장음표시 사용
51쪽
serratiore,per ambitum hispidiore caetera fra,rino similis: quae certe fructifera fraxinus duci potest.Fert enim baccas ex rubro nigricanstes,quibus per inopiam fiugum annonae rura
T A x v s nostratibus sylvis saris Dequens, Graecis smilax dicta, aliquibus milos, vulgo IsArbor est, abietis aspectu,sed humilior: Don, de perpetua, alisque frequentioribus sinuosa: folio pinguiore & molliore:baccis rufis,rotus dis,mollibus,gustu non insuaui: radice breui, gracili,per summa cespitum: rem cedro per similis,lum scabritia,tu colore: quo detracto,
totum subesse cor cernitur. Plutarchus traditvmbram taxi dormientes enecare, cu irruens
arce sensiis obsidet.Conglutinameta siue stibas des ex ea scrinijs & subsellijs parantur: ex eius quoque materia apud nos arcus & scor, piones fiunt. De salice,vlmo,populo,plgiano,& huiusmos di arboribus,quae priuatae potius simhq sylve, stres,in arbusto disseruim'. Dicamus ia de ex, ternis, quae aliae sunt a coniferis 3c resinaceis.
. A DRACH NE .siueandrachnus Pausa, nia sylvestris est arbor,haudquaq Pcera,nem in planis nasces: in Helicone more frequetiissima,similisvnedoni,solio tantu minor nunqin simimo vertice deciduo,perpetuo enim cas mine viret:cortice hec scabro nec quaros
52쪽
sed qui circumruptus videri possit,quo auulso
Praeter aliam arbore natura non offenditur, nisi quis corpus vehemeter presserit,germerasque futum luxauerit. Materia mulieres expestunt ad opus telarii textoricm . Caueto autene andrachnen pro adrachne legas aut proseras:est enim Andrachne portulaca, quemada modum in Hortulo docuimus. A P H A R C A,e sylvestri arborii genere,supeariori similis:aetema quom fronde viret: sed in
totu: adrachne,nonnisi in summo perpetuufolioru virore retineatmo nisi in motibus etia .
nascitur:Olympo mole freques:septis vallis utilis:vrendo quoq; ut prscidat. Utraq; arbor, inter biferas traditur:primu fructu maturat, u dulcestit uua,secundu in appetit hyems. A R I A quo sylvestris arbor Theophrasto, hyemis initio fructificatimaterie durissima:vt necesse sit anteq terebreε macerari pri' aqua, qd & in robore carpinclo serua . Honores ei ad carb5es,argetarijs,vtim ad prima coctione. Est & Aria siue agria,quam pro ilice aquilas
Ita Dores usurpant. C I T R V s arbor est alia onino ab ea qua in
Seminario descripsis,quae citrea mala ἔ duacit.Est enim hςc citrus,sylvestri cupresso simi,
Iis, caudice,folio,odoratis: multo in medicinausu,praesertim est cortex.Ea aute est arbor,cuius materia atq; etia radicibus antiqui mensas
egregias quas citrinas vocabat & pedes lecto d. iij.
53쪽
rum coficiebant. Unde Seneca testis est in obsiurganda temporu suorum luxuria, qubd citri radices insanis licitaretur pretijs, ad mensarulectorismi ornameta. De mesis autε citrinis, tygrinis & patherinis videto Pli. lib. I 3.ca. IS. TROGET Es & Thuia siue Thulon aut Thya idem ferE arboris genus est,cu citro . ex ea enim celebres menta apud antiquos quomcoficiebatur. Arbor est ut 1quit Theophrast' perpetuo virens,procera, ter sylvestres sero, tina:ut nulla fere tardius germineri algentissismis locis,& montiu cacuminibus gaudet,ciroca Iouis Ammonis delubru praecipua,nascens in Cyrenensi agro :ramis,caudice, fiodib' syl, uestri cupressis similis. Ex ea refert ide author
memoratas veterii temploru contignationes
fuisse factas, quandam immortalitate huic
inesse materiar, in tectis cotra omnia vitia inacorruptae. Nihil radice crispius, nec aliude prestiosiora opera. Fert ut quibusdam placer infructii nucleos hordei grano similes, logiores
duntaxat,exiliores & duriores, gustu amaro, quibus praesumptis arceatur ebrietas. COLYCE A arbor circa Idam Puenit,alios qui rara inuctu,fruticosa, ramosam, & multis alis cocaua: folio ulmi,logior fatis ad foliu lati lite laurus accedete,sed ampliusculo & rotudiore,sii pra viridi,infra cano neruoso*,prs tenuib' neruulis,fibriso de medio callo in coistarii specie adductis:materie solida: cortice n5
laeui,& quasi vitigineo vestis : radicib' p suma
54쪽
gracili & solutis,cartem fibratis & mirum in
modum flauis. Sterilis,&flore vidua. Surculos tamen circa folia pingues ,laeues,candidos sera metacea facie fundit. Praecisa,vel ignibus exussia,ab imis rediuiua resurgit. Est & alia apud Theophrastu nois eiulae,folio salicis,comosa,ramosa, in totum ampla, valvulis leguminia more no angustis, in qui
seme latri,paruti,duru,no tame nimis,nec abus
de,p magnitudinis ratioe fructificat. Sed ppaucae & inuetu rars arbores quae siliquetur.Hac Pliniostaphylodiam dici existimat,arborsitras Alpes simillima aceri,alba in materia, ferentε siliquas,& in ijs nucleos sapore nucis auellans. De Colutea in Fruieto dicem'. nant frutex est,quadrienio se in arborem efferens. LABVRNVM,arbor alpina,nec cinquit Pli,nius vulgo nota,dura & cadida materie,cuius fore cubitali longitudine,apes non attinguntrodit aquas,nec nisi in siccis prouenit. I o v I s barba,etia arbor est in siccis latii nasces,&aquas horrcs ,sed opere topiario tosilis, di in rotuditate spissa, solio argeteo. Hanc esse
nonulli cotediit, qua Theophrasi' Diosporo, id est semen Iouis appellat. Arbor extat Pari,sijs in peristylio sacraru sdni divae Genouesar,
in orbe tosili venustate comas,ramis in rotu, ditate expatiati pomo cerasi, rubro, osse instprsduro. an tame diosporos fuerit,asserere noausim, pauca admodum de ea sint prodita,
quibus facile colligi possit diosporon csse.
