장음표시 사용
381쪽
Cornelio in Pontificem electo tumultibus & sedlitonibus bellum indixit. Romae primum Archidiaconus fuit: inunctus p stea Presbyter , pro sua eloquentia & ad suadcndum exercita tione delectus ab Ecclesia fuit qui Martyribus in carcere positis, doctrinae subsidiis opitularetur. Interim oborta in Ecclesiam arsecutione. quum a Ciero admoneretur ossicii , respuit mini-erium . Indolem Novatiani apposite deseripsit Cornelius in sua Encyclica, apud Eusebium lib. 6. His . cap. 43. Qui persecutionis tempore prae metu ac nimia vivendi cupiditate Presbyterum se esse negavit. Admonitus enim se rogatus λ Diaconis , ut ex cubie
is , in quo se Usum incluserat, egressus Fratribus confitio indigentibus
succurreret, tantum aifuit, ut hortantibus Diaconis morem gereret ,
quin potius ira dr indunatione percitus , abiit se disices it. Qui Novatianum admonuisse dicuntur, erant Diaconi Martyrum , qui bus ea inerat solicitudo, ut alimenta ceteraque vitae subsidia praestarent, dum Presbyter Martyrum consilio suo & exhortatione Juvabat. Non itaque inficiatus est Novatianus susceptum Presbyteratus ordinem , sed munus obeundum ab eo qui Presbyter Martyrum agebat . Quocirca subjungit Cornelius . Neque enim Presbyterum se amplius velle esse respondit, sed alterius Philosephiae desiderio teneri . Patet multo luculentius Novatianum non quasi cons ratus Presbuter non fuisset, ossicium hoc deministerium erga Martyres detrectaste, sed suomet irreligiosis ingenio obsccundasse, si, quod advertit in eadem Encyclica Cornelius, diligenter attendamus , eum nempe constitutum aliquando in gravi vitae discrimine, sacrum baptisima suscepisse, atque adeo jure Canonum ad Presbyterium nequaquam potuisse ali mi, seu fuisse, ut hodie loquimur , irregularem . Nam, Verba sunt Pontificis, cum egregius ille vir Ecclesiam Dei reliquisset, in qua pos susceptum baptisimum , Presbteri gradum fuerat consecutus , idque per gratiam Episcopi, qui manus illi imponens , eum ad Prefibyterorum ordinem evexit. Cui eum universus Gerus , multique ex Populo riragarentur , eo quod non liceret quemquam ex iis Di urgente
vi morbi in lectulo perinde ae ille, perfusi fuissent, in Clerum absumi μρο talarit ab iis Episcopus, ut hunc solum ordinari aste paterentur.
382쪽
V. Praetereunda sicco pede non sunt verba Cornelii, quibus aflirmat, Novatianum ea de catilla Martyribus inservire noluisse , quod alterius Philosophiae desiderio te retur: quaerendumque est, cui esset Philosophiae addictus , quaeve dogmata sequeretur . Non aliud autem Philosophicum Systema sectatus vi detur Novatianus, quain Stoicum , Juxta quod Crimina omniaetae paria defendebat. Docet id Cyprianus in Epist. 1 3. ad Antonianum , ubi Stoicismum in Novatiano reprehendit. Alia es Philosophorum, er Stoicorum ratio . qui dicunt omnia peccata paria esse , σ virum gravem non ocile siecti oportere . Inter Chri stanos autem, or Philosiophos plurimum distat. Et in Epist. 6o. scri bit. Quid ad hare Novarianus , in perniciem Fratrum lingua sua perstrepens , er facundiae venenata secuta contorquens , magis durusseolaris Philosophiae gravitate, quam Philosophiae Dominicae leni late pacificus , desertor Ecclesae , misericordiae hostis, interfector poenitentiae , doctor Fuperbiae , veritatis corruptor , perditor earitatis . Clarius ea de re loquitur Ambrosius lib. I. de Poenitentia cap.
