장음표시 사용
681쪽
cohors proseista est, cui noster Clericus adjungebatur . Pervenit ad vallum Gotti palis munitum , cum tenebrae adhuc coelum obtegerent. Germani milites de adventu hostium admoniti, tormenta bellica saepius abnque ullius offensione disploserunt . Pol ea ad exercitum Germanum, qui non longe aberat, tacito noctis tempore se contulerunt : sub lucem foederati decessum hostium , oppidumque militibus vacuum deprehenderunt. Itaque moenia ingressi sunt, eaque in suam V tellatem reis degerunt, ita tamen, ut nullus ex Germanis occisus, aut mutilatus fuerit quod Clerico expeditionis comiti tribuendum judicares): --que ullus ex foederatis mortem oppetiit in illa expugnatione, neque corporis partem ullam Obtruncatam amisit, quod Clerici vitio vertendum non fuisset, ut immunis Irregularitate censeretur . En tibi rei totius seriem , quam polliciti sumus ; nunc ad rationes ex jure desumptas veniamus; ac primum hoc discrimen anteponendum est , ac videndum . an bellum aequitati consentaneum putetur , vel ab ipsa prorsus
8. Nam si bellum injustum indicitur , Irregulares sunt illi etiam,
qui nullum ex hollibus necarunt, aut mutilarunt, dummodo militum aliorum opera aliqui ex hostibus mutilati, vel interfecti fuerint. Id unanimes fatentur Theologi'. Recentiores tamen sic explicant, ut illos solum irregulares existiment, qui licet neminem occiderint, aut mutilaverint, operam tamen suam praebuisse censeantur illis , qui ne-eem hostibus intulerunt, aut illos parte aliqua corporis imminuerunt; porro vicinioribus, di circum adstantibus id tribui potest , non vero illis, qui remota in parte exercitus consistunt. Excogitari quidem nequit post aciem instruetam , quae longis limum agri spatium occupat, eos milites, qui in sinistro cornu positi neminem mutilarunt, aut occiderunt, eos, inquam, contulisse operam suam reliquis militibus, qui in dextero complures hostes morti dederunt, aut serro mutilarunt . Nonnulli quoque arbitrantur irregulares fieri Laicos, qui bellum injustum capessunt, si ipsorum comites occiderint, aut aliquem ex hostibus mutilaverint, quamvis illi nihil tale quidpiam commiserint; Clericum vero bello injusto decertantem putant Irregularitati penitus obnoxium , licet nec ipse, nec cael et i milites gladio interfecerint hostes , nec eos quidem mutilaverint . At vero, cum jus pontificium id Clerico ejusmodi nequaquam decernat, haec sententia probari nequit, uti Suare et luculenter ostenis dit S. Majolus, ic perpauci alii, qui contrariam opinionem ex hoc cano ne tuentur : Clerici, qui in quacumque seditisne s alias factione ) arma volentes sumpserint, aut sumpserunt, reperti , amissὸ ordinis sui gradu , in Alona terro pAn uentia tradantur: Hi Scriptores, inquam, magnopere er
682쪽
rant, eo quod is Canon de suspensione tantum agit, non vero de Irr gularitate, quae quidem suspensio non ipso facto irrogatur, sed Iudicis
9. Sin autem bellum justissimum appareat, tunc bellum defensionis a bello offensionis oportet secernere, & bellum pariter, ubi quis hostem manu intersecit, vel mutilavit, & bellum , ubi nullum ipse ex his sa- cinus, sed alii certe milites admiserunt . Cum bellum justum ad defendendam Patriam . Ecclesiamque suscipitur, Laicus, qui pugnando hostes interficit, nulla Irregularitate devincitur. Idem prorsus de Clerico statuendum est, si jussus bellum ineat , nec pro Ecclesia, vel Patria tuenda Laici sussiciant'. Quod si bellum justum ad offendendum suscipiatur, accurate perpendi debet, utrum Laicus, aut Clericus hostem manu sua peremerint, vel mutilaverint. Nam, si ipsi nihil horum patraverint , omni prorsus Irregularitate immunes habentur, licet