Angeli Decembrii Mediolanensis, oratoris clariss. De politia literaria libri septe[m] : multa & uaria eruditione referti : ante annos centum scripti, & nunc tandem ab infinitis mendis repurgati, atque omnino rediuiui ; accessit quoq[ue] rerum & verbo

발행: 1562년

분량: 801페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

301쪽

RI A, II BER III. peius 'Huc tame ex illa barbarus urbe fugit.Ι- sta melius dice du arbitror. Itaq; cu epistola scribetis indicet, hi huc,hinc, hac, cu omni sua uariatione ad locum proximu referre oportebit. nam no adverbialiter solum posita, uerum etiapro nominative costabunt. Porro, hic pro tuo,

alia res est. ut, Hic grauis Entellii dictis eastigat Acestes: quasi pro hoc loco orationis dictu appareat. Istic aut,istuc, istine,istac,adlocu, ubiis sit,ad que scribitur:illic uero, illuc, illinc, it lac,& illo uel illorsum, nullo pacto ad locum

uersusque scribimus sin quo saepius errari ui deo)sed ad locu inter hos duos tertim ac ta de rebus alijs, qua homini b. ratio seruanda. Hanc 'ealtu ratione non ita Graeci co seruant. nam praeter hoc adverbium reponetes ad locum, sicut nos, Quo vadis dicimus,4πν pro quo: ubi confuse scribunt,ideoq:D3A pro quocunq;

uel ubicunq;.Nec inter hoc & istud illic &istic

saepe differui. Sed de nostris exemplis demus ordinatius,nec pudebit horum sermonum copia satiari, quo facilius unius epistolae introductione multarum simul imago comprehenda tur. Ego qui Ferrari et sit m ad filium meum scribens Hieronymum, qui Florentiae sit,de rebus ad Romanam urbem pertinentibus,sic dicam: Salutamus te fili, rogamusq; ego & omnes ut cissim hi necessarii nostri. naim ideo cum ha- spiratione Hi hoc loco profertur,quod eadem ratio seruanda sit erga omnes homines, de quibus apud nos infectio est: sine aspiratione autem ab eo, quod estis, ea,id: uel iste, cu de alteris personis locuimur apud eum, uel eo lo

Aeneis s.

Forte mentis.

302쪽

Administranatur,autaliquid

tale deesse uia

detura

Et videtur re dundare. illuc. 264. DE POLITIA LITER Aistiam personam indicat,cuius refertur rei mo dus: ut a graecis saepenu mero, sic a nostris meistro aliquando confunditur. Sequor aute: Quorum cura studio'; haec tua, nostraq; domestica

quorumq; plurima pars amoenitatis captandae desiderio iampridem in suburbia concesserunt, ut de ijs quae hic geruntur, siue qui huc

uel hac ex Illyri j prouincia Venetiaue conue niui,aut tralitant, nihil solicitus sis. en adhuc pro hoc Ferrariae loco sua adverbia cotinetis. Ρersequor aut:Tu uero fili, potius quae istic aguntur, quiq; isti homines sint,ex quorum geote & iste & tabellarius, aut istuc saepe conuemniant,crebro consideres, neue istincliteras ad regem Alphon sum miseris .nam istac solet omnium gentium homines commeare.&haec ad Florentiam,remq; Florentinam pertinent. Postremo suggeram: Quod si forte Romanam curiam adire cosideras, paululii qui de laboris superest. Sed illac Rpe comeates latrones aduerte, peregrinatiu facie latetes. Illic cu uelis cotude illic multo maiora cognosces. Sed postquaillinc abscesseris in Graecia transfretaturus,de omni b. quq Rona ς contigerint memoratu digna,nos certiores e sticias .uale.Eo de ordine par

est genitori suo filium respondere. nam istic dc

istuc ad meum locum trafferrei,de suo autem hic & hue,ut diximus: non ut improvise quidam mihi rescripsit,ad quem eum istic &iaue

de suo loco admonuissem,hic autem de meo, identidem respondens pro meo hic, pro suo uero istic apponebat, quasi locorum propria essent nomina.Nec minor in adverbijs habenda consideratio, comparationem significantibus

303쪽

RIA, LIBER III. 263bus,m quibus non raro peccatur e cuiusmodi suiu,ut,iuificut,sciiti,uelut,ueluti, fermhtanquam,quemadmodum,in modu,perinde,pro Pe,sere,quasi,iniur,propemodum. nam ut prima uel anteriora quaec; certitudinem, simili in

tudinem,seu ut aiunt) aequi ualentiam significantia:altera quaeq; posteriora ad incertam q-

militudinem. ac uelut inaequalitatem magia accomodatur.Perinde cu Ac ut plurimu sociari solet,quadoq; etiacu Si:ut, Te amo perinda

ac filium eu,uel perinde ac si meus filius esses rquod tamen factu dissicile est, ut eade diligentia ac pari amore diligae ut filius,etsi filius non sit,ide'q;Perinde ac apponitur. Accedit quoqiijsde adii erbijs, nisi diligentius aduertitur,inlatini sensus compositione,non in graeco, fer. communia esse,ambiguam apud nos relinqui significationem. Quod genus se quempia mdixeris sic bene philosophantem, ut uel sicut

