장음표시 사용
401쪽
quid a veritate compellatur aIienum, qua .ro id magis obsecro,in instrumentis diuinis ob hoe enim instrumenta vocata sunt a pia' scis patribus,vetus, nouum testamentum.
Hoc idem in eodem lib. tit de prima diuitione scripturarum asseritin dicit. Driedo quoque Lovantesis doctor in eo Iibro quem de Ecclesiasticis seripturis inscripsit, dogmatibus, rationem reddit, cur sacra scriptura instrumentum appelletur. E vindem inquitiscripturum canonem,erudi-titsimi viri instrumentum vocant, quia illic instri litur quisque pro sua salute,quid sper re,quid agere debeat Deinde, & non abs . de forsan sortitur nomen instrumenti, ob id, quod sit scriptura authentica, probatissimis scribis ac testibus obsignata, non suspe. et is de falsitate ulla me ille.Georgius quoq; Ederus libro x partitionum theologicarum tab. 8 in qua de divine scripturae dissinitione, variisque appellationibus agit, eandem
quam Dr1edo, cura alui quis instrumetum vocata sit, rationem affer In catholicorum docto tu nost cietatis libris passim obuiam reperire est, scripturam sacram instrumetum
voeari Sie Alphoses de castro in suis cotrahereses libris,M Melchior Canus episcopus Canarien te ipse dominicanus, i doctis illis
402쪽
M A MI E. uiuis suis de locis theologicis libris indisse
renter sacram scripturam, modo testamentum,modo instrumentum vocant, qui certe
optimi sunt catholici, nullo pacto rasmani.Idem mihi post tot & tantos doctores facere licuisse, arbitratus sum. Et quod ego unus inter tot doctores Db hanc vocem Erasmianus dicar vi nouitatis vocu sectator, quo id iure fiat videto. D. Ex his manifeste apparet sine causa hanc tibi notam inuri. α non dubito, si dictus magister ista legerit, quin ut est pius palinodiam canat, di Hiero, nymianu,vel Augustinianu te de caetero, noErasmianum sit vocaturus. Sed unum illum mouae ad vocem hane explodendam patin, quod scilicet ea Erasmus quoque vis sit A. An ea usus sit nestio.Hoc unum scio me non ab Erasmo , sed a patribus eam didicisse.Sed ista eius reiiciendi hanc vocem causa stiuola est re nulla. Nam si ideo , quia Erasmus ea usus est, debet nobis prophanaeta, sequeretur omnes latanas voces, , - etiam testamentu, quibus usus est,proph
nas nobis esse debere Sed hic verbis respodebo August.Oues non debere pelles suas deponere, si aliquando eis lupi se contegitit Ita dixero, etsi lupi haeretici vocibus aliquata
403쪽
do utantur aut abutantur, quibus si sunt Ecclesiae doctores,non propterea ita nos sipere debere, ut eas abiiciamus , illarunique hos usu privemus. D. Iam nihil superest, quod hic tibi obiicere quem Vicisti. Erasiamiana vox ista non est prophana non est nouitas, sed secrata, sancta vetustas. D: Aliud in tuo libro obseruaui,unde Erasmia num te aliqu suspicabuntur. A. Quid illisa est Deum nempe saluatorem etiam seruatorem vocas. Et quia Erasmus sic quoque Christum vocare solitus est, piis aliquot vitis , ab ea voce velut prophana nouitate, abstinere nos debere visum est.A. Si primus se Deu seruatorem vocasset profecto abstinendum ab ea appellatione censuissem, maxime ipse saluatoris vocem ut Mumlatinam, qua passim scriptura Deum honorata udiauit Quod an secerit,ignoro, sicut ubi vel quo in loco seruatorem Christum appellet,adeo parum in librorum eius,cuos de theologia scripsit, lectione versiatus sum. Quod id vocem seruatoris spectat,non ne
gabis id,quod per eam significatur Deo conuenire Seruator enim est qui seruat alique. Seruare autem significat liberare, saluare cu-
stadire, tuerimiam inhabitare,ut apud Virgi-
404쪽
lium Georg. . Centum quae sylvas, centum quae flumina serua Haec omnia Deo patri,&filio eiu Christo maxime conueniund. Ipse est,qui nos saluat, liberat, stodit, tuetur,inhabitat Vnde in oration quam Christius ad patrem in cena habuit, sic patrem pro discipulis suis precatur, Pater sancte, inquit, serua eos in nomine tuo, quos dedisti mihi,ut sint unum, sicut mos. Cum essem
cum eis, ego seruabam eos in nomine tuo.
