Enchiridion canonico-morale de confessario ad inhonesta, & turpia solicitante: : nec non de decretis, & constitutionibus pontificijs ad hoc nefarium crimen exterminandum emanatis.

81쪽

at praeter Gasparem a Sancto Nicolao, 8c alios, videri potest

apud Hebas de Poenit. tract. cap. 67. qui hanc opinionem vocat nunc temporis communiorem, cum Trimarchio, Esco bar, Corro, Nuno, Sc Diana; sicut , dc apud Salmanti lances ς p. q. punct. 3. num. O. afferentes, quod interminis Constitutionis Gregorianae haec opinio est ut verior habenda, cum Confessarius consentiens habeat sermones, vel tractatus in ho-nzstos cum poenitente. Nihilominus, plures ex Authoribus,

supra citatis pro parte contraria, post Bullam Gregorij XV. scripserunt, Sc praedictam clausulam intelligunt de illicitis, Minhonestis sermonibus, vel tractatibus, quorum Confessarius est Author, ut videri potest apud Bordonum; Ac ex modernis id ipsum docet Giribaldus de Sacram. Poenit. cap. I'. dub. . q. Carena pari. a. tit. 6. agit de hoc dubio, Sc aliquantulum se inclinat in opinionem affirmantem Confessarium solicitatum, dc consentientem, denunciandum non esse, quatenus in fine addit, quod haec difficultas est admodum gravis, Mquod pro ejus decissione, convenisns essat consulere Supremum Senatum. D. Franciscus Verde in Anace phaleos opin. prohibit. tract. 9. g. I 3. a num. 336. 8c cum ipso Torrecilla in Encies opedia, tom. a. verbo solicitatio, testantur, quod consulta fuit jam super hoc dubium S. Congregatio S. Offiis ci j ab Archiepiscopo Mediolanensi, interrogando: An poenitens cogendus sita ad denunciandum Confessarium a se solicitatum, Sc sibi consentientem' Responsum autem fuit Feria .die 22. Augusti 1668. his verbis: Sacra Congi eratio dixit nomesse cogendum, sed remittendum ejut arbitrio, juxta decretum sub dieas, lannuaru i 62 Vide Append. a. in fin. num. I 2. s. Hinc displicet mihi, Valentinus a Matre Dei, qui opinionem liberantem poenitentem solicitantem Confessarium, ab onere denunciandi eum, casu quo sibi consentiat, improbabilem vocat. Minus mihi placet Bezerra afferens, dc non pro bans in explicatione Benedictinae =. a. num. 2 3. quod haec opinio per dictam Constitutionem damnata est. Vide infra disp. s. casu s. num. 3. Sc s. Hoc ni fallor, examine eget lo-

82쪽

quendo de Confessario mere consentiente solicitationi poenitenti S, quin mutua solicitatio interveniat, si ve absque eo, quod Confessarius etiam poenitentem solicitet, neque ad majus, ne que ad minus peccatum.

Hetb S, civ xo cap- ώZ. testatur, quod praxis Sanctae I quisitionis Hispaniae est. Eonfessarios consentientes, si a poenitentibus solicitantur, punire. Verum, cum hic non agamus

de praxi, sed solum de probabilitate opinionis, etsi talis praxis laudabilis sit, non propterea probabilitas contrariae senten tiar destruitur: Quoniam probabilitas opinionum pro foro conscientiae, non fundatur in praxi Tribunalium, sed oritur ex jure; dc quando jus non est certum in contrarium, proba bilitas non inficitur, ut etiam amplius constabit. T. Non ignoro, quod Gai pax a Sancto Nicolao in Srnops dub. 6. ubi quaerit, an sit de nunciandus Confessarius, qui praetextu Confessionis vocatus a foemina se infirmam simulante, M ab ea solicitatus, ei consentit metu infamiae, eo quod illa superaddat, se exclamaturam vim sibi ab illo inferri, nisi consentiat ; asserit num. sa. citans Cardin. CoZZa pag. J8. quod hic Confessarius de nunciandus est, Sc quod ita decisium fuit a Supremo Tribunali die II. Februar ij ann. I 66 . qua decissione attenta, contraria opinio non est probabilis. Sed cum responsio Sacrae Congregationis supra relata sit posterior, scilicet, ann. 1668. si credendum est citatis Verde, de Torre-cilla, opinio talem Confessarium liberans, non est improbabilis in vi dictae decissionis. 8. Hinc locum videntur habere fundamenta, quibus fundantur Assertores ejus, scilicet; quia cum in hoc casu, nullum

conficiatur Sacramentum, nec datur abusus Sacramenti, nec Sacramento sit injuria. Tum, quod metus gravis, Sc cadens in virum constantem excusat a denunciatione: Quia viro pro

bo gravior est honoris 3 actura, quam ipsa mors. Nihilominus ego majorem difficultatem recognosco in hoc casu, quam in casu mere, M praecisse consentientis; quia hic Confestarius simulatione Confessionis libidinem expleret. Neque iste est me

83쪽

re, de praecisse consenties, sed est fornicator sub Confessionis velamine; M omnibus notum est, quod aliud est consensus nude sumptus, aliud vero opus. Hinc Sanchea in sesectis disp.