I. , ubi ait, Novatianos omnia peccata , Sto corum quodam more , paribus putasse aestimavia mensuris, Gr aeque illum qui Gallum Gallinaceam , atque illum qui Patrem fissocaveris, in perpetuum rael sibus asperuise abdicandum m steriis. VI. Hinc & alterum consecutum est Novatiani Commentiam, quo docuit , unam esIe cuilibet peccatori conccdcndam pocnitentiam , qui si postea vel lamel in crimen labatur , Gmni spe ulterioris poenitentiae excidat necesse sit. Immancm hu)usmodi errorem in Marciano Arelatcnsi , Novatianori m laqueis i retito , perstringit S. Cupri nus in Epist. 68. ad Stephanum . Tenens haereticae 8 es' tionis du*simam pravitatem . ut Servis Dei poenittentibus cir dolentihus , or Ecclesiam lacrym is, o gemitu or δει ore pulsantibus , divinae pietatis , or lenisatis paternae flatia er ALMia elaudantur , nee ad fovenda vulnera admistautur et ulnerati ,
sd sine sipe pacis se communicationis reliari, ad luporum rapinam ct praedam Diaboli profician ν . Cui rei nostrum est eon ere or subvenire , Frater earisi ne , qui diri iam clementiam cogitantes , or g bernandae Ecclesiae ldram tenenus , sic censeram vigoris peccatori- Dissiligod by Gorale
383쪽
bus exhibemus , ut tamen lusis erigendis cst curandis vulneratis , Lonitatis G misericordiae divinae medicinam non negamus . Et Epi-plianius haeresi 1 9. ubi de Novatiano . Ad eam se convenit M. resim , nullam ut esse spem salutis assereret, atque unam dumtaxat poenitentiam. Fefellit inertcs homines quod peccata aliqua ad mortem appellarit Antiquitas, eoque progressi sunt, ut post primam poenitentiam omnia aeque ad mortem peccata dogm tirarim, observante Socrate lib. 7. Hist. cap. 2. . in quo de haeresi Novatiana , deque dogmatis Sectatorum edisserit. Pacianus quoque in epist. 3. ad Sympronian. agens de tractatu aliquo Novatianum lystema complectente, ait . Tractatus omnis Novati auorum , quem ad me confertis undique propositionibus desinasti, hoe continet. Quod post baptismum poenitere non liceat; quod mortuis ' catum Ecclesia donare non possit: imo quod ipsa pereat recipiendo te
VII. Vulgo itaque gloriabantur Novatiani, puram atque itilibatam Ecclesiam penes unam Secham suam mansisse : in Comnelio autem, dc Cypriano turpiter defecisse . Cujus rei gratia se Catharos, seu Mundos appellitari volebant. Quam in rem scribit Eusebius lib. 6. His . cap. 43. Etenim Novatus Graeci
saepe Novatum. M Novatianum pro sua rerum Occidentalium imperitia confuderunt J Ecclesiae Romanae Presbyter . arroganti
adυersus eos elatus, quasi nulla spes salutis posthac superesset, tametsi
omnia explerent quae ad sinueram comesunem puramque confessionem pertinent. propriae cujusdam sectae eorum qis tumore mentis elati se sis Catharos cognominarunt, autor extitit. VIII. Vix aurem Romam Novatus appulit, sese Novatiano consestim adjunxit, testante eodem Eusebio in Chronico . N vatus Presbyter Cypriani Romam veniens. Novatianum se eeteros
Confessores sibi sciat. Idipsum Catalogi Romanorum Pontificum
