장음표시 사용
311쪽
quidem aliquid, quod sinevita haesitatione recipias: aliquid , tamen etiam , de quo dubites. Vinum i ubi inclinarit iam 'morbus , dare tutum est , atque ad reficiendas vires om-. . nes magna antea perturbatione Concussas, Vtile. tunc veis: mi etiam salsum utile est ventriculo , quod saepe ex aquae. potu ι atque ex sorbitionibus Ianguet. & non temere eiu scemodi vinum interdicitur insuetis, quod infirmum adini huc ex transacta morbi violentia corpus, ad insueta tran- .smittere non sine periculo em Sed quod εο plurimum, de ante cibum det si hoc sane quam habeat rationem, a obscurum est .. Imippriculoso enim morbo, atque , Ut ait relianus , nudis, .& sitientibus visceribus, alsimplum vinum facile neruos , ac mentem serit, nis 'eius impetus praemisio cibo retardetur . quod si id etiam salsum sit . quia tale in , sitim sedare non potest , imo vero ad aucto cal ἔς , α acrimonia, itai re, i Caeterum ad vinum maritima aqua. diruendum uino ovici quoque, non eadem semper omensura sumitur. quod autem plurimum dilutum est, neque generosum esse potest, neque tam prompte in neruos, & CM .put serii. Et est id quidem ob salsae aquae mistionem minus ad sedandam sitim aptum, eo quod diluitur. dulci at abste gente facultate pollet, quo nomine , biliosos humores si ventriculo insideant,ex eo in aluum detrudens, soluta etiam aluo
abolere sitim potest,relicto ventriculo, ob paries in salso h more tςrrenas, robustiore . Vtergo hoc quis assequatur, ut neque paucum, neque cum cibo sumat, est opus. cx pauco enim paruus,& cum cibo retusa illius a cibo facultate, etiam Bnullus espciuscemodi Puctus potest. Nunc ad Heraclidem. Quςm, quia, ubi non ex picthora, sed exca chymia ortum habet hoc malum,clysteri ex purget, de aquam largius det pom andam , non ego quidem ausim improbare. Quando enim
312쪽
non sine bilis in caput irruontis copia aliqua, hic est assectus; μ' quod ita irruit, clystere reuellit. aqua vero epota largius potest,rion bilis modo acrimoniam retundere ; sed etiam, si frigida sumatur eum humoIem crassesac re: 'rio aulcm modo seu calida .seu fiigida sumatur, laxam aluum, & humorem, qtu in superiora sertur, aluo exturbare , Non ergo incurabi sum aflectum reddit, ut illi obirat Auxesian . De mulso autem vino,quod aliquando concedit;licet,quo tempore da- is dum si non scribat, aequum tamen est, ut non nisi inclinan. B te astectu concedere existimemus. In vino certe dando pr Cipitcn illium nullus merito dixerit. quando primu dilutum dat, postea etiam meracum. Εκ propositis, ad recte danduphreniticis umum obseruatio taedebet, tum affectuum prae-iter naturam,tum agri naturae. In illis , ubi synaptomata in imolestiora urgeant, syncopa, sudores non roseidi, sed exoI-iuentes: ubi febris non plane aestvota, ac vehemens, 5 ubi morbus declinet In aegro, ubi corpus squallidum, & adu-,
D stum videatur, ubi vires languidae,os ventriculi na ura imbe iC culum,&frigidus ventriculus, &. aeger per sanitatem Vini aui. dus sit. in his vini usus admittitur . sit vero id, ut ait Paulus, tenuC, dc parum aqua serens. adde dc paucum.
