장음표시 사용
451쪽
eo ducto schismate Romani Pontificatus honorem retinere stud bat , non difficulter conjiciet, vaferrimum hominem sibi Sectaeque suae hoc opusculo consultum voluisse. Nam quum Sabelliana lues Christianum gregem magnopere depasceretur, atque ob eam rem Catholicorum Praesulum Encyclicae ubique
circumferrentur, e re sua censuit Novatianus , una cum Encyclicis hanc de Trinitate lucubrationem evulgare, tum ut Zelum Orthodoxae fidei apud Sectatores suos probaret, tum ne iidem, apud quos in numerato erat, secundum Evangelicam fidem credi oportere in Sanctissimae Trinitatis Mysterio distinctionem personarum, lectitantes ea de re Catholicorum scripta adversus Sabellium evulgata , paullatὶm Novatianismum dediscerent . Equidem si Novatianus adulterinis Pontificalibus infulis vehementer elatus . contra Peremtorium Decretum Antencyclicam
evulgare sustinuit, si eam magnis animis per Cursores suos apud Ecclesias disseminare curavit, si tanta Pontificalis dignitatis jactantia usus ubique est, ut principio quidem plurimos ad factionem suam attraxeriti quid ni etiam opinabimur, eundem scriptis suis exagitandum Sabellium sit scepisse , magni nominis auram & accessionem autoritatis apud asseclas suos captaturum Z Quum illi ad hoc ipsum voluntas non deesset, certε otium non dcfuit; quippe qui salvus tunc ageret, ut Pacianus loquitur, dum in sanctissima Cornelii, Xisti & Dionysii capita Persecutorum gladius saeviret. II. Et fidem sane accuratam satis & rectam de Trinitatis Mysterio , Ec distinctione person arum tenuit in hoc opere Novatianus . Fatetur id vel ipse Cyprianus in epist. 69. ad Magnum, ubi observat ejus Sectae homines eodem hymbolo , quo nos baptista
re , eundem nose Deum Piurem, eundem Filium ChriLiam , eundem
Spiritum Sanctum . Hanc professionem nitide luculenterque enarrat Novati nus, multisque argumentis adstruit , ut propterea integrum fuerit Sectatoribus suis gloriari, se cum Capite & Pontifice suo eam fidei regulam servare illibatam, quam & Divinarum Scripturarum autoritas, & immutata Catholicarum Ecclesiarum traditio asserebat.
452쪽
Hermogenem . ceterosque Sabellio antiquiores abnegaste persenarum divinarum distinctionem , atque unum &. Cundem Clle Patrem atque Filium sensiste. V. Dionysius Pontifex in sita Trachatoria , quam adversus Sabellii ceterorumque pugnantes inter se invicem haereticales opiniones circa divinas. personas per Catholicum Orbem direxit , hoc argumento usus cst , quod sacra Biblia Divinum Ue bum non tam Dei, quam hominis Filium repraesentent. Quam disserendi rationem a Dionvsio adhibitam legimus apud S. Athanasium tum de Synodo Arimin. & Seleuc., tum de sententia Dionysii. Haud aliter Novatianus in sui hujus opusculi cap. XI. utramque naturam , divinam & humanam in Christo luculentissime agnoscit, atque inde colligit Filii a Patre distinctionem . Tam enim Scriptura etiam Deum adnuntiat Chri9um, quam
etiam usum hominem adnuntiat Deum . Tam hominem siri tJesium Christum , quam Deum quoque deseri t Gripum Dominum . Euoniam nee Dei tantum illum Filium esse proponit , scd ct hominis snee hominis tantum dicit, sed or Dei referre eo uevit ut dum ex Wroque est, inrumque sit, ne se alterum non sit, alterum esse non possit. Ut enim prae 'sit ipsa natura hominem eredendam, qui ex homine fit, ita eadem natura praestribit se Deum eredendum esse , qui ex Deo sit: nes non o Deus fuerit, eum ex Deo sit, jam nec homost, licet ex homine fuerit, cr in alterutro utrumque periclitetur, dum alterum altero fidem perdidi se eonet incisur. Equidem mcns illi tota caliget necesse cst, qui non illicis perspiciat, amnem fuisIe apud Sacros Tractatores, ut fidem, sic di sputandi rationem: quam de duo Dionysii in Encyclicis suis , Novatianus in hoc opuscinio iisdem plane argumentis utantur. Imo non aliter atque ut r-que Dionysius, ex notione Filiationis ad stabiliendam Persenarum distinctionem progreditur Novatianus in Cap. XXII. Et quoniam , inquit. ex Patre est, quidquid illud es , Filius es, manente tamen distinctione , ut non iis Pater ille, qui Filius , quia nec
Filius ille, qui Pater es . Scilicet identidem oppugnat Sabelli hae-rcsim, divinarum tarsonarum distinctioncm pro sita dioendi vidi, elegantia illustrat, VI.
