장음표시 사용
281쪽
In Divin. ex significatione siderum. 2 s
indiuiduo; scilicet hie & nunc,hoc,& nihil aliud putant esse causas inseri
non aIlo modo contingant; Caelum res,quam instrumenta caeli, cum Nip- namque absque illis nihil producere sae reuera habeant suas virtutes agen- posset, cum influxum suum earum di- di speciales, quales instrumentis non spositionibus attemperet; & ideo mia copetunt; ipisq. sunt potius,quae utinnus philosophice Ioquuntur illi, qui tur caeli viribus, tanqua instrumentis.
In Diuinationem ex significatione
lassit,sed vel causa, & signum aliqua-do sint absq. eiusmodi effectu; vel e sectus aliquando absq. causa, alq. signo eiusmodi, perspicuu est incertam omnino praenotione esse, etiamsi plures fuerint obseruationes, quae probet eiusmodi causa, vel signu crebrius c iungi cu hoc effectu, quam cum alio . Neque hoc loci examinandum venit, an a supremo naturae coditore potuerint sidera in signa omni u agedorum, vel suturoru constitui; satis namq. est de facto sidera, qus ab Astrologis signa suturorum ccsentur,ca significare noposse, cum desit requisita connexionis necessitas inter signum, ac rem significatam; dato namq. quod Deus voluisset sidera esse signa omnium suturorum, non proinde illoru significatio omnib' innotuisset, praesemm si statura fuisset ex natura sua libera occulta; quod patet in Angelis ipsis, qui lucet per quosda Theologos loquantur per signa, per alios medijs speciebus, per alios alijs varijs eiusmodi modis, no possiit tamen Angeli per sola illa indita signa loqui, vel alioru coceptus intelligere, nisi volentes loqui,libe rhD velint x inspectis sideribus, tanquam ex signis in caelo ad diuinandum costitutis ita fidenter suas pyrinotiones serunt Astrologi , ut nihil verius esse putent,qui quod ipsi pra dicunt astra significare, siue id sit circa aereas Uarietates, ut sunt frigora, aestus, venti, pluviae,& similia, siue sint circa homi-nsi fortunas,coniugia, liberos, dignita
t CS,8c amicos; cum tamen id etiam ut
Philosophi nosse deberent, quod si
quid parere valet notitiam cuiuspiam offectus suturi, id debere esse illius, vescausam necessaria, seu qua posita talis effectus semper fiat; vel fgnu necessarium, seu quo posito talis effectus semper sequatur; eo modo quo Sol
quoties accedit ad vernum arquin chium,flores dicitur in arboribus creare, & quoties aurora ad oriente comspicitur, succedentem mox Solem dicitur habere;& ideb facile est prεnoLse,dum trasigimus hyemem, proximovere flores suturos, &du versamur in aurora,exoriturum breui Solem, illud ob causae, istud obsigni manifesta necessitatem. Quod si nulla talis neces Diuitigod by Corale
282쪽
r 6 Animaduerso XVII. Philo hica
velint manifestare; unde fit, quod etiam admissis sideribus in Caelo tamquam signis futurorum, sutura tamen si libera sunt, aut alio modo occulta, debeant vlteritis manifestari;Idque in eorum gratiam dictum est, qui signa omniti rerum dant in cano, absque eo quod res omnes manifestari possint. Quaecunq. igitur sit actio siderum, vel illorum significatio, non propi rea ex ipsis fas est diuinare sutura, cu& ipsa actio,& ipsa quoq. significatio
ad summum generalis sit,non specialis; quemadmoduenim sola causa uniuersalis non potest continere omnes rationes, & conditiones agendi, quas habent causae particulares, ita signum
uniuersale non potest nisi aliquid in uniuersum significare. Addo, quod si sidera possent omnia sutura significare , possent etiam illa omnia tanquam causae continere, cu non sit potior ratio de continentia, quam de significatione, deberent siquide continere salatem in significando illas omnes loci, temporis, agentium coditiones, quas prae se ferunt res significatae; quod captu difficillimum est in philosophia,
cum plures ex illis conditionibus sint ad placitum agentium vel mere libera, vel mere contingentia, &quod esse non potest, potest etiam non signuficari; unde haberetur in terminis c tradictio; signa namq. ut naturalia, &uniuersalia non possent omnia non λgnificare;ex alia parte res significatae, quia liberae, & contingentes possent non significari; Impossibile autem est dari relationem in quocunq. genere sine termino relationis; quidquid ego ipse alibi docuerim in Scholis priser
tim de relatione transcendentali.