Autori vetustissimo proditum: qui Zc illud observat, Novatum ansam Novatiano dc animos adjecisse, ut a Catholica Ecclesia discederet. Eo tempore supervenit Novatus ex Afrisa, ct siparavit ab Ecelsa Novatianum, se quosdam Confessores, postquam Musis in carcere defunctas es . Moyses, ut alibi annotavimus , Cypri
384쪽
no adhaerebat pro Fiduciario Decreto in caussa Lapsorum . Quamobrem ut animadvertit, Novatum & Novatianum in unam factionem coire . quorum alterum a Cypriano damnatum noverat, alterius respuit Communionem . Innuit id Cornelius in sua Encyclica apud Eusebium scribens de Novatiano.Quem etiam Moses Beatissimus MartTr. qui nuper apud nos egrexiore admirando martyrio perfunctus est, dum adhuτ in vivis esset, aadristiam ejus ac furorem perspectum habens. a communione sua separavit, una cum quinque Presbyteris qui se pariter eum illo ab GHesiae eorpore nisuperant. Mose tamen fatis iuncto , Confessores plerique adhaeserunt Novatiano , ut Cyprianus insinuat in epist. s . ad Confessores . Postquam vos de carcere prodeuntes Schismaticus, o Haereticus error excepit, fic res emi, quasi gloria vestra in carcere remansisset. Certo autem constat. nonnisi defuncto Mose Consessores e carceribus fuisse dimissos. IX. Ut Cornelius electus fuit Pontifex, homo scilicet in eam sententiam admodum proclivis, quam Codem anno 2I I. dc mense electionis suae Carthaginensis Synodus tulerat, Novatus haud ignarus, electum Pontificem continuo literas assiimii Pontificatus ad Cyprianum dedisse , metuens etiam . ne ex utriusque communione conscnsioneque id demum consequeretur . ut uemadmodum a Cypriano damnatus fuerat , sic a Cornelio amnaretur, autor suit Novatiano, ut Cornelium per fas de n fas calumniis exagitaret, ac velut Libellaticum nequaquam jure Canonum eligi potuis te ostcnderet. Quod strenue naviterque praestitit Novatianus, scribente in epist. 3. ibid. Paciano.
Nec mulio post f scilicci ab adventu Novati in Urbem J sum
Episcopatu Cornelii anxium, cum aliquantis at in tali re flet, eae sua parte fautoribus, nutantem impellit, dabitantem fovet, ut magnum aliquia speret. hortatur: invenit aliquos ex eorum numero quirempsalem perscisionis illius evaserant , apud quos hane Vsrim de Lusis receptis Cornelio conseret inviaiam : dat eorum Epistolas ad Novatianum . Eis ex autoritate Epistolarum, sidente jam Romae Episcopo , adversus fas Sacerdotii singularis, alterius Oscepi sibi nomen Assum . Cornelium Lusis communicasse arguis, se vindicat innote
385쪽
ῖ Item . Sed quemadmodum calumniam fuco veritatis illinierint , praestat edistere ex Cypriani epist. 1 1 . ad Antonianum . Quod autem quaedam de illo i Cornelio J inhonesta ct maligna jactantur, nolo mireris , eum stas , hoe opas esse semper Diaboli , ut Servos Dei mendacio laceret, se opinionibus falsis gloriosium nomen in famet , ut qui conscientiae Fae luce clarescunt, alienis rumoribus fr-didentur. Explora' autem Collegau nostros sinae, o verissime comperisse , nullam illum libelli , ut quidam jactant, labe maculatum esse : sed neque eom Episcopis qui sacrificaverunt, communicationem sacrilegam mississe; sed res demum quorum massa audita se innocentia eomprobata fit eo unxisse nobiscum . Ea nimirum arte Co nelium insectabantur pravi homines , ut eum si fieri posset, Cypriano committerent, ejusque Peremtorio Decreto in caussa L pserum evulgato. Delictum autem adstruebant facto Trophimi, qui lapsus licet fuisset, nihilosecius a Cornelio fuerat s seeptus. Quod quidem egisse Pontificem ad normam Ecclesiasticae Oeconomiae , Cyprianus advertit , adeo ut racio aliqua Peremtorii Decreti sit habita Sed ipsum suis verbiς audiamus. Nam ct de Trophimo de quo tibi serui desiderasti, non ita res es,