453쪽
VI. Ex illis Christi verbis i Ego se Pater unum sumus r Et Ego in
Patre , ct Pater in me est; colligebat DionIsius Pontifex non tam divinae substantiae unitatem, quam Porsonarum distinctionem ratque adeo a falsa Sabellianorum intelligentia hacc Scripturae loca vendicabat. Eodem stylo Novatianus in cap. xx I. Sabellianos exagitat, qui in testimoniis illis suae perfidiae autoramentum constituerant. Sed ex sae ecta fune, subjungit ille , quia Chrisus non
homo tantizm , sed cr Deus, divina; .m Literarum sacris autoritatibus probatur ι alii haeretici erumpentes tum in Chrim Religionis eo cutere machinantur, hoe ipse Patrem Deum volentes ostendere Chrisum esse: dum non homo ransum asperitur, sed se Deus promitur. Sic enim inquiunt: s unus este Deus promitur r ChriBus autem Deus : Ergo imquiunt , s Pater or Christus, unus De- . Putidam hanc argumentationem carpit refellitque Novatianus his verbis. In quo errare probantur , Christum non noscentes, sed sinum nominis approbantes 2 --
lunt enim illum secundam esse Personam post Patrem, sed ipsium Patrem. VII. Pergit subinde in cap. XXII. loca illa Evangelica explicare,& sic acute selideque ediucrit. Si erat, ut haeretici putant, Pater Christus, oporruit dicere : Ego, o Pater unus sumus. Et cum Ego dicit, deinde Patrem infert, dicendo , Ego is Pater , proprietatem personae suae , id est, Filii a paterna autoritate discernit atque distinguis, non tantummodo de sono nominis, sed etiam de ordine dispositae potestatis. Γui potuiset dicere : Ego Pater, si Patrem se epe meminisset: cr quia
dicit unum, intelligant haeretici, quia non dixit unas. Unum enim ne traliter possum, societatis emeoiaiam , non unitatem personae sonat. Unum enim . non unus esse dicitur, quoniam nec ad numerum refertur ,
Id ad societatem alterius exprimitur. Denique alecit, dicens : sumus, non sum : ut ostenderet per hoc, quod dixit , sumus, Cr Pater, duas esse Persinus.
VIII. Quoniam vero, ut monuimus supra, duae potissimum opiniones in explicandis divinis Persenis ab haereticis illis de sendebantur , utramque suscipit oppugnandam Novatianus. Oppugnat & ineptum Artemonis delirium, cujus per ea tempora discipuli Christum purum esse nudumque hominem dicebant. Qua in re opusculum suum claudit ille, graviter proponens fidei
454쪽
regulam , quae dc Verbum non simplicem hominem , sed Personam a Patre distinctam jubet profiteri. Ut omnis a fide nos auferri possit haeretica calumnia , de eo quod er Deus si Ch istas. Tam enim illi qui Psem Chrisum usum Deum Patrem dicunt , quam etiam
illi qui hominem illum tantummodo esse voluerunt, erroris qperve sitatis origines se causas inde rapuerunt: quia cum animadverterent scriptum esse quod unus si Deus, non aliter putaverunt isam tenere se posse sententiam, nis aut hominem tantum Christum, aut certe Deum Patrem putarent esse credendum. Sic enim calumniasseas colligere remseerunt, ut errorem proprium approbare nituntur. Et quidem illi, qui
Iesem Chrsum Patrem dicunt, praetendunt : Si unus Deus, Chrsus autem Deus. Pater es Chrsus, quia unus Deus. Si non Pater sit Chrsus, dum es Deus Filias Chrsus, duo Dii introducti esse videam tur . Revera quas inter duos latrones crucifigitur Dominas, quomodo fixus aliquando es : ct ita excipit haereticoram forum ex utroque latere sacrilega convicia . Alia passim occurrunt ex quibus affirmari ecstatui potest, Novatianum simul cum Encyclica Sabcllianismum condemnante, hoc pariter opusculum in Or m omisisse. IX. Quod equidem a Novatiani moribus dc ingenio nequaquam abludit, quippe qui quum Decreto Peremtorio in caussa Lapsorum edito, necnon electioni Cornelii Pontificis opposuit Antencyclicam, simul ec Libellum seu Tra statum annexuit, Mopera morum Curiorum apud plerasque Ecclesias disteminavit: quemadmodum supra, ubi de Encyclicis adversus illius Schisma exaratis, autoritate Cypriani docuimus. Pariter zelum ut fruum Ecclesiis probaret, Encyclicas tres evulgavit, alteram scilicet de Circumcisione , alteram dc Sabbato, postremam de Cibis Judaicis, quae inter opp. Tertulliani legitur ad calcem operis de Trinitate. Autorem cum si ius ipse Novatianum probat, tum vC
