장음표시 사용
261쪽
sariatur, ac proinde necessitatur non necessitate uacca & inanimi, proveniente ex defectu , vel minutione j adicii, ut in brutis aut motibus indeliberatis contingit 1, sed oriente ex perspicii tate cogaitionis objecti , plenitudine sua non ligantis , sed adsequantis voluntatem , & cordis creati infinitam capacitatem. Certe ii divina voluntas non obstatate infinita perfectione libertatis suae necessario rapitur a bonitate sua,quam
to magis vincetur capacitas voluntatiS creata sus non possit tantis obsistere illecebris amabilitatis infinitar λ jiciesu Nallun obiectsim necessitat vo-auntatem quoad exercitium, ut saepius inculcat D.Thonos, quia objecti quidem eiet specificare potentiam, sed non movere illam quoad e Xexcitium ; vel si necessitat, duntaxat quoad sesecificationem necessitat: Ergo Deus etiam clare Usus non necessitat voluntatem ad exercitium .
Respondeo quod licet obiectum ex vi & formalitate objecti non necessitet potentiam ad exercitium actus; tamen cum hoc stat, quoa praesupposito objecto tali modo repraesentato, voluntas ita disponatur, ut necessariis prorum-Pat in actLm : sic autem disponitur per intuiti-Vam Dei visionem, ex qua formatur iudicium clarum & evidens , bonitatem universalem in initive visam totam vincere voluntatis indime zentiam abundantia pleaitudinis suae: quo stan-xe judicio , immobilitatur voluntas in amore bonitatis. Mitto quod licet objectum in stata ae Propositum non possit necessitare exercitium amoris, quia potest aliquis cogitati oriemissi Icατ, α coiisequent ex illin non aia , Q
262쪽
Triplex praerogativa beatit. Σ i
de hoc objecto loqui D Thomam patet o cori i textu locorum, qui possent affecit in contra 'cium ;) nihilominus objectum clare & necessa rio visum, & semper menti repraesentatum uevestitum omnibus amabilitatis motivis , non potest non rapere exercitium amoris , quia adepto centro, non potest non it ud amare appetitus, non potest non in illo quiescere quandiu cognoscit se illud possidere.
Instabis : Omnis actus potentiae liberae est liber : Sed voluntas est potentia libera : Ergo amor beatus est liber, saltem quoad exercitium Unde August. in Enchir. cap. IOS. Aut voluntara non eli, aut libera dicenda est. Et Bern. lib. d egrat. & lib. arb. Ibi ergo consen iis, ubi volimria Porro ubi volantas , ibi I ertas. Certe cum e una parte modus agendi liber sit perfectior naturali , utpote universalior,& in quo magis nὀs movemus ; perfectius Vero sit movere quam moveri, fit itide amorem beatum , qui est omnium aini ita perfectissimus, non esse neces a-rium, sed liberum. Quis enim credat perfectissi- main & splendidissimam operationum intellectus hominem a culmine rationis in modum agendi brutalem de)icere
Respondeo, quod sicut in intellectu nostro Invenitur & discursus , & simplex intelligentia
principiorum , quae naturaliter adest : ita 1nv Iuntate reperitur modus agendi naturalis,& e. ivus. Omnis ergo actus voluntatis ut naturae, est naturalis ; omnis vero actu S voluntatis Neliberae, liber existit. Porro non dixit August. voluntatem in omni adtu liberam esse, sed γuod voluntas non est, si in aliquo actu libertatera
Eon habet. L: ta aliter Bernardus lociuietur an
263쪽
voluntate, ut fari liter voluntas est, non iis
quantum natura ; voluntas autem ut talis λr
maliter libertas estIlle autem modus agendi naturalis est imperfectior libero, quando elus necessitas oritur ex imperfecta cognitione,quando vero provenit ex majori plenitudine luminis Madvertentiae boni universalissimi implentis to- ,
tam Volnntatis capacitatem , tunc necessitas est omni libertate perfectior. Ita tantum enim li- Q.