PHR SN avr D r assinis est melancholia, insaniae species. In qua Cessus lib. s.capali 8. licet in insania omni absti- - nendum a vino statuat,excipit tamen ubi sit a metu. Aretius D primo de curat. diut. morb. cap. 3 absolute in melanchesia postquam aeger purgatus est,a bstineo parum dat vini . GaI limus lib. I .cap. I7. in melancholia , quae a boni, α acriori
313쪽
dat. Sed a balneo statim,ab eo cauendum iubet,atq; aquam tepidam dandum. Non parum igitul hi dissident. Sed rem
ipsam spectemus. In melancholia omni vitales uniuersalesiaque species atro tetroch vapore insccti sunt,atqi eo sicco semper, nunc autem frigido, a naturali atro humore, nunc calido, ab exusta bile, aut sanguine. Affecta pars caput est, quaqua valde illi cor consentit. Qui curare hos affectus velit,tui maercere prauos eos halitus a capite debet, tum ipsos te inpeqrate calidis, atq; humidis temperare Auersione in vari js qui- Bdem praesidijs moli ut medicus: sed eorum maxime alimcnatorum abstinentia , quae caput repleant. Trplo aut m Praxi piae vinum. Vniuersiis igitur a vino Caucntam, ne replea tur caput: atque ita rectu imant amaronari inrordicit urivim Celsus. elccipit e uia quail uicta. inrcfligo si ab exturiori cari si ortum habens non habeat anteriores, quae iuuanc; alioqui
recticulosis addit audaciam. At in vaporasa genere longe Cpromptius in caput irruunt , qu raci tres m cal diores sunzy Dquam qui frigidi . ubi illi' igitur exuberant, amnino ab e duin vino; n si usus aliud postulet. cst velo id,si Lite vires oti inediam sint imbecillae,quam melancholici saepe incurrunt. at si vapores sint frigidi,abstinendum aqua, de utendum Vino. maxima autem ex parte a seigidis humoribus hic a flectus pedet : ut propterea abstilute de 'vim in ipso, ut audiores cc ' sentiant: sed tum imbecilli, quare Tralliani Chrysalticu tui
se arbitror: tum modici, ac non aceruatim, n q; extra cibum
sum iriesquale neq; Iaretit capqt calore,neq; in Vmire fluitans vaporos in ipsum mittat. Quale autem vinum: conueniati aperie Ahtitis thi cap. 16. docet proponens tenue,albi , non valde vetus: α Paulus lib. r. cap. I A. interditam crassum
314쪽
De potu in morbis .i Lik III. s
. & nigrum,ut quod acrum humorem gignit. Praetereundum δε non est, in Tralliano mendum esse, scribens . n. vini si usus postulcet, 'sattici modicum dandum, subdit, in huctus inopia, ipraeterri ea debere intelligi vin y quae nihil adstringo τις habeat. legendum qui11bnnihil adstringens habeant. reddit. n. causam, ne ipsa ad caput vapores transmittant. constat auteca transmittere, quae adstrictione carent. Est & illud in e dem scriptore animaduersione dignum,quod a balnco interis dicit vinum,& aquam dat tepidam. Sed quorsum a balneo a potu S,& cur non vini,sed aquae, S cius tepidae 3 An quia balneo, quod calidum esse oportet caput quoque in calcscere neeesse est. sequi autem balneum sitis solet. quam qui sedari vino velit fiet,ut calfactum iam caput, vino quoq; epoto ma gis calfaciat Recte ergo dat aquam, ut ne caput incalescat, imo vero, ut a balnei calore releuetur hic Aurelianus in epile-psa,post lauacrum, quo seruor ut ait ex capite releuetur, . . dat aquam. At cur tepidani Non obscurum est, tum laxari balneo corpus, tum frigus si in laxas partes incidat, altius C subire, non sine insiti earum caloris damno . euitanda ergo a balneo est frigida, quia non modo, ut Asclepiades, rcserunt Celso lib.'I. cap. s. venientibus a balneo sit inutilis, sed quia perniciosa.