PHILOSOPHI GAIn Diuinationem ex efficacia Eclipsium.
deliquia,aliorumq. astrorum obumbrationes quo. modocunq. prouenientes materia ad diuinandu defuturis euentibus omni tepore stippeditasse, satis omnibus notii est; quia eiusmodi obtenebrationes suisse hominibus sumniarum calamitatu prssagia nemo potest inficiari,cu experimentis pluribus constet,ac diuturna temporii obseruatione nuquam innoxie Sole sua facie abscodisse Lunae interuetu contecta, vel iactura sui luminis Luna ex umbra terrae fuisse perpessa sine pernicie;c spicuis enim admodu se se declararui effectibus luminia deliquia, quae varijs teporibus inciderunt, vel tota Luna interm umbra deuoluta, vel magna Solis parte Lunς opacitate insuscata; nec aliud magis suadere nituntur Astrol se, qua magnas calamitates per Eclipses hominibus imminere, atq. po
tendi ; quod, licet praesertim affir
283쪽
Ιn Divin. ex essicacia Eclipsium. 27
ment de potioribus Solis, S Lunae mclipsibus, confirmant tamen etiam de alijs, tam inerrantium quam errantiustellarum obnubilationibus,cum perspicuum si posse etia inerrantes stellas a Planetis occultari, licet ipsae, nec possint se inuicem, neo planetas Occultare ; quemadmodum in ipsis quoque planetis illi inferiores Oportet sint,& superioribus subtercurrant, qui sunt illos occultaturi; non dicuntur
proprie Stellar Eclipsim pati a Sole,
cura. radijs eius Occultantur,cum prinpiij Eclipses illi tantum sint,in quibus
tam Luna, quam quaelibet inserior stella superiorem tegere potest. Ex his itaq. siderum Eclipsibus,quicunq. sint, varia malorum portenta omni tempore ducta sunt, ita ut nemo in caelum suspicere posset, quin spectata astrorum infuscatione, sibi metrorum
O At licet sortasse hoc triste ex Eclipsibus diuinandi genus plura experimenta suadeant, quatenus longa eue- tuum ad Eclipses consecutorum o
seruatione deprehensum sit, clades, interitus, pestilentias, aliasque id genus calamitates ad orbis exitium suis. se prosulas, ex hoc tame nil aliud cobligi potest certo, nisi mala post Eclipses in orbem aduentasse, non verbe x Eclipsibus pullulasse; multa namque cocedunt etiam Philosophi euenire post alia,non tamen ex ali s tanquam ex causis, neque tanquam ex signis, quae intrinsecam habeant ad .gnificata correlationem; neque enimvIla ratio philosophica suadere potest, cur portentosa faciant Astrologi siderum deliquia,cur singulares casus, euentaq. tristia praeire affirment, cum
neq. contra usitatum naturae cursum, neque insueta, ac minus Ordinaria ratione Eclipses ipsos constet accidere; Luna quippe non proprio, sed commodato a Sole refulgens lumine, non potest non illo exui, ac priuari, cum a regione Solis facta caligine circumfunditur, & obuoluitur terra ipsa soliditate sua arcente, atque excludente Solis radios a l ume contactu; nec sui Occultationem euitare Sol potest, si Luna sibi directe in eode puncto su tensa, nostrisque opposita oculis excipiat, ac repellat sursum demissos ex
alto radios; quod vero contingit constanti quadam motuum naturalium lege,portentum esse non potest, ne q. ex eo tanquam ex infausto signo praeter naturam dato licet malum omin ri, cum ipsum nec sit in natura malum.
