidem quo frequentiora fuerint , interualla in semicirculo seu mobili aequatore Q Α S, in quibus horarius mobilis constituitur eo frequentiora puncta, & minus inter se dis antia, pro singulis signis ; ac proinde arcus ipsi signorum magis exquisite ducentur.
neandi methodus per insimmentum nosti m opticum.
OVod si porro murus aliquis nimium esset im
regularis , discontinuus ,& a centro speculi uti in interioribus domorum, conclauium, vestibulorum , aliorumque locorum maximere solent) nimium remotus: delineatio horolo
gij difficulter subsidio fili perfici poterit. Eo quod
140쪽
rαψ PROBLEMA V. filiam , in hoc casse paulo longius extensum , facile
Curti athir, curuatumque a directa radi j reflexi proiectione, quam refert, deficiens, incorri biles er-
rores Eprologio caeteroquin inducere posset. Quare, ut huic malo remedia remur, Optica perspica cissima, & nihil non in Mathematum difficultati, bus penetrans , per nos consulta, instrumentum quoddam suppeditauit, cuius usus quam eximiussit, & quam infallibilis, ex sequentibus luculenter λpparebit. Sit itaque magna aliqua murorum irregularitas obii ia, nos subsidio instrumenti dicti non minus 1 acile in quavis irregulari superficie , quam omnino recta, planaque, horas arcusque signorum describemus, eo qui sequitur modo. Sit V. G. hora tertia in dictam irregularem muri superficiem incurrens delineada instrumento reflexorio directo, promoue horarium mobilem seu ZOdiacum radiosum ad horam 3. in semicirculo mobili Q A Snotatam, firmatoque eo, instrumentum Opticum murum inter Sc instrumentum reflexorium collocetur , ut in figura apparet, ductoque filo iuxta sinorum radios ex centro E, plano Zodiaci mobilisibere incumbente ad baculum usque transuersum D C, quem eleuando deprimendo, Varieque torquendo ita Zodiaco mobili T V obvertes, ut eundem situm , iuxta lineam visus, obtineat baculus D C, ad horarium mobilem seu Zodiacum radi