wxANcia Oxi Aa affine vitium est comitialis: affines ita ut alter in alterum sepe degeneret. Sum his ergo communia presidia aliqua ut mox videmus . Nuris autem, quum hic affectus pueris sit frequens, his adhuc lactentibus. Aurelianus primo Tard.paghap. 4. in os mulsum tenue distil iasinon cofisertim', sed paulatim ι ut ne spirationi incommin
315쪽
det. Addit, soluta accessione dandum lac caprinum,dehine admouendum nutricis inamar, papilla melle illita . Iubet etianutrice vino & carnibus abstinere, facili autem cibo nutriri, Δ interea mulsum sumere . . Est hic Mem ambigui liquid. Quum . n. mulsum primo instillat, mox soluta accessione lacidat caprinum, proponere id mulsum in accessione videtur. quod est valde importuno tempore,quo A aegel conuellitur,&ori spuma assiuic. Sed etiam mulsi compositio ex melle
vino vetere, austero, in hoc mali genere, ob cssu tio' nem in caput, suspecto. Verum epileptici accessiones Don, ri. raro protrahuntur. Ita Vt sedato etiam conuulsorio motu, si i 'iu im torpor, immobilitasque corporis totius superstes, possit, de vitὸ,praesertim in pyeris dubium parere, quI. n. a picuj a. in Iauces per accessionena expressa , ob musculorum, qui ad cassunt parces, imbςcillitatem communem etiam toti Gorpori non facile fcxxtrisant, imo vero periculum in VrrpN ne perst g ulmosoqi illo luin .ore spirationis mcatum Obstruc- citi, tu vocenturi, in his auertendum statim id periculum est, non soluta ςxiam prorsus accessione, mulsi ergo dissupantis, &detergentis remedijs aliquid in fauces instillati sed id tenue, id est, sui arbitror aqua besse dilutum,qua &fluidi in id redditur, alioqui lentum ; & vini vis frangitur. At *luta plane
accessione hac,dat caprinum, ipsum quidem etiam ad detergendum non imbecillum,famili rius autem mulso, atque ad nutritionem aptius: nempe, quum eo tempore buccarum, aelinguae musculi epileptica conuulsione sint, vel humore aliquo ι uti, Vci delatigati, sugere ex mamma lac i 'fins non Dpotest. Eius autem partis in bus detersiis, ad nutritati lac
transfert. quod, ut sit succi optimi, dc minime crudi, γnutricem. bis concoctu iacalibus iubet. Dat autem Uu bib dum mulsum non temere. euitandum .ia. Vinu Π st
316쪽
De potu in morbis. Lib. III. ar
quo excixantur vapores in caput.& ventriculi tamen ob con-
coctionem habenda ratio est,cui non incommodum mulsum est,importuna esset aqua. & retinet quidem mulsum vini vitium aliquid, at sine essumationis periculo est, si tenue reddatur aqua, Vt reddendum est, quo potui sit aptum. Fortasse autem mulsum in Aureliani scriptis mendosissimis irrepsit promulsa. in hac vero minus esset suspicionis. Sed accedamus ad aetates alias. Qui hoc. a flectu laborant, ijs idem Aurelianus, ut in melancholia quoque, balneum proponit, scri-y bens,in prima,& secunda diatrito,& quousq; somnus suspem
sus,vel concisiis, torbulenta insomnia; aut grauitas, Iorporue, aut dolar,aut punctio. in corporis parte aliqua adsint; capitis,& totius corporis balneum proponit. ab eo autem aquam dat bibendam, dchinc cjbum varium simplicem ex media qualitate confectum . Ea ubi non adsint, dc omittit balneum, Mvinum cum cibis dat leue, ac paruum, aquatissime temper tum, ad semunciam,vcl unciam. Siq in tertia quoq; dia trito C balneu vino coniungit:& s no recurrat assectio, ad consecta
vitae rationem traducit. At si vitium protrahatur, tunc alia
quidem proponit, sed id maxime via Iino abstineant, Zc per