Addo reliqua sere omnia sidera, ut scite notauit Cassedus in philosophia Epicuri suos Eclipses pati, quos tamenon aequE portentosos faciunt Astrologi dicinatores. Quos si infausti e uentus ideo Eclipsibus adscribuntur, quod corpora inferiora consitietis o bata illuminationibus facile satiscant, fiant que prauis statim obnoxia malo rum incursionibus; id ad summum esset admittendum pro illo modico impore, quo benignis illis luminum in
fluxibus carent elementaris regio, nopro reliquo temporis tractu, quem designant Astrologi pro Eclipsium es-
sectibus, remotis enim causis, statim essent effectus remouendi, quod tamen nolunt Astrologi , malorum durationem longius extendentes, quam
durationem Eclipsum, duos menses ut plurimum Eclipsi Lunari praestri. betes aeuos vero annos Eclipsi Solari. Da AN I-
284쪽
1 8 Animaduerso XVIII. Philosophica
bus accidit, cum iuxta leges naturae contingat, nihil praeter naturam po tendere, aut praesagire potest, quod de ipsa Eclipsium duratione asermare licet, ex qua magis, aut miniis e tensa solent Astrologi extensiores, aut inextensiores effectus praenotare; nihil enim aliud ex luminis priuatione contingere potest in sublunaribus, quam eorum evictuum priuatio, qui per ipsium lumen habentur, & haec
tamquam effectus ex sua causa prin tari potest; caetera vero, quae praedicuntur, aut pramunciantur, omnino nugatoria sunt. Raod vero naturale
sit quidquid in Eclipsibus contingit ,
costat satis ex naturali methodo, qua sunt Eclipses ipsae, eripitur enim alterutrius luminis spledor oculis nostris, quotiescunq. circa suarum Absidum commissuras coeunt, vel inter se op
ponuntur; tam Certo, tamque nece
lario, ut sex mensium interuallo alterutru uni terrae tractui bis adimi posse, & ratio suadeat, & experimento compertum st. Similiter naturae lege statutum est, ut Lunae desectus nu- quam accidat, nisi in plenilunio, Solis vero,nisi in novilunio, dum illic nempe Sol, & Luna opponuntur e diametro ; Terra autem media intercipitur, quae umbra sua lumen Luns a sole a
ceptum hebetare possit; hic Sol, &Luna sic coeunt in eamdem cum te
ra lineam, ut Luna interposita vices rependat, ac Iuce Solis orbare terram valeat. Deinde non quovis plenil nio, seu novilunio desectus illi contin. gunt luminum, verum sexto proximEmense solum redeunt, quia nimirum orbita Lunae Eclipticam secat duobus solum in punctis, seu modis, quoSca put, & caudam Draconis appellant,&in quibus necesse est Sol,& Luna sint,
Vt certE proxime, ut Eclipsis fiat;&indistinctis quidem,seu oppositi ut fiat Lunaris, in eodem vero, ut fiat sol ris; alias quippe Luna habente Iati tudinem, & distantiam ab Ecliptica,
aut umbra terrae ipsam non attingit, aut umbra illius terram prFerit.Quare & cum Sol, nisi bis in anno esse in nodis illis queat, non potest Luna defectum passa, nisi sexto mense redeum te iterato deficere; neque Sol similiter; nisi quod ubi Eclipsss Lunae in ipso met nodo contingit, potest Sol in novilunio tam antecedeti ad nodum accedens, quam in consequenti ab ipso mei recedes leuissimum pati deliquium , ut pote Lunae margine mamgini eius subter currente; & aliquando Dissili co by Corale
285쪽
In Divin. ex obseruat. Cometarum. 2 s
do quidem contingit, ut nulla toto anno sit Lunar Eclipsis, si nempe duo snt novilunia centraliter Ecliptica; at Dequens est tamen, ut una, sppius etiaduae contingant, quatenus per quam crebro contingit, ut aliquanti, ante, aut post nodorum novilunium sit, a que ea ratione non potest, quod plenilunium, vel praecedit, vel sequitur, Eclipticum non esse. Ad Solem v ro quod spectat, vix ullus est annus, quo non alicubi terrarum bis, aliqua.do etiam teli Eclipsim patiatur; dico alicubi terrarum, nam respectu quidem alicuius determinati terrae loci pauciores fieri Solis,quam Luns Eclipses manifestum est.