ut ad te pertulit rumor se mendacium malignorum Nam scur Amtecessus nosri saepe fecerunt colligendis Fratribus moseris , carissimus Frater Cornelius necessitati secubuit: is quoniam cum Trophimo pars maxima plebis asse erat. redeunte nune ad Ecclesiam Trophimo , , satisfaciente, se poenitentia deprecationis errorem pristinum eo temre , Fraternitatem quam nuper EUraxerat , cum plena humilitate ses si factione revocante , auditae sunt ejus preces. Et in Ecclesiam
Domini non tam Trophimus , quam maximus Fratrum numerus qui
cum Trophimo fuerat, admissus est . Qui omnes regressuri ad Ecclesiam non essent, nisi cum Trophimo eomitante venisnt. Trareatu e go iliae esim Collegis plurimis habito , si ceptus est Trophimus, pro quo sitis eiebat Aratrum reditus , ct restituta mustoru- saias: sic t men admissus est Trophimur. ut laicus communicet , non secundisin quod ad te malignoram literae pertulerunt, quasi locum Sacerdotis Uirpet, X. Igitur Novati persuasionibus excitatus Novatianus, instia
386쪽
tuit cum Cornelio de Pontificatu contendere , confictis ue communicatoriis epistolis, iisque etiam literis in vulgus jactatis, quas a quinque Presbyteris sibi consentientibus, licet pridem. in carcoribus cum Mose Martyre dc orthodoxis stetissent, ad clectionis confirmationcm acceperat, haberi Pontifex Zc agnosci voluit. Continuo apud Ecclesias praescrtim Italicas inauditum retro facinus divulgatum est, atque Vibicarii imprimis Episcopi Schismate abhorrere, Novatianum dCtestari, exsecrari , devovere coeperunt. Ille interim quum Episcopalcm consecrationem omnino suscipiendam elle animadverteret, fallendi artifex vcrsipellis , dolis δc fraudibus Praesules nonnullos aggreditur . Presbyter, opinor, Romae primum fuerat . quem sequior aetas Primicerium dixit, cui nimirum publicarum literarum solicitudo erat contradita . Nomine itaque totius Cleri Romani evocatoriam ad tres extremorum Italiae limitum Episcopos dedit imperans , Romam ut vcnirent distidia & jurgia composituri . Ab iis igitur quos modo promissis precibusque , mindo minis Ec terroribus corruperat, ordinationem accepit. Quod
Ecclesiis per orbem ceteris denuntiavit in sua Encyclica ad hunc modam Cornelius: Is qui se Doctorem cr Ecclesiasticae disjlinas propugnatorem ferebas, cum Episeopatum Illi a Deo minime concessum rapere ac mindicare conaretur , duos deploratae salutis homiues sibi socios adjunxit: ut eos in exiguam ac vili imam Italiae partem mitteret, atque illine accitos tres Epis os . homines plane rudes ac simplices , fraudulenta quadam molitione deciperet e constam tissime affirmans, ipsos quamprimum Romam pro si oportere , ut omnis undecumque orta di ordia, imorum una cum aliis Episcopis insem
ventu atque arbιtrio si daretur .