interualla etiam ab omni cibo, maxime, ubi ex signis aliquib. veluti ex noctis anxictate, suspicio sit suturae accessionis . tunc .n. die una abstinendum, sequentibus vero cum paruo cibo &cum aqua agςndum. Addit alios tempore dimissionis, vini carnisque abstinentiam continuam unius anni spacio imperare quos non probat, quia liugis aquae potatio' corpus demissum D facit, sicut Sc relictus carnium usus. In hoc ipso malo Celsus lib. 3 .cap. 23 .sugiendum ait solem,balneum, ignem,omΠtaq; calfacieutiy;S frigusqMoquc ac Finum . neq; Illa aqua Vicini dum in potum, nisi decCcta. Conueniunt hi igitur authorcs in luspicione a virio, licet Aurelianus eius aliquid interpoDLte Pri
317쪽
tempore remisionis,Celsus absolute renuat. Differre ope te videntur in balneo, quod ab Aureliano proponitur, a Celso prorsum damnatur. Verum, an balneum a Celso non improbatur, nisi calidius t culistis calore incalescat eaput, eiuLique excrestenta fundantur: quae dehinc diffusa in ccrebri an tortorcs posteriores'; sinus epileptici casus sint causae Z Autealianus vero consulit de temperato balneo, quo tantum coquaturtemtararenturq; inutiles ij succi,non etiam incalescat caput. Nam huius rei gratia hic ipse author balneo aquam vult bibi, de sumi cibuha,ut seruor ex capite releuetur. Alioqui etiam ad laxati iam capitis cutem, ad perspiratumq; parandum,caput abluere,dulci praesertim aqua; in ijs maxime, qui capitis lotioni assuerint, SI alias se ab ea iuuari senserint, nihil videtur aratione dissentaneum. quanquam Capitis tractatio post balneum ad exsiccandum necessaria, aliquid actferre periculi potest vaporum humorum ve in ipso agitationis. Vnde&Celsi,quam A ureliani tutius consilium videtur. De vino autem quod eius abstinentiam exactam 'negligit Aurelianus,& ijs non consentit, qui totum annum carnes vinuque euitani,habet quidem de carnibus aliquid probabilitatis, quum piscium omnium ob alimeti humiditatem, S lactis casei ii ac leguminum frugumq; aliarum ex quibus serer praeter carnes huiusmodi vita est,ob evaporationem in caput,vel C quendi difficultatem, in hoc affectu laudabilis non sit usus. At de vino securius agitur cum Celso, nisi forte vitium ex mala alimentorum in ventriculo concoctioni, vel dependeat
Cordis actiones, δ' earum varia tisio. CV. U II.
CO E. D i s actiones ahae ab ipla & in ipso, aliae ab Uis in alijs partibus fiunt. Priores sunt tum motus ille, quo
318쪽
. dilatatur, vicissimq; constringitur, nunquam intermittens F- tum,quas perturbationes animi vocant. Posteriores,tum vitae in corpore uniuerso per vitalem calorem,& spiritum conseruatio, actionumq; omnium & naturalium, S animalium persectio; tum respiratio, quae per pulmones, tum pulsatio , quae per arterias, utraque ipsius cordis vitae conservatrix,dum in vitaque,non secus atque in corde per dilatationem aer fit gidus ad cordis calorem temperandum intro trahitur, & sulin ginosi halitus ex continua caloris in humorem actione neces- sario geniti, foras exprimuntur. Inculpatas actiones hasce sngulas semper edit cor, dum suam & temperiem, & comis positionem Munitate seruat . ubi hae immutenturis illas quoisque S priores,& posteriores immutari necesse est. Immutantur autem, tum priuato eius Vitio; tum per aliarum partiti consensu.&immntatio est, quia actio , vel imminuitur, vesC aboletur,vel deprauatur. Itaque, quum in sano homine mo- deratus sit motus ille , pascilicce modestia, quam &tempe . ramcntum, & aetas, ta Πῖtu Vniuersa stulat, .recedit is amodc stia aliquando usque adeo, ut quasi extincto ipsius nactcordis tenore, arteriarum in toto corpore pulsus rarus admondum, S tardus, languidus, Omninoque obscurus rcddatur:
respiratio repente quasi sus cato homine deficiat, simulque actionum aliarum, quae ab ipso corde in reliquo fiunt corpore, vestigium vix appareat. Qui ita assccti sunt, ἐκλυο HM , exolvu ab Hippocrate aicuntur.& affectus uniuersm εκλυσις, I exolutio.quae nunc prorsum insignis λειποΨυωα,vel etiaD AD. 13ata id est anima seu animi desectus,ac deliquiu Inunc grauior, & συνκσπη, syncopa,ac concisio dicitur. ita ut eiusdem naturae uterque sit affcchus,5 uterqι exolutio: sed in priori Q ficiat animus, in posteriori iam defecerit, desectu tamen Ie- vocabili: in priori non omnino stupeat animalis facultas,prin
