L. Cslii Lactantii Firmiani Diuinarum institutionum libri septem. De ira Dei, liber 1 De opificio Dei, liber 1 Epitome in libros suos liber acephalos. Phoenix. Carmen de dominica resurrectione

발행: 1515년

분량: 834페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

121쪽

DE ORIGINE ERROR Isranonem, ne septennam non ameperunt inobis autem

stitus regias, Abinniue uultus ab amsice Deo datuς sit, apparet tis relinones deor; non esse roris bis manae,3a afruant codo animal ad ueneranda terrena Parem enim nostir ille unus et solus,mmfin etho nem 4 .animal inae ivnς,et roris ovax enimve ro ex humo subleuauit, ad contemplatione sui artificis erexit, quod optime invmosiis poem=Puturi. Prona cum stedisne animalia caetera terram , tor hominisῖblime dedit, coeliinq; uidere Iussit, erillas ad6dera tollere uulius. Hinc utiq; ανθρωπον Π aeci appellarunt,p si sim

deriis,sed nobu proprie datum est coetu rigdis,ac stinnbus uidere,ut reli oram ibi quaerams, ut Dewm,mius fides illa est, que oculis no possumus, ammo cun

poris re sit est temporale plum uero aium,quis aeternus,hismile fert,cu I ra,et 'vis nihil aliud 'significe it, usi Gntem bois eo stemreoportem stauultum malum tum restimes debere, ostrpus ne id, cui dominari debet,imitetur. Verum ho nerer nominis sui, rationis obliti, oculis seos ab alio deliriunt ,'Io s demiis,at timent opera digmmm

122쪽

LIB. II

fuerit primi musa fundi similachra, quoil uerissima Dei litis est homo. Et quod extra se

Deum nenis fideliter mit. Vae intur amentia est aut ea flare,quae V ipsi post nodu timeant,aut timere quaesemaxerinsteso ipse,inquiunt,fimemus ed eos, ad quorum ima nempeH,- -u mminibus cosecrare une Nempe ideo timefis,p eos esse in coelo arbitramim Nes,n si Dii sun aliter feri potest Cur igitur ocular in coelum non tollitis'er aduomsis deorum nominibus,in apto sacrificia celebratisicur ad parietes et ligna, lapides potissimum,pN stemii ubi eos es credirisim id sibi templa'Qiud arae uolunt

QMddenis ipsa simulachra, qMae aut 3 rmoru, e absentium monimentu suns Nam omniino sinunda-ν similitudinum rario lairco ab hominibus inuentu est,ut post eorum memoria retineri,qui uel monia te subtracm uel absentia fuerans separati. Deos intuis in quorum numero reponemusisi in mortuorvo,quis

Eum statu viculatisi in absensiu , colendiem non futis,si nec uidens quae fiamus, nec audiui quae precamur. si autem Dii absentes ste no positis, g,Poniam diuini Ans,in quacunq; mundi parae sum, uideli σaudiunt uniuersa. superuacua ergo suns simulachra ilI0 ubiq; praesentibuscum satis set audientiuis nomis precibus aduocure. At enim praesentes non nisi adimannes suas ad unit. Irepla ,quemadmodum uul

gus eximiat mortuorum animas circi tumulos,σ cre

ror Forum religa3 oberrare. tammen postquam

123쪽

DE ORIGINEI ERROR Is

Deus ille 'Ve'' esse coepit, iam si lachro eius opus non est. aero enim si uiue ima mem hominis leve constituti contempletur I πω ut ex ea solatum a pisat absenns, num ide sinus ese uideatur, si eo reverse, at praesente mcontemplanda imagne ueret, eas potius j ipsius homirus astem, frui uelit Minime pro. Etenim hominis imisv mcelaria tum uidetur, cum procul abest eruacua Atura, cum praesto est. Dei autem,curus stiritur ac men ubi diffusem abes nundi'; potissimperumpimav Iuper ina est.