alii milites in eadem acie hostes morte affecerint, aut parte aliqua corporis imminuerint. In bello ejusmodi nihil interest, quid alii gessierint, & solum oportet expendere, quid Clericus , aut Laicus, de quibus agimus, manu sua persecerint, ut inde statuatur , utrum Irregularitatem subierint; ita suse demonstrat Schmal2grueber qui plures alios ejusdem sententiae Theologos enumerat.1 o. Honorii III. responsum rem totam facilius declarat . Ipsum datum fuit Sacerdoti Polagio, seu Serotino , qui anxius, ac sollicitus de intersectis Turcis, qui oppidum suum invaserant, ad Pontificem confugerat: Petitio tua inquit Ponti sex nobis exhibita eo tinebat, quod eum inimici Dominica Crucis, ac blasphemi nominis Chrisiani, ea rum quod.dam , in quo morabaris , graviter invasissent , exeuntibus inde habi atoribustam Clericis , quam Laicis contra eos, ae invicem consueutibus, hine inde eccis quamplurimi extiter ι : Unde cum pro eo quod aliquos percussisi, Irregularitatem metuas incurrisse : Mandamus , quatenus si de interfectione cui is suam re illi consi tu tua conscientia te remordet, a miniseris Abaris abstineas reυerenter, cum D eonsultius in hujusmodi dubio absinere , quam te nere celebrare . Ex his sane verbis desumitur Irregularitati non esse obnoxium Sacerdotem,qui bellum justum offensionis in iverit,incertusque est , utrum aliquem in conflictu necaverit, aut mutilaverit, quamvis alii multos interfecerint, aut mutilos reddiderint: id Pontas Jductus eadem Pontificis auctoritate , & Conventus Condomi habiti recte, ac sapienter perpendunt'. II. Inter caeteros, qui de Irregularitate studio accurato disseruerim. XI. Oo OO runt,
683쪽
6 ue S PROSPERI CARD. LAMBERTINI
runt , Gibalinus merito recensetur. Ipse potissimum illud inquirit : Quinam fant irregulares in belli juso aggesiυο , secuto aliquo homicidio. Et
satim respondet his verbis: Neminem alium . quomodocumque concurrat ad
h llhm Iisum , seri ii regularem propter homicidia . qua committuntur ab aliis, quod fatentur omnes , ct colligitur ex cap. Petitio cte. nihil hoc Ioco disiuuendum esse inter Laicos, s Clericos ; omnes enim Apri yria manu mutilent, aut
Occidanti sunt irregulares in hoc bello ; nulli autem sunt, fi a mutilationibus , cadibus ipsi absineant. Neque etiam qΝidquam facit, quod Clerici tune in bello assisentes, Ant in Sacris, quia Capitulum Petitio loquitur de Sacerdote , quem non damnat Irregrilaritatis, nisi illum conscientia alicujus a se oces mordeat : neque in his videtur ullus ambigendi Ioens . I a. Postremo etiam accedit irregularem haud sore Clericum , aut Laicum , qui manu sua aliquem perem erit , aut mutilaverit, si has caedes patrarit, ut vitam suam in discrimine positam vindicaret; sia decernitur in ClemGrina Afuriosus, da homicidio . Equidem plures in dubium revocant, utrum haec Pontificis Constitutio non solum privatas rixas , sed etiam pugnas. & conflictus complectatur V, tamen unanimi Conissensu major pars Theologorum existimat tum privatis in dissidiis, tum in praeliis locum obtinere rationem tuendae vitae, & pro qua hostis necan dus est . Quapropter , si Pontifex immunem Irregularitate declarat
eum, qui cum moderamine incu*ata tutela privatim rixando adversarium
suum interficit , immunis quoque Irregularitate censendus est, qui in acie pugnando, servatoque eodem moderamine caedem committit . Hinc memoriae proditur, Patrem Anselmum Petra mellaram Capuccinum , qui manu sua septem Turcas obtruncavit, cum victoria superbi , atque insolentes navim ejus invaserunt, ad pedes Sancti Pii V. supplicem, ac provolutum , ut Irregularitatis vinculo solveretur, omni prorsus I regularitate immunem a Pontifice declaratum fuisse, eo quod parumper deposito Crucis signo . quod manibus gerebat, ensem distrinxerat, ut vitam defenderet, pro qua tuenda septem ex hostibus neci tradiderat. Id Boverius, idemque Raynaldus commemorant'. I 3. Sed ad causam nostram redeamus: certissimum est nulli Irregularitati subjectum fuisse Clericum , si in Gotti expugnatione nemini ex
