장음표시 사용
301쪽
2s7 D inquitate itineris praecaventes, annua recursione sesivitate Paschali tempore congruo Primatem suum, sub cujus potesatis manserint regimine, inquirant , ut quo die'tempore illis Paschae Festum p nuutiaverit , solicita veneratioue peragant. Ad haec Concilium Braccarense II. praecepit, ut Clerici in Breviculo suo c Breviculum appellabant, quod nos ordinarium appellamus θ eum Paschatis diem annotarent, qui Pracsulum judicio deici minatus ῆret. Sic enim Caia. IX. Placuit, Ux postquam omnia in Concilio Sacerdotum fuerint ordinata, illud omnibus modis Aservetur, ut Aperventurum 'sius anni Pasicha quoto Kal. die , vel quota Luna debeat Humpi , a Metropolitano Episopo nuntietur . suod ceteri sevi, Dei reliquus Clarus Breviculo Fbnotantes , uno quisque iufa Ecclesia adveniente Natali dis Domini, ad fante Populo , post trictionem Evangelicam nuntient. EadcIn vero occasione Primates
epistolas Formatas ad singulos Epistopos suos conscribebant, statuente id Concilio Carthaginensi can. VII. Placuit, ut dies ven rabilis Pasichae Formatarum bis criptime omnisus intimetur . Et Leorint. anno s . tantopere elaboravit ad dissicultatem elucidandam circa Paschalem Cyclum , ut diem in Formatis de iaciare poclet: Ut propterea id genus epistolae non tam indicativae ellent diei Paschalis , quam indices communionis . III. Sollennis de publica huiusce diei indictio fieri in Ecclesiis consileuit ipsis dic Epinhaniae , quemadmodum ex Aureliancnsi Can. I. perspicue distimus . Quae si livitas annis singulis ab Episeopo DLρbanserum die in Ecclesia populis deuinutietur . XII. Hae Pa hales epistolae ubi receptae & publice reci tatae Qtilent, examini subjiciebantur: lc Episcopus errores sioqui emergerent, in iisdem denunciabat , adjecta plerumquectiam confutatione . Id egit Theophilus Alexandrinus in exstantibus hodieque suis tribus Paschalibus, de quibus in Diolari. IV. accuratius. Lco M. pariter quum anno fr. Galliarum Pracsulibus Festum Paschatis indiceret, Dogmaticam pariter suam una cum Paschali direxit. Imo in ipsis Paschalibuq recenter electos Episcopos , aut eorum qui obiissent nomina consucverunt Metropolitani designare , ut quibus Formatae trae-R . den Dissiligod by Corale
302쪽
dendae essent, nosceretur. Priscae hujus consuetudinis vestiagium non inepte dixeris apparere hodieque apud Ordines quosdam Religiosos, apud quos Superiores undequaque iisdem de rebus ad Generales scribunt, & Generales in Paschate Literas
quas appellant Circularcs, quaquavcrium mittere consuescunt, ut numerus defunctorum omnibus sit exploratus. Certe antiquum morem illum Alexandrini Patriarchae ctiam Iacobitae scrvarunt usque ad ann. 819. Nam Sanutius quintus stipra quinquagesimum Alexandrinus Patriarcha Paschales seu Hortasticas ad Populos suos magna scripsit accuratione . Exstat ex illius Paschalibus una, eaque dogmatica, de qua verba facit Eusebius Renaudotius in Historia Patriarcharum Jacobitarum pag. 3os. & prolixum ejus fragmentum reprae1cntat. XIII. Hactenus munera dc ossicia Metropolitanorum in Paschalibus evulgandis descripsimus . Sequitur ut quemadmodum Episcopi in Paschali sollennitate epistolis ad invicem dc
donariis innovarent unitatem, breviter perspiciamus . Hac enim potissimum occasione singuli suas Paschales exarabant , de in ea quae magis fidei, disciplinaeque incrementum respicerent, prinponcndo invicem dc suggerendo unanimes conspirabant. C