42 Ex quibus periodicis temporibus,
ac statutis naturae cursibus fit, ut tametsi aliae fingi possint cauta, quae
Luminaribus officiant, eaque exti guat, ipsa tamen res clamare videtur,
nihil esse necesse causas alias ad diuinandum requirere praeter distas iam ad hoc ab ipsa natura constituita; ex quibus etiam ars quaedam veluti cemia orta est praenoscendi, ac praedicendi Eclipses, cum causae sint veluti in natura certar; ex quo Thales Milesius, licet Eclipsim illam praedixerit, quam Herodotus contigisse memorat anno sexto belli inter Lidos,& Medos, non multae propterea praescientiae commendatus est. Hinc etiam certa forma, ac duratione qua praedicuntur solent Eclipses contingere, cum id totum habeatur ab oppositione, & cotitione, quam habent in nodis ipsa Luminaria, modo proximius, modo remotius accedentia; modo etiam ta dius , modo celerius recedentia; ac propterea,cum diuinantur effectus ex
Eclipsium Arma, quae sit vel totalis, vel partialis, & ex duratione, quae sit
extensior, vel minus extensa,non possunt nisi effectus quidam naturales diuinari, ad illas causas naturales consequetes; reliqua, quae diuinantur,semper incertissima erunt.
In Diuinationem ex obseruatione
tionem,quae fit ex Come, tarum apparitionibus a tingam , Operae pretium est Ueterum opiniones de natura, &substantia Cometae breuiter recensere, non ut aliquid tandem ex tam variis sententijs in hac lite concludam, sed ut ex tanta opinionum varietate incertitudinem diuinationis, quae sumitur ex Cometis, apertius euincam Aristoteles igitur di tota Peripateti
286쪽
3o Alii madueisio XIX. Philosophica.
corum Schola terrena origine natum Cometam voluit in aere incendi, eL seque exhalationem siccam, S caludam , quae e terrae spiraculis in altum protracta paulatim compingitur, ra-
dijsque siderum percussa inflammatur, pendulum velut a primo igne incendium spargens. Stoici reserente Seneca lib. 7. naturat. Quaest. voluere Cometas, sicut tubas,& trabes, & alia ostenta denso aere creari: Democritus,& Anaxagoras, item Pythaginraei, & ante illos Chaldaei in Caelo, &numero stellarum errantium Cometam collocarunt, etsi non eodem modo omnes. Seneca, in hac re loco cutato a Stoicis suis d: scedens, absurdum putauit adeo pulchrum spectaculum aeri consecrare, sed Cometas aeternos secit,& sortis eiusdem, cuius sunt caetera sidera,etiam sit faciem non habeant similem. Hippocrates Chius&discipulus eius Eschylus e caelo, &aere dogma suum miscuerunt, lac runtque Cometam caelestem quemdam sideris globum cum aerea CO-ma . Fabularum conditores non potuerunt sine Cometa ingeniosi esse, nec consecrare lepidis limum figme tum, nisi in caelum eveherent; puta. runt enim Metiocham, & Menippam Orionis filias, ut Aoniam peste libe. rarent, se ipsas immolasse; earumque cadauera I Plutone, & Proserpina in stellas fuisse conuersa . Rui nostri opiniones potissimae aere, & caelo diuisae sunt ; pro aere accenso plerique Philosophorum cum Aristotele ; pro Caelo vero Mathematicorum nonnuLIi . Nos id unum ex tot opinionibus colligimus no posse esse omnino ce tam ex Cometis diuinationem, cum
adeo incerta sit earum substantia, &
Quidquid sit de Cometarum n q. tura, & substatia, quidquid de eorum loco, soma, & figura, de quibus dic serit egregid Petrus Caslendus in Meteorologia Epicuri, & Ericius Pute nus in suo libello de Cometa, a nobis philosophice loquentibus statuedum est, certos non posse ab illis praenosci,
aut praenunciari euentus, neque iam
