장음표시 사용
121쪽
dum more polluerentur.Nullum ita Aegypti oppidum intra muros sitos a
aut Saturni aut Serapis fanum recepiCHOR: aliena uix a ecp a uobis admissem audio,Saturnum Mo uel maximo inter caeteros honore celebratis. Si ergo
nihil est,qd me hoc scire phi a uolo in medium proserat. Hic Avienus
in Praetextatum expectationem costilentis remittens,licet oes,atha adsunt,pari doctrina polleant acrom tamen olitium Veditus unice conscius,potest tibi
dc ori Rinem cultus,qui huic deo pendit,& causam sesti selennis aperire. Q scum Pret textatus in alios refundere tentasset, oes ab eo impetrauerunt,ut ipse dissecteret.Tunc ille silentio saeto,ita exorsus est: Saturnalioru originem illa mihi in medium proferre sis est,non q ad arcanam diuinitatis natura refert, sed quae aut sabulosis admista disse it,aut a phy hscis in uulgus aperit Nam occultas N manates ex meri ueri sente rationes,ne in ipsis adem sacris enarrari pmititur.Sed si quis illas assequitur,continere intra conscientia tectas iubetur. Unde quae scire fas est, Horus noster licebit mecum recrenosciit. Regionem istam,eae nunc uocatur Italia, regno Ianus obtinuit. Qui ut Higinus Protarchum Trallianum secutus tradit cum Cameseaeque indigena terra hanc ita participata potentia possidebat, ut regio Camesene,oppidum Ianiculum uocitaretur. st ad Ianum selum regnum redaetii est, qui credit gemina faciem ptulisse, ut quae ante,quaesii post tergum essent, intueret. Qd procul dubio ad prudeliam regis solertiam reserendu est,qpraeterita nostet,ia sutura prospiceret: sicut Anteuorta & Uostvoria diuinit, tis scilicet aptissimae comites apud Romanos colunt. Hic igit Ianus,cum Sa Gmmum classe puectum excepisset ho*itio, M ab eo edoeius perina ruris,seruillum 5c rude ante senes cognitas uietium in melius redetism,r i eum cietate munerauit.Cum primus quo aera signaret eruauit & in hoc Saturni reuerentia,ut qm ille naui fuerat aduec is ex una adem parte siti capitis into
,ex altera uero nauis exprimeret,quo Saturni memoria etia in posteros propagaret. Aes ita fuisse signatum,hodi intelligitur in aleae lusu cum pueri denarios in sublime laetantes, capita aut navim, lusu teste uetustatis, exclamant. Hos una concordes r asse, uicina* oppida opera comuni condidisse,prae ter Maronem qui refert, Ianiculum huic illi fuerat Saturnia nome etiam illud in proptu est,q= posteri quo duos his continuos menses dicarunt,ut Decem her sacrum Saturni,Ianuarius alterius uocabulu possideret. Cum inter haec sibilo Saturnus non coparuita, excogitauit Ianus honoRr rius augmentum. MAc primum terram omem ditioni suae paretem,Saturniam nominauit. Aram deinde cum sacris tanis deo condidit,quae Saturnalia nominauit. Tot seculis Saturnalia praecedui uomanae urbis aetatem. Obseruari igitur eum iussit in testate religidis,quasi uitae melioris autorem. Simulacrum eius indicio est,cui salcem insigne messis adiecit. Huic deo inseruones surculoRr,pomorumhi educationes,& omium ciuismodi sertilium tribuunt disti inas. Cyrenenses etiacum rem diuinam es iaciunt,sicis recentibus coronant,placentas* mutuo missitat,mellis Sc si ictuum reptorem Saturnum extimates.Hunc Romani etiam Sterculium uocant, ψ prius stercore socruditatem agris comparauerit. Retni
eius tepora felicissima seruntur,cio propter rerum copiam,tum etiam nondunt
122쪽
dum quin seruiuo uel libertate discriminabat.Quae res intello potest,m Saturnalibus tota s is licentia amittit. Alia Saturnalioru causa sic tradit. Dierat ab Hercule in Italia relidit ut qdam serunt irato,q, incustoditu fuisset a
