L. Cslii Lactantii Firmiani Diuinarum institutionum libri septem. De ira Dei, liber 1 De opificio Dei, liber 1 Epitome in libros suos liber acephalos. Phoenix. Carmen de dominica resurrectione

발행: 1515년

분량: 834페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

421쪽

DE IUSTITIAωrdiam tu omni inseruare, qui a cisuiu efiam ω tricis, qui omnes homi- pro fratribus diliPne, quimbibere iramscium omnemq; animι furorem tranglia moderatione linire. anmiItur thy, quanta te brar 'σ error- nubes hominum pellara obduxi qsi cum si maxime pios putans, tum maxime futimp . Quanto em relino terrenis illis simulachri; strutuns,rento Ir scelerari aduersim uomem dialonituri; vere existiant. Ires pro merito impiemis suae grau: oribus malu saepe uexantur,quorum missam ganesciunt,'rtunae culpa omnis ascribitur, locum mvenit Epicuri philosephia,nihil ad Deos pertinere an sentiς, nec Draria eos απ,nec ira moueri, quia et contemptores eorum sepe uideant beatos, re cultores sepe moror. duodeo fit,quia cum relinosi uideantur, natura boni,nihil rete creduntur mereri, quale sepe pariuntur. Conselantur si remem accusatione fr- tume, nee sientiunt, Podsi esset ulla, cultoribus f

is nunquam noceret. 4erito lytur huiusimodi pieretem

poena consequitur, osnsa diuinitus foetere horri-n m praue relinoserum, 'aut eos infortunio maritit,

qui liret sunssis moribus uiuant in summa fid ais in

or, ac profauor Deus uerus odio habet, a 'iustiria, et ὰ- ω uerae piereriς aberi suis. Nec est difficile δε- in cur Deor- cultores boni,et ivsh ese non possim. M omodo enim se ne abfhnebunt,qui colui cruentos Deos Martem,atq; B ellonam'quomodo autem pa

422쪽

uem, Herculem, Liberum, Apollinem,caeterosq; uenerantur,quorum adulteria, stupra in mares, π siue minas non tantum dossis nota sunt, sed exprimunturenam in theatris,atq; intrentur, ut sint omnibus norinora Possunt'ne inter haec iusti esse homines,qui eri; si natura sint bom, ab ipsis tremendiis erudiantur ad injustinam' Ad placundum enim Deum,quem cDIas, iis rebus opus est, quibus illum odere, ac delem vi scias sie fit, ut uirum Oolentiam Deuς pro qualitα-

te nominis sui forme quoriam rebIosismum est inseus imitari.

Quod persicumres Chrisbanorum non modo be hae fuerint,sed ipsis bestiis brutiores, truciores. Gi--ο, σ re tormentis martyres asciant. Caput XIIr latur hominibus, qui Deorumsorum i moribus congruunt, quia grauis est,

acerba iustitia eandem inpremtem suam, qua in caeteris rebuς utuntur, aduersus iustor uio-Iender exocens. , Nee immerito prophens bomno rantur. Praeclare ituque M.Τullius. Etenim si nomo est,inquit, qui mori malit, quam innueΥ-ti mali m=Pr; bestiae,qua is mentem hominis

423쪽

PE IUSTITIA

habiturus, quanto est miser m bosi calo esse egeram vibi qde tunio uidetur, in est nae bibilior ari

bus sunt ipsi semores,sibis adeo placere,quod homines sint narii,quor n nihil nisi litvamentα,, summἄ

ad uentriue satieretem furit fines sedam protinus conquiescit.Illa est uera be ha,mius una iussione funditur ater ubis cruor,crudelis ubiq; luctus,ubis pavor, et plurima mortis imaP.Nemo huius tantae belluae immanitutem pote' pro merito describere, quae uno loco vembans remen per totum orbem dentibus ferre. s ut uon tantum artus homin m dissipat,sed σμ ipsa comminuit cineres fundit, nequis extet sepultu locu quasi uero id astusnt, qui De- ωnstentur. ut ad eorum jepulchrauematur,ac no ut ipsi ad eum reniane. Q saeuam illa Ditas,qua rabie quae inseria est, lucem uiuis,terram mortuis deneris Dico intur nihil es emiserius is hominibus, quos ministror furoris alietu, quos satellitesmptae iussionις negitur aut inuenit, aut fecit Non enm honor ille, aut prouessio digniretis βit,sed boi nis dinatio ad carrisianam,Dei uero ad poenam sempitonam. Quae tem per totum orbem sinPli userint enarrare -- possibile est in is en uolam nwm numerus cupietrum infinita, rem uariaunera crudelimtist Acupis