stos, neque insestos; exemplis siquidem plurimis, & experimentis a Philosophis pluribus demonstratum est, modo felicia, modo infausta ad Cometas esse subsecuta; quin nunquam Cometas aliquid mali portencsisse, nisi etiam simul, & semel aliquid boni praeseserrenis, quae experimenta rationibus ipsis philosophicis longὶ poctiora sunt. Addo alios Cometarum effectus, qui dicuntur ab eorum natura promanare, ipsos quoque admodii incertos esse; nam quod in primis v nas creet dissipatione exhalationum; quod tempestates ventorum vi; quod sterilitatem, & siccitatem eductione
succi terrenis Quod prae sterilitate s
mem, rixas, ac proinde bella, & Prin cipum interitus, itemque pestem,que vulgo famem, bellumque consequutur, caeteraq. similia, fere omnino gratis, ac sine ratione affirmatur; nam &venti,& aliς impressiones in aere, quq dicuntur ad Cometarum exortum, &durationem consequi, alijs etiam camsis facile adscribi possunt, nec adest ratio maior, cur potius illa omnia sint Cometis adscribenda; experimento siquidem deprehensum est aerem nosimiliter ad omnes Cometas commoueri, nec easdem impressiones pati; Si
287쪽
In Divin. ex obseruat. Cometarum. 3 l
si igitur circa has res, quae magis naturales videntur, lata incertitudo est, quid erit de illis dicendum, quae magis arbitrariae sunt, ut sunt praenunciatae bellorum clades, regnorum eue sones, principum interitus ,&id grunus alia; licet enim de Cometa canat Claudian. lib. g. beli. Gottic. Et nunquam caelo speciatum impune
In hac re tamen potius Philosophis, quam Poetis fides adhibenda est; si
enim anni steriles non rent, si non inualesceret fames, s non grassare tur pestis, si bella non excitarentur, si exercitus no profligarentur, si 'in Cipes non morerentur, nisi Cometis
Praeeuntibus, praeclari quidem illae
omnes diuinationes de Cometis circumsertentur; at, cum siue prae suerint Cometae , siue abfuerint, omnia pari modo contingant, non suppetit ratio, cur potius effectus eiusmodi reserantur in Cometas, quam in alias causas, pr sertim cum Comete non soli uni domui, urbi, aut regioni impendant, non unius aciei, cladi, aut exercitus destructioni, non unius regis, aut optimatis morti, sed per
varias discurrentes regiones, totam sere terram circumeant, alijs calamitatem asserentes, alijs selicitatem; alijs cladem, alijs victoriam , alijssunera, alijs auras vitales, & sic dereliquis. Quod si Cometae, quin plurimum benigni, salutares, atq. amabiles esse deberent, nostris oculis terrifici evadunt, id nostra dementia contingit, quae ut plurimum Panicos sibi ob ijcit timores, ac proprijs malis
non contenta, extranea Vndiq. act
In Diuinationem ex frequenti siderum
praeter morem siderum eadentium discursione , Regnorum,ac Rerumpublic. casus, ubi prεsertim obseruaremtur Stellae cadentes, praenunciarunt,
eo praesertim ducti argumento, quod stelle cadetes sint Cometis valde peras miles, ac propterea neque dispares effectus portendant. At nos illud ide, quod de Cometis attulimus, de ste Llis cadentibus pronunciare debemus, cum eiusmodi cadentes stellae nihil aliud sint, quam ignes quidam minores in aere, sed quasi in aethere accensi, qui praesertim nocte subobscura
varie excurrere, ac deficere obseruan
tur; nec aliam habent vim praelignificandi futura , quam illam , quam de Bolidis, & Lampadibus canunt Poeta tritis illis carminibus I. Georgi Saepe Disiligod by Gorale
288쪽
3a Animaduerso X X. Philosophica
Saepe etiam stellus mento impendentemidebis Praecipites eaelo tibi, noctiss. per imbram Flammarum
Vbi id, quod dicitur de noctis umbra, ita intelligendum est, ut praesertim ad tales praesignificationes inter