Aristotelem: aut orantem, uti uel sicuti Cice Tonem: cum in re nequaquam sit,&uerius diceretur Quasi, fere, perinde,ac:aut cum generandi casu &instar,uel in modum:agseratur que magis ineptia,cum inter dissimilia gene-Ie,uel materia, formaue compararetur : ut si clamantem uel latrantem forte quempiam diceres, sicuti canes: dc fortem uel ferum, tan quam leonem.Idemq; sequitur φrrur per contrarium, si quod in re sit dubium, inferatur: ut si de pugnante Neoptolemo exponas ipsum egregie dimicante, perinde uel suasi λ-chillis hilum,pro eo qui sit Achillis filius. Eiusmodi inquam,in nonullis ex graeco traductionibus ambiguitates reperiuntur, &male. Ve

304쪽

lss DE POLITIA LITER A ad uerbium, si cum sequente uerbo subiunctivi modi nonnunquam subtrahatur, eleganter est : quale Terentianum, Sine te exo rem, politius sane quam,Sine te ut exorem. Instar autem 5c inuicem pure dicendum est, non ad instar,ad inuicem. Bene ergo Virgilius: Ar

aut, bisbei M. golici clypei,'& Phoebeae lampadis instar. In -hjid uicem, mutuo &uicissim significat. Qubd si

'Τ quis interroget: Quamobrem in sacris scriptum ultimρ- iis legitur Dicebant ad inuicem, Quis reuoluet nobis lapidem - excusabo potius Hieronymum id nunquam posuisse,quam alios inter pretes acculem non recte fecisse, si posuerunt: aut arguam librariorum temeritate comminium,quod & mihi factum est. nam quod eue stigio sequitur, Et respicientes uiderunt lapidem reuolutum: ne is quoque oratori bono sermo placebit. an ne satis constat eas mulie res ad tumulum accedentes, lapidem ante se,

non post terga prospexisse' Neque placebit id

uerbum, Quia eo tempore & loco. at in sacris 'pe legitur per quod,uel qualiter,aut quomocap. . do cuiusmodi est in Euagelii Lucae traductione, de Ioannis natiuitate, Et audierunt uicini ac cognati eius, quia Dominus magnificauit misericordiam sua.Quod satis apparet id uer bum Quia, in causae responsione melius apponendum: ut, uamobrem hoc facis' Quia prodest. Itidem de secus & erga ad uerbiis disputandum. Dicitur enim ab eisdem, foemi nam secus pedes Domini stetisse pro eo quod est iuxta. neque enim a ueteribus, praecipueque a

Virgilio ponitur,nisi pro aliter. Erga quoque ad ipsas solet referri personas, ut erga te uel

305쪽

RIA. LIBER III. Is

me,non ad caetera personarum instrumeta uel Ossicia,sicut Martham .Igitur mulierem solici tam fuisse circa plurima, quam erga, uerisimilius est:& procubuisse melius quam stetis eiumta pedes, cum stare sit erectum pedibus essς. Sed arbitramur illius aetatis & seneris scriptores in sacrae religionis expressione orationis , . , politiam nihili fecisse. De hoc uerbo auide, rati 'gpro iis considerandum, si cum negatione societur,ter gali4 sepotio loco semper interponendum: ut,Non sena surpat, ut adtus,ne populi quidem pars approbauit.Quod opera huiussi a quibusdam aetatis nostrs scriptoribus in iis inseriptionem cundo positum deprehenditur, hoc est, statim post negationem,nescio an a gr cis sumptum 'morem excusent,qui per styli tenorem, quidem aut enim , &similia diuersim saepe a nostro more disponunt, aut inscribendo maio

rem ordinem non aduertanx. nam a nullo ue

teru Quidem post Ne statim apponitur nan de maiori parte significat) in nominibus au

tem,ut Pleriq; fere commune deprehenditur, hoc est, pro multis, & nonnullis aliquando distingui: & nescio an plerunq; pariter in communi accipiatur. apud Salustius ane, Pimium- . . . que minorε legisse uideor huiusmodi sermo a Demμιtotiun es minorem humerum interdum significare. ens Me multo In caeteris uero ad uerbijs huius fere temporis ties recte: alia raritate intelligimus,ut nonnunqua, aliquan- quoties autem do interdu. Saepe uero pro nonnunqua accipi siue aliquotiatur. Virgilius, Saepe etiam incautis pastoribus --ρ-i excidit ignis reu de olivetis dixerit. Ac veluti βά- . magno in populo cu saepe coorta est Seditio: Ci quod utrunq; sane non potest nisi raro contin m. pere. 'Multotiens Maliquotiens non legisse Georg.