sed uerentur ne omnis eorum relino manis sit, cuasi nihil inpraesennuidean φιod adorens, et ideo sinustachra con hiuuns,l ega mortuoruo sunt ima Ines,similia mortuis siunt,omni enim sensiu arris. Dei autem in aeternum uiuenns uiuum, sensibile debet

esse simulachrum quod si asmillitudine id nun aeoepit,quomodo possunt i' simulachra deo similia i distri/quae nihil sinnutu, nec mouentur'Iressimulachrum Dei non illud est,quod diptis homnis, lapide, aut aere,aliaue materia fabriculur,sed ipsi homo, quoniam σsintat, mouetur, ex multas, ignas samones habet. Nec intellone homines ineptis , quod si sentire simulachra, moueri posens, ultro adoratura homines Distis, ae quibus sunt expolim quae essint aut incultus,m horridus lapis, aut mare ria informis rudis , nisi fulsent ab homine formari. Homo intur illorum quasi parens purendus est per cuius manus nam sitim, per qRem steacm , is

ram,pulchritudinem habere coeperuns. Et ideo melior

124쪽

LIB. Ir ΑΑΡ os nemo si sapit, aut ueretur,quae scit timi, tanquam plus p git ese in opere, opipa Res plursenem in Libris moralibas. Simulachra,inquit,weorsi uenerantur,illis Applicantum posito, illa adorans, illu per torum asidens diem aut astrens, illu Jpem iaciunt,uissimis caedunt, e cum haec rentvere sustiri ardi bros,quissia fecere, contemtimnt. Quid isto lemm mntrari ,3 statuarum destiare Silarem, B- tuam adorare, eum ne is coulfhim quidem a ittere,qui tibi deos sedati am ergo um,quam posse

'tem habere possunt, in ipse, qui fecit illa, non habeatlsed ne haec quide dare bis potuit,quae habebat,

uidere, dir loqui, noueri. QIisquam ne intum tum ineptus est,ut putet aliquid esse is simulachro Dei,in quo ne hominis suidem qsicquam est praeter vimbrii sed haec nemo con6dera infessi sunt enim persasio. ne,ac mentes eorum penitus succum stultitiae perbiberunt. Adorant ergo in enssibilia,qui sentiunt,irrationabilia,qui sapi iis, exam rur,qsi utriunt,terrena, qui oriumvir e coelo Iuuat e 3,uelut in aliqua Ablim stemia in brutum, de umuersi exaudire possint, persianum illud proclamare, o curuae in terras animae, coelesbum inanes, Coeluis potius intuemini, ad cuius sterilacu Iu uor excireuit ille arti ex uerus Deus. Ille uosis Ablimem

saltum dedit, uos in terram curuamini uos atres maeniter oe' ad patrem sumn cum corporibus siue erems ad interiora deprimitis , tanquam uος poeniteat , non quadrupedes esse nator. Fas non est coeles, animal cum t renis, in terrares uerIntibns uersa ri , quid

125쪽

DE ORICINE ERRORI suos beneficiis coelestibus orbari, in terram us stra siponte procumbinstΗumι enim i feri uoluin . ni, o m deorsum quaerins , quod in Ablimi quaerere debuishs. Nis illa mordidium diuImrmm ludicra,σstaplia figmenm,ex quolibet materiae unere=rmam quid'3d aliud Ans,nisi terra,ex qua num Amygdergo rebus inferioribus hbiacetis83dcipitibus uestrutvrram superporuris Cum erga uos terrae Ab nitis , humiliorens foris, ipsi uos idtro ad inferos mergitς, ad mortems dinatis, quia nihil terra inferius σhurnilius,nisi meri, infri,quae si efflure uestetis,μbiemm pedibus uegri; terram contemneretis, corporis flatu saluo, quod lairco rectum ampi hs, quo oculos atq; mentem cum eo, qui fecit, conjerre posetis Contemnere autem σ micare terra nihil aliud est, quim sim Iashra non adorare, a de terra sim sunt I temdiuitiasno cuncupiscere,uoluptures corporis sternere,qμia opes m corpus ipμm,cuius bolirio utimur,ferrae'. Vi m colite, ut uiuum Moriatur enim mors

, sp i si Mamq; animum mortuis adiudicinit . Quod Cicero alii, qui uidebantur sapientes,

