장음표시 사용
71쪽
pl/ Plia per late verbum, vel sigmina, animus eius limbi ditiosus exterius aliquo modo manifestatur. Tum, quia talj olicitatio non e it dice da te. is, sed gravis, ob finem gravςm, quia in respicit, δί ex intentione graviter peccaminosa operantis. Objicies: Si in casu esset obligatio de nunciandi, Concstar ij sit birent magnum periculum infamiae, Sc expositi ensent quam plurimis incommodis; siquidem contingere pos est , quod Confestarius per tale verbum, vel signum, nihil mali intendat, δc quod judicium hominum judicantium oppositum, plane fallatur; sed recta ratio his omnibus opponit Ur: Ergo. Maj. prob. potest: ex cap. A nobis et 8. de sentent. Exco m. Ubi dicitur: iudicium Dei eritari, quae non fallit, nec fallitur hemper innititur: iudicium autem Ecclesii ae s hoc est Ecclesiasticu m o noununquam opiniora em sequitur, quam o fallere saepe contingit, )α-lti. Propter quod contingit interdum, ut qui ligatus non est apud Deum, Ecclesii tica siti sententia innodatus. 2. Res p. I. Resolutionem non procedere in casu, quo, ex verbis, vel signis levibus Confessarii, dubitatur, an solicitaverit, vel non solicitaverit poenitentem. De his enim dicetur infra, in resolutione primi casus. Res p. z. quod prassens res Olutio procedit in casu, quo rationabiliter praesumitur finis graviter peccaminosus, vel intentio graviter culpabilis Confessa rij: Quod autem rationabiliter praesumitur, habetur pro vero, saltem moraliter, sicque locum non habent in praesenti, quπobjecta stans. . Sed quaeres: Undenam rationabiliter dignosci poteli, quot Coia fessarius graviter delinquit, quando verb tim, vel signum, quo praesumitur solicitare, est tantum levet Res p. quod
hoc ex pluribus potest cognosci. Tum, ex antecedentibus, quia difficile est, quod bono peragantur exitu, quae malo sunt in choata principio, ut dicitur C. s. d. 6 I. Tum, ex circumstantiss reis quia multori es ad veritatem pervenire non possumus, nisi facti circumstant ijs attentis, ut babetur C. I - 2- q. I. Tum, ex CXisu rei; quia praeterquam quod verbum, vel lignum indifferens specificatur ab fine, quem contrabit, Vulga et
72쪽
ΑΘost, quod exitus acta probant, ut patet L. quidem T. de reb.
dub. Accedit proverbium illud, amor, tu . is celari non pol 't. Adverto in fine, quod curet Coni clfarius in his o ni ni-
bus te caule portare; alias, cum peccatum carnis si valde lubricum, δί in deteriorem partem interpretandum, e X cap. per niciosum I 8. q, a. δί e X cap. Clericus dist. 81. facile denunciabitur, δί punietur. Et si Confessionalia non sunt decenter disposita, vel iunt parti tu disrupta, ut satis frequenter contingit in parvis populis, Sc in Capellis foraneis, init et pro eorum compositione, antequam Confessiones foeminarum excipiat in eis; ne forte, praebente occasione incuria loci, brachium foeminae tangat, vel manu in advertenter premat, aut quid si nile ei contingat. Cum enim Mulieres facillime sint ad judicandum, quod quodcumque signum, quamluin vis indifferens, vel fortu itum, dirigarur ad alliciendum eas ad turpia, non semel contingit, ut ex fortuitis, in quibus nec minima potest malitia pra suini, putarent se esse a Confessarijs solicitatas, sumendo inde motivum ad semel, M iterum interrogandum alios Confessiarios, an tenerentur ad denunciationem faciendam
Quod consulo experientia didici , M scio, quod alij id ipsum
aliqui cajus pertinentes ad hanc di sextationem. CASUS I.
