장음표시 사용
671쪽
Vomam mn lint de prouiden , siquitur
denduisit,an potitus ius. satis ut opinor ostendi ις in nostris institutiombus, Deos Itos etsi tum posse-diuina uiue,ae nugassii distribuatur m plures, di mitur Mis,mmortalis est .si uero mormiis non est, nee minui,nec diuidi potest.D eus tur Ams est,in quo uis, 'tellas oonsumata est, nee
minui potest,nec auuri .si autem sum multi, dum habem sinPu postsetis aliquid,ac numinis Amnis ipsa decrescit,nec poterunt sinPli baleremtum, quod scomme cum pluribus, licuis tantum deerit,quanutum caeteri po debumt.Non possum ipturis hoc mύdo multi esse reflares, em inna domo multi domini, nee in naui una multi Pbernatores, nec in armenso, clut Prev duces multi,nee in uno remmine mini reus sed nec in coelo quidem mulfisoles ese poterint, sicut nec animae plures in uno cvrpore, adeo in unire te natura smiuersimnsentit in od si mundum spiritus intus alit ,totum s infusa per artus Mens agret molem, re magno se corpore miscet, Apparet teshmonio Portae,umum esse mundi habitam . vem Deum. Siquidem corpM omne nisi ab una mente incoli, reps Von potest. omnem intu Auinam po restitem Moese est in uno esse, cujuε nutu, imperiorePntur Omma, ideo rentus est,ut ab homine noni pit,qui uerbu enarrari,aut sensibus ae binari. V n
672쪽
DE IRA DEI de intur ad homines opinio mirerim Deorum per μψιου pervemis Nimirim j omnes,qui cui tur ut Dii, homines fuerisnt, π ijdem primi, ac maximi reus, sed eos aut ob virtutem,lgia profuerant bo -m vneri,diuinis honoribus agellas esse post mwrtem, ivit ob beneficia, et inuenis, quibus humanam uirum excoluerant, immortalem memoriam cun=σως quis ignoratiNee tantum inares, si feminas.
λογηs nuncupam,tum etiam Romani Paeans sicuti,et imitati docent,ssoris praecipue Euhemerus, ac noster Ennius,qui eorum omni mr namlis,oeniliga,pro vnies, mperia,res πς, obitus, simulachra demonstrant. Et secutus eos Tullius tertio de natura deor mlibro dissoluitpublicus relinones,sed fumen ueram, cis; ignorabat,nec ipsi,nec alius ursisquam potuit ira
ducere- Adeo re ipsi testatus est si um quidem appa
rere, veritatem tamen latere. V linam, inquit, is ficile uera luemre posm,qui si a conuincere. Qui odquide non dissimulanter ut Academicus,sed vere,atsex animi sintentia proclamauit,quia ueritus humanis
snsibus erui non potest . quod asequi ualuit humana prouidenna,idas cuius est,ut fisa detrvret quid enim fictum , commentitiu, quia nlilia ratione sabnixum est,ficile dissoluitur. Vnus epigtur princeps, orty rerum Deus cui Plato in Timaeo et sinsit, domi cuius maiestatem rentam ese declarat, ut nec mente cumprehendi nec linPa exprimi post Idem restretur Hermes,quem Cic.ait in num ro Deoru
673쪽
ae IBER et 'o arti: sctentia Trismepstur nominatui, mrar no modo Plato querum Pythara,septem illis sapientibus loην antiquior. Apud Xenophontem socrates disturens ait, Iormam Dei mon oportere con-quiri. Et Plat .m lePm libru.QMd omnino sit Deus non es qsaerend m , quia nec insemri possit , nec enarrari. othaPras quoque unis De m confitetur, dicens marrporalem es mentem, quae per omnem
verum naturam distis , intentae, uitulem sensum mn lis ammantibus tribuat. Antisthenes autem in pissm -- es naturalem De m dixit, uis urbes μος habeant popularer Eadem e re Aristoteles cum μου peripatetiar, σ Zenon cum situ striariς.LonPm est en sinPlor sententias exeqsi, sIicet diuersis nominibG sint abusi,ad unam mmen po
testatem,quae mandum revret,concurrerunt. sedi
men fummum Derum cum re philosophi,σ poetae,et ipsi deris,qui Deos colisnt, saepe fateantur, de cultu reinen,et honoribus ejus nemo unquam requisiuit, nemodi ruit, ea scilicet psiuasione,qua simper beneficum,inmyrsprum s credende nec irasci eum cuiqκs,nec ullo cultu induvre arbitrantur.adeo religo es non potest ubi metus nullus est.