306쪽

esI DR POLITIA LITER A is memini,licet quoties & totiens habeaLUer aute,etenim iecunda orationis parte, dc secundo loco elegatius poni videmus:nam diuisionis adverbia sunt. Ita,itaq; , ergo,igitur,proin d quare,qR mobre,quapropter, ad partiu coclusiones apponi nemo doctus dubitauit.Sed quinq; prima minorib .uti de superiori ac quinaria orationis partitione coclusionibus: tria uero postrema,ultima ac sexta parte colo nantius apponenda. Salustius ita & itaq; in oratione,& orationis fronte semper anteponit sicut oes. Caeteru,enim & enimuero, pro certe de scribunt.Sed compositu animosius intedit, dc in fronte orationis ponitur: enim,semper loco secundo: sed de Aute no minus aduertedum, quod in orationis fronte n5 conuenit, imo ne Reundo quide uel tertio loco decebit,nec nisi in sententia breuissima: quale est,Ego lego,tu aut disputas. Quam uero turpissime nouelli,

scilicet oratores,ludiq; magistri in oratione logiori,statim in principio Aut posuere, nulla diuisione praecedete. Caeterv scio me frustra oratione cotendere,nisi huiusce generis adverbia quo quaeque loco decentius apponi debeant,

ueterum sedula lectione, & dicendi usu perceperint. Videantur historici & oratores,a qui isbus hae ligaturae pulcherrime contexuntur: nam poetas talibus adverbiis rarisi me uti decet,eaque pro metri lege dispon*rς. Ad uerbia equidem a Virgilio in prima contipue perso- stemur. na ponitur:ut,Equidem per lixtura cςrtos Dimittam .perinde ae,ego quidem.Caeteri ita cofundunt equidem,ut quidem, praecipu*l Salustius : quem cum inter optimos scriptores saeps

307쪽

diph numerauerim, non iniuria uidetur imitadus,nisi forte de quibusdam optimis Marone

tanquam omnium electissimum censeamus.

Magnopere coniunctum dicitur & diuisum: vi, Magna te itidem maximopere,summopere. ' Moraliter opere rogo. te non ut plurimi accipiunt est, uti philosophi ς is eri rittantum agere uel disputare: sed ex more, vel . t . secundum morem eius rei significat, quam ex . I. . Plicamus:quemadmodu etiam latrones mora ne cicitur unἄliter de latrocinijs,&lasciui iuuenes impude- de moraliter ter inuicem de amoribus colloquuntur. ergo ductum, quod in bono & malo, & apprime Donatus supςr non lem Terentii comoedijs scribens intellexisse uitu. vis . Geon, est. Si, pro quidem confirmative interdu ponitumui, Vestro si munere tellus Chaonia pin Aeneid. gui glandem mutauit arista.Iuuenalis: Si potes illa pati.Si,pro utinam rui,Si nunc se nobis ille aureus arbore ramus ostendat. Quo,prout & Quod pro quia, dc Qua supple parte, nemini bono grammatico dubium est. Sed ne

quicquam no a ueterib ns ponitur, ut a nostrorum quibusdam,pro nequaquam, uel neutiqe

sed pro frustra uel in ea um frequentissime, ut cum quod fieri uelit,tamen perfici nequeat, uti de conatu supra.Vergilius de Priamo aptissme,Telumq; imbelle sine ictu Coniecit,rau- Aeneiaetico quod protinus i re repulsum,Et summo clypei nequicquam umbone pependit. quod certe non nequaqua sonat pependisse,sed ita cirispeo haesisse,ut nihil de armatura Pyrrhil deis retur idem sonat Et ne quicquam obsessa iu- uentus: quod penitus forent IEneae superventu liberati. Interdum aurem ponis poeta pro negatione no:ur,Ngquicquam Pinguς palςM Grais., teret ε

308쪽

In Andria. crebre π perpetue non legi apud ueterem aliquem et o DE po LITIA LIΤEst ateret area cuImos: ut sit,Non pingues culmonornatius . nam si nequicquateret, nihilominus superiori sententiae conueniret: sed pin

gues culmos non procedit, nisi subintelligamus, qui pingues uiderentur, quos triuisset in area. Ipsa autem negatio facta per nihil, saepe in orationis fine ponitur aptissime: ui,Tuo erga me studio gratius est nihil. Sic de magis mi, Inter bellicos nostrorum apparatus nihil fuit quod ni spanorum equitatum terreret magis. Liuius saepe hoc modo scribit. Sed quid exemplis totiens rem conor ostenderet freques Ciceronis 5c historicorum lectio omni pretceptore uos instruet magis. Sic negatio peraceu sandi casum heminem, politius aptabitur: ut,1ucundiorem te uidi neminem: In rei militaris oscijs ducem Hannibale praestantiorem uideris neminem. Praeterea, neminem pro nul

