Sylua. Frutetum. Collis

71쪽

qu6d radice sit nem amara, neque odoratae quare distinctio perquam facilis habetur.

Nardu montanum,grsci nardu Orea vocat,

alij tylacitin, quonia coriaceis sacculis ad nos aduehebatur. alij nerin appellant:Galenus elisam pyritin. Nascitur in Syria & Cilicia: ramus lis L folio eryngij,minoribus latum,nel sta' bris & aculeatis,sine caule,sine flore,sine semine: radice nigra, duobus aut pluribus hastulae regiae bulbis,gracilioribus,minoribiisque mulsto,suauiter oletibus. eiusdem est naturae cuius& nardum Gallicum. Nardum sylvestre quibusda appellatur her. ba vulgo nota,quam asserum graeci,nostri baca Caram vulgo vel cabaram appellant du cata. ret, ob id tantum quod nardi vim habeat. Sed de asaro in Hortulo diximus. Pseudonardum, falsa quada nardi imitatio. ne nomen sibi sumpsit: ubio nascens fruticat apud nos,praesertim m5tuosis locis,folio crassore,carnoso,angusto,colore laguido in cadis dii vergete, frequentibus spicis in aristas spars sis, flosculis purpureis . Gaudet apricis & pestrosis, tanta suauitatis fragrantia, ut omneis flores odoris iucunditate prouocet, qua dote vestibus inseritur.Duum cernitur generu,Vnu

procerius adolescit, & maiorem spirat odore: quod quia no minus q nardum placet,sibi spi. car nomen apud nos arrogauit,vulgus Upicum appellat. Alterii tum amplitudine, tum odore

72쪽

minus:quod quia balneis, & hominsi lauacris

expetitur,elotam omnia,si permisceatur,odos ris 1 uauitate commendet, itan It vulgo vel la nduti coepit nominari, caeterum simillima. Vtral ppetua coma canescit,exitu veris Iunio S: Iulio mense spicatur,tu cacumina manipus latim in scopas coponuntur,& aliquantu insolata siccantur ad varios odorum usuS.Vtro.

Narbonesis prouincia quantu audio b scaten,& montes & campi vestiuntur.In reliqua Gessita,in vinetis & hortis seritur, tum auulse rasmo,tu viviradice. Itaq; plurimu falluntur qui Symphariticum nardum & Gallicum siue celsticum pro pseudonardo,falso usurpant.

Est porrb in Indiae paludibus cochilij genus,

Myd circa eam regionem quae potissimu nar. direra est inuenitur, nardi fruticem inibi pascitur.quapropter eius conchilij operculu etianardum redolet,unde eo in medicina & odos ramentis utimur, Graeci id vocant onychem, nos unguem odoratum a similitudine:id auteest eius formae qualis in purpura visitur,unde vulgo in ossicinis blatta bietantia appellatur, nomine a recetiorib' medicis tracto,qui blata tam purpuram indicam, dc blatteum purpus

reum colorem appellarunt,nos vulgo blaueu vocamus,du bleu.A Μ o M V M,Indicae viticulae genus est,e hagno se couoluens in vus modu, odorato frustice, folijs bryoniae quae ex India importatur,

73쪽

flore violae candido .Falluntur qui amomu susmant pro ea herba qua pedem colubinii vulgo vocant,m sit alterii gerantj genus. nec minus etia hallucinantur qui pro rosa hiericontis susmant,quae quid sit in Hortulo explicauimus. Cinamomum, frutice breui,represso atq; hus

mili nascitur,surculosam,duum cubitorii altis tudine no excedente,arido: ilio origani: siccistate gaudet: cum viretiarum odoratum:steris

testes imbre, nascitur in Aethiopia Troglody.tis *xima,& ad Caucasi radices,qua materus brum spectat.Corticem ital fruticis,cinamos mum appellamus,vulgus canella, de la eanelle, quod tubos & canales imitetur. Cardamomum, frutex est amomo no dissi, milis,odoratus, oblongo semine & anguloso, quod ex Arabia & Media atque India ad nos defertur,id aute vocam'granu paradisi gradiede paradis.Itali melligretam appellant. Cardamomu Mauritanum, vel Cordumenurfrutex cosurgit cubitalis, caule quadrangulo, a lateribus leniter striato, prodeuntibus genis culatim & surculis & frondibus,hortensi solas no no dissimilibus:flore luteo:dependeribus ab alaru sinu rosarum alabastris, crassiore pediculo nixis,in mucrone sensim turbinatis, p initia

virentibus, in maturitate quaruberrimis, vestustate puniceis : cute laetit,relucente,quae dehissces aut aperta, semina ostedit candida, lentissimilitudine in uuae modum couoluta,quae Vel