126쪽

LIB. II. rene. mmmmim dixis quae ad euersionem reli. Iouum ualeren ait remen non esse illa tu distu-t mnda, ne Asapres publice relinones distulatio tulist extim. ii QSid ei sedes'ν cum errare se furiat ultro ipsi in lapides inpuant,ut populus omnis ofni dat, si sibi oculos erua ut omnes caeci sine, qui neci de alijs bene mereamr,ros patitur errare, nec desi- , alienis acredit erroribus, nec utitur tundem sapientiae suae bono,ut sessis implea quodinente poe . pindens, Gens pedem laqueo inserit ut si mul cum caeteris,quos liberare,ut prudensor debuit, O ipsi cupiatur. Q sin porius, siquid tibi Cicuirtutis, est,eηperire poPlumficere sapientem .digna res est,

, ubi omnes eloquennae tuae uires exeras.Non erim v

rendini est , ne tibi in rem bona musa deficiat orario, , qui saepe eri; mulas copiosi,ac frriter desindish. Sed

nil ru socratis currerem times ideo s patrocinium uerituris si scipere non audes. At mortem, ut sapiens - contemnere debuisti Erat quidem multo pulchrius,ut

ob bene potius dim, gob maledicta morereris,nec ribi Ludu plus Philippicae afferre potuemni, discussur

error bumni cuner0, er mentes hominum ad sani t furem tua dilucisione reuolutae.sed concedamus rim

direri, quae in sapiente esse non debet. in id ergo ipsi, in eodem uersariue erroret video te terrena, munusei riti senerari, uana esse intelliως, er remen eadem se, di, qηα fo m ipsi, quos ipsi strutrissimos confiteris. Q idi tur pro ιit uidisse reueritaetem, quam nec de

se sertis istς, nec secuturustsed si libenter errant ii, Di errare si sinitans, quanto mas ob indo-

127쪽

DE ORICINE ERRORIS Gm,quodpompis manibusPudet, animiss puertatibus omma oblemtur stiuolisinstene sit lachrorum mpitur, c ponderare serum unanquas rem postst utinaestim mhil optendum es, quod oculis mortalibus cernitur, quia necesse est mortule sit. Nec mirandum esse, si Deum non uideant, cum ipsi ne quidem hominem Rideans , Dem uiderest credsit. Hoc enim,quod oculis subtemim est. non hom/sd hominis receptumi m est, cuiκε qualitura uora ex lineamenns uas di,quo cunnnetur,sed ex Ams,σmoribus pervidetur. Qua erv cvlans fumulachra, ore pora Ans animabus carenna,quia si corporalibus d demune, nec vident plus aliquid mente quam corpore, cum sitammi officium ea subtilius cernere, quae acres oorporalis non potest intueri Mιος homines idem illa philosephus,ac poem grauiter accusa tanquam ham Ies abiectos , qui cuntra naturae fiae rationem adueneranda terrena si prosit errant , Ait enim, facisne animos humiles formidine Diuum, Depressos spremum ad terram. Aliud quidem ille, cum hoc diceret, sentiebat, nihilutis esse colentam, quia Dii humana non curent. Deniq; alio loco relinones Deor , cultus inane esse Usci m confitetur. Nec pieres ulla est uelatum sepe uideri

vertier ad lapidem ,us omnes acredere ad ora, Nec procumbere humi prostratum,et podere palmas, Ante Deum delabra, nee aras savune musto Sparre qUdruped 'nec votis md e uotu.

128쪽

LIB. Iroces dis ammos aduomri,atap in imam pre ,sed Mahil aliud, coelesbac tire Impugnatae sunt ergo ae .prudentioribus selsae resistones, φιia sint ebunt esse sis,sed non es indum Aera,quia qualis aut ubi esset inuorabant, Ires sic habuerunt tunquam ninsta

esset omnivo,quia ueYam non poterant inuenire. Et eodem modo inciderunt in errorem mMlto maiore,quam