menta,ut nonulli extimant,essulia eos relinquent qui ara suam ato aedem ab incursionibus tuerentati ergo cum a latronibus infestarent,occupato edito colle,Saturnios se notauerunt,q ante nomine etia idem collis uocabatur. Et aa se eius dei senserunt note ac religione tutos,insti tuisse Saturnalia serunt, ut agrostes uicinoira animos,ad maiore sacri reuerentia ipsa indieti festi obseruatio uocaret. Nec illa causam i Saturnalibus assignat ignoro, qd Pelas : sicut Var- . ro memoradcum Mibus sitis pulsi,diuersas terras petissent, cofluxerunt plerio Dodonu:& incerti quibus adhaererent locis,eiusnodi accepere responsim
Accepta* Arte,cum Latiu post errores plurimos appulissent,in Iacu .Cutuli Mensu natam insita dephenderunt. Amplissimus em cὰpes siue ille cotinens I9mus,scii paludis sint, coacta Gpage uirgultis & arboribus in sylvae licentiam pius,iactatibus 2 ome mare fluetibus uagabat,ut sdes ex hoc eua Delo fisecta sit, i celsa vitibus uastii capis,m p maria murabat. Hoc igit miraculo dephenso.has sibi sedes Dictas G didiceriit: uastatis* Siciliesibus incolis, cupauere refonsidecima I ae scdm insum Apollini cosecrata, erectis Diti sacelc lo,& Saturno ararcuius sestu saturnalia notaveruti Cuj diu humis capitibus Dite,& uiro; uictimis Saturnu placare se crederet,ipter oraculu in q erat:
Hercule serui postea cum Gezonis pecore t Italia reuertentem suasisse illoruposteris,ut Lusiis sacrisci js infausta mutarent: inseretes Diti,no hoim capita, sed oscilla ad humana essgie arte simulata: Zc aras Saturnias non mactado uia ros,sed accensis luminibus excoleto,P non selum uitu,sed lumina .arie si gnificant. Inde mos a Saturnalia missitandis cereis coepit. Alii cereos non ob aliud mitti putant,0 Q hoc princ , ab incomi 8c tenebrosa uita quas ad Iucem N bonam atriuscientia editi sumus. Illud quo p in Isteris inuenio,q, cumulti occasione SaturnalioRr per auaritia a clientibus ambitiose munera exue - ὰλT V rent,idhi onus tenuiores grauaret, blicius trib.pl. tulit,ut non nisi cerei diu reis. oribus missiarent. Hic Albinus incinna sit biecit: Sale nuncpmutatio nem sacris in Praetextate memorasti, inueni6 postea contalibus celebrata, cu m,iades se Iudi p urbem in compitis agitabant,restituti stilicet a Taranio Superbo Lari era hus ac Maniae ex resimnse Apollinis, quo ineptum est,ut pro capitibus, pitibus supplicaret. Idhi ali*diu obseruatu, ut pro familiariusispitate pueriina .roctarent Maniae deae matri Linu.Quod sacris genus, Iunius Brutus consill pulso Tamnio aliter constituit celebrandu . Nam capitibus allii Sc papaueris supplicari iussit, ut respose Apollinis satisferet de nomine capitu remoto stilicet scelere infaustae sacrificati5is. Factum* est,ut eiu es Maniae sit spelae prosi gulon: soribus,periculum si qη immineret similijs,expiaret.Ludos ipsos
123쪽
ex uiis compitonet in quibus agitabantur,compitalia appellitaveriant.Sed pedi et age caetera.Tunc Praetextatus:Bene & opportune similis emendatio sacrificiorum relata est. Sed ex his causis quae de origine huius festi relatae sunt,apparet Saturnalia uetustiora esse urbe Romana: adeo,ut ante Romam in Graecia hoc selenne coepisse,L. Accius in annalibus suis reserat his uerbis: Maxima pars Graium Saturno & maximae Athenae Consciunt sacra quae Cronia esse iterantur ab illis. Cum* diem celebrant,per Uros urbest sere omnes Exercent epulis Iam famulos. procurant
Q iis p suos,nosti i* itidem, mos traditus illinc Is qui cum dominis semuli epulentur ibidem ,
NVnc de ipsis dei templo pauca reserenda sitiit. Tullu Hostiliu cu bi