enm pote late pro μου moribus qss sevit Alii prae

424쪽

Di . V r Isuo proprio aduersum tu's odio, quida raturali mentis , nonnulti ut placeren et hoe osticio uiam sibi ad altiora munirent.alii ad Ocndendum praecipia

Iud uero pessimum vnur est,mi elemonaesteries fit a blanditur,ille sevior, ille v auior est carnisex, quina nem Itituit omdere. Ires dici non potest,huiusmodi iudices quanta, quam muta tormentorum' unera exmymuerint, ut ad efferitam propositi sui peruenirent. Haec autem non rentum ideoβaunt ,ut gloriari possint,nur m se innocentium pere se nam et ipse audiui aliquos gloriantes, quia administrano sua mhac parte fuerit incruentiu) sed inuidiae clusa, ne aut ipsi Amatntur,aut illi uirtutis suae gloriam consequGntur. I tres in exadprendis poenaruvneribus rubii aliud quim uishriam exa Irent. Sciunt enim certamen

illud esse, psgnam. vidi ego in Bithnia praesidem trudio mirabiliter elatu tanquam B arbarorwm gentem aliquam subense quod unus, qui per biennium

magna uirtute re haera postremo cedere uisus est. Conrendunt intur,ut uincunt, exquisitos dolores ωrporibus 1 ttunt nihil aliud minant, quam ut me torti moriantur. QEasi uero mors dimium nos beator faciat lac enam n tormenta,quanto Iuerint grauio ra,rento maiorem uirtutis gloriam pariant , Illi aurem pertinari ititia iubent curam tortis diligenm adb beri, ut ad alios eruciatus membra renouentur, re

425쪽

DE IVsTITIAMm benefi*m, rem bisa m feri potestinon cura fine tum sebale q- amarent. Haec est Deoru disii plina. Ad haec opera cultoressitos erudiunt , haec μαcra deoderant. MEm eris 'leratissimi homicidae rentrarios impia iura condiderunt, nam constitutiones sacrileg , et dis ututioras iuris perilarum legutur iniustae. Domin sis de officio proco lis libro se premo, rescripm principum noria collegi, ut Loeret quibus poenis asci oporteret eos, qui se cultores

Dei confiterentur.

ditivus inimioos Et p expetibilius est esse bonum,et malum Pruri,qssim malum es, uideri bonum. Caput XI I. vid ῆς fictahqri ius uocit cum cinas uess ter morannorum aduersiis Inocentes rabide sevienum/Et cum sine muginae,crudeliretis a BGres ustos esse se tumen,ac prisdentes videri uolunt, caeci π hebetes,ac rerum, ucrirens ignari. Adeo ne uobis P perditae mentes suis iustitia est, At ei summu saliribus adaessens'Adeόne aps Hor perit Imocenna, ut ne morte quidem simplici dignam iudicens sed Apra omnia fici ra habeatur, nullum ficinus admistere,peribis p puru ab omni sceleris conrepone praestare. Et o onis comuniter cum

Deorum mireribus loquimur sceat per uos beneficere nobiscum , Η aec est enim lex nostra,hoc opus,haec relino. si uobis sapientes uidemur,imitamini. Si βAI- Rcrant te, t enam rideres libet .mbis enim suil