LI. num. 'O male citatus pro parte contraria a relato Calpare, dicit se mirari, quod Bonacina disp. 6. pumst. 3. nusn. IDM Sousa , qui post Bullam Gregorianam scripserunt, sequuti

sint Acunain, dc Grai fium, qui iudicarunt hunc Confessarium denunciandum non esse. Et stante Benedicti na, dificilem, judico salem turpem executionem, sine solicitatione mutua. Quaere me in prelenti dubio Doctioribus subjiciendo, 8c reverenti animo venerando quodcumque Decretum, seu legem Superiorum Praesulum, quae me posit latere; quia tamen principalis difficultas casus praestentis, ob circumstantias, fit longe distinista, ideo. 9. Notandum est 3. quod si Romualda in nostro casu vult omne jus suum renunciare, Sc denunciare Iulium, tunc nulla difficultas offerri se potest, ut de se patet. Difficultas autem in hoc maxime consistit: Quid ei consulendum, vel jubendumst, ipsa interrogante, an teneatur denunciare Iulium, δί alias serio afferente, quod nullo modo vult minimam famae suae

pati jactura mi Et in hoc sensu.

Io. Respondendum mihi videtur, quod Romualda, non tenetur denunciare, adhuc praescindendo ab his, quae dicta manent, in nota a. Ratio est, quia ut liquet ex facie casus, haec

Mulier non potest manifestare delictum Confessari j , quin

etiam manifestet propriam turpitudinem, infamiam, dc crimen; atqui ipsa, alias nobilis, Sc honorata, ad hoc non tenetur: Ergo neque ad denunciandum. Probatur maj. Confessa rius solummodo dixit, nolo, quod verbum cum in differens sit de se ad bonum, δc malum, in casu nequit ut malum , dccriminosum haberi, nisi referatur ad impudicam solicitationem, qua Mulier Confessarium allexit, dc provocavit.

tur propriam turpitudinem aperire, Sc se infamare, probatur ex Sententia lurisperitorum satis communi, a Terente, quod G a. testis

84쪽

testis non potest interrogari a Iudice, neque interrogatus te netur respondere, de illis, quae detegunt ipsius deli mi Dequo videri potest Reifrenstuet, lib. 2. Decretal. tit. ao. A Inum. 22. Ergo multo minus tenetur ad illud sponte aperire. Unde arg. C. quis aliquando F. His aut horitatibus, de Poenit. dist. 1. dicitur: Non tibi dico, ut te prodas in publicum, neque uere apud alios accuses. Et Can. nolo I O. q. I. Qui neqlirit famam Dam cruietis est. - Δ . Et roboratur: Nam foemina non tenetur denunciare, quoties ex denunciatione timet prudenter infamiam sibi sequendam, ut praeter alios docet Illustris imus Acuna, quaest. 19. num. 9. 8c ibi ejus additionator Freyras num. II. sicut,& Bordonus in Manual. num. 176. Atqui in casu posito, Ro- inualda infamaret se, solicitationem suam impudicam revelando: Ergo non tenetur ad hoc.

13. Scio aliquos judicare, quod in causis fidei tenetur testis propriam turpitudinem revelare. Sed Carena pari. 3. tit. 7. F. II. num. 7 . dicit, quod cum hac opinione transit fiadet favore, sed cum magna trepidatione conscientiae; quia ei repugnant Omnia principia juris naturalis, & civilis, seeundum

quae, nemo cogendus est propriam turpitudinem manifestare: Et contra eam militare Decretum Sacrae Congregationis Sancti Officij de Urbe, in quo praecipitur, quod Mulier non interrogetur super suo consensu, licet Confessario solicitanti consenserit. Ergo minori titulo poterit cogi in casu controverinso, ad revelandam suam lascivam provocationem, ut malitia verbi, Dolo, a Confessario prolati, dignosci valeat. Videatur

etiam Taboada S. IO. a num. Is I.