bertas est perfecta, in quantum est universalis,
quam universalitatis amplitudinem arctare Videtur necessitas. Quando autem necessitas orItureri apprehensioue objecti implentis totam Voluntatis vastitatem,tunc non minoratur, nec decoloratur perfectio & universalitas voluntatiS,
sed consummatur ; non ligatur , sed satiatur : Mideo tunc perfectior & eminentior est necessitas, quam libertas ; nec per eam dejicitur homo, sed attollitur, de coronatur , quia ab instabilitate & fluxu in perpetuam Sanctorum stabilitatem gitur , ut modum ilIum temuletur quo Pater . de Filius producunt Spiritum sanctum , amore utique necessario , sed infinitE perfectissimo, quia haec necessitas non ex imperscctione cog-xitionis , sed ex plenitudine & superplenitudine sapientiae incircunscriptae promanat. Urgetbis: Amor necessarius non potest creste
xe, neque esse major, cum necessario a voluntate
dimanet: Atqui amor beatus potest esse major re intensior ; nam in beatiori ardentior est amor: Ergo amor ille non est nacessarius,sed liber. . Rrspondeo, quod sicut visio est in. beatiori Bra sect'or, quaavis visio non sit libera, sed ne Wibyriotata dc amor majori impetu posset erum-
Pς Linmessi sem et necessario , sicut etiam in
264쪽
nriplex praerogativa beat liud. a
motibus subitis quidam sunt aliis vehementiores, licet omnes sint necessarii ; sicut etiam cor pora gravia feruntur omnia necessarib ad cere tram , majori tamen impetu fertur saxum quam lignum , & lignum quam foenum. Et ratio est, quia cor Beati toto quidem conatu eructat amorem , sed non omni totaIitate, quae potest eue major in infinitum , sicut potest in infiniatum crescere charitas a qua fluit, & visio a qua
Insistes : Beatus inferior potest desiderare gradum altiorem amoris superioris : Ergo amor ille debet esse liber, alias illum appetere non pollet appetitu efficaci. Respondeo, inferiorem Beatum gaudere quidem de nobiliori gradu superioris,led ita esse de
sua beatitate contentum , ut ad superiorem accendere non concupiscat,ut latius diximus dum
de visione beata. Et ratio est , quia Deus satiat cor nostrum hoc ipso quod est lummum bonum clare visum , & revera possessum : quod vero amplius,vel plenius possideatur,facit quidem ad inaequalitatem & modum beati tussinis, sed nota ad substantiam,quae obtinetur per hoc quod hisbetur in veritate centrum bonitatis , juxta modum capacitatis cliaritatis uniuscujulque. Quot familiari exemplo illustro. Qui ita lauto convivio parum comedit ob stomachi debilitatem,
aequὰ satiatur atque ille qui plura ob stomachivoracitatem absorbet ;.uterque tamen peraequE. gaudet, perseque contentus est, si eodem cibo, tametsi non in eadem quaentitate recreetur. Sicut etiana parvae staturae homo , qui eodem pauno vestitur, quo alter proceri corporis, non minus:
sumemus est, quia veste ua habet inoII ccub
265쪽
ris justam, & concinne accommodatam. Et siti militer erit in gloria, in qua disposuit nobis Christus ut edamus & bibamus super mensam suam in regno suo panem vitae & intellectus, Mtorrentem voluptatis : in qua etiam omnes erunt amicti lumine sicut vestimento , ut ait Scriptura. Opportune Gregorius Magnus lib. Eltimo Moral. cap.I . Vbus uis ue juxta dispar meritum locum dissarem percipit, sod ejusdem ἀisparilitatu damna non sentit, quia tantum sibI, quantum perceperit, sussicit. Et praeclare Aug.as de civit. cap. . Nullo modo fit minor accedente, seu permanente consorte, possessio bonitatu ue imo tanto fit lar er , quanto comordior eam individua sociorum pol idet charitas. Non habebit i tam possesionem, qui eam noluerit habere communem : istanto eam reperiet ampliorem , quanto ibi amplius
Persistes adhuc : Idem amor charitatis viis perseverat in patria , charitas enim nunquam excidit: Ergo sicut in via est liber, Ita & in patria; non enim posset actus idem manens transire de libero in necessarium. Respondeo perseverare in patria eundem amorem viae,sed non eo modo remiatum, quia