55쪽
e Α s r A fistularis siue fistulacea Grscis rece/ tionb' casia syringodes appellata cna antiqui Grschei' no meminerui Actuario nigra casia dicta,alijs Indica cana: Arbor est magna,pars tim in India,partim in Aegypto nastes,& etiahodie in Asia freques:Iugladis folio: fructu fesrens oblogu,teret duum fere pedu Rceritate, qui dii vento agita ,ut canae sibiinuice occursrat,magnu edit strepitu. Actuari' casiae fructu ita nobis reddidit. Fructus est oblongus,teres,
Cocrem intus atramentu cotines,no Vna coas
Iescens serie:sed ex interuallis lignosis tenui, bissi membranis septum .immersis ossibus se minarijs. specie & figura non absimilis ijs quς Cognita nobis siliqua profert,de qua siliqua in
Seminario diximus. AN A CARDuM recetiori graeciae cognitu eius enim antiqui Graeci no meminerui A r.
bor est Indis familiaris puenit quoq; in Sicilis
montibus,qui flammas isnis eructant, fructu avicular corculo non diuimili,unde nomen putatur inditum: rubete intus cruore, quo veluti sanguine scatet. Orneoglossum linguam auis officing nomisnat Arbor estvlmi specie,solijs amygdals,pxpalongis siliquis in surculoru cacumine prodeu'tibus,oleagina magnitudine,in quibus medul. la inest lingus auis similis unde nome exteri'
rubra,intus ex cadore in luteu verges,sapore acri,vellicate lingua cu nonulla amaritudine.
56쪽
Ebenu, Gaiacu & Bersilii hoc loco longiori
sermone connumerarem, nisi essent nobis vel
quavis descriptione penitus ignotae arbores: tantum enim ligno & materie inuae nobis est Quounam ab alia discernimus,ut Ebenum di. Camus,quod lignum nigrum apparet .vulgus nostrum vocat,de libenti Gaiacum quod albu, intus tamen pullitiem osterat in fuscum dege,
nerat . vulgus nostrum vocat,du Mis de Graiae. Bersilii quod materie est ex purpura rus bescente. vulgus vocat, du brasit. Haec ad nos . ex India,ac potissimum ex nouiter repertis inssulis magno aduehentium quarta ventui.Ebes no utimur in operibus vermiculatis ite ad stas tuarum elegantiam, quas nolumus carie aut vetustate infici, praeterea ad medicinam.Gaias cum notu est et mulierculis o quo sit in usu. Bersilicu,imbuedis velleribus magnopere expetitur,unde ex eo ligno infectores magnu quaestam faciunt,quapropter multis numis usnit. Piperis arborem hoc etiam loco describeres mus,nisi parum apud recctiores atq; adeo vesteres ipsos conueniret,quaenam esse dici debebat.Itaque in tanta variarum sententiarum costrouersia, ad Ruellium vos relegabo: ex cuius
vigilijs doctissimis, quae hic breuiter tantum explicauimus, longius & multo uberius atque eruditius descripta accipietis. Ia enim ad Frustetum festinandu est,antequam herbas in sybuis passim succrescentes describamus.