de Albanis de Sabinis tertio triumasset inuenio sinu Saturno ex uoto cosecrasse,& Saturnalia tunc mimu Romae instituta. Q7uis Varro libro sexto a est de sacris aedibus, serebat aede Saturni ad sent ficiendum locasse L.Taranium rine, Titu uero Lavum duitatore Saturnalibus ea dedicasse. Nec me fugit,Gelliu scribere sbiatu decr-,ut aedes Saturni seresim rei L.Furium tribunum militum 'uisse. Habet ara,& ante se coenaculu. Illic Graeco ritu capite opto res diuina st: qa primo a Pelalas, si ab Hercule ita eam a principio fictitata putant. Aede uero Saturni aerariu Romani esse uo aluerunt,t tepore q incoluit Italui fertur in esus finibus nullum esse surtum c5 missum,aut qa sub illo nihil erat cuius priuatum,Nec signare Blum,aut partiri limite capum Fas erat,in mediu quaerebat, ideo apud eum locaret populi pecunia comunis,sub quo fuissent cunetis uniuetia comunia. Illud no omisserim,Tritonas cum buccinis fastigio Saturni aedis suppositos, qm ab eius comemoratione ad nostra aetate historia elata,& quas uocalis est: ante uero,inuta Sc obstiua & inc ita, qd testant caudae Tritonum humi meris N abscoditae. Cur aut Saturnus ipse in compedibus uisa Verrius Flaccus causim se ignorare dicit,uem mihi Apollodori lectio suggerit.Saturnum Apollodorus alligari ait a annum laneo uinculo,& solui ad die sibi semim, id est mense hoe Decebri. At ν inde prouerbium ductum: Deos laneos pedes habere. Si nisi cari uero decimo mense isne in utero animatum in uitam orandescere, qd do Mnec erumpat in luce,mollibus naturae uinculis detinet. Est porrὁ idem xt o O σκω.Satumum em inquantu mythici fictionibus disti aliunt, intantu physita ad quanda ueri similitudine reuocat. Hunc ai ut abscidisse Cael a patris pudenda,qbus in mare desectis, Venere procreatam:quae a sinima unde coaluit, nomen accepit.Ex quo intellui uolunt, cum chaos esset,lepora non fit illa.Siadem tempus est certa dimenso, i ex coeli conuersone colligitur. Tem s coepit inde. Ab ipse natus putat κννω qui ut diximus σεο ν est. Cum semina rem omium post coelum gignendaim de coelo fluerent,& elementa uniuersa,quae mundo plenitudine sacerent ex illis seminibus funderent: ubi mundus ornibus suis partibias inebri perfectus est,cerio iam tepore finis fumis
124쪽
ea procededi de clo semina ad elementoni conceptione: appe q iam plena si
ε eratPcreata. Aialium uero aeterna propagationem ad Venere gnandi facultas ex humore uastata est,ut a coitu maris sceminae cuncta deinceps gignerenti Propter abscissoru pudedom sabula,etiam mi eum Saturnum uocitarunt,mebrum uiride declarat,veluti Sathunnum. Vnde satyros etiaueluti sisunos Q sint in libidine proni appellatos opinatur Falcem ei adamputant attributam, tempus omia metat, ecet,& incidat. Hunc aiunt filios
sitos selitum deuorare, fidenup rursus euomere. Per qd similiter signiscatur eum tempus esse,ὶ q uicibus cuncta gignant absumatur*,8c ex eo denuo re nascantur.Eunde a silio pulsum,qd aliud est, i tempora senescentia ab his quae st sunt nata.depellic Vinctum autem,* certa Ime natu connexa sint tem- D pora uel Q omes sines quibusdam uinculis nodissi, alternentnLNam & falcem uolunt fabulae in Siciliam decidisse,quod si terra ista uel maxime sertilis.
Qi deus Ianus, de dirari serus dei nominibus ac potestare. Caput .IX.
ET s lanum cum Saturno regnasse memorauimus,de Saturno aute odmythici uel physici existimet iam relatu est: de Iano quo ad ab utri
iactet,in medium proseremus. Mythici reserunt, nante lano,omi Deloi,um domos religione ac tinctitate suisse munitas. Idcircosi, ei diuinos honores esse decretos,& ob merita introitus N exitus arilium eide consecratos.Xenon