74쪽

FRUTETu M. 33 per se,vel cum valvulis gustata linguam adeo

vellicant,ut os etiam totum igneo feruore sentiatur deflagra re,tata inest utrim comburens

di licentia. Grana cum deglubutur callum dea monstrant pinguem, odoratum, gustu cu quasdam astringentia mordaci, quod ia apud nos satum , hac qua repraesentavimus forma prosuenisse testamur, multis apud nos locis. Vo, carunt aute quidam vulgo des merueilles. Cae, tera Cardamomi genera ac disserentias habe, to ex Ruellio,nam longior sim si quidem om, nia perscrutari studeam. CASIA odorata,quae vulgo lignea dicitur, frutex est in Aethiopia nascens , vel in trama Arabiae odorifero:salicis amerinae magnitudian hoc est triti cubitorii, multis surculosisque brachiatus ramis , colore triplici variantibus pro arbusculae incremento:quum enim pedallemicat mesura,candicat: mox addito semipe,de,rubescit, caetero nigrescit: folijs est piperis, angustis, odore rosaceo, crassiore quam cina amomum sarmento,neruoso,tenusque cute vel

membrana verius q cortice vestito. atque hie solus cortex comendatur e qui quoniam dissi, culter a materie seiungitur, qui hunc extrahuebi bitales secant virgas, east praestiunt recεstibus boum corijs, ut ijs putrescctibus vermisculi prodeant qui lignum erosuri excavent,ina tacto ob amaritudinem cortice.Cstersi pauca

sunt de casae differentijs dicenda.

75쪽

Zegir appellata Casia Dioscoridi, nus est casiae,aspectu purpurς nigricaris,crassore sar, mento, rosam spirans, praecipui in medicinausus. Ambigit noster Ruellius an id sit lignuquod ex nouo orbe,siue insulis nouis , ad nos quotidie adfertur,ex arborescente frutice , in nodos in flexo,scabiose:cortice faciem lacunosa:materie dura crispaque:colore intus buxeo, candido cingente orbiculo,quod prorsus olet rosas:ita ut scobem eius,vel etiam ramentum ligni,pro rosis,uestibus interponi fuerit gratissmu' nec odore cedit rosis,etia si decoquatur igni. Iam ex hoc,pectines depurgado capiti,obodoris gratiam non insalubres fabricant: item alabastros,pyxides,& caetera id genus. Aliud habetur gen' casiae,ab indigenis achyvocatum, ab Alexandrinis mercatoribus da innitis: rubescit hoc genus, est pulchri colos ris:corali aemulum, ramine vehementer ansgusto.praelongus est frutex,crassus ,nstulitque ferctus: mordaci gustu feruens, & linguam astringens,odoratum,vinu naribus obolens. Daphnoides, mangonibus dicta casia,nelcio an eadem sit cum superiore quam Daphnitima mercatoribus vocari scribit Dioscorides: ea tenuissimis est surculis auri cortice.Serebatur olim in hoc orbe, extremo in margine imperi inquit Ruellius) qua Rhenus alluebat, vives batque in alvearijs apum fata:Color aberat uale torridus sole,ob id simul idem odor. ea apes

76쪽

oblectabantur.

Blastos appellatur tertium cassae genus et alijs germen moselyticum. Asymphenon dicta casia,inter viles connus meratur.colore pullo,odore in grato,praetenultunica,quae etiam ultro dehiscat, & abscedat a corpore:vt quae citi & darca dicuntur barba. his nominibus.

Lactaquς barbaro vocabulo dicitur,casia est odoris mollissimi,gustu maxime ferues, colos re purpureo,quael plurima minimum ponde.ris facit:breui tunicarum fistula,no fragili.husiusmodi dotes plurimum probat Plinius. Balsamoides ab odore simili dicta,amara est, ide6 medicis utilior. Nem multu abest Ru, ellius ut credat ea esse qua Dioscorides eteor,

Galenus meter, Aerius Oeten, Ocaruntia

Casiam odoratam in Arabia meminit stra. bo ε stagnis colligi, non solum ex arboribus, quod facile conijcio propter frequetiam fruaticum quorum cortex est casia:tanta enim est fortassis horum fruticum copia,ut per stagna cortices errabundi fluctuent,atque itii colliga. tur,nulla alia excorticandi fruticis diligentia adhibita. Pseudocasia, casam veram germana specie mentitur:eam aure subdititiam a legitima dis, Cernes, stu nem acri neque adorato,corticis bust medullae cohaerentibuS.

Inuenitur δc lata quaeda fistula minimo pot

77쪽

dere,tenera, quae alteri praeferatur. Scabra rea probatur, tenuibus fistulis hircinum virus re. dolentibus &squa rosis. Casia vero quae fistularis dicitur,Graecis re, centioribus tyringodes, Actuario nigra cassia .cnam sunt qui duplici,ss,scribant ab aliquib', calamos, id est arundo seu potius Indica canona,in superiori arborum externarum enumes

ratione descripta est. Na inter arbores potiusu inter frutices connumerari debet. GLYCYRRHIΣΑ, a radicis dulcedine nosmen toto frutici indim,unde Celso plurimis latinorum radix dulcis appellatur,Theophra, sto Scythica radix,quod δc in Scythia frequessit,circa Maeotim paludem , & hac radice costenti Scythae, vitam interdum decem duodeacimque dies deganti.Palladius, glycyrrhidiam vocavit: adipsos dicta Dioscoridi, qubd sitim sedeciossicinis liquiritia:Gallis nostris de la reclise ou rigolisse. Frutex est,ramos spargens bis

num cubitorum altitudine, folijs lentisci, aut buxi, aut sennae, densis , pinguibus, tactisque gummosis, utrinque penatis: caule herbaceo: fore hyacinthi:fructu pilularum Platani ma. gnitudinis,asperiore tantu,& rubescentes leno licuis valvulas reserente . radicibus prelongis, buxeo colore,gentianae modo flavescentibus,

sapore dulci,quadantenus subacerbo, Ps lyci,

modo curatae coguntur in succum.