XI. Duos illos quos a Novatiano transmitas suisse memorat Pontifex , personam Dominicorum Cursorum induisic , nihil dubito: quemadmodum in Schismate Donatiano fecisse Ingentium , in Dissert. I. F. III. ostendimus. Nam si secus contigisse fingas ς quae amabo ratio suberat Episcopis illis, nullo licet doctrinae genere praestantibus , moris tamen quotidiani non ignaris , ut evocatoriae ab hominibus illis dolat ac fidem
387쪽
haberent, dc Romam incunctanter peregrinarentur 3 Fatendum igitur est , dc Novatianum quondam Presbyterorum Primicerium Cursoribus suis Diaconicam dedi sic, qua scmctipsos p obarent: de Episcopos illos utramque Epistolam sibi a Cui lc ribus delatam vclut legitimam suscepistis. Quam fallendorum Episcoporum . dc prolatandi Schismatis artem imitati postea sunt Donatiani. Fraudem certe innuit verbis illis Pacianus . An Nomatianus . quem absentis Epistola finxit. Rci autem exitum ipse Cornelii stylo prosequamur . isi cum advenissint homines , ut 1am diximus , simplicioris ingenii , nec in his perditorum homi num artibus ae fallaciis satis triti, eos ille a quibusdam suis simila limis quos ad id comparaverat, inclusos hora decima, temulentoso crapula oppresios , adumbrata quadam ct inani manuum impositione Episcopatum sibi tradere per vim cogis . eumque nullo Hi 1are competentem, per fraudem utque insidias vindicat . Nec multo posunus ex illis Episcopis ad Ecalesiam rediis, delicum Fum cum lamentis se fletibus confitens e Quem nos, quum universus Populus pro illo intercessisset , ad communionem laicam si cepimus . Reliquis etiam duobus Episcopis successeres or inavimus , evique in loca eo
388쪽
De Antencyclica Novatiani adversus Decretum Peremtorium in caussa Lapsiorum , & contra S. Cornelium.
I. Novat lanur in Pseudo-ῖκodo Romana condemnaι Peremtorium Decretum , re electionem Cornelii, iisque de rebωs Enocticam scribit. ΙΙ. Asseclas is ipsa facra 'ηuxihrosuameι eIectione conboeat . III. Quid in Antenoclica , ct LibeIIo eidem adJuncto deer erit pro cauil a Lapsorum . IV. Literas a Confessoribus exireqMerjauitque AarenoeIicae . V. Cursores in orbem, O imprimis Cariatharinem dimissi is Curiano refelluntur . VI. Quo jure , qMib qae mediis id egerit coprianus. VII. Idemmer caltimatas in Corianelium jactatas diluit. VIII. Cursores per υicos S oppida misvarianum apud pIebem student approbare. IX. Profecerunt potissimum lx Pbruta re Paphlago ia Montanistica Iue adhMe infectis .. X. In singulis fore Proυisciis suae factioκis Episcopos
I. π TT Romanam Cathedram per summum nefas adeptus est Novatianus , collectis Episcopis tum ordinatoribus suis, tum aliis quos factione sua implicuit, vocatis etiam aliquibus Consessoribus qui partes ejus sequebantur , animur' ad Pseudo-Synodum celebrandam appulit . In hoc seditiosorum conventiculo irritum p nuntiatum est Decretum Peremtorium Concilii Carthaginensis , quo Lapsis poenitentibus sub ipsum vitae exitum communio indulgebatur : tum Decreti illius propu- Latores extra Ecclesiam esse declarantur: Cornelius , velut lia ellaticus atque adeo contra jura ordinatus , abdicatur Pontificatu, laicaeque communioni perpetuo addicitur. Tandem Encyclica ad Ecclesas omnes transmittenda decernitur, atque ejus rei gratia publici Cursores cliguntur. Astruebat itaque Novalianus Diuitiaco by Cooste
389쪽