quo I primo Italicam tradit,Ianum in Italia primum diis levia secisse,& hintus institasse facto 1: ideo eum in sacrificiis piationem meruisse ppetuam. inidam ideo eum dici bitatem putant,q, Sc plerita sciuerito sutura prouiderat. Sed physici eum magis cosecrant argumentis diuinitatis. Na sunt a lanum iis is est is eundem esse,at Apollinem Sc Diana dicant, oc in hoc uno utrun* exprimi rit s. men assi et Hem sicut Nigidius q* refert,apud Graxos Apollo colit quomξ. Eiush, aras ante seres suas celebrat,ipsum exitus M introitus de ' monstrates potente. Ide Apollo apud illos & oui e nuncupat,quasi uus pγ-stus urbanis.Illi em uias q intra pomoeria stat riuime appellant, Dianae uero, ut Trivi viais: omium 'adem tribuunt potestatem: Sed apud nos Ianum omihus ianuis, nomen ostendit, qd est simile Ἀραου. Na & cum claui ac ui ga inurat,quas omium N portaRr custos,& rector uiam. Pronuntiauit Nigidius Apolline Ianum esse,Dianam* Iana, apposta d lia, quae saepe i liae cavisa decoris apponit ut reditur,redhibetur,redintegratur,& smilia. Ianum adam solem demostrari uolui,& ideo geminum, quasi umuis ianuae coelestis
potentem,q exoriens aperiat die occidens claudat: inuocari* primum,quum alicui deo res diuina celebratur,utp eum pateat ad illum deum cui immolatur
accesses,quasi preces supplicum p portas suas ad deos ipse transimittat. Inde Hsmulacriam eius plerun* snginis manu dextra trecentoim, Sc sinistra sexaginta & quin numem tenens,ad demonstranda anni di mesonem, quae inima est selis potestas. Alii mundum id est coelum,esse uoluerunt,Ianum, ab eundo dictum,q, mundus sema eat,dum in orbem uoluitur: N ex se initium laesens,in se resertur. Vnde Cornificius ElymoRr libro tertio,Cicero,inquit,non Ianum,sed Eanum notat,ab eundo.Hinc et Phoenices in sacris imaginem eius exprimentes, dracone finxerivit in orbem redactum,caudat sua deuoratem,
125쪽
ut appareat mundu 5c ex seipis ali,5c in se reuolui. Ideo'apud nos in quam sor partes spostat,ut demost, at simulacru eius Phaleris aduee um.C. Bassus in eo libro que de diis coposuit,lanum biseonte singi ait, quasi stipei; atq; inscinianitore: eundem quadriso siquasi uniuersa climata maiestate chlexum. Salioni quom antiassimis carminibus deone deus canit. M.etia Messala Cn. Domiti j in Guilam collega,id hi p annos quinquaginta quin* augur,de Iano ita incipit Qui cum si est,eandesti regit,aquae terr uim ac natura grauem at pronam in prosimdu dilabente,ignis at panimae leue immensum insiblime fugiente copulavit circundato coelo, i uis coeli maxima duas uires distinii rea pares colligauit. In sacris quom invocamus Ianum geminu,lamim Patre, mis, Ianum Iunomii, Ianum cosiuium, Ianum quirinu, Ianum patultiu,& clausu. Cur geminu invocemus,supra i a diximus:Prem,quas deoni deum: Iunoniu, 'quasi no solum mensis Ianuarij, d mensum tam ingressus tenente. In ditione aute Iunonis fiant omnes Calendae. Unde & Varro lib. Wrent humanaria sit bit,Iano duodecim aras pro totidem mensibus dedicatas: sicium, a coserendo,id est arpagine gnis humani, i Iano autore consectit: inirinum,quas bellorum potentem ab nasta qua Sabini curim uocat: Patullium,& clausumcla hello ualuae eius patent, pace claudunt. Huius aute res haec causa narrat Cum
bello Sabino qd uiminum raptarum gratia comissum est,Romani portam ustib radicibus collis Viminalis erat,quae postea ex eventu Ianualis uocata est,
claudere sem narent,quia in ipsam hostes irruebant,posi* est claus mox spote patefacta est: cumsit iteru ac tertio ide estigisset,armati plurimi pro limine, ciquia claudere nequibant, custodes steterunt. Cui ex altera parte acerrimo praelio certaretur ubiὰ sima ptulit, sos a Tatio nostros. inam ob causatriRomani,qui aditu tuebantur,territi profugerunt. Cum* Sabini per portam patentem irrupturi essent, murex aede Iani per hanc porta magnam uim torrentiriundis scatentibus erupisse,multas* pduellium cateruas aut exustas is uenti aqua,aut deuorat is rapida voragine,deperiisse. Ea re placitu ut belli tempore,uelut ad urbis auxiliu profecto deo,sores reis arctur. Haec de Iano.
Quo die satu lucelebrarimis euerint,s3, primim uno torum,deinde furitas di sincelebrata. Giput .X.