in via diri itur & originatur a judicio & dimamine indikerenti, defectibili, obseuro, S: saepius passionurn motibus, vel tentationum impetu obnubilato. In patria vero subest judicio proponenti determinate bonum universalissim uiri sine ulla mali umbra. An vero amor perseveranS sit idem numero, vel tantum specie, par m re fert, ut non excidat charitas , quae suificienter
manet per hoc quod idem habitus perseverat: Sicuῖ non excidit charitas viaeorum duit, inter-
266쪽
rumpunt exercitium amoris , 5c de uno actu in
alium prorumpunt. Hic posset fieri difficilis instantia de amore beato Christi, cui non videtur deneganda libertas , sicut nec meritum : sed duhoc abundantius dum de merito Christi Domini Obsistes rursurn : Deus libere producit mundum, quanuis immobili voluntate , quam retractare non potest,illum producat ; quia pro priori ad suum irrevocabile decretum ex vi principii quo se applicavit ad volendum , sine necessit evoluit, nimirum ex indisthrentia judicii repr:
sentantis bonitatem creaturarum ut non necclias ario amandam, quanuis semel statutum decr)tum revocare nequeat divinae immutabilitatis constantia. Atqui amorem beatificum antecedjd saltem in via judicium indifferens etiam puer modum principii influentis Sc elicientis,ut patςt maxime in amore viae Angelorum , quem nulla interrupit mors, sed idem numero perseveravit
in patria , qui erat in via : Ergo amor patriae quantumvis sit immobilis , & indefectibilis, ni hilominus vere liber dicendus est. Respondeo amorem Angelorum viae perseverare adepto termino , sed non cum indifferentia viae, quia non manet judicium indifferens, seAsuccedit intuitiva visio boni infiniti absorbentis 1ndifferentiam rationis, & implentis libertatem, voluntatis. In quo differt amor Beatorum ab amore quo Deus prosequitur & producit creaturas, qui est immobilis , non mutatione judicii
divini,quod semper pso ponit creaturarum contingentiam libere amandam , sed eX natura vo Iuntatis , quae mutationem , Vel vicissitudinis
obumbrationem non compatitur. abit in
267쪽
comitari inegabile gaudium & delectatῖonem, secundum illud Psalm. I9. Adimplebis me utitia
cum vultu tuo , delectationes in ἀextera tua usque
in sinam. In primis gaudent de bono divino, vera enim amicitia, qualis est charitas, congaudet bonis amici. Secundo gaudent de bono proprio,&4e felicitate qua potiuntur, fruendo Deo tar quam proprio bono , quod gaudium non elic, tur a spe, ut ait Suares, quia non manet in patria ; nam quod videt quu Parat ' ut dicit ut Rem. 2. Et ratio est clara, quia spes fertur in bonum futurum & arduum : in patria vero omne bonum est praesens &po:sessum. Elicitur ergo tale gaudium a charitate, qua non solum Deum, sed etiam nosinetipsos , & proximum diligimus propter Deum, quando bonum proprium x proximi non opponitur, sed potius subordina .rui bonis amici , ut contingit in beatitu4ine Tertio gauqent de bonis aliorum Sanctoruna apud quos non erit invidia imparis claritatis, quuniam regnabit in omnibus unitas charitatis. Unde Gregor. homil. λε. sper ech. explica iis illud, Mensura una trio m , ait: Diversa quidem
beatormn civium dignitates erunt, sed tamen una requies aterna retributionιε. Nam eis diripar e/is meritum singulorum , non eris di Ders ad gaudiorum , quia etsi alter miuus, atque alius amplius
exvitat, omnes tamen unum gaudiam de Condior iis fui visone latificat. Sed quis poterit Saridit abundantiam illius, Atorrentem voluptatis, inam nec oculus vidit, nec
auris audivit, nec in cor hominis ascendit tanti
per exscribere. Prorsus ineffabile perci piet Be 'us gaudium consitarans quod habet vitam sirudico risione terna inruarcessibilam, indes
268쪽
Triplex praerogativa beatitust. 21 7