ba illa quae paullo post: initium leguntur. Quamquam ergo ooscium Lbitum , ct cura si pia, Gr ipsa mi erit imposita person
hane a me Literarum fruendarum expostant necessitatem, issmen vos illam plus exaggeratis, dum me ad fruendum frequentioribus literis provocatis, er pronum me licet, ad sa caritatis solennia magis impellisis iam sine resatione in Evangeliomas perstare monstratis. Sed de his satis. I. V. Diqitirso by Cooste
455쪽
De opusculis ad illustrandum En cyclicarum
I. suibus de cauissis opus euIa adjuncta GocIicis passim fuerint. II. Muid Literae Tractatoriae a tractatibus differrent. III. Alarum Hus ex Augustino. IV. Gusmodi fuerunt utriusque Dionasii Alexandriai-Romani EpistoIae. U. An 3mi silis Cati Theologi, siue aIterius opuscuIum moelieis Zepbirini adjunctum. VI. Alius eυH. gatione comprimitur baeresis Artemonis , ct disinarum scripturarum corruptelae vendicantur. VII. Ipsi autores Enoclicarum1 aepe tra- Liatus ejusdem argumenti conscribebant.
I. Upremum magisterium quod in Ecclesiarum consensioneo positum est, quodque olim in Encyclicis Literis patefieri
consuevit, non illud tantum agebat, ut fideles omnes, quae Religionis placita suscipienda , aut detestanda erant, exploratum certumque haberent, sed insuper ut Populorum Pastores D dioresque in ea simul veritatis documenta conspirarent, quae adhacrcticorum maledicta refellenda, ad eorumdem artes, machinationes ac thecnas Cludendas, uno verbo ad impias factiosorum hominum sectas proterendas exquisite erant comparata. Haec nisi fallor potissima atque una ratio fuit, propter quam Encyclicis adjungi consueverunt opuscula sive Trachatus, in quibus tum dogmatis aut definiti aut declarati,tum haereticae doctrinae argumeta penitus discutiebantur. Quoniam igitur occasione Novatiani, qui cum duplici sua Encyclica ad Orbis Ecclesias opuscula etiam transmisit, SI Dionysii Alcxandrini Archiepiscopi, qui&Encyclicas edidit, dc simul Tractatorias sive peculiares ejusdem argumenti lucubrationes adjunxit: de hoc saluberrimo primitivae Ecclesiae more hactenus verba secimo, lubet in ejusdem moris praestantiam dc utilitatcm paucis .inquirere, ne quod saepe con
456쪽
versales exsculpere videamur. II. Atque ut non tam perspicue , quam accurate fluat oratio , seccrnendae imprimis sunt Encyclicae quae simul Tractatum complectebantur ab illis , quae Tractatum annexum se rebant . Nam quoties in Encyclica' dc judicium controversiaercccns excitatae, dc doctrinalis judicii sententiaequc exegesis in unum componebantur, Encyclica illa appellabatur Tractat ria . Vuscemodi fuerunt Encyclicae Literae Dionysii Alcaeandrini , qui traditur & eo Scriptorum genere adversus Sabellium decertaile, dc conlatis dissidentium partium epistolis , argumentis ac disputationibus , varias epistolas Tinctatoris more cdidioso . Neque ab hac scribendi ratione ablusit in epistola ad Ammonium & Euphranorem , quemadmodum colligere cst e fra mentis , quae S. Athanasius descripsit: ut proinde nihil certius assirmari possit, quam hasce Literas adinsbir doctrinalium Tractatuum fuisse exaratas , cum praesertim Sacrorum Bibliorum testimoniis compluribus , sanioris Theologiae placitis ac rationibus cas passim insperserit, atque ab adversantium cavillati
III. Hanc epistolae. Tractatoriae appellationem & usium se uitur B. Augustinus Serm. r. in Psalm. 36. ubi accuratius agite scommatis atque calumniis , quas Primianus Donatista in Ecclesiam congesserat, ut Hus sanctitati, universalitati, CCtcrisque dotibus vulgo crearet invidiam . Strophas haeretici hominis restitit S. Doctor in Tractatoria epistola, atque universe Christiano Orbi denuntiat. Atque ideo, scribit intcr alia, non immemores puritatis Ecclesiae, conducibile existimatimus, omnes sanctos Consacer dotes, ct omnes - Cle icos,inomnes Populos qui se Christianos memruerunt , hac nostra Tractatoria commonere, ut omnes ejus c Primiani Jcommunionem, utpote damnati, diligenti cura horreant. Eas etiam