Germanis . aut foederatis vulnus , aut mors illata fuit ; sin autem Germanus aliquis interemptus cecidit, aut mutilatus fuit , tum licet
aggressio saeta st) Clericus ab Irregularitate etiam vindicatur , si sci petum suum nunquam explosit : ideoque pro certo sabet neminem in
684쪽
tersectum manu sua , vel mutilatum eYtitisse; nam id bellum aequitatis legibus consentaneum debet existimari. Pontas ' omni prius Irregularitate seclusa ob Caput jam allatum : Petitio, de homicidio : monet petenodam esse dispensationem a portu armorum . Hoc tamen consilium simile
prorsus videtur illi, quod traditur a quibusdam Clerico Iudici, qui
sententia sua morte aliquem damnavit , licet interitu reus liberatus inis de suerit , nempe , ut a Sede Apostolica dispensationem ad eautelam exis poscat. Quapropter iisdem rationibus , quibus usi sumus, ut supervaeaneam hanc dispensationem ad cautelam ostenderemus, iisdem in. quam ) rationibus dispensatio a portu armarum penitus inanis demo
I 4. Igitur aperte constat ex ipsa re, dc Pontificio iure Clericum . de quo agimus, nulla Irregularitate fuisse illigatum: tamen haud persuasum omnino tibi esse putamus, eo quod indolis tuae praestantiam , ingenitis iue vim in disputationibus perspectam habemus. ita ut vel minima periscruteris accuratissime. Quare haud sicile probabis discrimen , quod inter bellum justum . & injustum interposuimus, nempe irregularem
fieri militem in bello injusto, licet haud ipse manu sua, sed alii ejusdem
exercitus homicidium commiserint . contra vero Irregularitate liberum esse , qui in bello justo manu sua neminem obtruncaverit, licet alii a caedibus non abstinuerint. Quippe videtur juxta hominum opinionem , ac judicium conferre plurimum Clericus ad patranda homicidia, quae ab aliis admittuntur, idque radix Irregularitatis, atque origo habetur: Insuper exposces fortasse a nobis, ut explicemus illud, quod libere asseruimus : 2 m id bellum aequitatis legibus eonsentaneum exissmari
Is . Itaque cupientes tibi omnino satisficere primum agus imur , nempe, ut allatam rationem belli justi, atque injusti explanemus. Fatemur igitur illos dare operam rei licita , qui bello justo decertant. di neminem manu sua interficientes, omnem, quam possunt, diligentiam impendunt , ne ulla fiant homicidia. Post haec . si aliquis in acie perimatur, illi quidem irregulares non fiunt, quamvis ad homicidium influere videantur Illi vero, qui injusto certamine praeliantur dant operant rei illicita . Quare cum facili negotio deprehendere potuerint in eo facianore illicito caedes evenire posse , ideo subeunt Irregularitatem . quam vis ipsi a caedibus abstinuerint, & commilitones tantum alieno sanguine manus suas adsperserint '. insuper, cum Irregularitas ad Ecclesiasticam disciplinam spectet, Legislatores irrogandam illis putaverunt, qui bellum injustum ineunt, licet neminem occiderint, & alii solutia in eadem acie caedes patraverint, nempe , ut homines a suscipiendis bellis injustis re-
685쪽
moveant . Contra vero Irregularitas illis nequaquam indicitur, qui bello justo caedem nullam faciunt , quamvis ab homicidio reliqui non abstineant, videlicet, ne ab ejusmodi bellis ineundis homines nimium retar
i6. At in quo belli aequitas posita sit dissicillimum est judieare.