nocturnas tenebras eiusmodi stellat cadentes observentur ι tametsi Credere par si non pauciores etiam interdi. praecipites labi, cum idem frigus, quod dicitur necessarium noctuve anti peristasi quadam in aere accendantur, possit etiam inter diu vigere in superiore aere, imo etiam intensius, Sper aestatem maxime, ut proinde habituum accensioni suffice re valeat; quod idem etiam proportione dicendum de caeteris causis. Ad summum igitur, cum eiusmodi cadentes, ac discurrentes stellae sint, vel causae naturales aliquorum esse-ctuum, vel naturales essectus quarumdam causa ru, poterit ex ipsis aliquid naturale praenotari, non liberum, aut sortuitum ; hacque ratione putauit
Achilles Tatius cum alijs Philosophis non paucis generari eiusmodi stellas per scintillas a stellis vento agitatis
emissas, admodum carbonum, quidum exsumantur,ac deteruntur,qua Ddam sui particulas dicuntur emittere, quae scintillae sunt promicantes; & re. fert ipse Tatius Aratum antiquum Philosophum exinde ducere praesagium pro ventis consueuit se; non ex eo, quod stellae perpetuae, quae in caelo sunt, vento agitentur, suique detractione has cadentes faciant; verum ex
eo, quod dum hae stellae ad perpendia
lurios a tergo albescere culum non cadunt, indicetur ventus ab ea parte flare, a qua flabellorum instar deflectuntur. si tamen m dus generationi harum stellarum adscriptus, cum multas patiatur difficultateS , incertas quoque Nddit ex illo modo diuinationes; Arist. namque l. Meteor. cum alijs Philosophis docet alio modo generari, & accem di; vult enim esse exhalationes calidas,& siccas sursum prouectas ea parte accensas, quae ad accensionem fuerit magis disposita, quod docet etiam de alijs stellis discurrentibus, quae cudere non dispiciuntur, quae vix differunt ab ipsis stellis cadentibus , nisi quatenus plures sunt, quae videantur una, dum una post aliam statim geni.
ta, ac veIut subnata apparet; voluit enim Aristot. esse exhalationes v rias, quae sic una ab alia propter vicuniam accendantur, v d solent lucernae extinctae, & adhuc fumantes, cum ad ad motum aliarum flamma in eas ex
currit,ac dissilit; ex quo putarunt aliqui eas esse appellandas Capras sal tantes; licet Arist. velit Capra saltantem fieri, cu inflammatio longior est, quam latior; Alij vero putarunt ex illis ignes fatuos, & erraticos efformari, ex quibus saepe ducuntur felicitatis praesagia, ut in mari, cum nautis apparent flammae illae, quae dicunt Gemini scilicet Castor,&Pollux; vel ut in alijs eiusmodi euentibus, in quibus apparent ignes lambentes, qui saepe regiae dignitatis praesagia habita sunt, praesertim tempore Seruij Tullij, in cuius vertice visi sunt, quemadmodu etiam de Ascanio cecinit Poeta Fundere lumen apex, tactuque innoxia molli
289쪽
I Lis sum, estncu, ω circum ratio, incertissimae diuinationes sumu tempora passi. dae sunt, cum nulla adsit effectus co- Ex quibus tamen omnibus, si natur haerentia eum sua causa. lis tantum & philosophica attendatur
ideo faciliori negotio ad mittitur a Philosophis,
quod ordinem, & connexionem c a sarum physicarum,naturas, vires,eta. etiones, consensionesque earumdem, atque etiam in utrisque corporibus Limplicibus, de mixtis qualitates om-mes, & accidentia scrutatur, indeque festimatis pro sua conditione rerum omnium naturis, de secuturis coni
istat effectionibui; cum & ipta cogni
tiones nostrς,quantumuis certo com