CAR TQ PHYLao N quasi nucifolium

78쪽

existimauit vocandum Paulus Aegineta nam Diolcorides aut Galenus nulla fecerunt eius mentionern frutex est sabuci λrma, semine grano piperis simili, grandiori tame fragilios

rique,ex atro ruffuscente,in claui modum caspitato,exertis in aduersum qua tuor denticulis

sese stellatim decussantibus, prominulo apice, quadrati alveoli sinu medio umbiculatim prosdeunte: a qua facie clauata Francis sibi nomeclaui caryophyllum adoptauit. Non desunt, qui caryophyllum repraesentent buxi caudice, lauri folio,sed rotundiore. BALSAMvM Quantii colligere ex diuer. sis authoribus potuimus frutex est proxime Aegyptum naicens,in regione quae nuc Fons solis nominatur,quondam Heliopolis in Aras bia quoque,Sabaeorum tractu maritimo, item in Iudaea circa oppidum Hiericho.Eius autem forma est viti quam myrto similior, quidam etiam terebinino similem faciunt, rutae folio, sed exalbido: alijs esse aiunt folio sampsuchi herbae,coma perpetua, flostulo candidae viols, aut lycij,sarmentis ferE vitigineis,odore praes . stantibus , quae quotannis interputantur, visnearum more,& magno vaeneunt.xylobalsas

mum hodie & antiquis etia dicebatur. Cii auteinterputabatur frutex, succus tenuis a plaga manans diligenter colligebatur in cornua,qui succus hodie magno est in pretio apud nos :est

enim suauitatis di pretij eximii, opobalsamum

79쪽

vocamus. eae deinde succi guttae in vase nouo fictili condebatur, crassiori similes oleo, & in musto candidae rubescebant, ac subinde dure, scebant,e transsucido. Vindemiam appellabae succi colligendi tempus . cuius rationis plura videto apud Ruellium diligeter collecta. Fruti, cis discrimen in tria fastigia digeritur. primuscabro aspectu incuruu:secundu procerius caesieris,laeui cortice:teritu gracilius,tenui & casPillacea coma: hoc vocat theriston,ob id foro

stan qu bd sua exilitate facilius demetatur. xYLON quod aliqui gossipion nominat nsuperiore parte Aegypti quae in Arabiam versgit nascens,frutex est exiguus,laniger,palmae folio, similem barbatae nuci gerens fructu, sius in exteriore bombyce,lanugo netur in linucadidissimum mollinimiami, quod cotonum vulgo vocamus, ut Ianugine ipsam,du cotton. Frequens est hodie in Corsica insula tum fru, rex tum lanugo,unde aduehentes Veneti non paruu qugstu faciunt. Fiut ex hac materia telae

quas Vlinas appellare possumus,tolle de cottocu boccasin. Gignitur etia huius inodi lanugo

in quada arbore,cuius folia ni minora essent,

vitium planε poterant videri: cucurbitas fere mali cotonei amplitudine: qus maturs ostens dunt lanuginis pilas, ex quib' vestespretioso linteo texunt.Theophrastiis lanigeras quasdaIndis arbores describit mori folio, corpore autem cynorrhodi. sed haec nihil ad xylon.

80쪽

FRUTE TVM, 41 Nerionarca inde nomen inuenit,qubd sero pentibus torpore inferat:frutex est folijssub, herbaceis , roseo flore. Plinio alia traditur, in nostro orbe nascens,fruticosa,subviridibus folijs,flore roseo. Apocynon Galeno cynocrambe, aliquibus hypomanes, frutex est venenosus, longis vitis culis,male olentibus entis,solio haederae,mobliore tamen,pinnatioreque, graui odore, fustinoso, & succo madente luteo . Valuulae sili,

quis fabarum persimiles , longitudine digiti, folli tota in quibus semen durum,exiguum,

nigricans. Onagra siue onuris, vel Oenothera, fruticae arboris instar. magnitudo quoq; et iuxta,amys alaceo folio,latiore,lilino non dissimili,sso, re roseo,grandi,radice candida, I5ga, dc cum siccata est, vinum olente, nascitur in mons

Sed quado iam de montibus sermo est,aequuest nunc ut absoluto quam breuissime fieri po, ruit fruteto,collem constituamus, in quo herabae syluaticae post arbores & frutices ad extremum describantur, quemadmodum paulo aniis sumus polliciti.