Equidem , cu m bellum inter duos movetur, alteri tantum ex ipsis aequitas suffragetur necesse est ob eam rationem , quam Grotius , dc Vitria-xius juris publici peritissimi his verbis exhibent; At, ut neuter bellantium injuse agat, *ri sane 'tes. Inisse enim agit nemo. nisi qui ct scit, serem injusam agere; multi enim id nesciunt. Siejuste, ides bona fide potes litigari utrinque . Multa enim ct injure, O in facto, unde jus oritur, fugere homines flent. 17. Quapropter si contingere queat, ut uterque bellantium injuste non agat , licet aequitas belli uni solum parti conveniat, a Theologis
inquiritur, utrum miles arma capere ponit pro illo, quem certo scit hellum injustum movere, vel si incertus de hac re fuerit, an deceat prius veritatem perscrutari. quam militiam capessat: unanimes autem assim
mant nullam illi praestandam esse operam , qui bellum injustum aggrediatur ; neque ab ipsis subjectis. Quod si isti prorsus ignari sint, an eorum Princeps juste , vel injuste bellum indicant, tunc omnes fatentur 'non opus este, ut id prius exquirant, quemadmodum ex S. Augustino desumitur '. Ita ut fortasse reum faciat Regem iniquitas imperandi, innocen tem autem militem ostendat ordo seruiendi. Si vero miles Principi bellanti subjectus minime fuerit, negotium haud ita facile distatuitur . Contendunt aliqui, prius investigandam belli aequitatem, quam miles hujusmodi nomen suum praebeat; id vero alii nequaquam necessarium ex illi iamant. Inter caeteros Diana hanc sententiam tuetur , eamque nos ipsi plurimum aequitati consentaneam judicamus . Nam belli concitandi causae Omnes in medium non proseruntur ; plures enim in animis Pi incipum conditae , & velut obdu e tenebris delitescunt. Accedit etiam, quod Christiani Principes nullum bellum suscipiunt, quin ante a viris doctrina, ac Theologiae scientia praestantibus consilium expetiverint. Quare milites, sive inter subjector numerentur, sive a Principe bellacite nullo modo dependeant, ob hanc causam omnem ex animo serupulum, ac sollicitudinem deponere queunt. & facere reipsa consueverunt. Postremo Principes cum necessitas postulat, extemplo milites conscribere nequirent, si concedendum prius esset militibus, ut serio Perpendant, an bellum ejusmodi defensionis, sive offensionis cum aequitate conjungatur. 18. Haec
686쪽
I 8. Haec tibi afferenda putavimus, ut illud probetur, quod superius indicavimus, nempe: Nam id bellum aequitatis litibus consentaneum exsimari d bet. Postquam vero tibi satisfecimus, nunc superest, ut nostras aliquas dissicultates exsolvamus. Ac primum Monacellus ' Romanae Curiae peritissimus haec scripta reliquit: Clericus, qui militia nomen δε-dit, ct armatus in bello servivit, stipendium accepit, est expeditionibus militaribus se a Deiaest, indiget dispessatione ab Irregularitate incursa , licet mora- Iiter certus fit, neminem mutitisse , usis , aut occidisse . Eadem prorsus verba Schmaletgruber commemorat, di ambo testantur id sancitum suisse a Sacra Congregatione Concilii die I 3. Ianuarii anno I o 3 , cum Iprensis Causia proposita fuisset. Insuper certum est in Romana Curia , Clericum Beneficio, vel Pensione praeditum ipse ure illis spoliari, si inter milites cooptatur, quamvis in nullo seco aflictu immisceat, sives ut Curiae verbis utamur ) etiamsseva non exerceat . Immo cum in dubium vocaretur, an eadem poena irrogari deberet Clerico . qui inter Pontificis milites adscribitur , erseus non exercet; improbata suit opinio Cardinalis de Luca , & Clericum ejusmodi Beneficio , vel Pensione de stitutum ipse facto Sacra Congregatio constituit die I 3. Nisembris au- ωο 1 3 . in Cavsa ratapponensi Orientalis Pensionis , uti recens Secreta rius sapienter evulgavit ἔ ct die II. Hi anno IZI6. in Causa Perusina P n nis coram Herre . Porro haec decisio inter caeteras ejusmodi Herre rae typis editas enumeratur, eamque Fargna commemorat', quem sane nominamus libentissime, eQ quod studiis nostris interfuerit, cum Romae