319쪽
pterea soliua accessione vecordetur aeger eorum, quae euene- ω rei in posteriori insigniter stupeat,neq; vlla praeteriti gradit memoria. Sequitur autem affectum priorem,& posterio rem sedhunc maxime jetiam sudor 'nunc circa caput, nunc in toto corpore, M trigidus, dc saepe istidus: p tereaque totius corporis restigeratiO,S frigida etiam spiratio. de quibus postea. Ita gitur imminuitur, atqψe etiam fere aboletur, propria cordis actio: Sc ad eius noxam reliquae amones, tum quae ab ipso & in ipso tum quae ab ipso in alijs partibus fiunt: quae itidem tum imminuitur, tum eodem modo abolentur. BSed non raro eadem quoque actio deprauatur, deprauataq*reliquarum partium,quae ab im pendent actiones, ut laedan'tur,causa est. Deprauatur autem varijs modis. Quium enim cordis motus in sano homine eiuscemodi sit, qui ad mota cordi manu vix percipitur; atque is celeritate, Sc crebritate meo diocris sit, praetereaq: 5 aequalis, dc ordinatus; non raro acci- dit, tanto Vt motu agitetur,ut non manui tantum, sed etiam visui euidentius se se prodat: nunc Celerior, aut tardior,dcn- o .sor, aut rarior, inaequalis & inordinatus. Haec ubi accidunt, tum actiones quoque ipsius cordis, tum quae ab ipso in alii semi reliquae, mutantur' omnes. ea autem vitia cordis salis tum , tremorem, & palpitationem V ant: singula, ut quae vitae arcem oppugnant, adeo periculosa ; illis ut tandem sy copa omni deterrima,maxima ex parte succedat. s .
Cordis actiones Ddi nune primario eredis virio,nune se undario Dex ventriculi iecoris, uteri, intestinorum, neruosarum partium ac corporis totius consensu. V . Cap. a Ua II. 'ii' Σ
KT vero,quum baecmala se recordis siodmara, non
m corde tamen semper prima eorum sedes est: sed
320쪽
Dι potu in mo rbis. Lib. III. a
nunc alterius alicuius in corpore partis, nune totius offensam A sequuntur. Frequent lima est eorum origo ex ventriculo. cuius oris tantus est sensus, ut quicunque illi insignis morbus accidat, facile cor in consensum trahat. Quare ex intempeώrie , & calidiori,ut si inflammetur,aut e spelate corripiatur: Se frigidIori,ut a gelidae aquae potu;eX Vlcere, ex putrescente in eo sanguine, ex bile acriori, ex crudo humore, ex vermi bus,ex veneno,dum ab iis in dolarem morsumue intensiore eius os incurrit, nunc Vnum, nunc aliud propositorum affectum, frequenter autem animi deliquium,atq; ubi maior mo' lestia est,etiam syncopp,atque interitus eueniunt. Non secus inflammato quoquz aurinys pelate correpto, aut vulnerato iocinore, illi lyncopa statim coniungitur . Ex uteri autem viatijs saepissiime: tum ex retentione seminis, aut mensium, aut purgamentorum secundinaeue a partu: tum a dolore, qu eunque ex causa illi Vehcmens accidat: tum si ita luxetur, ut exeat. Sequuntur etiam animi assectus,ac syncopa intensi res coli, atq; ilei intestini dolores non raro, & in uniuersum
C partium, quae ex,mij sunt sensus, vulnera, t neruosarum partium omnium . articulorum, & capitis musculorum . Tandemq; etiamtum aestuosas corporis totius intemperies, vita
ardente febre, tum immoderatas persti rationes, ut ijs quisbus iter est per nives. Aliqui, asscctus de quibus agimus, ex cerebro quoq; oriri putant, Vt ex sorti in timore imaginati ne , sed vere, timor, cordis perturbatio est: α ubi ex timore sit syncopa, fit a corde.
D diuomodo exolutio ex vemriculi partis-ὸ aliaram eo sis , Fat Galeni loca expendi ro p. IX.
- AM multiplex igitur quum sit propositorum affectuu, origo, ab ijs quidem partibus, quas diximus, in cor V i