c d relinosi re hominis sit. Caput XII
Vne qgoniam reton lis impiae quoun . runcam,detestibiIres impruderiae,uri ponus amentiae,redeamus ad propositum . Di
κmta religone sublatu,nec sapientia teneri pos,nee
674쪽
DE IRA DEI;Whnam,cum diuinituris intellec H quod 'erimatae besiuis , in homine solo reperiatur, qua nisi cupiὐει- ter nostras Deus, filii non potest,mermerit , sal rate, pies uiueremus .spe viri ergo actus m or ae deo ron modo quo ad utilitatem summumis ultae attine d etiam aduertentem,quia relinone,iushna φdetram, uel ad stultitiam pecudum amo ratione deuolui ιν,uel ad be haru Imamretem, in uero
amplius squidem belliae βi unctu animalibus par
cune. Quid erit homine truculentius,quid minus, si dempto metu superiore,um tum aut fidere potuerit, aut cvntemnere Timor intur Dei solus est,qui restidit ho num interse societatem, per quem uire. ipse s linetur,mumitur,Pberrustur. Is autem timor auferretur,si fuerit homini persuasum,p irae sit ex .pera Deus,quem moueri, indi Putri non modo cuini hi fuerit communis utilitus,sid etiam rano ipsa, ueritas per ῆadet.Rursus nobiue ad superiora re
derandum est ut quia docuimur ae deo fimm esse mudum,doceamus quare ' esse s. Quod omnia tam bona,qua mala hominis Γω- si sunt. Caput XIII. I cvnoderet aliquis umiuersam mussi ads ' mirustrationem,intestivi prosis qua uera 'sententia 'isorum, qui ai t, si a musa mundum es construetam omnia enm, quibus conlist,quaeq; unerat ex si mumdus, ad utili
retem hominu accommodam sunt. Homo utitur ivli
675쪽
LIBER a reinrum ori fit iucundi. Vtitur fontibus ad potu,
lauacrasum nibus ad arros irriundos teris nandMq; reIones.V nturte rea ad peropendam fruium uarietatem, milibus ad O sirenda uinetat, monu
utem. V ntur nutri uon solum ad minertia, et co as ex lonInquis renonibus 'endas veru etiam adbertatem omnisvmσου puci; -Quodsi his eleme tis utitur,quibus est proximus, non est sibi , qum σ coelo. quoniam et coelesbum reri Osticia ad fistilitatem terrae,ex quia uiuimus, semperam, sunt, sol irrequietis cursibus, statiis inaequalibus orbes an--os conficit,m aut oriens diem pro i ad laborem, aut ocridens nosm superducit ad requiem, tum
abscesι Ioneus ad meridiem,tum acressu propius ad septentrionem hemis, ' isellatis uicis tudines fiat,
ut elisbernis humoribus, ae pruinis in ubertatem terra pinPescat,'aeshuis caloribus,ueI herbidae' vς maturitate durentur,vel quae sῖns in humidis,-- feruefuta mitescam. Luna qκoq; mcturri temporis Dbernatrix, π amissi,ne recepti lum nisulcibus menstruastatia moderatur,m cacres tenebris horreribus nos; fulmesuae clarituris illustrat, utae huci itinera, expedinones,m operasine labove,ac molesha cnoci possint siquidem Nocte Ieues melius stipulae, si arida nam Tondentur, uoms lentus non deficit humor,
676쪽
DE IRA DEImbM oppormnitntes tempori plane' sibi sinistratae.