jus rei excmpla habcs in Grcgorio Nazianetono , scribente in epist. 13. 5c s . ad Helladium Caesareensem . Quin etiam de illud sibi sumserunt Episcopi, ut inimicitias consopirent, privatorumque animos ad concorditam adducerent . Hujus argumenti sunt epistolae plurimae Episcoporum Africae in gestis Proconsularibus, quae fervcnte caussa Silvani conscripta sunt, dc leguntur apud Balvetium Tom. II. Miscellancorum pag. 's. dc seqq. Percurrenda omnino sunt monumenta hujusmodi, quibus mutuarum epistolarum quae Paschatis tcmpore usuvcnerunt, scopus aperitur. Haud aliter Theophilus Alexandrinus, gnarus jurgiorum quae Iohannem Hierosolymitanum, Epiph nium, dc Hieronymum collidebant in caulla Origeniana, direxit ad illos Isidorum Presbyterum cum literis Pacificis ad utramque partem , quac Hierosolumis in die Paschatis recit, rentur. Na'que insabat dies Pasthae e frequens Monaehorum tur. M
303쪽
ba convenerat, praedictas Theophili literas anditura, teste ipsis Hieronymo in cpist. 6i . pag. I 29. Eadem sollennitate currente, celeberrima S Christo Scinatori, ec sibi invicem circomia dicebant Episcopi . Quaproptcr Paulus Samosatcnus hymnos Encomiasticos Christo ut Deo hactenus decantatos, in ipso festo Paschatis abrogavit, eosque tantum adhiberi jusIit qui in lau-dcm propriam fuerant nuper excogitati, ut in Encyclica Antiochona obscrvabimus. XIV. Intcrim accurate tenendum est discrimen Festivarum.
Fc Pasthalium Litcrarum . Paschales dabant Primates ec Metropolitani ad subjacentcs Epistopos , non praetcrmissis mutuae salutationis, concordiae , caritatisque osticiis . Paschales id genus epistolas scripsit plurimas Avitus Viciancnsis, apud Sirmondum Tom. II. pag. io i. dc seqq. Inter alias in epis . 1 a. scribit ad Viventiolum Lugdunensem Episeopum . Felixitati Sauctae cumulis , quam prostern et obn tutercissione transegimus, caritatis apicibus quos direxistis, accrevit: o ob id multipliciter reddidit laetiores, quod Ecclesiam quae ubique una eis, unitas complectitur gaudiorum . Tribuat Christus , ut sicut anno praesenti desideria nostra felicibus complectitis judiciis: ita quoque tempore futuro visitationem semper optandam Viennensi Eccles ae conferaris . Annnus
igitur Paschalium hujusmodi & Fc stivarum Literarum usus ad animorum concordiam collimabat. Quapropter Theodoritus in sua Paschali Epith. 4. scribit . Festivas de more Literassr'simus . Et Epist. s. Amicitiae osscio fungimur, ut lex Festi ρο- sulat. Eadem phrasi utitur in Epist. 16. Hoc enim o Fesii se Caritatis Lex suadet. Clarius ctiam in Epist. 1 o. Urget quidem
adhue me tripitia , ct mentem graviter concutit. Attamen diei FG
si legem implere justum existimavi . Nunc itaque se scribo , or R
et eren iam tuam saluto , o Caritatis debitum exsilis . Festivas i, men in sollennioribus aliis etiam dicbus unusquiseuc particularis Episcopus adhibebat, alios invitans ad Festi celcbrationem Episcopos . Nam & in Natali Domini id olim novimus obtinuisse. S. Basilius in Epist. 2 I. non vicinos tantum, sed tinxius Ponticae Diaecestos Episcopos ad diem anniversarium Cae-
304쪽
sareensium MartIrum advocat. Quocirca eum inter man es no- .Litissimi sint Eusechus , Damas , scisque i orum quorum anniversaria memoria in Urbe nostra. totaque vicinia relebratur, admonu vos peculiare decus suam Ecclesia . voceque nostra hortatur, ut antiquam visitandi nos cousiuetudinem repetatis . lino dc Episcopi interdum Primatem suum ejus rei gratia invitabant. Viventi
liis Lugdunensis per epistolam quae apud Sirmondum num. 10. legitur, Avitum Primatem accersivit . Ad similitudinem . scribit ille . divinae benignitatis deliberatio vesra cultorum suorum petitionibus temperetur , ur in solle itate S. Jusi plebeculam suam Apostolatus vestri visitatio benedicat. Rescripsit ad hacc Avitus pcr epistolam quae ibid. legitur num. 3s., dc quoniam ob res Ecclesiae suae erat praepeditus, ut se habeat excusatum rogat. Justioni confietudinariae Caritatis selito volueram parere serviaris. Alio igitur collincabant Paschalcs Epistolae , alio Festivae, etiam quae in ipse Fcsto Paschatis emitti consueverunt.