Sta ut ad Saturnalia reuertamur,bellum Saturnalibus sumere nescis habitum. Poenas a nocente hiae diebus exigere, aculare est. Apud maiiores nostros Saturnalia die uno finiebatur, qui erat ad quartumdecimu Cal. ἈIanuarias.Sed pom C. Atiae huic mensi duos addidit die sciuodecimo coopta celebrari. Ea re est, ut cum uulgus ignoraret certu Saturnatione die, nonnulli* a C. Caesareinscieto die,& es' uetere more celebrarent,plures dies Saturnalia numerarenti licet & apud ueteres opinio fuerit,iste diebus in et ad Saturnalias opinio uocanda est,quae idoneis firmatur autoribus.Nouius erum probatissimus Atellanarum scriptor ait olim expectata ueniunt septem Saturnalia. Mummius quom qui post Nouium & Pomponium diu iacet artem Atellaniam sustitauit: Nostri inquit,maiores uelut bene multa institutare,hoc time a frigore secere silmmo,1es septem Saturnalia.Sed Mallius ait
eos qui re ut supra domus SMurni nomine oc religione desciaderant,per πν
126쪽
duit festos insistitisse dies.& Saturnalia uocauisse. Vnde & Augustus,hunis,
ε inalges opinione secutus in imibus iudiciariis triduo serias seruari iustiuLMasurius & alii uno die,id est.xiiii. Cale.Ianuarii assilisse Saturnalia crediderunt. Quo risitentia Fenestella es usidicens Aentiliam uirginem decimoquinto Caledan: Ianuariant esse damnata. Quo die si Saturnalia gererent,nec causam omino dixisset. Deinde adiecit: Debant eum die Saturnalia. Mox ait: Postero aute die q fuit decimustertius Calendatu Ianuariasu, Liciniam uirginem ut causam diceret iussam. ostendit decimotertio Cal. profestum elle. Duodecimo uero seriae sinit divae Angeroni cui pontifices in sacello Volimpiae sectum sicivi,qua Verrius Flaccus Anaeronia dici ait,o angores ac ani-rnon selicitudines propiciata depellat Masurius adiicit,simulacrum eius deaen ore obligato aio si ato in ara Voluptae propterea collocatum, Q a suos dolores anxietates, dissimulant,pueniant patientiae bilino ad maximam uoluptatem. Iulius Modestus ideo sacriscari huic deae dicit,l D.Romanus mombo qui angina dicit praemista uoto,st liberatus. Undecimo aute Caledarum sectae sint Laribus dedicat quibus aedem bello Antiochiae Aemilius Regilius pior in campo Marito curanda uouit decimo Calen. iae sinat Iovis, quae appellant Laretinalia.de quibus,quia fabulari libet hae simi opiniones: serui .em regnante Anco,aedituum Herculis per seuas otiante deum tesseris prouocasse,ipse utri uis manu tuete,adiecta Gditione, ut uictus coena scorto mul staret. Victore iracp Hercule,illum Accam Larentiam nobilissimum per id ς tempus scortoim intra aedem inclusisse cum coena, eam* postero die distulisse
rumorem,oe post combitum dei accepisset munus, ne c5modum primae occasonis,cum se domu reciperet,osterendae asanar turi Euenisse ita p,ut egressa mox teplo a Carinio capto rius pulchritudine copellaretur, ius uolutatem secuta semptasti nupi as,post obitum uiri omium bonoRr eius facta iapos,cum decederet,po. Romanum nuncupauit haeredem.Et ideo ab Anco in Velabro crassis Ioco celeberrimo urbis sculpta est,ac sileniae sacriscium eidem constitutum, idi s manibus eius per flaminem sacriscaree. Ioui , seriae Glectatae quia existimauerunt antiqui animas a Ioue dari,Scrursus post mortem eidem reddi. Cato ait,Larentiam meretricio quaestu locupletata, post excessum silum m. Romano agros Turacem, Semurium,Lincerium N Solinium reliquisse,& ideoo sepulchri magniscentia. M annuae parentationis honore dignata. Macer historiani libro primo, Faustuli coiugem Accam Laretiam,Romuli Sc Remi nimuicem esse iasrmat.Hanc regnante Romulo, Caruuo cuida Tusco diuiti donupta, auctam* haereditate uiri, quam post Romulo que educasset reliqt, Mab eo parentalia diem , sinum pietatis causa stativum. Ex his ergo omibus colligi potest,& uno die Saturnalia fuisse, Sc no nis decimoquarto Cal. Ianuariani celebrata, quo selo die apud arcte Saturni couiuio Gluto,Saturnalia clamitabant,qui dies nunc Opalibus inter Saturnalia deputatur, cum primu Saturno pariter & Opi fuerit auriptus. Hanc autem deam Opem Saturni c iugem crediderunt, R ideo hoc mense Saturnalia item alia celebrari,qd Saturnus ei hi uxor,tam frugum Φ seu stuum reptores este credantur. Ita ota iam latii agron: coacto,avi hominibus hos deos coli,quasi uitae cultioris
127쪽