. Quos dedisti mihi ego custodivi, c. Quei
verba exponit Diuus Hieronymus lib. 2.aduersus Pelagianos, in hunc modum,No di xit,inquit, dedi eis liberi arbitri potestatem, ut ipsi se suo labore saluarent,sed ego custodivi ego seruaui,denique infert,non peto ut auferas eos de mundo,sed ut custodias illos a malo. Quae verba sic communis interpretatio habet:non rogo ut tollas eos de mundo , sed ut serues samalo. Ergo seruare Deo optime conuenit. Et cu seruator sitiqui seruat, perfecto qui saluat, qui custodit, qui liberat, qui tuetur nos, optime seruator dicetur. Quum ergo sit verum quod sit seruator, non solum saluator nescio Deum saluato rem nostrum, seruatorem quoque appellare cur timere debeas. m. De re per hanc vo-
405쪽
M, VIRGUNITATE cem significata, quin Deo Conueniat non dubitamus, sed quia ab Erasmo priniana Deus seruator vocatus est, ideo piae aures in ea offenduntur. Ob id maxime quod dedignetur cum scriptura, antiquis Deum Saluatorem dicere. A. Ego utrumque iunxi,vocanς simul Deum saluatoremis seruatorem nostru Quod autem in ea aliqui offendam tur,id etiam noui.Nam Romae cum conciones utinas in quadragesima publice in Ecclesia nostra domina de Ara caeli nuncupata,
haberem contigit ut semel Deum saluatorem,&seruatorem nostrum appellarem.Hec
duo simul epitheta illi tribuens, unde me quidam amicus admonuit, ea voce offensos tum aliquos fuisse,ae in ea seandalum passos, atque apud aliquem Cardinalem ob id de me conquestos, qua de re non par tum admirabar: neque enim vocem illam pro Erasmiana re prophana nouitate, a quoquam tum haberi existimabam. D. Imo maxime
Erasmianam esse eostae,cum ante Erasmum nemo Deum seruatorem vocarit, & scriptura tale epithetum Deo nunquam tribuat: lia enim eos dicetes audiui,qui vocem istam ut Erasmianam abhorrent. . Hoc parum eos in sectasti tura oriatos ostendit,de te-
406쪽
M A MI E. 3 7 me te quae ignorant condemnare. Ego enim a Salomone,omnium retro hominurn Ccti. plura teste,sapientissimo voce ista Deum honorate didici,idque ex iis libris,quos omnes pro canonicis habent. D. Mira mihi dicis, di inaudita Nam, ego in eorum hactenus sententia fui,qui vocem hanc ut nouam,ut ascriptura alienam,reiici debere arbitrati sunt, quam si a Salomone non ab Erasmo accopisse te probaueris, nihil mihi teliquum erit, quod tibi super eius obiiciam via. . Diagas 24. Prouerbiorum euis caput, cui Deia seruatoicaesi e nostrae vocet,iuuenies.Eius haec sunt veria iratue eos qui ducuntur ad
mortem,S qui trahuntur aci interitum liberare ne cesses.S dixeris.Vires no suppetunt:
qui inspector est cordis,ipse intelligFt,4 se uatore animae imae nihil fallit,reddetque Omini iuxta opera sua. Vides quomodo eum, quem nihil fallit,qui cordis esti 1 pector,qui
unicuiq; iuxta opera sua redditum est, seruatorem animae nostrae, eam. Quis enim magis animae nostrae seruato , quam Christu Dei filius,Deus de Deo, quν constitutus est omnium hominum iudex, ut reddatvnia cuique iuxta opera sua Huic enim optimo dicere iure,reginae Austri ad Salomonetem
407쪽
3i DE VIAE INITATE bis possumus. Diligit dominus Israel.& vult
seruare eum in aeternum,& ideo posuit te super eum regem,ut facias iudicia atque iusti. tiam. De quo Λ regius psaltes Dauid cantat; Deus iudicium tuum regi da δε iustitiam tu an filio regis Iste enim est rex constitutus
super Syon,super Israel secundum spiritum,