Iora per improprietatem licet dicere, cu proin prium eius sit non homo. ergo, Nullus sum, a Teretio,P nemo sum, quod rectius est quam, Non sum,ut alij exponunt. Sic de minus & nihil,ante & post: ut,Nihil est quod timeam mi nus : nihil est quod imperem magis . Sed per

qui rite,inquam,historicos. Continuo & continue adverbia pq dagogice confunduntur, putantibus eodem tenore ab antiquis poni solita ,sicut crebro uel crebre,& crebra: raro uel rare,&rara. Continuo, statim est, repente, euestigio: continue autem,continuatum. Sic perpetuo uel perpetue eidem fere consimile,cum

de continuo tempore loquitur,non tamen aetern Omam aeternum, sempiternum ue ad infinitam spectat perpetuitatem. Qua ratione mi

309쪽

got a Curtio positum, abdominu egregia stiris perusticum aeternas sibi sordes abluisse, quae perpetuae magis fuerunt usque ad regni deditionem. Iterum ,refertur ad primam uicem: si ead primum locum,ad tertium, uel amplius apponitur, nisi geminatim continuetur cum coniunctione: ut, Et repetens iterumq; iterumq; Aeneid. . monebo. Adhoc pio item,uel praeterea utitur Salustius saepe,& pulatire. Et quoniam omnia prosequimur, tanquam ad discipulos dicera soleamus: admonendum quoque est, sua semper adverbiorum paria pro eorum relatione disponenda. Sunt enim contrario sono disconcordantia ut infra & supra, extra & intra: sed non significatione peruersa, sicuti infra & exo ira, supra & intra sociando. Neve igitur bina xia ordinatione, neue simplici confundantur: lat, Supra uel infra urbem , sed intra uel extra Ceneuam. Itidem, Supra uel infra biennium, quindecim dies,tectum,uel fenestram: sed in ira uel supra,si extra terminum proceditur: ut, Infra uel supra, uel praeter dignitate & hono

rem meum, non intra uel extra. Citra autem&ultra,quamuis proprie de locis ulterioribus& citerioribus intelligatur, ut ultra uel citra alpes, Padum, Romam, dc id genus : tamen ad non ulla etiam corporis necessaria, & quidem

oratorie disponitur: ut,Citra uulnus,cruorem, saniem, febrem, mortem, citra salutis seu uitae desperatione. Ultro citroq; montes, flumen,

no proprie dicitur: sed in uerbis Ditis, inter homines deosq; praecipue. Sic igit, In exercitu hostium ultro citroq; collatis lignis , telisque

coniectis dimicabant. Est: & ultro pro sponte,

310쪽

2 2 DE POLITIA LITER A is uel insuper,quod est ut ultra,vel praeterivime Aeneid.,. gilius,Vltro miserescimus .non enim pro spois' te hie,nam iam rogauerat.Item,Vltroq; incli ρAmodo Apua serit urbi:id est,insuper. Posthac significat ais

Dian . modo. nam amodo no turpe dictu eli pro deis inceps:sed a graecis habetur, απν π νυ: nos auteuna uoce,& cum ingeminata describimur. Te θ.prau. rentius, Posthac quas faciet de integro comoedias,pro deinceps. Antehac uero quasi conistraria uoce prolatum, scilicet quod ante praesens tempus agitatum sit,sicut hactenus .caeterum hactenus se adhuc idem significant: non autem adhuc pro iterum, ut male accipitur in futuro : sed adhuc,quasi ad hoc teporis sonat. Am LM. Virgilius, Tempora nudus adhuc. Terentius, Andria. Adhuc Archillis quae assolent,quaeq; oportent signa esse ad salutem, omnia huic esse uideo. non enim saepe uiderat prius, quam id temporis in Glycerio paribunda. Proinde uerbis pretsens tempus indicantibus associatur,aut praeteritum saepenumero, ut proprie dicatur, Adhue legi uel lego: sed improprie, Adhuc lega,

pro iterum. Praeterea hactenus, uno aut duisplici nonnunquam interiecto sermone dici solet:adhue,nunquam disiunguntur. Deinde&deinceps pro secundo loco ex tempore & per 14ora L sona colligunturiut Iuvenalis, Da praetori, da deinde tribuno. Quod si negationem adduxeris, &eaetera insequentis temporis auferunis Aeneid.3. tutiui Virgilius de Sibylla, Nunquam deinde vi habet eauo uoli talia predere saxo Nec reuocare 'gra poeta dus, aut iungere carmina curata quod in aliis ν continuationis adverbijs non perinde colinis

SEARCH

MENU NAVIGATION