autores,cium es. a nonnullo elumhterram esse psuasum est Saturnum. a tisi tu dictu cuius causa de coelo est: N terram C m,cuius ope humanae uitae alimeta quaerunt: uel ab opere,p quod seu tiis mi gessi, nascuntist. Huic deae sedentes uota concipiunt,terram. de indusii ia tangunt,demonsti antes ipsi matrem terram csse mortalibus appetessim.Philomorus Saturno & Opi primum in Attica stituisse aram Cecrope dicit, s* deos pro Ioue terrasi, coluis instituisseue ut patresfaeniliam,& Higibus,& tactibus ia coactis,passis
cum so uis uelactenε, cum ebus patientia laboris in colendo rure toleraverat,
dele Piri em deum honore motu conte atu laboris. Hinc est Q ex instituto Permino,huic deo sacru apto capite facimus. Abunde iam probasse nos existimo,Saturnalia uno tantu die,id est decimoquarto Calendato Glita celebrari.Sed pissi in triduu propagata primu ex adlinis a Caesare huic mesi diebus, 'dein ex edicto Augusti,q triu diei r serias Saturnalibus addixit. A decimos xto uic coepta in. xiiii. desinunt,q solo fieri ante consueuerant.Sed Sigillarioluadiecta celebritas,in.vii. dies discursum publicu,8c laetitia religionis extendita
TVnc Euangelus: Hoc quide,inat,iam serre non possem,* Praetextatus noster in ingenii sui pam,& ostentatione loqucdi,uel paulo ante honori alicuius dei assignari uoluit, , serui cu dnis uescerent,quasi uero curet diuina de seruis,aut sapiens qui domi suae contumelia tam si dae cietatis admittat.uel nunc Sigillaria, i lusum reptanti adhuc infantiae oscillis cis stilibus pbent,retat officio religionis ascribere. Et sa princeps religioselin putat, nulla & suastitionis admilcet,quasi uero nobis fas nost Praetextato aliquando no credere. Hic cum oes exhorruissent,Praetextatus renidens: Simpersititiosum me Euangele, nec dignu cui credaξ existimes uolo,nisi utriustra ubi res sde asserta ratio mostrauerit. Et ut primu de serius loquamur,ioco' ne an serio putas ee hoim genus, qd dii immortales nec cura sua nec puidentia dignent an sorte seruos in hominu numero esse non pateris Audi igit stia indiis gnatio de serui supplicio coetu penetrauerit. Anno em post Romam coditam CCCC. XIIlI. Atronius udam Maxinius, sesuu suum uerberatum,paim hul c5strictum,ante si ectaculi comissionem p circum Uit. Ob hac causam indignatus Iupiter, Annio cuida per quiete imperauit,ut senatui nuntiaret,no sibi placuisse plenu crudelitatis admissum. o dissimulante situ ipsius mors Arepentina essumpsit,ac post sedam denuntiatione ob eandem negligenti Lipse, quo in subita corporis debilitate Glutus est. Sic demit ex iasilio amicorii le istica delatus istatui retulit: 5c uix cosummam s. monsisne mora recuperata Mna ualetudine, ria pedibus egressiis est. Ex Dianis ita Gsulto,et Meuia i ,ad propitiandu Iouem additus est illis Circesibus dies:issi, instauratiuus .
dictus est, a patibulo ut quida putant Graeco note το ς fg,seda redintegratione,ut Varroni placet,q instaurare ait esse instar nouare. Vides Φta deseram,o se Guo ad deoru summu cura puenerit Tibi aute unde in seruos tantum & tam
'in in me fastidiu quasi no ex iisde tibi Sc esstento alant elemetis, eundemci spiritu ab eoele pri pio carpat. Uis tu cogitare eos,qs ius tuum uocas,h de
128쪽
surinibus orsis, e sevi coelo seque uiuere,aeque mori ii sunt,imo ho- aer' mines. Serui sunt,imὁ esserui.Si cogitaueris iatunde in utros p licere sortianae, vitam ni situ uidere libent potes,* ille te is uum. Nescis qua aetate Hecuba se uire coepit,qua Croesus,qua Darii mater,qua Dio nes,qii a Plato ipse: Postremo,ad ita nome seruitutis horremus Seruus est adem,sed necessitate.Sed. sertasse libero animo sinius est. Hoc illi nocebit,si onderis as non sit. Alius libidini scruit alius auaritia alius ambition omes spei, s timori. Et certe nubia se itus turpior u uoluntaria. At nos higo a fortuna imposito subiacentem tan* miserit uilem. calcamus: qd uero nosmostris ceruicibus inserimus,non mur re Phendi. lnvenies inter seruos alique pecunia sortiore,inuenies diamve lucri oscula alienoni sermoni manibus in ente. Non ergo fortuna homin nes aestimabo, sta moribus. Sibi quiis dat mores,coditionem casus assignat. Quemadmodii stultus est,a empturus equum,non ipsum inspicit,sed stratum eius ac senos:se mittissmus est, qui homine aut ex ueste,aut ex conditione, lmodo uestis nobis circussita est,aestimandum putat. Non est mi Eu ele, i, amicti m in sero et i curia quaeras.Si diligent attederis,inuenies & domi. Tu modo uiue cum seruo clementer,comiter quom,& in sei mone illum, Sc nonnun* in necessariu admitte consilium. Nam & nostri maiores omnem dominis inuidiam,ossiem sectius columeliam detrahetes: dominum,patremfamilias: se os,fimiliares appellauerunt. Colant ergo te potius sectui tui mihi crede,*timeant. Dicet alias nunc me dominos de fastigio sito deiicere,& qdammosi do pilesi sermos uocare,qs debere dixi magis colere in timere. Hari: a seniori obliuisceξ id dominis pant non esse,quod dqs satis est. Deinde qui colitur,