Cum Fabia confiteretur cum Meetinio, lixit ei Meυius aliqua verba, elinque fecit aliqua silina, quibus in dubium incitit, an isticitaret eam. fum consuluit et iro do cito, qui omnia non semel accurate perpendens, omnibusqite para an is eXaminatis, etiam manet dubi sis au solicita e rit, Uel non folicuaverit eam Θ G, ne Meυius denuntiandus t
I. Asus hic difficultatem tangit, quae paucis lineis decidi non potest. Quapropter, respondet I. Sal-
73쪽
4 Imanticenses, quod quando selicitatio est certa, re dubitatur,
an Confessarius illam commisserit, tunc datur obligatio de- nunciandi. Sed haec sententia, quam docen . punct. q. num 23. melius percipietur ex dicendis. a. Respondent 2. A Corro pag. I 39. a num. I 4. δί Pra- do tom. I. cap. IO. quaest. 3. num. s. quod ii Confessarius est malae famae, de rebus inhonestis deditus, de nunciandus est in casu solicitationis dubiae: Non veto si cst clari nominis, Scopinionis. 3. Resp. 3. Trullenci, lib. I. C. '. dub. Ι 8. n. ψ . Diaruna pari. q. tract. s. res Ol. a. s. M Delbene pari. 2. dub. 237. sest. 3. num. I s. absolute affirmando, ouod solicitatio dubiaden unctanda est. Sed his non obstantibus.
. Resp. 4. Valde probabile esse, si lacn est probabilius. quod stando in terminis rigorosi dubij, nimirum, quando non sunt validiores rationes pro credenda solicitatione, quam non credenda, non est obligatio denunciandi Confessarium. Siezordonus in Manuali sect. 2 s. num. IOZ. quem sequitur Ron-caglia de Sacramento Poenitentiae tract. I9. suaest 8. ouaesit. . Et sic sentiunt Salmanti censes de praecepi. Decalog tract.2I. cap. q. n. ' . Gaspar a Sancto Nicolao diab. 23. M apud ipsum Giribaldus, M alij satis communiter. 'Ratio est: Tum I. Quia jura universaliter volunt, dubia in meliorem partem esse interpretanda; c. 2. dg reg. iur. in si. Tum α. Quod in dubio de nullo delicto praesumatur. L. 1 ff pro socio. Tum 3. Quod in dubijs benigniorem inter- praetationem sequi, non minus sit justum, qua tutum. L. proxime, T. de his, quae in test. Tum . duci dubi et Pte benigne interpretentur, ut benignior interpreta io pret feratur. L. semper s6. ff. de reg. jur. Tum I. Quod dum jure i rtium sunt obscura, potius faveatur reo, quam actori. C. 2. stote misericordes de reg. jur. Tum 6. Quod quando dicturn est obsecurum, vel factum est ambiguum, tunc accipiendus sit sensus, qui delictum excludit. L. si quis intentione is de judie. Tum I. Quod in ambigua voce accipienda sit significatio,. V quM
74쪽
quae vitio caret. L. in ambiguis T. eodem. Tum 8. Quod dictu ii obscurum , habeatur pro non dicto , ut testatur Glossa cap. si testes. F. in testibus, verbo simpliziter. Tam 9. Qvqa verba non sunt accipienda captiosis contra proferentem - L. Proculus is de usafruct. Et denique probari potest ex eo, quoad elictum dubium non debet haberi, ut delictam, ut probat Sancne Z apud citatos Salmanticenses, qui concludunt quod Edicta Sanctae Inquisitionis non praecipiant delicta dubia de-
6. Addo autem ex Roncaglia, haec non habere locum, quando sunt vehementia indicia suadentia solicitationem, quia quamvis verba dubia, in causis fidei, in sensu Catholico sint interpretanda, ut docet MenochiuS L. 2. consult. 82. Gun. O. s 6 8 6. num. 6. interpretari debent in senia haeretico, dum occurrunt vehementia indicia per ea fui sese haeresim explicatam, M sic etiam docet Pena in Direct. Coment. 3. e. verumtamen.
. Adduco in fine siequentia verba ex Bordono, tom. I, cap. 23. num. Sy. Mulieres, cautae sint, in denunciandis Confessarijs, quando eorum verba possunt trahi in bonum sensuim: Consulant viros doctos, M timoratae conscientiae, ne sine causa infamen d Confessarios, M ita dubio abstineant.