19. Proculdubio Sacram Concilii Congregationem maximi facimus, in qua magnam vitae partem impendimus , Cum pro tenuitate nostrartim virium Secretarii munere fungeremur . Attamen ex longa experientia deprehendimus ejusdem Sacrae Congregationis sententias temere in me dium proferri ab illis, qui nunquam ipsas viderint , eosque plerumque decipi. Quare tapientes viri admiratione maxima corripiuntur, dum audiunt aliquid inusitatum a Sacra Congregatione suisse sancitum . Itaque ut Obsecundaremus intellectui, qui voluntati obluctabatur magnopere propensae ad observantiam erga Sacram Congregationem, ex aetis desumendam putavimus sententiam ejusdem Congregationis , de qua sermo est, idque minime supervacaneum fore ducimus, uti paulo inserius demonstrabimus. Inena
687쪽
Ipren. Irregularitatis. HEnrisus B uert in Saero Diaconatus Ordine eonsiturus, ε, Caηοη eus Eeclesia Catheosis Uren. alias seculari militia nomen dedit, ae arma tulit pro semitis Regis Catholici in Germania inferiori se immissendo in mariub Ilicis expeditionibus, in quibus, ut moris est, homrcidia , furta , rapina , incendia, aliaque hujusmodi secuta fuerunt, absque eo quod ramen quemquam interfecerit . aut mutilaverit, o deinde forsan in suis ordinibus, non tamen iurantemptum elavium , se exercuit. Cupiens autem ad Sacrum Prasbteratus
ordinem promoveri supplicem Sanctissimo porrexit libellum pro afflatione cumr habilitatione. θ dispensatione ad Ordines θ Beηeficia . dubitans . ne ex causa premissa ahquam Irregularitatem contraxerit : illoque ad hane Sacram Congregationem, ct ab saia Episcopum pro informatione remisso , se de expοΦο-rum veritate te tur , ct ait, oratorem ex levitate animi praedicta perpetrasse, sed metu Irregularitatis incurrenda filopum semper in aerem explosisse, ne ali. quem occideret, eumque moraliter certum esse , neminem occidisse , mutila spe, aut etiam Iasisse : ct a tempore , quo arma tulit, nunquam Atiari mihisrasse, nee tiIus sui ordinis functiones exercuisse, quod juramento declaravit Gra=i eodem Episcopo . TVatur insuper, illum a tribui annis ad meliorem frugem re versum , paenitentia signa dedisse, s ab ovo commoratum esse in Seminario, in quo etiam depraesenti reperitur , spiritualibus exercitiis , aesulis vacando, proindeque eumdem petita gratia dignum censet.
Proposita igitur Causape supplicem libellum , duabus vicibus re secta Ihit insantia , nempe sub die a I. Mase IIo I. ct 0. D cembris ejusdem anni, ac psremo sub die 3o. Septembris proxime praeteriti rescriptum fuit: Expectet: Mori autem pos lapsum fere quinque annorum praedictus Orator supplex redit
ad EE. in insania declarari. Primo, an indigeat dispensatione , s quatenus Urmative . Secundo, an sit concedenda in casu ere.
ao. Examinemus accurate , quid inter Monacellum , schmalzgrue-ber, ac sacrae Congregationis sententiam ab ipsis prolatam intersit Illi de Clerico verba faciunt: Clericus ; qui militia nomen dedit. Sacra autem Congregatio de Diacono : Enricus B aeri in Saero Diaeonares Omdine consiturui . Equidem Clerici nomine Diaconus etiam juxta Canones intelligitur, tamen usitato vocabulo is Clericus appellatur , qui solum primam Tonsuram, aut minores Ordines accepit: Insuper Sacra Co gregatio Beneficium commemorat, quod illi tamen praetereunt: Gnο-nicus Ecelisia Cathedralis 'ressi. Iidem Scriptores generatim solum aD firmant certum esse, a Clerico neminem manu sua suisse interfectum .