CAPUT V LDE CONTROVERSIA LAPSORUM AEVO CYPRIANI, DEQUE ENCYCLICIS IN EA' EDlTIS.
Squando in Ecclesiasticis contentionibus deprchensum est .
usum Encyclicarum non tam ad Fidei puritatem sartam tectamque servandam , quam ad disciplinam recte constituemdam magni esse emolumenti, id certe contigit in controversia de Lapsis excitata, cujus componendae gratia celeberrimae Encyclicae in Orbcm sunt cvulgatae. Solae Cypriani Epistolae & Trachatus ea de caussa conscripti, adeo dc rationem Encyclicarum Mendarum , dc illarum autoritatem magisteriumque commendant, ut nihil supra. Rem itaque ab Origine sua repetentes, ita in hoc argumento Versabimur, ut quae olim controversia plerasque Orbis Ecclesias vexavit, de hodie . ingCDisiti su by Cooste
305쪽
ingenia exercet eruditorum hominum , sortasse enodata peniatus dc discussa videri possit.
Proponitur Occasio excitatae controversiae de Lapsis.
I. Decii persecutio excitatur. II. Praei rat 1 editio popnlaris a Gυersus Christianos . III. L praesertim exesitati in Urbibus Autonomia praeditis . IV. Plorimi sub Decio is fide prolapsi sunt, V. Controυersias de Lapsis bine ρυeritas JIontanistarum , inde Marti rum laxitas in Ecclesiam inυexit VI. Varia etiam apud Ecclesias erat disciplixa circa poenitentiam Lapsorum. VII. Nimiam hac in re Afrorum Pres terarum indulgenetiam perstringit Qprianus. VIII. De communi temperamento θ Iege stabiliendad Caibolicis actum est .
I. Uinquagesimus supra Ducentesimum Christi annus a batur, quum Decius Imperator odio percitus in Phi-Fippum Augustum, qui rem Christianam visus su rat promovisse , grave edictum persecutionis vulgavit . Qua in re Lactantii verba , de Mortibus Persecutorum cap. q. , diagna sunt quae hic habeantur . EUiris jam post annos plurimos exsecrabile animal Decius, qui vexaret Ecclesiam . Quis enim justiatiam nisi malin persequatur ' Et quasi hujuι rei graria provectus essii ad illud principale 'ingium, furere protinus contra Deum coepit. Quieverat enim post Decii tempora usque ad Domitianum inter Persecutores postremum , Christiana Ecclesia , si tamen excipias Populorum quasdam seditiones , quibus non per imperium universum , sed aliquibus tantum in locis saevitum est ob pertinaciores Saccrdotum calumnias adversus Christianos . Hinc Prudentius lib. a. contra Symmach. v. 669., praetermissis D
306쪽
mitiano cuius brevior fuit persecutio, Neroni Decium subiungit comparatque. Illius instinctu primus Nero matre peremta
Sanguinem Apostolicum bibit, ne me strage piorum Polluit, Hr proprium facinus mihi saevus inusit. Post hunc σ Decius jugulis bacchatus apertis, Insianam pavit rabiem: mox or sitis arsis Multorum similis. II. Praecesserat superiori anno ferox Aegyptiaca seditio, quae furore Populi agente, in persecutionem Christianorum evasit, testante Dionysio Alexaodrino in epistola ad Fabium . Nequaquam ex Imperatoris e duro persecutio coeptu est . quippe quae integro anno anteverterat. Etenim infaustus quidam Vates ac Poeta, quisquis ille fuit, commoverat jam antea At ue incitaverat adversus nos Gentilium turbas, ad innatam gentis superstitionem animos eorum incendens . Ab hoe litar homine stimulati , Ommemque Ad p tranda scelera licentiam nacti, hane flum pietatem cultumque Dammonum sivorum existimabant, si eaedibus adversus nostros siaevirent a
Quod fragmentuna epistolae Dionysii ha t Eusebius Hist. lib.