CASUS r. Cum Onufrius exciperet Gonfessonem Set mundae , lauda it eam δε pulchritudine. Quo fudito incidit Segifmunda in scrupulum , an teneatur denunciare illum t Quod quaeritur est: Quis Segismunda consulendum siui
i. T IT certa ab incertis separemus, notandum est, nu- I lio modo denunciandirin esse Confessarium, qui sermone dulci, ac suavi curat, ut paenitens pusilanitriis, M ma ximis culpis implicatus, adaperiat secreta cordis , M Oculta conscientiae suae. Verba enim suavia, non aliena, sed propri uine Ministri Domini, modo suavitas sit honesta, pura, seria, κ
75쪽
di sancta , ut post Taboada s. r. num. I 8. advertit Gaspar a Sancto Nicolao dub. Io. num. 97. Ratio est in prompsu, quia in est milibus verbis nullus animus libidinosus Confessari j ex
a. Rei p. nunc I. Quod juxta Bonacinam, Barbosa, Trullench, Dianam , alios cum Bor dono in Manua l. sest. Num. 73. Onufrius de nunciandus est in casu. Ratio est, quia talibus verbis Mulieres facile ad libidinem provocantur. 3. Res p. 2. Quod )uxta Thoinam Hurta do, Fagunde Ζ, Taboada, Sc Dei bene cum alijs, Onufrius non est de nunciandus. Ratio est, quia foeminam de pulchritudine laudare, non est ex se peccatum mortale, alias talis laudatio nunquam liceret. Immo dicit Des bene dub. 23 T. seel. 3. num. 26. quod
talis laus, neque de se est actus inhonestus, nec directus ad inhonestum. Idemque docent Sousa, Freysas, Portet, M alij. q. Resp. 3. Cum distinctione, re dico, quod si apparet finis honestus talis laudis tunc non est denunciandus. Attamen si talis finis non apparet, tunc denunciandus est Sic sentiunt aliqui cum Salmanticensibus, qui credunt, quod hac distinctione, Authores utriusque opinionis, in unum coincidunt. Hinc resolvit Bordonus, tom. I. c p. 23. num. I . quod Confessarius, qui foeminae conquaerenti de adulterio Mariti, dixisset: Tibi facit irejuriam, cum juet enis siis, m alde pulchra; non esset denunciandus. Verum qui dixisset Mulieri: Ita ρμkbra es, uete in uxorem a Ciperem, si non essem voto ligatus; de nunciandus esset: Nam in hoc casu nullus apparet finis honestus laudandi, re talia verba callide alliciunt, Sc incitant ad venerem. Uideatur Gaspar a Sancto Nicolao dub II. per totum, qui num. IO. addit, quod cum quaedam foemina denunciasset quendam Confessarium , Inquisitor interrogavit eam, quibus γerbis,
modis fuisti ab eo solicitatas Et cum illa respondisset, quod Confessarius eam vocavit pulchram, tunc Inquisitor replicavit facete: A Confessario fuiste decepta, nec in posterum pulchram te reputare debes, & quod sic irrisa, dimissa est. Casum hunc, vel similem referunt Pintre, &, Joann. a Sanct. Trinit. sect. a. dub. n. a. . ex Freytas in addit. ad Acunam q. 7. n. s.
76쪽
Cum Petronita confiteretur cum Siretito, ira sequaci, oe scurrilitas bus dedito, Ie accusavit, quod frequenter patiebatur γehementes ten tari ones peCCandi Cum eo. Sirvius enim, qui ultra dicta, bis rebus erat dialde tra ditus, tu continenti, ἔν revique aliqua consileratione,
protulit γerbum ex se ad praefata inductivum: Hispane: Cumpli r las. Continuavit foemina suam Con essimem, qua peracta, recessit; 'vim nec tunc, nec postea Confessari,s habuiset alium se movem in alta: Quae non istum, ut ipset rotata fuit, non fuit provocata per
erbum: Cum plirias : Sed ex tunc, prorsus libera mausiit a tenta-τιυnicius relatιs. Nihilominus quaerit Petronila, si tenetur ad
r. um hunc proponit Joann. a Sanctissima Trinitate, iect. 3. dub. s. num. q. & respondet, quod
consulti de hac re viri docti, judicaverunt, talem Confessarium non esse denunciandum. Quia licet verbum, cum intas, ab ipso prolatum, Videatur ex sua significatione, inductivum
libidinis, Sc luxuriosae executionis, tamen ex circumstantij Sadiunctis conititit, Confessarium id non intendisse. Ex abrupto etenim, ac inconsiderate, & quasi impulsus ab aluetudine ad facetias, M scurrilitates, verbum illud protulit, atque em-ctavit. Non ergo censendus est reus, qui ex abrupto, inconsiderare, dc quasi motu primo delinquit contra legem: Neque poena legis puniri debet, qui a culpa, sub ea ratione malitiae, qua a lege prohibetur, liber est, ut constat cap. sine culpa de reg. jur. in 6. estque communis Juris peritorum Sententia. a. Sed Gaspar a Sancto Nicolao, d Lib. IO. num. 98. ait: Quod non potest approbare hanc resolutionem, prout jacet,& concludit, quod tuo videri, praedictus Confessarius debuisset lubiri acris si inam reprehensionem aibitrio Dominorum In qui suorum, vel Practatorum suorum , dc illum obligare, ut ab audiendis Confessionibus abstineret, ut sic periculum Vitaret
loquendi talia, in Confessione. Tum, quia qui amat periculum, peribit in illo, & qui tetigerit picem, inquinabitur ab
77쪽
ea. Tum, quia Consessarius aluetus facet ijs, M scurrilitatibus, indignus est tali, M tam Sancto Muttiterio.