426쪽

LIB. v I gritia mina prodest. aesidiaceratis quid

non inuidemussistentiae uestrae. Hanc stultitis malu As,hanc amplemnvir. Hoc uobis credimus expedire,ut uos diliPmus, rem uos ipsos, qui odishs,omnda cun B amus Est apud Cloeronem non abhorreris uero lorus in ea Bllutaenon quae habetur ae Furio contra iubbns , Maero,inquit,si duo sins,quor

alter optimus uir, equissimus μmmo iubila DPlaxi Ade,alter insigni silere, audacia, si in eo sit

errore Eultdis,ut bonum illis uirum,sceleratum dicinorosem, serim putet, oentra autem,qui sit improbissimus, exi hmetur ese Amma probirete, ac sis,

pros hac opinione omnium talium bonus ille uir ueaetur,rapiatur,manus ei denis araserantur, effodiantur oculi, damnetur, uinEatur, uratur,exterminetur, eva postremo iure etiam optimo omnibus mus eo uideatur. Contra auaem ille improbus laudetur , colatur,ab omnibus dilirtur,omnes ad eum honores,omn4a imperia,omnes opes,omnes denis copiae conferantur, uir deniq; optimus omnium aeshinriti

ne, dignissimus omni fortana iudicetur. Quis tandem erit tam demens,qui dubitet utrwm si ese maliti Pr ει quasi diuinaret,quae uobis mala,et quomodo uentura essent propter tu hnam,hoc posῖit exepl- - Haec enim populus uoster patitur omnia , errantium primimae . Em in eo est errore cidire uel potius orbis ipsi totus, ut bonos, oe iustis uiror inquam malis,se impios persiquatur, excruciet , damnet, ocridat. Nam p ait neminem ese rem de-

427쪽

DE rvs TITIAm-oontraiushnam disserebat horsensit, Iosapientem mal- ese cum bona aestimatione quam bo-mιm cum mala. A' nobis autem absit haec amentia,ut Alsum uero anteponamus. An boni nostri qualitας ex popuIι potiti pendebit erroribus,quam ex conscientiano tris,o' iudicio Dei Aut aliqua nos felicitas illiaee quam,ut non potiusueram bonitatem,esi omni misIo,quam Sisam,cum omni nosteritate mimus suasibi habeant regna reus, uas diuinas diuites tui Io-quitur Plautus suam uero prudentiam prudentes,re-Imqκunt nobis statinam nostram, quam vel ex hoe apparet ese sapienstam,quod eam nobου inuident.

ci unam stulto inuideat,nisi sine sit 'dirissimust

Illi autem non adeo sunt stulti,ut fruitis inuideant, sed exeo,quod aca rate, quod solicite permeq-ntur, stultos non esse concedunt, cur enim rem crudeliter se uiunt,tu i qa metuunt,ne in dies inualescente iushtia, , cum Diis sitis,quor Narinoses appellant,ql odoribus thuris culantur,narinosis relinquantur ι ergo cultores Deorum sapienter sint, s sialti,quid metuunt, ne sapientes illiciantur ae 'Inst uod ex eo patri iugi a cὴristianae relipois,et ueridisside εν de cultoribus Deorum cresiit ecclesia, sed de ecclesia,nec minis,nec formons compelli possint ad cultum Deorum,licet quidam sacrificisse ex im' resti intur inuin,qui tamen posta per poenitenni mquo Nouanari mn urentur, Arrexerunt βrtioreς. Et

quod panentia martrisi selidis vim est chrishanis

religonis Andamentum. Cap. X III .

428쪽

LIB. V et 'Vm autem noster nurus semper de Deo e vini cultoribus auuatur, Mnquam uero , in ipsi quidem persecutione minuatur quoniam perare hominemρmtri Facrifico pos. Funt,mern autem ae Deo non pollum). Valet enim ui sua ueritus.)diu est rem excors, rem s caecus,qκι non uιdea quae in utras si parte sapienna sed illi malitia, furore caec tu ne uideant,stultorla arbitrantur ese,qui cum habeant m sua potestite supplicia uitare,cruciari tamen, et mori malunt,cum possint ex eo ipse prouidere non es e struititiam,m quam tan- an hominum n ilia per orbem totum una, se pari mente moentiunt stemm 'inime fixus infirmitute Ia-b-rur nam interd- i h muliebrem, anilem si peribtionem uocant viri certesapiunt .si pueri,si adolescentes inprouidi Aint per aeretem,maturi certe,ac senes habent stabile iussicium. si una Euitur desipit,caeterae uti pinnulnerabilesstultae es non possunt. Si una prouincia,una nano prouidentia curet,caeterad omneς habere intellivnnam rem neces est. Cum uero ab or