prehense nihil aliud sint, quam quaedam ex effectionibus, notisque in se sus incurrentibus de interioribus, ataque abstrusis viribus rerum diuinati nes, &coniectationes; & vicissim exanimaduersis signorum, effectuum vuribus ratiocinationes suturorum praesensiones vocentur. Potissimum v to diuinationes sumi solet ex quibundam corporibus naturalibus imperfecth mixtis, quae dicuntum Fieteora nata in sublimi ex vaporibus, vel e halationibus eductis, atque eleuatis astrorum vi, & calore, aut de siccioribus terrae locis, aut de humidis, & irriguis , sed extenuatis, caloreq. aut stigore in ignea, aeream, vel aque a sub
stantiam commutatis; terra namq. cu
mediam teneat mundi sedem, in qua seruntur cucta,& ex qua aquis Undiq. respersa cuncta vaporu, & exhalati num materia eleuatur, dicitur quod, modo esse omnium Meteororu pares, Sole ipso concurrente,cuius radijs sota , quos ex aere demissos excipit humores ; quosque, aut sibi insitos, aut insessis extrinsecus nutrit, extenuatos in halitus, assidua vicissitudine remittit; hincq. omnium meteororum habetur origo, siue meteora sint ignita, siue aerea, siue aquea, qua & materia differte dicuntur, & etiam causarum efficientium vi, de essicacia. Ex his itaq. Meteoris animaduer- Qtendu est,quaedam esse aliquid significantia, quida vero nihil significantia, quae nimiru nihil immines, aut secutu-rsi significant, neq. vllas effatu dignas
mutationes praemostrant,si moderata sint,nec mensuram quantitate, aut tepore excedant. Ex signific1tibus pos-
sut philosophich plures diuinationes E insti-
290쪽
34 Animaduersio XXII. Philospphica
institui, piaestui σψς cpli constitutione, aerisque ex tempestqtu mutati mine,de ventis, pluuijs, turbido aere, serenitate,& de alijs id genus; hoc enim nihil aliud est, quam de suis causis effectus diuinare; quapropter plura ex Me teoris signi Mantibus non solum futurorum signa sunt, sed etiam ca sar; signa namque causae mutationum,quae fiunt in aere, sunt venti, halones, Irides, Ignita Meteora omnia, ac praecipue Cometae; Meteora vero nihil significantia dicuntur pluuip, niues, rores, pruin tonitrua, & alia huiusmodi, dummodo modum non excedant; si quidem s eorum aliquis daretur excessus, statim aliquid portenderent , quod tamen ex principijs ipsius naturae posset denotari. Reminuendae tamen sunt hic omnino commenticiae , & ab Ethnicis affixae toni truis significationes, qui opinati sunt sonitus, fragoresque percussarum nubium, & scintillationes emicantium flammarum diuinitiis suscitari eo fine, ut calamitatis aliquid, aut detrimenti incutiatur pro flagitij vel utilia sp
derent pro meritis, ac virtutis operubus; cum tamen tonitrua nihil aliud sint, quam flatus, ac vapores per nubes vagi ruentes, atque torrentium modo luctantes, ut exitum quaerant,
qui huc,& illuc agitatione traiecti, solidiores nubium partes concutientes, ex agitationis impetu sonitus illos horrificos, & fragores edunt; haecque omnia cum ipsius naturae fiant ingenio, nihil ultra naturam debent potarendere, aut significare.
TIA M aerea Meteora suas diuinationes h
bent, cum pro varia ipsorum afflatione variae temporum mutationes praenoscantur,ac praedicantur, nedum
ab Astrologis, qui ventorii flatus redi. gut in astra, sed etiam a Philosophis, qui illos tanqua suturaru mutationes causas agnoscuti eorum q. origine, vel ad terra, vel ad aquam, vel ad aere ta- qua ad omniti mutationu subiccta reserunt;qua Philosophoru doctrina re darguuntur illi, qui ventos omnes ex uno prodire loco,esseq. unicum tantuventum affirmarunt, & illi quoq. qui licet putarent ventos varios esse pro varietate locoru, per quq eos flare co-tigerit, esse tamen omnes eiusdem naiarum , eosdsmq. semper effectus indicare, abo tes sortassis in hac re Pomtarum.hgmentis, qui rege Unum ventis omnibus praeficiunt, eumq. fingue esse, qui non modo apud virg. I . En.