EncVesicas, quibus pervicax haereticorum contumacia Orbi universo denunciabatur , idcm Tractatorias appellat in epist. 162. scribens. Quod si non fecerint, ubi etiam eorum pravitas ct perversitas unotescit, missurae Tractatona super eorum nomine per totum Orbem
457쪽
terrarum, vatumque jam Chrisii Ecclesia dila ista est, ab ο-Jus Ε lii Is eram co=nmanis Praecidatur. Epistolae quoque Encvclicae, imae aduci sus Montanis sic: in haero sim ab Apollonio , Sonapione sile io Urbano, aliis quo exaratae suci et i , cui dii , O crant Tractatoriae , quum in illis palam lic ri oportuorit, jactata, abciuscemodi turbon us prophetia, nil praci r cruda inibinnia, aut
coli i si discute pici a liumcnt i contin rc. IV. Lini mucro quicum liae accirrato perpendo: it fragmenta epistolarum utriusque Dion iii, Alexa adcini ci Romani, quae S. Allianasius relervavit : argumcntum etiam, s. x Um, ordinem, animadversiones, totamque disputandi rationem aduci terit, nullus dubito quin facile opinaturus sit, cas mille Tractatorias adversus illorum tempserum haerescs Opportune cluc bratas. De sitis oti idein sit cris id ni c: te tollatu, uit Dion 3 lius Alexandrinus, e ld m co tra 'fbelliam Onanc, Tractauni, more futile cditas. Te m ro arricidi Dion usso, rimet zrquam C ri vcl levitur inspicidi: i episto taria ejus fragmenta Obvium cit jacii care, te: tatur idctium S. Athanasius in lib. de Sentcnt. Diom l pig. J J 2. PONO GI: Rc; ni Eliseopi volumiai us coe sim cos cui Pillam D i optu
o Ai Ozo 'm πω f r I p; AD ,m, ab senis i prataω fuisse. Voluminum ni mine lais,opi or, Tractatorias intelligit Aesonasius, o as scilicci ad Ecclcssas transii. v t P. ntii ex , Ut multiplices tunc ol tinctatus opinioncs circa myi orium Trinitati, solerti S acc lata rustitatione damnaret. Quod crat apprime opportunum acn c: C r um , squidem lascivior illa Q ' nandi circa fidem libido in
caus afuerit, ut Novatianus Encyclicio: sciis Tracti tum exegeticum adderct, & quae essenti egus id, Tra gitioni consciatanca definiret. V. Opusculum Anom mi quod Et sebius lib. Hist. cap. 28. describit, fuit hauddubie coistola denunciativa ad instar Tractatus exarata , in qua haeresim Aricinonis exagitat. Ad vim ejus disipiitationis dc accurationem pernosi edam,verba illa autoris referri . hoc loco possunt, quibus audaciam Artemonis & Sectatorum in
Novi Testamenti libris interpolandis adulterandisve perstringit Anonymus. Hisc es, scribit apud Eusebium ibid. , quod disinis
Scripturis Diqitigod by Corale
458쪽
EV ii Mut. Enuidem Zuphirinus statim atque a Natali , quem sectarii illi Eniscopum suum constituerant, quique Codem An nymo rςfcrente , ad meliorem frugum venerat, penitus ejus sectaCimpietatem didicit, Ecclesiis ipse de nunciavit ι Ananymus autem opusculiun Trastatoris more exaravit. Quod si , ut Pliotio in B, blioth. piacuit, Anommus ille fuit Crius Theologus qui imai Romae degebat, conjiccio prom. os Cati upusculum Encyclicae Zcphirini futile adjunctum. Verba ituat Photii Cud. 48. HocnNS aut in in condemnatione Artemonis vestigia pressit Victoris praedeccitaris sui, de quo ipsemet Citius in laudato fragmento
ait. a. modo eos non Rudol eis modi caluwviam ad sus Victorem comeis ure , cum reno frans Theodotum Coriarium , qui defectionis illius
459쪽
Iesse hominem asperuit, per Victorem a communione Ecclesiae elenum fuisse . Nam si, ut aiunt .mcur eadem sentiebat, quae illorum docet
impietas , cur Theodotum opinionis illius autorem ab Ecclesia removit'