illi, qui sesam tenebant Nam σ isti Iralbum custores, q amus sint inepti, quia coelestia costuunt in rebus adirempnbilibus, atque temremis, aliquid tumen lentiae retinent habere ueniam possunt, quia summum hominis Uscum, re sinon re ipse, tamen proposito tenent Sisdem hominum, ais mMω- uel solum,uel certe maximum in relinone discrimn est. Hi uero quando Herunt sapiensiores,quod intellexe --runt si e relinonis errorem,taressissimi Dul fore quod es aliquam uera non putauerunt I res quoniἄIacilius est de alienis iuriaire,quam de Ais,dum alim. ν- praecipitium uidcnt,uon prostexerunt quid a

se βιος pedes cst In utraque intur parte σ μmmis se triria inuenitur, σ odor quidamsepienturine possis dubiture quos dimis potissimum trultiores, ilior ne,qui fisem religionem Dapiunt,aneos,qui nullam. sed ut duxi uenia concedi post imperitis, erqui se sepientes esse non fateantur His uemo non po-

test, Di sepientiam profis,stultitiam potius exsi

lent. Non μm equidem tum iniq-s, ut eos putem

diuinare potuis , ut ueriterem per stipses inuenia ent, quoius ri ego non pos consistor, sed hoc abhiue exs,quodratrum ipse praepare potuerunt. F

129쪽

D.E ORIGINE ERRORIsmenit enim nudennus,si intellivrens esse ali gueram reliIonem,σΠlsis impugnatis apte pronuntiarenteam,ssae uera esset,ab hominibus non temri sed mouit eos'rresse illud,sωd siqua uera es treugo, exereret Ie,ae uindimret,nec pateretur este aliud quicquam .Videre enim nullo modo poterans,ssare, aut quomodo, sueadmoduM rebno uera opprimeretur,quod est diuini sacramenti, coelesbs armni. I duero tui doceatur,aliquis scire nullo pam potest. Summa rei haec est. Imperiti, insipientes filias religi

neς pro ueris habent,quia nes ueramsciunt,ne Ialsam intellime. udentiores uero,quia uera nesciηns, aut in iis,quas falsas esse intelliPns, eureant,ut aliqvid tenere uideantur, aut omnquo nihiI cvlant,ne inci nem erroσem,cum id ipsum maximi sit erroris, uirum pecudum sub forabo mς imitari, Falsumne ro intestiure est quidem sapieriae,sed sumanae. Ultra hunc gradrum proredi ab homine non poterit. Irus multi philosophoraem relinones ut docui sust; lerui, uerwm autem scire diuime est apientiae. H omo autem p puenire ad hanc scientiam non potest, ni doceatur ae Deo.Philo Θphi quod flumnium fuit humanae sapientiae assecuri putas, ut interimen quod non sit, istud as qui nequiuerunt,ut dicerent quid sit. Notae Ciceronis uox est. Utinam tum sicile uera inuenire

possem, si a conuincere. Q sod quia uires humanae cunditionis exadit,eius oscis facultus nobis est attribum , quibus tradissit Deus Henriam uerituris, explimnia quatuor poseriore; libri seruiens. Nume interim se se, ut coepimus,ctivm i, i c

130쪽

M LIB. Ir η Quod nil missatis, o reueren habeant idola. Caput IIII

Vid latur maiestitis fissum habere q Iacbra,suae fuerant m homunculi potestti. tques ut aliud peris uelut omnino non ferimmurcv apud Horatium Priapus ire liquitur. olim truncus eram siculnus,mutili lignum, Cum seber incertusscamnumsiceret ne priapum, Maluit es Deae Deus inde, ego Ammauit m Maxima formido ,-QEου non 'Mnto hoc cu'desiturinfFures enim remstruiti sunt,ut Priapi tenngnem timanticum aues ipse,quas terror icis,avit m miue abi

plane similibus, deam, nid cent,inquinent. Sed Flaccus,ut satyria cominis scriptor demisit hominum uaniretem.Verum ij,qui sciunt, seriam se emerem opinituΥ.Deniq; nem maxmus homo in caeteris p

dens,in hoc μι- non potace, sed aniliter desipuit, cum in ill6imendatissimis libris etiam fieri hoc

iubet.

SEARCH

MENU NAVIGATION