ut seruet eum in aeternum. D. Non dubi loquin optimo illi titulus iste iure conue niat, uoui astatum displicebat vocis,at nunc cunn setiptura ea Deli appellet, Christus autem Deus noster sit .non video cur non,
ista nos voce,eu ornare debeamus A. Cum
linguae Hebraice Parisiis operam darem inii hi pra cepton dicere solitus erat; Hebreos uullam vocem satis eloquentum in sua lingua, aut pure Hebraeam arbitrari. is quam in sacra scriptura inuenire posIbnt Ego patiter iis
libenter vocibus doloequendi modis ut elegantissimis utor, quibus se a scripturamois comperio, etiam si Latinis parum Latina aliqua vox, vel phrasis videatur. D. Sic Ghintiano cinubis faciendum est. At hic forbati aliquis tibi obiiciat Christum antequam
esset factus homo, recte seruatorem vocari potuisse, non autem deinceps A. Nihil amisit eorum, quae ut Deo illi conueniebant,
408쪽
ex eo , quod homo factus est, Mideo non minus nuci quam antea seruator est animae nostrae.Eadem enim ratione diceres , neque eum saluatorem dicendum ess quando qui demin sepissime in veteri testamento Deus saluator dictus est,antequam factus esset homo. Sic enim iurabat quondare Saul I.Reg. Is Vivit Dominus saluator Ilaxet. Sic David. rex Deum laudat,cantans Σ.Reg. 22. Dominus petra mea,4 robur meum vi saluator meus. Et Danielis 6 uberatorem, saluatorem vocat rex Babylonis Deum Israel.Numideo postquam Deus homo factus est, non erit amplius liberatori saluator D. A quum id non esset. . Sicut ergo Deusatiuatorem, seruatorem, liberatore & rectorem
antiqui fi deles antequam homo factus esset Vocabant,nunc postquam homo factus est, nam A. Postqua enim scriptura sic Deum appellat,& voeis significatio reuera Deo co-
uenit, vel cui maxime non debeo,qui Erasmus ea usus est,prophanam et ouam eam reputar neq; enim reiicere nostra debemus,
si quando alieni ea usurpatini, sed ab iniustis ea repetere usurpatoribus , utque nostra
409쪽
seruar atque iis cum opus fuerit uti.Et ideo cum nunciua in Ecclesia vocem hac aut eius usum reprobauetit, ridem, spem, quam in Deum habemus excelleter exprima non
est quod quisquam,propter aliquorum scandalum qui ex ignorantia sacrae scripturet vocem hanc non secram,sed prophanam arbiatrati sun ab eius abhorreat usu Scandalum namque tale acceptum ab eis eli, non illis datum, d facile scandalum tolletur eorum , si doceantur vocem hanc sacra esse Et Sapienti simo Salomoni in usu fuisse. Di Est almd1 ruo isti Qe ise rate mei me frier; porpetua Maria virginitate solentiam habe re nos posse Hic scire vellem quomodo .ea, qua fidei sumper scietiam, vera esse cognosci simarat L A. une Theologiam scientiam esse credis' ' ex Aliqua, quae in Theologia tractantur pti scientiam, alia per solam fidem cogno possunt i A. Ego hoc generaliter mim assumo,de totius scilicet fidei catholicarueritate,scietitiam hahereti os posse. M.qd qi modo intelliga explicato A. , citi ne credis omne ens creatum sue absollatam fuerit,sive respectivum in quo
410쪽
cognoscituris suasionis fidei nostiar au sam Deum esse , idcirco eo firmus , eui dentius,ex eo,quod de incredibilibus est, ve ra esse demonstratur fateor qm gemmateriam fidei pio maiori tre, incretibilia dogmata esse,quae nulla possunt naturali ratio ne probari tamen istud est' quod fidem dicimus,ac pro obieeto incredibilia secti dii mnaturam habet meo scibile else de suo haberi scientia potest. Nam probato propin na