Sed σndi inu,quo minus errabundo curse per 3-- mensῖm Mavntur,renmn praebent, osm ea rite Pbrenator obstruans ad portum de brari limris prouehat. Ventoriis stiritu attrahwntur nubes, ut fambribus irrisentur,ut uiresfoetibus,arbusti pomis exuberent.Et haec per orbem vicibus exhibentur,ne desiit aliquando,quo uim hominis μstineatur. At enim caelo
ναε animiantes eadem terra nutrit, eiusdem foetu etiam mure pasruntur.Num etiam mutorum musa Deus
laborauit Minime quia sene rationis expertia. Sed intelli mus ipsa eodem modo ad usum hominis a Deo fui partim ad cibos,partim ad ustiam, par ad operis aώxilia,ut cIarmm sit,diuinam prouidentiἔ
struere,ais ornare lioluisse,ob eamq; musam et aerem uolucribM,π mare piscibus,m irream quadrupedimbus pleuit. sed amdemici cuntra 'icos diserenus soletu quaerere,cur si Deus omnia homin m musa fecerit,etiam multa contraria et inimica,π pesb fera nobis reperiantur rem in mari,quam in terra. Od Ilai Euerirerem non restiaentes ineptissime repulerunt. Aiunt enim multa esse in Igrannbus, s in numero
ani lim,quorum Iareat utilitus, sed eam proces. tempori m inueniri, similam pIura prioribus seculis
insogmre necessitas, usus inuenerit. tundem
utilitas potest in muribus,in blatti; in serpentibus reperiri quae homini molesti pernicissisimi An dicina in his aliqua latet quae si est,inuenietur aliquidotumpe aduerses mala,cum id illi querantur esse ni
677쪽
LIBER, et 'et uno malais .Viperam' ni exulam. in Erarem s di - lapsam mederi eiusdem beshaemorsi. Craganto melius fuerat eam prorsiis Non esse,s am remedi cvn- erasi ab ipsa deisderari Breuius lytur,ac uerius res odere potuerunt in hunc modum Dem cum 'rmas isit hominem ueluti simulachrumsium,quod erat diauim opifcjsummum. stirauit ei sapientiam fit, ut lomnia mperio,ae ditioni fae βbii Pret, omnibus f
mundi cum dis uteretur. Propsit tremen ei boris,o' mala,quia sapiet am dedit,mius omnis ratio in jdiscernendis malis,ac bonis postre est, Non potest en quisquam ellure meliora,selare,quid bonum sit, nisi siciat mul re cere ac uirere,quae mala βm.I nuice lenim sibi alterutru odnnexa sium,ut μblato alterutro, Iutrus tolli sit necessie, Propositis intur bois,mbues,tum ldemum opκε -- perant sapientia.m qujdem bonis appetit ad utilitatem, lurejat ad saluaem. ετ si- i
ret bonis innumerabistia dare sans homini, quem fiui
possit,sic et mala,quae a ueret, N; si malu ημ Ut,pi rulum qi,nihil denis, ql laedere bolim post, tollitur
omnis materia sapietiae,nec erit bomim nec Fria .Ps i ns .n tantummodo in conlectu bonis,sd opus est cupretione,intellestis,silentia,rationet omnq; porrexevit mariwm,id naturae aptum, comodum sit, ut βες ueIit apparatissimam coenam insensibus,qui no dum Dians, apponere,utis id appetens siηPli quae umques Wint impetus,aut semes,aut enam ααβις attraxerit,m quicqd βm rint,id illis erit utile,ac salubre. Qinid intur nocebit eos simit sens pmanere,et simp rissentur,ac nescios es rerum i si autem admisceas uelo q
678쪽
DE IRA DEramara, uel inutilia, ues etiam ueranare, deis tantinutis per ignorantiam boni,ac mali,nisi areedat his sapienna, per qui habeant malorum reiectionem borasrumq; deIemm . Vides ergo magis propter mala opus bonis ese sapientia,quae nisi Iutot proposita, --tionale animal non essemus. nod si haec vatio uera est, qui sistri nullo modo uidere potuerunt .dissoluitur etiam avmentum illud EpicuriMeus,inquit, emit tollere mala, non potest,aut potes, no uult, aut neq; Vult, neq; potest,aut et uult, potest . Si uult non potest,nnbecillis est,quod in Deum non mssit. Si potest, non ult inuidus,quod aeque alienum ae Deo. Si nesu It,nes potest,m inuidus, O imbecillis est,ideo ; neq; Deus si uult, potest,quod set