etiam amat,non potest amor cum timore misceri. Unde putas arrogantissi--D-mum illud manasse prouerbiu,quod laetat:Totidem nobis hostes esse qt sera uos Non habemus illos hostes, sed facimus,cum in illos supbissimi, tumeliosissimi crudelissimi sumus,& ad rabiem nos creunt puenire deliciae, ut quicquid G ex uoluntate respodit,iram seror in euocet. -Dsii em animos induimus tyrannom,& non quantu decet,sed *tum libet, exercere uolumus in serinu. Nam ut caetera crudelitatis pila praeteream sunt a dum se meis copinsauiditate distedunt, circunstantibus seritis mouere labra ne in hoc quidem ut loquant,licere zmittunt. Virga murmur ome compescit,& ne sortuita quidesne ψ bus excepta sunt. Iussis sternutamentu,singultus,magno malo lui V turiSic se ut isti de domino loquant,quibus coram duo loqui non licet. At illi quibus no tantu praestiatibus dominis,sed cum ipss sei mo erat, quorum os non costiebatur,parati erant pro domino porrigere ceruice, & periculu imminens in caput sau uertere. In conuiuijs loquebantur,sia in tormentis tacebant. Vis exercitas in stauili pectore uirtutes receseamus e Primus sibi Urbinus occurratvi cum iussus occidi in Reatino lateret, latebris proditis,unus ex se Dis,anulo eius Sc ueste insgnitus, in cubiculo ad quod irruebant qui psequotantur pro domino iacuit: militibus , ingredietibus ceruicem pbuit,& iistii tan* Urbinus excepit. Vrbinus postea restitutus,monumentu es sedit titulo mimonis qui tantu meritum loqueretur,addito. Aesepus libertus Dein
sili , nicius ad erit, O cum Iulia patronus adnuisat ortus diutissime
129쪽
pe seuerauit non prodere patronum,donec aliis conmentibus cosais,Demo i isthenes ipse lateret. Et ne existimes ab uno sicile celari posse secretum Labienum ope libertoim latentem,ut indicarent liberti, nullo tormentoru gne consepulsi sunt. Ac ne quis libertos dicat hanc sdem snscio potius libertatis acco. plae,eb ingenio debuisse,accipe serui in diam benignitatem,cum ipse a diao p niretur. Antium ein Restione proscriptu, lum* nodie sugientem,diripientihus bona eius aliis, seritus copeditus insti ipta fronte, cum post damnationem Mi aliena esset Glutus custodia, detem perlecutus est: hortatus* ne se time ret betem contumelia suam serrume imputanda esse,non Go: abditum , mi nisterio suo aluit.Cum deinde psequentes adesse stidisset, rem,que casis o tulit,iugulauit,& in constrivsta pyra coniecit: qua accensa, currit eis a Restione quan ebat,dicens danatum sibi poenas luisle,multo acrius a se uexatum, i 'ipse uexili at:& sde habita,Resitio liberatus est. Cepione quoUAE in Augum nece suerat animatus, post* dete sto scelere danatus est,seruus ad Tiberini in cista detuli puellum* Hostia in agrum Laurentem, ad uilla pris nodiu
no itinere perduxit. Cumis deinde nauigationis nauseagio una expulsum ci minum Neapoli dissimulater occuluit: exceptush, a centurione,nec pretis,nec minis,ut tam prodere potuit adduci. Asinio etia Pollione acerse cosente Patauinos,ut pecunia 3c arma conserrent,dominis* ob hoc latentibus, piniosmiis cum libertate proposito sui diam suos proderet, costat smaotu nullum Didium praemio diam prodidisse. Audi in seritis,no fide ratum scit & si cui dum bonae inuentionis ii Uentu. m premeret obtato Grumentu,serui res, cicta domina ad hostes reas gemnet. Capto deinde oppido impetum in domu habita iaspiratione fecerunt,& extraxerunt domina,vultu poena minare,ac uoce obuiis asse ente, , tandem sibi data esset copia crudelem domina puniendi,
rapta , quasi ad supplicium, obsequiis plenis pietate tutati sunt. Vide in haesertuna etia magnanimitate, itum mortis ludibrio pserentem.Cluentiu PO lignum Italicensem, coprehensum a cohortibus sitis,ne Pompeio tradere sci' uus eius occidit:ac se ne domino superstes seret,interemit. C.Gracchum ex