I . Et si replicas cum Bona cina, p. 3. num. II. SI Escobarpari. r. q. s. 3. I. num. 3 P. Quod bonum Religionis, 31 Sacramen ἰι Poenitentiae, praeponderat damno, Sc incommodo, quod timet poenitens; Sc quod de nunciario sit secreto, ita quod numquam manifestetur persona de nuncians, propter quod intimatur abjuranti Bulla, si de protegenάis: Ad hoc res p. citat. BOIdonu. num. IZZ. quod hoc argumentum . fac ic pro casa

85쪽

haeresis formalis, non vero pro casu solicitationis. Et hoc ideo, quia haeresis temper serpit: Non vero delicta suspicionem de haeresi inferentia; sicque dispositio loquens de haereticis, non comprehendit suspectos de haeresi, ut ipse probat in eodem Ma

is. Ex dictis manet resoluta illa quaestio: An de nunciandus sit Confessarius solicitatus a poenitente, si taceti Eisi enim non desint, qui afferant, quod de nunciari debet, nisi ob verecundiam, vel pulit animitatem tacear, eo quod qui tacet con sentire videtur; mihi probabilius videt ar oppositum. Tum, quia qui tacer, nec fatetur, nec nogare videtur, zX cap. qq. de Reg. jur. in 6. Tum, quia non est novum apud Juristas, quod in odiosis, & perjudicialibus, taciturnitas habeatur pro di sensu. Tum, quia licet demus, quod tacen S, consentiat; ramen non est adeo indubitatum, quod mere consentiens debea de nunciseri, modo ex parte sua, nec directe, nec indirecte poenitentem alliciat.

CASUS 6.

reficencia selicitata in Confessione, vel immediate ante, et poli Con- fe sionem, aut alio modo ex relatis in Bullis, Confessario sobcitanti c6npensiit, σ cum eo turpiter egit. Hinc Cum conpensus suus mainua Cou- fusilone ipsam afficiat, quaerit: iasn teneatur illum denunciaret

affirmative, M sententia oppossita nunc dam nata est a SS. Benedicto XIV. in illis vel bis

Constitui. Sacramentum Poenitentiae: Sirie sesicitationi paenkens consensierit; sit e come um minime praei iterit. Quare, etsi semel Mitte tum allegaret i Ilud principium: Nemo tenet hir se ipsum prodere ; in quo praecipue fundatur Opinio proscripta , nequit Confestarius eam absolvere, si non de nunciat; quod jam ante Constri urionem Benedicti nam, per Edicta Sanctae Inquisitionis, pro Viuina erat, i 1. Con tu tendam tamen est ei, ut consensum suum non aperiat, seu quod manifestet solici alionei a Confessarii, propitum

86쪽

prium consensum reticendo. Immo Consultum erit ipsam ce ii orare, quod Domini Inquisitores, de suo consensu non curabunt, neque ipsam, neque Confessarium, de hoc interrogabunt: Et quod licet a Confessario reveletur . non scribetur in Processu: Quoniam sic declaratum fuit a Sacra Congregatione

Sancti Officis de Urbe colam S S. Urbano VIII. die a T. Septembris ann. I 62q. Uno verbo: Dicendum est ei, quod fama sua. nequaquam peribit, cum honori ejus suffirienter provisum sit consequenterque, privatam esse ut absolvi possit, si non de nunciat Confess muria, cujus solicitationi consensit. 3. Dices: Monita Crescentia de his omnibus adhuc magnam difficultatem objicit ad denunciandum, dc de nunciare re nuit. Quid ergo iaci et Confessarius ξ Responsum praebent sequentia verba Sacrae Congregationis relatae: G Υ quando et penitente zoda via prestitiere en ta misma renite nota, N. S., , se contenta, que det Obispo, o dei In qui sidor, se de aut ho- , , rid ad at Confessi,r de recibir por es crito, y con juramen is to la de nuncia. Y si amas delas cosas dic has ocurriere otro, , c so grave, para et quai no se pue da persuadir at peniten- , , te, que de nunc te, quiere su santidad, que se e scriba aqui, , , y se e spere la respuesta, y en tanto se sobres ea en ta abso- , , lucion. Loquitur hoc Decretum in casu, quo poenitens consensit Confessario solicitanti, 3c potest legi integre apud Torr cilla in Enciclopedia su p. citat. a. num. 2 F. Sc apud alios, quos ipse citat.

CASUS 7.