Deo conuerit, de erre μnt malasAut cur ista non
tollit scio plerosq; plal phorum, qui prouidenri;
definduns,hoc arPmento perturbari selere inui- ως pend adist,ut deum mhil curare fiteatur,quod X e quaerit Epicurus sed nos varione pese Ormidol m hoc armientum serile dissolui s. Deuς enim potest quicquid ueli et inbeci dis uel inuidia in deo nulla est, potest iItur mala tollere ,sidno uult,
nec ideo tremen inuidus. Imrcvenim non follit, quia
sapienfiam sicut docui simul tribuit, plus boni ac iucundituris insapientia,qua in malu molesbae. sapientia eriam ficit,uteriam Deum cognoscamus,σper eam cognitionem immorentilarem ase quaser, quod est Amnmm bonum. Ires nisi nilis mal-gnouerimus, nec bonum poterimus agnoscere. sed hoc non uidit Epicurus, nec alius quissu m. si tostan
679쪽
LIBER a 3 turmati,disti pariter sapientiam, me ulla in homina uirtutis remanere uesbIa,min ratio su linenda,et μperandat lorum anerbitate a Ut bt . Ire ιν propter exivum compendium sublatorum malorum maxia ,σuero,σproprio nobis bouo careamus. Cossae intur omnia propter hominem proposisti, tam mala, quam etiam bona. Cur Deus sicerit hominem. Caput XIIII.
Equitur,ut sendam,cur sicerit hominems ipsiim de s ,sicut mundum propter hominem machinatus est,imi im propter se , tanquam diuis templi Mnstitem, stectitorem operum erums coele=wm solus est enim,qui sinnensi arpaxq; rations intellium possit deum , qui opera
eius admirari,uirtutem, postflatem s perlicere. Icarcu enm consilio,menae,prudentia, rudias est.Ideo stlus praeter caelo M animantes remis avrpor ac lum β'us est,ut aduontemplationem parentis sivi excrestus esse uideatur. Ideo sirmone selus acrepit, ac imoentationis interpretem, ut enarrare mulsate
domini At possit. Postremo imrco ei cunm subie sumi ut se iuri, atq; ari a Deo est ipsi siubiectus si ery deus hominem seum uoluit es cultore, ideo silli rentum honoris attribuit,ut rerum omnitum do
naretur,urisiushssimum est Deum colere, uidelicet eum,qui tanta praeshaerit,amaret hominem,qui sit nobiscum diuini iuru Aaetute coniunctus huc enim=ς est,cultorem Dei dei cultore uiolari . V nde intelligu
680쪽
DE IRA DEI sum, relinonis , ac iuslinae musa esse homιnem tum, mius rei te hs est M. Tullius in libris de tensus isti dicem, sed omnium,quae in domrwm holum distulatione uersentur,nihil est propG praestabilius, Uplara' intellin, ως ad iushna e se natos. in odsi e tuerissimum, Deus eruult omnes homines ese iu'si ide' Deum, hominem charas habere,Deum scilicet honorare frenquam patre hominem dilime uelut fratrem. In his enm duobus fora tu bria oensi bi. usi
ergo aut Deum non agnoscit, aut ho m nocet, iniuste, contra naturam suam uiuit, hoe modo rum.
pri in brutum,livm s diuinam. unde ad hominem peram peruemant. Cap. XUI e 'rres quaerat aliquis, unde ad ho-b nem peram peruenerunt,aut quae prauidis diuini mytuti rePlam ad peiora detis sirit, ut cum sit ad tu litiam ututus, opera tamen efficiatini br- Iam superius explanavi, simul Deum
propositis bon-,ac malum, bonum quidem di
hyre, ac malum,quod huic.replignat odis. sed ideo malum permisi si, ut bonwm e curet,quod alteriam sine altero sicut sepe docui intelligimus mulare non pos Denisinum mundum ex nobus elementi; repugnantibus, se inuicem copulatis esse cuncretum, igneo hu do, nec potu si Iuom feri,nisi et tenebrae fuissem, quia nec superis potestes e finem-fro, me oriens sine oridente, nee mlidum pG Iridido, me molle sine duro. Sic π uos ex duobus aqκe re