Aventino sugientem Eupori s,ues ut quida tradunt Philocrates,dum aliqua spes saltitis erat,indiuullus comes qua potuit ratione tutatus est Sua occisum deinde anima stissis proprio uae; iere uiscer bus essedit. Ipsum P.Scipionem Asticani prem, postu cum Annibale conflixerat,saucium in equum seruus imposuit,& caeteris deserentibus, silus in castra perduxit. Parum fuerit H minis pstitisse uiuentibus. Quid-in his quo* exigendae uindictae reperitur animositas Na Seleuci is sinius,cum seruiret amico eius, a quo domi nus fuerat interemptus, coenatem in ultionem domini consedit. Quid di as uirtutes,quae inter nobiles quo unice clarae sunt,in uno uideo suis te mari Pio,imperium regendi peritia,& imperiit contemnendi magnanimitate Anaxilausem Messeiius,qui Mesima in Sicilia condidit,siit Riaegynorum tyr nus. Is cum paruos relinqueret liberos, citho tauo sito commendasse contentus est. Is tutela sancte gesst,imperium. ta clementer obtinuit,ut Rheg ni a stiuo regi non dedignaretur. Perductis deinde in artatem pueris,& bona& impertu tradidit.Ipse paruo uiatico si seo prosecuta est,et Olympiae cum
130쪽
. sinum transtilitate colenuit. midelia in comunes illis fortuna proluerit, A non paucis doce Bello Punico,cum deesseat qui scriberetur,s i pro dominis pugnaturos se polliciti,in ciuitate recepti sunt:& Volones ua spote hoc uoluerunt appellati. Ad Cannasquo uictis Romanis octo milia seruoi tempta militauerimi. Cum* minoris captiui redimi possea maluit se resp.seruis in tam tepestate comittere. Sed Sc post calamitate apud Thrasumenum notae cladis acceptam,libertini quo p in sacramentu vocati sunt. Bello seciali, hortium duodecim ex libertinis costasipiant opera memorabilis uirtutis apparuit. Caesare cum milites in amitant locu subsititueret,stiuos quo ab amicis accepiss4M e r sorti opera usim esse comperimus. Caesar Augustus in Ger inania & Illyrico cohortes liberti noni coplures leti, quas uoluntarias appel-ulauit. Ac ne putes haec in nostra tantum contigisse rep.Borysthenidae oppugnante Zo rione, seruis,liberiis,datam ciuitate peregrinis, & factis tabulis nouis,hoste hustinere potueriit. Cleomenes Lacedaemonius,ciun mille Manventi soli Lacedaemon' qui arma ferre possent,sepsuis at,ex seruis manumis iis bellatoni nouem milia consci ipsit. Athenienses quom cosumptis publicis opibus, iis libertatem dederunt. Ac ne in sella uirili sexu extimes inter uos extitisse uirtutes,accipe ancillatin saetii non minus memorabile: ac ne quo utilius resp. in ulla nobilitate reperias.Nonis Iuliis diem festum esse ancillant, tam uulgo notum est,ut nec origo, nec causa celebritatis ignota sit. Iunoni enitaprotinae die illo liberae pariter ancillaesi, sacrificant sub arbore caprisco, in
C memoria benignae uirtutis,quae ancillarum animis pro cosmiatione publicae
dignitatis apparuit. Na post urbe captam,cu sedatus esset Gallicus motus,res uero publica essti ad tenue desueta, nitimi opportunitatem inuadedi Romani nominis aucupati, praesecerunt sibi Posthumiu Liuium Fidenatium diei torem. Qui mandatis ad Diatu missis,postulauit, ut si uellent reliqas sitae clusetatis manere mali essimiliae sibi Sc uirgines deseretur. Cum ii patres inciit in ancipiti deliberatione suspes,ancilla nomine Tutela seu Philotis, pollicita est, se cum caeteris ancillis,sub nomine dominaRr ad hostes itura habitui matru-funilias 5c uti u simplo,hostibus cum prosequentium lachymis ad sidem doloris ingestae fuit. O a Liuio in castris distributae fuissent,uiros plurimo uino prouocauerunt,die festum apud se esse simulantes. Quibus seporaus,ex arbore caprisco quae castris erat proxima si um Romanis dederunt: qui cum repentina incursione saperas at, memorbenefici j sbaatus,omnes ancillas manu iussit emitti: dot in eis ex publico secit, & ornatum quo tuc erat usae gestare concessit,diemhi ipsum Nonas Caprotinas nuncupauit,ab illo caprisco ex qua signum uictoriae ceperunt: sacrificium* statuit annua selennitate celebrandusui lac quod ex caprisco manat, propter memoria fusti Dedentis adhibet. Sed nec ad illo mandum ineptu uel impar mileHaemu senaphil λsuit. Phaddon ex cohorte Socratica, cratissi & Platoni pes iliaris,ac ,ut . Plato eius nomines librum illum diuinum de immortalitate animae dicaret, De abstauus sui se a at* itSenio liberali. Hunc Cebes Socraticus,hortate Socrate, eap. ix
emisse dicitur, habuisse* inphilosephiae disciplinis. Atm is postea philois i ius illustris emersit, stimones* eius de Socrate admodu et res leguntur.