Licet moraliter certus si neminem, mutilasse, Iasisse, aut Oeeidisse . At Sacra
688쪽
Congregatio, quae etiam verba diligenter expendit, speciem hujusce
certitudinis exponit, prout lupplex orator declaraverat Metu Irregularitatis incurrenda Alopum semper in aerem expliAD. ne ahquem occideret, eumque morasiter certum esse, neminem Occidisse, mutilasse, aut etiam I
a I. Equidem Sacra Congregatio haud probat hanc certitudinem, quam orator attulerat, sed tantum memorat ab illo expositum fuisse , quod a caedibus abstinuerit, eo quod stlopeium suum semper in aerem disploserit: id autem vix intelligi potest: cum enim de pluribus expeditionibus , pluribusque conflictibus res agatur, in quibus animi vehementer commoveri solent, quis unquam assirmare certo , ac reipsa pos.
st semper in aerem selopeium se explosisse ; ideoque caedem nemini intulisse λ Porro duobus modis id contingere potest, nempe, aut linea verticali, aut curva stlopeium exploditur. Si primum fiat, globus plumbeus in altum sic impellitur, ut decidens aliquem graviter queat offendere. Si vero secundum fiat, experientia satis ostendit tantam inesse vim , tantumque impetum globis plumbeis , qui hoc pacto vibrantur , ut mortem aliquando inserre possint, quod revera contingit militibus in posteriore acie collocatis, qui vulnerantur ab ignitis globulis , qui ab hostibus non quidem verticali, sed curva linea emittuntur; hanc autem rationem explodendi selopeium a Diacono servatam suille in suis expeditionibus verosimile videtur. Nam miles , qui verticali linea scio-petum semper exploderet, poena immunis nequaquam discederet .aa. Cum haec ita se habeant, si Monacellus, ac Schmaturueberaliquid statuere volebant ex ea sententia Sacri Concilii Congregationis , aliter se gerere debuerant. Nam exponi necesse suerat a sacra Congregatione judicatum fuisse dispensationem ab Irregularitate necessariam Diacono Canonico, qui militiae nomen dedit, bellicis expeditionibus Iluries interfuit, & tamen affrmavit a caedibus se abstinuisse, eoquod clopeium semper in aerem disploserit. Si illi hoc modo scripstine, tum sicile quisquis dignoscere potuisset, id Clerico . de quo verba inlli tuimus , nihil prorsus adversari. Siquidem ipse prima solum Tonsura , ac minoribus ordinibus initiatus fuit, nulloque Beneficio praeditus, qui uni tantum belli expeditioni se immiscuit ; 8c ideo pro certo magis affirmare potest , quod neminem manu sua interfecerit, mutilaverit, aut laeserit, quia selopeium suum nullo modo explosit. a 3 Responsum Honorii III. superius allatum ' pro Sacerdote datum fuit. Quare suspicari aliquis poterit nihil penitus reserre ad quaestionem , quam modo pertractamus , Ordinis Sacri rationem, ac titulum i
qui Clericum minoribus ordinibus praeditum a Clerico Sacris Ordin iis nibus initiato secernit. Ut res plane expendatur, illud advertendum est, quod Theologi docent, nempe , discrimen esse inter eum , qui militiae
a In cap. Petitio de hamicidio.
689쪽
tiae haud nomen dedit, sed in conflictu solum militibus se ad ungit, & in
acie decertat , atque inter eum , qui inter milites adscriptus bellum imgreditur , etiamsi cum hoste manum non conserat . Inquiritur ergo , an
Clericus ad sacros Ordines assumptus, qui militiam profitetur. Irr gularitati sit obnoxius ' . Ac primum unanimes Theologi satentur, i vem solummodo culpam admitti a Clerico, qui ad minores Ordines exceptus , inter milites sponte cooptatur ἔ lethali vero culpa vacuum non esse Clericum , qui Sacris Ordinibus ornatus militiam amplectitur . Eamdem pariter culpam tribuendam Clerico existimo, qui licet minores solum ordines assecutus suerit, Beneficium tamen possidet: Nam quae illicita decernuntur Clericis ad Sacros Ordines evectis, eadem prorsus afficiunt Clericos, qui Beneficium habuerint: alias quoque rationes enumerat Schiara' , Quapropter si Irregularitas in Ecclesiasticos constituitur , qui militiam suscipiunt, illi solum Clerici intelligendi fiunt,