timaus in ea Pseudo-Synodo legitimam electionem suam, quod Cornelius communionem lapsis tandem impertiendam decrevisset, ideoque ab insectatione Decreti Peromtorii Synodalia acta , oportuit exordiri. Haec ex Historia Socratis decerpta sunt, qui lib. . cap. 28. post enarratam Novatianorurn consuetudinem in Paschate celebrando , arrepta occasione Schisma ad hunc modum describit. Novatus lege . Novatianus 2 Presbyter Ecelesiae Romanae ideo dissidium fecit, quod Cornelius Erisopus p deles qui tempore persecutionis a Draio Imperatore contra Fecisam excitatae, idolis sacrificaverant, in communionem sese iset. Hane igitur obeaussam cum fecessisset ab Discopis, qui idem cum ipse senti dant,ia Potificatum evectus, Fri r ad omnes ubique Ecclesias , ne eos qui Daemonibus immolaverant. Ad sacra miseria iamitterent: sed ut hortarentur quidem eos M poenitentiam . λάulgentiam autem criminum relinquerent Deo, peias quem jus arbitriumque es erimina remimiendi . His literis ad omnes Provincia perlatis , Inguli pro suis morsius is his qsae significabantur , tulere judicium . II. Interim quum peracta Synodo, sacra Synaxis foret celebranda , illud jusjurandum ab asseclis suis Novatianus exegit, ruod est Cornelio proditum in Encyclica ad Orthodoxas Eccleas , apud Eusebiam Iib. 6. Hist. cap. 43. Etenim oblatione facta , portionem singulis dividens , dum eam tradit, miseros homines benedictionis Deo jurare cogit, manus ejus qui portionem accipis, ambalus suis manibus comprehensas retinens, nec prius dimittens, quam jurati ista dixerint e usis enim utar illius verbis r Iura mihi per eo pus , ct sanguinem D. N. I. C., te nunquam meaae panes deserturum, nee ad Cornelium esse rediturum. Da miser ille non prius gustare Fnitur , quam sibi ipse malum imprecatus fit. ει eum panem illum a ripiens , dicere debuisset, Amem ejus Leo dicit: Non revertar deinceps ad Cornelium. Atque infandis hujuscemodi artibus factionem quam instituerat, Novatianus confirmavit. III. Progreditur deinde ad conscribendam Antencyclicam , eique adjungendum libellum quo facinora Cornelii denuntiarentur . Ac in Antencyclica quidem miris modis exagitat Peremtorium Decretum eo tempore editum , suumque haereticale systema Disiti sed by Corale
390쪽
st 'ma confingit, in quo post poenitentiarn semel peccatoribus
impertiendam , si denuo in idem aliudve crimen relabantur. Omnem poenitentiae aditum intercludebat, indubitanter asseverans, nullam autoritatCm condonandorum hujuscemodi peccatorum Ecclesiae e1Ie attributam . Intercidit, aut in forulis Bibliothecarum latitat haec Novatiani Antencyclica . Verumtamen
ex Literis Cypriani dc Paciani satis apparet, hoc pertinaci homini mille scribendi argumentum . Libellum autem quod attinet , in eo totis crim nationum & calumniarum plaustris in Sanctissimum Pontificem debacchatur . eumque nastim exagitat, quod Libellaticorum crimine commaculatus est, quod Lapsis omnibus communionem & pacem promiscue exhiberet, dc id genus alia in cum facinora conjicit , quae in episti 1 1. ad Antonianum late recensuit oppugnavitque Cyprianus , quo undique t celli tam Pontificis dignitatem se famam vendicaret. IU. Acta Pseudo-Synodi suae , Antencyclicam, & Libellum ut probaret Catholico Orbi Novatianus, Literas a Confestoribus nonnullis obtinuit , chsque Antenc licae conjungendas . Mirum est , quantum detrimenti intulerint Cornelii partibus nomina Martyrum , 8c praejudicata non tam gradus celebritas , quam autoritas conseruonis . Namque quum invaluisset multo
pridem apud Fideles Zc Ecclesias ea persuasio , quod Literae Martyrum ad publicam fidem faciendam emolumenti plurimum haberent, vix palam innotuit, ea Conses res suis literis co firmasse quae Novatianus in Antencyclica decreverat, & Pomtificia ac Synodali autoritate proposuerat amplectenda, quum multi passim & ubique visi sunt a Cornelio desciscere , probare Novatiani Pontificatum, vereri dignitatem , & dogmata ultro consectari. Ingentes quidem tumultus ab iis Consessorum epistolis excitatos, produnt Schisinatici ipsi ad Ecclesiam reduces , deque eo scribit Cornelius in epissi ad Cyprianum num. 9. Agens enim de Confusibribus, ceterisque ad unitatem Ecclesiae regressis , formulam describit qua in Schismate ciui ando uti debuerunt. Qui cum venissent , inquit Pontifex, ct a Presbyteris quae sesierant, exigerentur . novisi e quod per omVes E