adhuc manemus in dubio, utrum in casu expolito, Sirvius absolute de nunciandus sit Dominis Inquisitoribus 8 Quapropter judico, si non multum fallor, quod si certo constaret tale verbum prolatum fuisse ab eo inconsiderate, in advertenter, Mex abrupto, tunc non deficere Theologos, qui ipsum a denum ciatione liberent. Tum, quia norum est illud p i incipium, quod res, quae culpa caret, in damnum vocari non convenit, e X cap. cognoscentes, D. Contii tui. Et inspecta facie calus, nulla apparet in Sirvio culpa, saltem formalis, Tum, ex illis verbis Constitui. Bened ictinae , aut cum eis illicitos, γ inhonestos hermο-nes, vel tractatus, ausu remerario habuerint. Quod autem in conliderate, inadvertenter, & ex abrupto dictum est, ausu temera rio non videtur prolatum. Accedit, quod praedicator, qui ex abrupto eructavit haeresim, non est denunciandus ut haereticus, ut communiter docent Authores.
. Dissimilis huic est ille casus, quem adducit Sousa tract. I. cap. I 8. num. Iq. scilicet, quando foeni t na in Confessione animum libidinosum, si ve circa Confessarium, sive quemcumque alium manifestat, δc Confessarius dicit ei: De hoc posΙ Cou- fe*ionem erit nobis permo; M Confessione terminata, eam ad liis bidinem allicit. In hoc casu, inquit praedictus Author, puniendus est Confessarius, ut vetus solicitatori Nam dependentia, quam actio folicitandi habet a Confessione, leti a rebus in Confessione actis, facit quod solicitatio, Confessioni non videatur
s. Noster autem Bordonus, in Manua l. laci. a. s. Dum. ZQ.
M alij judicant, quod talis Confessarius non est reus solicitationis, eo quod talia verba ex se sint indifferentia, hc ambigua ; in mo, si res bene perpenditur, videtur per illa verba aliquomodo solicitationem suspendi: Vel quod potius sint detestatio solicitationis, quam solicitatio; quae deinde, e X nova diabolica tentacione evenire potest: Quae resolutio procedit
78쪽
eXPrdis tua ejus malae voluntatis.
si solicaatio parum a Confes ne distat. Videatur, si acet
In dub. 9. supra citato circa finem: Ubi etiam atarit, quod
verba iunt ex se ambigua, M accipi pomunt in bonam par. Poterat etiam Confessarius, Confessione finita, agere vel tractare cum is mina, qualiter ab ipsa repellendus esset, vel mortificandus ille animus libidinosus, vel ille actus sugestivus. Quare cum verba ambigua sint, Sc sensus eorum sit anceps, re dubius, .Confessarius ea proferens, non est piaesumendus soli criator. T. Nota autem in fine, quod si in casu exposito Conissis aritis responderet per verba conditionata, hoc, vel simili modo: Si torus permitteret, O Sacramento injuria non inferretur, timhI anImum meum explicarem. Tunc quidquid alij dicant, esset verus solicitator in Confessione, ut post: Escobar, & Hurtado, docent Salmanti censes. Ratio est quia talia verba satis provocativa sunt ad .venerea, Sc per illa animus libidinosus Confesse sarij sufficienter manifestatur. Alij volunt, quod ut in hoc casu interveniat solicitatio, Confessarius deberet dicere:
Cum Constantinus exciperet Confessiones in Ecclisia accessit ad ejus CV essionale 'iusiana, i ius amasila: Et siletis hoc contingeret tu Cora festo e, sine simu anio Confessionem, ob aliqua, quae ei narrabit, vet
79쪽