Cum LM inda confiteretur cum Ambrosio, accelsit ad eam Verinitanus confessarius, ractus turpes habuit cum ea; vel alio modo eam ad turpia pro Ocaγu. Manet obligata ad denunciundum illum'

I. E p. negative; quia in tali casu Vespesianus non solicitavit Lucindam, ut Minister Sacramenti Poenitentiae: Et Constitutiones loquuntur de Confestario solicitante, ue Ministro. Idem dicendum esset, casu quo Vespesia

87쪽

nus, vel fortuito, vel ex industria, audisset peccata turpia, quae Lucinda retulit Ambrosio, dc postea solicitaret eum. Ratio est, quia in dicto eventu, de materiali se habet, quod Vespecianus sit Confessarius, ut Potestat. docet Gon Zale Z Matthaeo

de Poenit. M. 22. num. 3II.

a. Nec dicas: Vespesianus in casu est Sacerdos Confessarius solicitans in Confessione: Ergo est denunciandus. Res p. neg. conseq. ex qua ratione distingui potest antecedens: Nam licet sit materialiter Confessarius, non tamen est talis foran aliter, nec Minister Iacramenti, ac proinde reputandus estae si esset Laicus.

O unius ad Dusti m pergit, ut sibi conferatur Curatus Examina intores 'vero, ut instructi de Uus seu cientia reddantur, interroganteum primae An sit denunciandus C essari G qui oemtentem oppressseum per somnium, artem, γ et maleficium, turpiter in Ioufestiuo cασα novit' a. An sit denunciandus Confessarius ab illo, qui audit, vel νι it eum paenitentem solicitaret 3. Au douum in Seu sepone tribuere

poenirenti sit solicitatio denunciundae

Esp. I. Joan. a Trinit. dub. 8. num. 2. talem ConM fessarium non esse de nunciandum, modo foetuina copulam sentire non valear; quam sententiam, praeter Sanctium, Trullench, Sc alios, tenet Dei bene sect. I 3. petit. Gestque fundamentum: Quia in tali casu poenitens est incapa tentationis, ac provocationis, non minus ac si esset mortuus vel lapideus, consequenterque Confessarius non est solicitator sed fornicator. Unde, licet abutatur Sacramento fornicando non abutitur solicitando: Et licet laedat poenitentem in gene re naturae, non tamen laedit in genere moris, seu in anima Iu ipium docet Vidua per plura rom. a. Parit. 6y. fol. 289.

Sed verius respondet Salmanti censes punct. 3. . . r. n. 37. hunc Confessarium esse de nunciandum. Ratio autem ju. opinionis, quae est communior, est in promptu: Quia hic Con

88쪽

Confessarius opere solicitat, & tractatus inhonestos haber cum poenitente, dc temere ac fatue injuriam Sacramento infert. Hinc multo magis de motandus esset Confessarius, qui poenitentem maleficio provocaret, sive hoc consistaret in certis verbis, sive signis, sive pulveribus, ad accendendum in eo ardorem tibi. dinis. In quo casu, cum hic poenitens sit capax provocationis, id ipsum at firmat Joann. a Trinitate dub. I O. num. 3. . Ad a. resp. Bordonus, quod si Mulier, quae confitetur, surdastra sit, & lolicitationem non intellexit, tunc non recte dici potest solicitata, cum non habeat cogitationem verborum. Quare in casu, nec datur proprie solicitatio, neque obligatio

de nunciandi. Sed Potestas cap. Io. quaest. I. tenet ut verius

de nunciandum elle. 8c sic videtur colligi ex responsione pra cedentis dubi j. . Ad 3. affirmat Trimarchus apud Del bene dub. a 3 sect. 3. pet. 2. esse silicitationem, maxime, si poenitens non est pauper, quia dona magis alliciunt, quam verba. Negat Boris donus in Manuali sect. 2 s. num. 9 I. quia dona ex sua natura non ordinantur ad venerea: Quare si postquam Confesssarius dedit pignus poenitenti, domi, vel alibi illum non solicitat, non est denunciandus. Det bene viam mediam eligit, asserens quod Confessiarius denunciandus est, si donum est magni valoris; nam tunc collatio doni est palliata, dc amphibologica solicitatio; & sic sentit Diana apud citatum Bordonum, qui nihil minus asserit, quod persisti in suo dicto. Verum, quia ad foeminam alliciendam turpiter, sufficitra musculus florum, in his temper attendendum est ad intentionem, Sc finem Confessari j. Et si apparet, quod nullum finem

turpem habuit, nec intentionem parvam, non videtur denunciandus; dc multo minus si donum est religiosum, Sc spirituale, atque ex se, M ex intentione dantis, ordinatum est ad de . Votionis a ument una. Videatur, si placet Hebas de Poenit. cap. 6 s. ubi ut probabile docet, quod collatio doni, etiam non parvi, non constituit Confestarium reum denunciationis, etsi postea domu vel alibi tolicitet, modo non dicat, quod donum

89쪽

rribuit propter hune finem: Quia potuit donum ex liberau

i te primo conferre, dia postea solicitare ex nova intcntionς.