Quare non est dubitandum , quin Zephirinus sive ut Victoris se tentiam defenderet , sive ut novis conatibus 8c calamniis Artemonis obsisteret, sive denique ut a fidelibus eam labem avcrterct, una cum suis Encvclicis opusculum Cati ad Ecclesias transmiserit. VI. Nihil equidem e re totius Ecclesiae magis fuit, quam hunc Anonymi librum , qui adinstar Tractatoriae Encyclicae Compactus crat, in Orbem evulgare . Agebatur de summo Religionis capite adversus Artemonem , qui Christum Dominum in simplicium creataerarum censum redigebat , de quod pericu-Iosius videbatur, hanc fidem dc esse Apostolicam, dc a victore Pontifice primum immutatam fuisse contendebat. Ad hacc scelestissim uin facinus ausi fuerant Artemonitae , qui cacros novi Testamenti Codices, suam ut impietalcm rudioribus e trivio viris fruaderent, intcrpolare dc vitiare haud veriti fuerant. Quapropter Ariani subinde haec Scripturarum exemplaria nacti, ii que velut sinceris de germanis usi, loca quaedam ad sitae haeresis defensionem profercbant, quae in ceteris omnibus Codd.dclidcrabantur, dc quae in iis erant de Christo a Catholicis inter disputandum adhibita, negabant in novi Foederis scripturis reperiri. Nihil ne igitur in tanto sacratiorum mysteriorum conflictu egisse Ecclesiam opinabimur Nihil doctissimos dc pientissimos Episcopos silo zelo molitos Nihil sacros Ecclesiasticos
Trachatorcs, qui in minoribus contentionibus divino quodam affatu ad veritatis defensionem abripi consueverunt 3 Admiram Priscorum Ecclesiae temporum solertiam dc accurationem .
Pontifex ut a Christiano grege sanctioris fidei discrimen peri-riculumque depellat, divinam atque aeternam Christi naturam suis Encyclicis distincte luculenterque explanate cumque per ea tempora Catholici Doctores plurimi eadem Provincia desumcti essent, lucubrationem tamen Anonymi hujus seligit, suisique literis annectit . ut non tantummodo rectam fidem edocerentur Populi, sed etiam Artemonis placita refellere atque ex
460쪽
secrari condiscerent. Namque laudatus Anonymus .ita disputat , ut Controversa ad Originem suam deducta , quod in dispitationem venerat, sponth sua consequatur. Sacra exemplaria apud Artemonis sectam vitiata & corrupta esse assirmat, ejuLque rei gratia provocat, velut ad certam amussim , ad primaec puriora exemplaria, non ambigue docens eadem in Ecclesiarum Axchivis custodiri, unde & Codices sinccri abs adulterinis secerni, dc multδ fidentius revelata divinitus dogmata addisci possent. Appellat instiper ad Dinores Catechistas, apud quos germana eadem exemplaria indubitanter asservabantur , quique & divinos apices sacras traditiones velut depositum religiose custodientes , fidissimi testes erant communis sive dogmatum sive disciplinae professionis. VII. Nonnunquam vero & illud contigit, ut Encyclicarum autores opuscula seu Tractatus eodem de argumento conscriberent, quibus veritas quae ab Haereticis in dubium revocata fuerat, prolixius Sc accuratius confirmabatur. Ad hunc modum Dionysius praeter Encyclicas, fervente schismate Novatiani cxaratas. cum illis pariter edidit Trachatus de poenitentia . Quod operosius in praesenti contentione Sabellianae haeresis praestitum ab eodem fuisse, autor est Eusebius Hist. Eccl. lib.
T. cap. 26. Praeter has exsant aliae complures Diovin epistolae rinter quas sunt illae contra Sabellium scriptae ad Ammonem Berenia censem Di pum . Alia item ad Telesphorum, o ad Euphranorem al- rem . Alia rursus ad Ammonem se Euporum . Quatuor etiam libros de eodem argumento composuit, quos Gentili seu Dionysio Romano Discopo nuncupavit. Sed or aliae plures sunt apud nos illius episeolae , O prolixiores libri epistolari forma ae His conscripti . Cyprianus quoque cum Encyclicis suis Tractatus duos de Lapsis, deque E
clesiae unitate, ut supra annotatum est , per eadem tempora Vulgavit. Cetera exempla quae suis unaquaeque locis commemorabimus , hic immiscere non juvat, cum ex iis quae hactenus disputata sunt, satis eluceat antiquorum Praesulum Zelus, solici tudo & fides in dogmatis aut communi consensione profitendis, aut illibatis ad seram usque posteritatem traducendis.