57쪽
Frutex quid sit,in Seminario descripsimus. Fruietum autem appellabimus hoc loco, non quidem locu fruticibus amoenitatis causa constum, quanquam etiam id significare potest sed soli tractum praesertim circa monteS, aut ad occasiim,in quo no nisi frutices sponte crescant,vel etiam herbae fruticantes:prsterea nishil ibi seri aut nasci possiti vulgus nostrum Voscat boreale. Huiusinodi fruteta videbis pleru, que post nemora, & 'luas grandiores: maris me fabulose solo, in quo maiores arbores ins
Crementum capere non possunt,aut altius ras
dices agere.Melius inquit Columella nemoribus herbidis,& frutetis,& carectis, quam lapis dosis locis duratur ungulae. Unde frutetosum locum vocat Plinius,haeusinodi frutetis admodum frequentem:sunt enim quaedam arida Iosca,in quibus sponte soli,nihil uberius aut Deli. cius proueniat quam frutices . Siccis cinquit haec,sabulosis locis,frutetosis nascuntur,sici bocea eux. Columella, Nemorosi frutetosique tractus,duplex cura est. Agedum explicemus iam in nostro hoc frutem, quicquid fruticum in huiusinodi trambus,tum apud nos, tum aν pud exteros conspici solet:& a nostratibus inacipiamuS.
58쪽
Sparton siue spartion, aut lygon, frutex est in Hispania & Africa praecipue nascens, ad nauium funes, & calathiscos: leuceam vel ly, geam vocat Athenaeus. virgas emittit togas, sine folijs,validas atque letas, vinculorum usia Praecipuas. Florem fert luteum,similem ei violae quae alba dicitur falso, vulgo heyri. Folli. culos fert phasiolorum modo, & in his semen
Genista autem quae nostris vulgo dicitur, seta genestriou du seno non est eade cum sparseo .in hoc enim dissertiquod virgas non emit. tat adeo longas aut flexiles,sed magis asperas di minus rotudas ac iunceas. dicta genista cinsquit Ruellius vel quod genibus medeatur dolentibus,vel quia genu modo sit flexilis. Erice, quibusdam tamariscus, is est frutex Dioscoridi,qui vulgo appellatur des brueres, colore & folio pene rorismarini inquit Plini,
uso cuius flore vescuntur apes posteaqua aestate germinat, unde mel ericeum antiquis aps pellatum. rice sue Tamarix, utex est, ramos salignis similes habes,siue scopis amerinis: cuius radice vasa antiquis fiebant,in quibus qui lie, nis affectu laborabant,solebat bibere. folio est angusto, carnoso,& ferh pinnato. Caeterii oms
59쪽
nino sterilis . vulgus nostrum vocat tamarinsdorum,satis barbare.
Alia est myrice fruetiferarius in Achaia procerissimas aequat arbores , ramis ex herbaceo
filiu6que variegatis: lignoso fructu,maiore qgalla:in quo semen gustu asperum,eiusdem effectus cuius etiam galla. Ruscus,qui Oxymyrsine dicitur, in arbusto descriptus est quando myrtetum explicauim est enim profecto sylvestris myrtus. Rhus Graecis, Theodoro fluida, Latinis &Plinio,frutex excoriarius,qubd eius folium corijs spissandis sit viile,vulgo sumacb.Arbuscusta est in petrosis nascens duorum cubitorum altitudine.Virgas fundit breues & graciles, lio ulmi,longiore paulo,shbhirsutoque,disposuto per versus,ita ut in nouellis ramorum,constrarijs inter se pediculis germina respodeant: ijs candidas pelles inficiunt. Flos in racemis candidus,a quo semen collectum, lentis & te, rebinthi similitudine,rubescens cum uua,id vero semen vocatur etiam rhus & erythros,mes dicamentis necessarium:aspergitisrq; obsonijs falis loco,in emue osseum.Radix simplex per summa cespitum cohaerens,ut facile possit uniuersa velli.Nascitur ubique,sed in argillosis potissimum. Est etiam sylvestris herba rhus appellata inquit Plinius folijs myrti coliculis breui quae tineas & venena pellit.
60쪽
In montibus & petrosis apud nos frutex inuenitur fructuarius,ramulis digitali crassitudine, bicubitalibus, folijs ulmeis, pilosioribus, quae paribus internodijs aduersis pediculis coniugatim adhaerent, per ambitum minutissime serrata. Flos albus racematim enascitur,e6que marcescente acini ostendutur in uuam congessti,grano lentis magnitudine,latiusculo,& vestuti leuiter utrinq; compresso, cum ematuruit rubro,radice per summa cespitum vagant rura nostra Viuream appellant, flexu fere inuis
cham, & ob id fascibus ligandis utilem . Sed
folia & frutex incano fere colore nitent,ruborem latum procidentia praeseserunt. Nisi hoc fuerit genus,extrita una litera, viburni nomefateretur: de quo Virgilius cecinit, Quantum lenta solent inter viburna cupressi. EVONYΜos quibusdam,alijs anonymos, quasi a no habedo nomine,putatur esse ea quanos vulgovocamus du fusain .Na huic multae deliniationes fauent, cu ea qua antiqui descri, pserunt,in Lesbo insula frequeri.Est igitur ta. Iis nostratis fruticis descriptio ex Ruellio . naillinc malo desiimere, quam vel nouam remes re confingere, vel doctissimi viri labore tacendo ementiri. Arbuscula est in montibus,& in. terdum vivis sepibus nascensiunicae mali proceritat folio maior satis ad laureum accedere:flore luteo,albae violae non dissimili: siliquis quadrangulis,per maturitatem purpureis:gra