CASUS P.

P0 Apollonism sequitur in Synodo Homιbonus, . interrogatus fuir primo: An Confesartur petent pecuniam a poenitentibus, pro virilis seusam pae fit denunciandus' a. An consulere homicιdium Mulieri cara .iμgara, sevi propraj Mariti, solicitationem arguat' 3. An denuncιaα- sis sit Conse artus docens conjugorum actus ruses, cum pro prio Marito excercendos. I. τ' Esp. ad i. quod si Confessarius manifestaret rce nitenti finem turpem petendi pecuniam, si ve hice fiet ad conteruandam amassiam, sive ad aliam foeminam io licitandam, tunc denunciandus esset; nam talis tractatus revera est inhonestus, de turpis: Sicut etiam esset, si peteret domum poenitentis, ad tractandum in ea turpitet cum alia persona, M hoc poenitenti manifestaret. Constat ex illis vel bis: in Onesta sive inter st, si e cum alijs, qμstmodolibet perpetranda. a. Casu autem, quo Confessarius nullum finem tui pem poenitenti manifestaret, in petitione pecuniae, non desunt, qui asserant adhuc de nunciandum esse. Ratio hujus sententiae est: Quia si Confessarius peteret a poenitente, ut persuaderet aliquam foeminam ad hoc, ut turpia excerceret cum illo, de- nunciandus esset; atqui foemina fortius perivata manebit per ecuniam, quam per verba Ergo denunciandus est, si petie

ecuniam.

3. Oppositum vero docet Hebas de Poenit. cap. 71. post Hultadum, M Sousam. Ratio est: Quia hic Confessatius ad nihil inhonestum, ex se solicitat, neque aliquid turpe tractat. Enim, solum solicitat, de tractat, ut pecunia sibi donetur, Scdonatio pecuniae servire potest, vel ad debitum solvendum,

vel ad aliud opus bonum. Ita etiam Bordonus tom. I. c. ab . num. 62. M it. Manuali sect. 2 s. num. II 6.

90쪽

si Confessarius consulens mortem Mariti, dellaravit foeminae, intendere majorem libertatem, ad tractandum de inhonestis cum illa: In quo sensu, amplector sementiam Trimarchi disp. I . num. I 2. Verum si confessarius nihil Mulieri declara vix,

tunc negative respondet Ford onus tom. I. cap , 23. num. 6o.

Ratio est, quia homicidium. non est formaliter, neque virtualiter folicitatio, cum nullum habeau respectum, vel conexi nem cum illa. Et addit, quod hoc procedit sic, etiam si nostea Mulier sui corporis copiam Confessario faciat. s. 3. rei p. Gaipar a Sancto Nicolao dub. q. num. 42. Em incntissimo CoZZa , quendam Confessarium , cui in Confessione . Sacramentali docuerat Mulieres modum se habendi cum suis Maritis in copula matrimoniali, punitum fuisse jussu Alexandri VII. pinna cδrceris per quinquennium, Scdςclaratum inhabilem in perpetuam ad audiendas Confessiones. Quare praefatos modos turpes conjugatas docere, tracta tus inhonesti sunt, A sic praeter alios docet Taboada F. t.

'en , quod interrogare foeminas conjugatas, vel meretrices, de turpibus actionibus peccaminosis quas exercuerunt cum Marito, vel Amassio, hoc non est tur- modos docere: Et multoties finis licitus, honestus, immo. M obligatorius apparet, ad has interrogationes faciendas, qui omnem suspicionem turpitudinis, relegat. Non enim semel accidit, quod Mulier, alias vafra, tam verecunda, vel timida sit, in manifestatione suae conscientiae, ut neque substantia, ne que species peccati, detegi possint per interrogationeβ generales, etsi ipsa neque circumstantias, quas aperire debet, ignoret. In hoc enim casu, praeterquam quod nullum fit periculum docenat eam, quod nescit, potest cum maximo fundamento

timeri, quod sua Confessio sit sibi confusio, quia diminuta, Asacrilega, ut saepi's experien ta probavita Quare interrogare

forminas in simili eventu magis clare, quam Confossarius solet, non erit curi'sitas, sed charitas, nec tractatus turpis, sed

Mis isterij adimpletio, modo interrogatio metas honestatis non