qui Sacris Ordinibus initiantur , aut Beneficium aliquod obtinent. Nam res agitur de Irregularitate ex delicto , non ex defectu . Illa vero criminis gravitatem pro certo habere debet, sive Centura putanda sit, quemadmodum Thom istae contendunt, sive, ut aliis placet, gravis tantum ,
poena Ecclesiastica.a . Neque hic ullam vim habet, quod superius dictum est, Beneficiis nempe, ac Pensonibus ipse facto destitui Ecclesiasticum,qui se inter milites adscribit. Quippe id Romanis a Pontificibus decernitur, ac potissimum
a Sixto V.: neque Irregularitatem consequitur jactura Pensionuin , ac Beneficiorum. Nam Irregularis etiam ex desino nisi sorte ob militiam id obvenerit, suas Pensiones , ac Beneficia retinet, donec interpolita Ju- die is sententia , spoliatus ipsis declaretur ; di priusquam Iudex hanc sententiam pronunciet, jure potest Eccusi allicus sua Beneficia alicui dimittere, uti clare deprehendi inr ex Cap. ex litteris , de excessbus Prati torum, idemque Gibalinus suse demonstrat. νας. Inquirunt Theologi, utrum Irregularis judicandus, vel immunis censendus sit aliquis, cum delictum in dubium vocatur, &quae Ilionem hoc pacto dirimunt, si dubio , incertoque crimine in Forum exter-niim Irregularitas deducitur, ut poenae statuantur , nempe, ut Clericus suo carere Beneficio declaretur, tum nulla Irregularitas praeponenda ei Lob eam causam , quod nequaquam licet certam poenam pro incerto crimine constituere . Sin autem res agitur de Irregularitate pro interiori Foro , nempe, ut Clericus ab exercendis suis ordinibus abstineat, &ne ad alios assumi contendat, tunc Irregularitas pro certo habenda est; nam
cum In canon. Si quis in voca;ulo militaverit dirny. uer. I besan rus de poem Eς
690쪽
eum dubia res videtur tutior pars eii eligenda '. Porro hae sententia Clerico , de quo verba iacimus , tum in Foro externo, tum in Fora conscientia plurimum suffragatur. Etenim in Foro externo certum prorsus esse debet , quod neminem occiderit, aut mutilaverit; de qua re nihil omnino ipse dubitat, cum tormentum suum nunquam exploserit; in Foro conscientia rei dubietas satis esse putatur , quae sane dubietas penitus eximitur ob certissimam illam cognitionem, quam modo exposuimus. Pinstremo Benedictionem nostram tibi impertimur.
Epistola Eue seca Archipresbieris , ct Parochis dioecesanis , teneri Ilagnus
Archipresbteros indicere coetum , in quo morales quasiones examin anda proponantur . Omnes autem Parochoi, o G ssarios ad eosdem caetus conoenire debere. Transmittenda esse ad P. Revitentiarium responsa propositis quasionibus reddita . Muneri suo deesse illos omnes , qui gerunt evram animarum , nisiImpta exhibeant eorum nomina, qui Paschali praecepto minime
I. Ateri revera possumus Omnem curam impendisse , statim in pervenimus in hanc Sedem. & etiam sanxisse, ut conventus α haberentur ad examinandas Theologiae Moralis quaestiones, Wdeinde Parochi his coetibus peractis ad Poenitentiarium huic negotio praepositum mitterent responsa , quae probata , di constituta fuerint. Quippe non ignoramus quantam utilitatem Ecclesiasticae disciplinae conferant coetus ejusmodi, qui per dioecesim indicuntur. At quoniam superiori tempore haec quidem responsa Poenitentiario tradi consueverunt, ita tamen ut semper incertum esset, an illa veritati consentanea forent, ideo Poenitentiario ipsi praecepimus, ut post accuratum examen typis evulgaret, quid reipsa propositas quaestionibus responde
dum videretur, ut illi nempe , qui falsam sententiam protulerint errorem agnoscant, qui vero sapienter judicaverint, quadam voluptate re creentur . Haec omnia continentur in Decretis, quae in lucem edidimus, di ad Parochos transmitti curavimus die a a. Novemb. IIII.
a. Quidquid ipsi polliciti sumus , diligenter peractum fuit; nam
Poenitentiarius designatus quotannis promulgare responsa , quae paulo ante exposuimus, non praetermisit. Attamen non sine gravi animi nostri moerore fidem , ac diligentiam aliorum commendare non possumus; quin immo queri debemus , quod in hac dioecesi plures jussis nostris parere recusaverint, & nunc etiam illa iacere negligant.