se ea alio fonte siciebat, eam semel, O iterum objurgavit, oe de ne denunciandus Constantinus i. T si plura conglomerent Authores, pro resolutione '. hujus, vel si initis casus, respondeo breviter quod si objurgatio Confessarij revera manifestat Zeloti piam, sine dubio de nunciandus est. Autumo, quod o nati es debent id affirmare, nam in tali casu verba objurgantia incitativa sunt advenerem, M ad amorem turpem continuandum, ni rectet notat Ioannes Sanctus in select. disp. II. num. 32. 2. Si autem objurgasio nullam Zeloti piam manifestarer . 8c alias esset licita, de honesta tunc de nunciandus non est, inquit Taboada g. 2. num. 2 o. quia tunc Confessarius suo muneri debite, ac licite satisfacit, Sc Zelo zelat pro Domino. 3.. Idem Videtur dicendum, casu quo objurgatio Confessari j foret, eo pra cisse, quiae alter cum quo foemina turpem communicationem habet est rixosus, mendax, vel malae famae, M imminent i Uanaala, gravia incommoda, aut aliud quid simile. Si enim in his nullum verbum allicitivum, directe, aut in directoe profert, alienae VidenIur a solicitatione. Tum, quia praedicta objurgatio ex te ad venerem non tendit. Tum, quia Confessarius movetur ad illam, ob motivum honestum, conveniens, M licitum .. . Multo minus de nunciandus esset Confessarius, qui procuraret amicitiam foemina , non manifestando se finem inhonestum habere in tali amicitia, etiamsi diceret ei, velle ita suam domum adire. Haec enim, absolute sumpta, licita, M honesta sunt, ut observat Gaspar a Sancto Nicolao lub. v. num. 69. citan S Souiam. Sed ego addo, quod licet haec licita, Schonestae sint, tamen periculosa sunt in Confessione, conleque Lerque, maxime cavenda a Confessarijso
Romualia nobilis, re Mara ut honesta, post inceptam Cons Jῖο--tusio, eum at turpia prουοcaγit, ob quam nefariam a diis
80쪽
curans, ιterum illum turpiter allexit, dicens ei, quod sola, si eo mire in domo manet, quod eum in ea sperat, ut dormiat cum illa; concludit interrogando: Vis, Dei non Sed eccet Intra vir Diabolus in cor fulij, o respondit ei: Uolo: Statim recessit foemmina, quin Sacerdos dixis et ei aliud ,erbum, quod neque e re ic, ne interpr et ali e aliquid turpe redoleret. Quaeritur: An Romu0lda tenea tur tutium deuunciare, stipe rem cum ea habui et, si νe nora
r. Redo, quod pro resolutione hujus casus, longo calamo oportet uti, ideoque notandum est 1. dubium hoc non procedere de solici latione mutua, quosnniam
definitum e set iam a Sanctissimo Benedicto XIV. Denunciandum esse Confessarium, etiam si solicitaris inter sarium, in paeniten..
a. Notandum est 2. neque hic praecis te quaeri An denunciandus sire Confessarius solicitatus, a poenitente, si consentiate Scio quod Thomas Hurta do, Joannes sancius, Homobonus, Bona cina, LeZana, Acutia, Portet, Hieronymus Rod rigueZ, ω
Grassis, absolute affirmant, Confessarium consentientem soli ei tationi, non esse denunciandum, teste Taboad F. 7. nurn 's. tibi dicit, quod istam opinionem probabilem, & tutam censerunt Diana, Sc P rinis apud Nuno; id ipsum docet Donatus, 3c ex preis ius Pelli Zarius tradi 8. cap. 6. num. 26. 29. Hanc sententiam ut probabilem quoque docuerunt Dei bene dub. 2 Π. secl. 7. BOrdonus in Manua l. se l. 2 F. num. 169. & fuin suis to m. I. cap. 23. a num. 72. M pro illa stant Sancta rellus, Bossius, M alij plures. Quorum omnium, ratio mihi robustior est in promptu, quia Confessarius solicitatus, dc consentiens, non allicit, nec provocat, sed est allectus, M provocatus. 3. Video tamen, his non obstantibus, quod sententia a firmans talem Confessarium denunciandum esse, fere ab omnibus modernis, quos viderim, docetur tan ablolute, ut de probabilitate contrariae opinionis, vel dubitent, Ve' parum curent,