6. cap. I. Pergit autem ille prolixius enarrare graves jact .ras Alexandriae ex eo Populi tumultu Christianis illatas . Et antea Autores Encyclicae Lugdunensis apud Eusebium lib. s.
Cap. I. notavcrant, initia haec persecutionum a populari tumultu ducta, in atroces aerumnas Christiani nominis pro si res conjecisse . Ac primum quidem , verba sunt Encyclicae, qua cumque a Populo universo acervatim ingerebantur , constantissime t terarunt e acclamationes scilicet, plagas, raptationes, spoliationes bonorum , lapidum jactus, carceres , cuncin denique quae vulgus fur
re se rabie concitatum, adversus hostes se inimicos comminisci s-Dt. Nec mirum est ex inconditis vocibus superstitiosae plebis saevissimas quandoque persecutiones excitatas , dc cum nocentibus innocentes oppressos fuisse. Intantum hoc & superiore Seculo tumultuosae plebis voces invaluerunt, ut compesci illas Imperialibus edictis opus fuerit sub Imperatoribus Diocletiano, Maximiano , L. Decurionem I a. Cod. de Poenis. Euumque
307쪽
a Posti Melamatum est, iterum dixerunt Imperatoresi Vanae voces Populi non fiunt audiendae: nec enim vocibus eorum credi oportet sequando aut noxium erimine abfisi , aut innocentem condemnari desederant . Et Paulus Sent. 21. lib. s. in principio. Autores seditionum se tumultus , populo concitato , pro qualitate dignitatis aut in erucem tolluntur , aut bestis objiciuntur , aut in Insulam depo
III. Ac Populi quidem praescrtim Urbium insignium id
jure autonomiae vendicare ubi videbantur. Illis enim Imperatores nonnunquam concededant , ut quum essent Romano
Imperio subjccti, legibus tamen suis , suo jure, suisque Magistratibus uterentur. De quo Livius lib. 33. cap. 3O. in omnes Graecorum civitates quae in Europa . quaeque in Asia essent, libertatem , ae s2as Ieges haberent. Et ante Livium id ipsum annotaverat Cicero Verrina et . , ubi de Siciliae Urbibus. Ut cives inter se suis legibus agerent. Hac libertate donati Cives, siquae admitti contra Deos patrios dc Religionem animadverterent , inseditionem a Sacerdotibus concitati, acclamationibus vel se se invicem , vel Magistratus suos ad Novatores conterendos impelle bant. Hinc Pontifices μ Sacerdotes Judaeorum qui legibus propriis utebantur, eo plebem adduxerunt , ut Salvatorem morti adjudicarent. Hanc Iudaicam accIamationem Tertullianus in olog. cap. 2 I. scite appellavit Sumragiorum violentiam. Ut postremo oblatum Pontio Pilato, S iam tunc ex parte Romana procuranti . violentia suffragiorum in crucem Iesu dedi sibi Oxtorseris. Similiter Lactantius Institur. 4. 8. Tum Pontius o Judaeorum etamoribus , ct Herodis Tetrarchae infligatione, metuentis no regno pellaretur , victus est. Eo populari iure, atque in ea plebis seditione Protomartyr Stephanus lapidibus obrutus fuit. Et Paulus quoque in pari seditione periculum capitis subiisse perhibetur
Actor. 2I. v. 26is Sequebatur eum misitudo Popali clamans: Tule
308쪽
consulis quidem sententiam de eo praestolantur , sed inquiunt
ad Philippum Marcham, ut Leonem adversus Polycarpum emitteret.