tu βIis ulis ad orasiim lex diuina suscepre sit ,

omnis sexus, omnis aetas, re gens, σ reno I ris,ac paribus animu Deo simiant, eadem sit ubi panentia, idem contemptus morns, intellivre debuerant, aliquid in ea re esse rarionis, quod no sine missa Us ad mortaem defendatur, aliquid Andam nri,ac solidiretis, quod eam relinonem rion tantum iniuriis,ae ue

more Ni et in hoc quos illorumalitia conuincitur,

429쪽

DE IV s TITI Absines Beluinauerine,cum-Deo seriissicere lima et lius sit tum mistus Dei mitor datae ficultate adpIamin n Delm reuertatur, quidem deuo- fione miori. Perati enim conscientia, metus poenae religosioremfat,m semper multo firmior est fides,qωm reponit,poemrenna Si evror, lim Deos arbitrantur sibi iratos, tum donis sicrificiis, odoribus placare eos credunt, quid est rundem De nostri rem imi tem,rem implac bilem putent,ue uideatur is tam Chrisbanus ese non pose,s ιDijs eorum ma Us,inuitusq; libaueritfnisi forte rentu nares semel purent animos translaturos, ut si a ston- re foere incipiant, quod per tormenta secerunt . Qinu, id osticiam libens μbeat,ssod ab iniuria coepit diis cum uideat laterum sisorum cicatrices, n Iς oderit deos,propin quos Cterna poenarum insi

gnia,N impresseas uisceribus si in nores ustet ire '

At data diuinitus pace, qui fuerunt uniuersi redeant alius propter miraculum virtvns uorsus populus amedat . Nam cum uideat uti s dilacerari homnes uariis normentorum vneribus, π intertos mirn res inuimm tenere paritennά, exsemant , id quod res est,nec consi m rem multo U,nec perfuerantiam morientium Onam esse, nec ipsam paunentiam sine Deo cruciatus rentos posse μperare, latrones, robush cvrportue uiri elusemodi lacerationes persirre neq; eunt, exclamant, o vinitus edunt.

Vincuntur enim dolore, quia deest illis inlirare patientia. Nostri autem ut de uiris taceam pueri,m mulierculis tortores suos dicite uincurit, se e*nime

430쪽

LIB. V rgove isti; tum nec ignis postst. Eant Romani, Mutio glorientur, RePlo Q Sor;- alter nerandisse bobhbns tradiditae creptruum puduit uiuere, Aufer ab holybius deprehensius,mm uideret si mortem uitare Non possie, vulnum foco mea ut pro facinore Fosatisfaceret hosti, quem uoluit occidere, eaq; poena ue-yuam, quam uon meruerat,acrepit. Em fixus De --neus fragiis aeres dilacerari si rem corpore uris perpetitur,non necessimae,quia licet ultare si uestent, siduolorete , quia configunt in Deo. De uera uirtute chri hauoru qui in culmine pafientiae con btun philosephos laudatores patientiae antecedunt,uirtute patieci Et p uanum, stultum est ima

gnatam terram, ut Deum culere. Cap. XIIII

Ed haec est uera uirtus, quam phi&βpbi 's quos gloriabundi non re, sed uerbis inanibus iamne, disperentes nihil esse rem cogruens uirisapienns grauitata,atq; odulantue, quam nullis terroribus de sintentia, proposito posse depelli,sed renti ese cruciari, mori , ne sidem prodat ,

ne ab Ubao discedat ne metu mortiς, avit dolore acerbo subamις aliquid faciat inius minisi forte delirare illi uidetur Flaccus in bricis,cum dicit. Iustum, tenacem propositi uirum, Non ciuium ardor prava iubentium, Non uultus instantis Oranni .

Mente quatit solida. Qeso nihil ueri-- με dici potest, si hoc ad eos reseratur, qui nullos cru-

SEARCH

MENU NAVIGATION