Quod legimus in Encyclica Smyrnensi apud Eusebium lib. 4.
cap. Is . Apostolus Paulus iterum Athenis a Populo ad Areopagum damnandus deductus est. Frequenter occurrunt in Actis Martyrum clamores hujuscemodi populares& Cyprianus, ipso-met referente . in hac ipsa Deciana persecutione a Carthaginensi plebe expetitus fuit , ut ad Leones in theatrum duceretur: adeo ut anno 2so. elegerit ab Urbe secedere , & per imtegrum biennium quo persecutio illa truculentius gi assata est, in secessu permanserit, in tanto rei Christianae discrimine Fidelium ac Marurum instructioni operam opportuniorem da
IV. Edictis igitur Decii in tam immanem furorem adacta fuit Ethnica plebs, ut Christianorum plurimi cum vim to mentorum & cruciatuum ferre non possent, paganicis sacrificiis semet pollucrint, atque in apostasiam lapsi sint. Infelicem illorum sortem rccolit Cyprianus in Epist. Io. ad Ma tyres , quae simul encomiastica, & hortatoria est , lapsumque plurimorum dcscribit. Ut quos vinculam confessionis , se hospitium carceris simul junxit. jungat etiam consimmatio virtutis , o coron coelestis r ut lacrymas matris Ecclesiae , quae plangit ruinas ct δε-nera plurimorum , vos vestra laetitia tergeatis, ct ceterorum quoque Stantium firmitatem vesti exempli provocatione selidetis. Quae saepius a Cypriano inculcata observabis. Lapsi vero illi potissimum dicebantur , qui in hac Decii persecutione fidem vel aperte abnegaverant, vel libellis commaculaverant. V. Quae porro Circa Lapsos eosdem excitata est controversia , originem a Montanistis ducit. Ii enim fuco rigidioris disciplinae capitalia quaedam crimina dixerunt inacccsIibilia , de quibus scilicet salutari poenitentia redimendis nulla Ecclesiae potestas a Christo relicta fuerit. Tametsi igitur illorum criminum rei reconciliationem peterent, dc certis contriti humiliatique animi indiciis fatis ostenderent indubium propositum recedendi deinceps ab iisdem criminibus, ex sententia tamen Mon
309쪽
tanistarum ne in ipso quidem vitae exitu indulgentiam poterant adipisci . Dogma hoc non uno in opere Tertullianus ejusimodi Suchae jam adscriptus suscepit defendendum . Severitas autem
illa mire propagata est subinde a Schismaticis Novatiani asseclis. qui ut suo loco dicemus , illud idem dogma de peccatis quibusdam inaccessibilibus arripuerunt, & non aliter ac Montanistae, Lapsis nonnullis ab Ecclesia veniam aut debere. aut posse concedi pernegarunt. Contra vero in Africa alia dissensionum materies data est . Consueverat pridcm Ecclesia illa ad preces Martyrum quidpiam de laboriosis operibus remittere, atque indulgere iis qui salutaribus poenitentiae ossiciis addicebantur. Hinc Martyres quidam animo paullisper elatiores jactitabant, id sibi martyrii praerogativa competere, ut ab omnibus satisfactoriis operibus poenitentes omnino liberarent.Quod in tantam disciplinae Canonicae laxitatem devenit, quasi late ad delin quondum pateret via , ut quicumque libellum a Martyribus subscriptum obtinerent, spretis Sacerdotum correptionibus, nCC servato poenitentiae tempore quod sacri Canones pracstitue- nt, pacem & reconciliationem sibi facile attribuerent. M dum huic rei dandum esse, & falubri aliquo temperamento consulendum jacturis disciplinae di morum, Episcopi clamitabant. Hinc novum in Africa distidiuiti , nova factio Schisinatica grassariCocpit. Factionis duces erant Felix , Jovinus, Maximus . Repostus , & Fortunatus, qui specie defendendi juris quod Martyribus quaesitum fuerat, docuerunt, peccatoribus & quibuscumque graviorum Criminum reis ad simplicem Martyrum petiti nem, nulla Sacerdotum aut Episcoporum ratione habita, pacem Cile concedendam . Incoepit cum i psa Decii persecutione haec factio , ut scribit Cyprianus in epist. 1 f. ad Cornelium . Taceo itaque de fraudibus Ecclesiae factis, eo urationes, adulteria, or varia delictorum genera praetereo: unum illud in quo non mea , sed Dei uessa es, de eorum facinore non puto esse reticendum: quod a primos tim persecutionis die , eum recentia delinquentium facinora fere rent, se sacrificiis nefandis non tantum Diaboli altaria, sed adhue --s i ae lararem atque ora fumarem, comm-icare cum D s,
310쪽
est poenitentiae agendae intercedere non desiterunt. Loquitur Sanctus Antistes de supradictis factiosis viris, qui Romano more vel ut Tribuni plebis apud Martyres id agebant, ut praeproperam lapsis omnibus pacem largirentur: unde veniae facilitas peccati vide batur incitamentum . Iccirco Cyprianus periculosae hujus corruptelae Martyres ipsos commonet in epist. II. Cum comperissem eos, qui sacrileos contactibus manus suas atque ora maeulalsint, mel nefandis libellis nihilominus conscientiam polluissent , exambire ad Martyres passim , Confessores quoque importuna se gratiosa de. precatione eorrumpere , ut fine ullo disrimine atque examine singulorum darentur quotidie libellorum millia contra Evangelii legem literas feci quibus Martyres cst Confessores consilio meo quantum possim ad Dominica praecepta revocarem. Nihilolacius tamen Factiosorum turba usque adco crevit, ut jam popularcs ipsi Episcopos exagitarent, qui velut divinitus constituti vindices Evam gelicae & Ecclesiasticae disciplinae noxiis illis & novitiis dogmatis modum facere elaborabant. Testatur id Cuprianus in epist. 23. ad Clerum Romanum exarata. Denique hujus serationis origo Iam coepis ia Nam in Provincia nostra per aliquot civitates in Praepositos multitudinum I actus es , o pacem quam semel eunctis a Murtyribus se Confessoribus iatam clamaban , confestim Abirepraesentari coegerunt territis θ' s actis Praepositis seri , qui ad resistendum minus virtute animi se robore fidei praevalebant. Apud nos etiam quidam turbulenti, qui vix a nobis in praeteritum regelantur , per Mne episeolam veluti quibusdam facibus accensi, plus exarrisere . se pacem sibi datam extorquere coeperum e VI. Verum nec apud Episcopos una fuit circa Lapsos disci-fhaae ratio , non unus mos Ecclesiarum. De quo Alba spinaeus ii h su is Observationibus , dc Morinus in praeclaro de Poenitentia opere. Rigidior sane disciplina illa qua res. graviorum criminum addicebantur perpetuae poenitentiae , aliquandiu obtinuit , donec Zephirinus Romanus Pontifex jure rem illo de benigniore utendum esse serruit. Occasioncm immutatae disciplinae ex Monymo discimus , qui haeresini Artemonis oppugnavit, & quid sua aetate circa disciplinam illam con-Disjti Corale