ctibilem ; ad hoc enim debet unicuique prodesse bene vivere , ut detur illi semper vivere. Habe notitiam sine errore; nam in lumine Dei videt lumen,& in Deo omnia ad se pertinentia absque ulla tenebrarum permixtione contemplatur; nam Deus lux est, & tenebrae in eo non sunt ullae. Habet gloriam & honorem sine depressione, vel confusione. Quem honorem marcirem, inquit August. tractJI. in Joan. accipere poterit adopta tus, quam ut sit ubi est unicus , nen aqualis factus Divinitati, sed consociatus Aternitati r Habet laetitiam sine moerore , abstergente Deo omnem lacrymain ab nculis Sanctorum. Revera linquit Bernard. epist. II .) illud verum oe solum est gaudium , quod non de creatura, sed de Creatore concipitur ; is quod cum possederis , nemo tollet a te:
eui comparata omnis alia iucundita4 , moeror est, omniis Davi/- , dolor eg; omne dulco, amarum, omne decorum dum , Omue pontremo quodcMmqua electare torest , mole m. Habet abundantiam
sine defectione , R indigentia. Pulchre Hugo Victorinus alias laudatus: Quando satietas Ursuando satis en, fune satietas est. Veniant plura,
habeo ea ; adhuc non dices , suscit. 6-pora ratur universa , is invenies te egentem , se nondum satis habentem. In omnibus ergo his sa tietas e se non paten. Veniat autem illud unum bonum , farietas erit. mare faristar ibis Ruia fatis est. Propter quod bene dichur : Satiabo CVm Apparuerit gloria tua. Et August. in illad Psalm.1 . diui replet in bonis dos ierium tuum, ait : Summum bonum hoc ost tuum bonum. 27derσo est , cui summum bonum, bonum ea ' Nihil plane ; tunc enim erit Deus omnia in omnibus, omnis veritas intellectui, omnis convenientia
269쪽
voluntati, omnis pulchritudo aspectui , omnis ab andantia suavitatis indigenti, ubi fulgebit animae, quod non capit locus' ubi sonabit,quod non rapit tempus ; ubi olebit , quod non spargit flatus ; ubi sapiet, quod non minuit edacitas ; & ubi haerebit, quod non divellit satietas, ut loquitur August. Denique ibi erit plenitudo a Deo non nisi de Deo , qui futurias est menti plenitudo lucis, voluntati multitudo pacis, nies moriae continuatio aeternitatis ; quia Deum uudebimus ad voluntatem, habebimus ad volu tatem , fruemur ad Jucunditatem, ut Bernard prosequitur serm.'. in Cant. REFLEXIO.
in Deum visun a necessario non amabit in pati ita, qui Deum libere non amarit in via. Igitur omnes coaltationes nostras,omnem Vitam, omnelii
intellinum in illum amore conferamus, a quo habemus ea omnia quae conserimus. Totis e go viribus , totis orationum instantiis amorem ab eo postulentius, a quo omne donum de surta sum est , ut radice cupiditatis evulsa ue bonorum omnium radix charitas in corde plantetur,plar tata nascatur, nata nutriatur, nutrita roboretiare roborata perficiatur, & cuna ad perfectionem venerit,dicat: Mihi vivere Christus est , & mori lucrum 1, 8c ad hoc tandem perveniat, ut patien ter vivat, delect ibiliter moriatur,cupiens dissol-- vi,& esse cum Chr sto. Terimus tempus,Lector:& misere terimus, si quidquid aliud diligendasti
venerit in animum,illuc non rapiatur quo totus impetus dilectionis currit , veridice enim dixi e August. de nat.& grat. cap. 7o. Chartim intri HIN
270쪽
ta nchoata jussista est charitasprmecta, travecfaju'ista es , charitas magna,magna justitia es; sad chari. .m de corde puro. Ergo sine amo, e Dei nulla justitia. In illo solo pura, Sc miri me adulterina delectatio invenitur; in illo placida & fida tranquillitas , in illo praegustata felicitas paradisi. Face lant hinc finquit dei nard. setin. de Magdal. saecul aris plausus insania, & laetitia mundialis abscedat. Nunquid qui vestiuntur purpura &bysso, & epulantur quotidie splendide, gaudium& laetitiam obtinebunt 3 Absit ut in terra suaviter viventium gaudiorum inveniatur materia, cum tantis alternationibus rota mundi facies immutetur, ut elevans allidatur , & respiret allisus. Sed est gaudium continna sibi jucunditate firmissimum. quod perfectus animus secura sibi conscientia pollicetur. Mens enim ab hujus mundi aspergine pure , presseque detersa, & in
divinar contemplationis acumen totum desiderii sui figens affectum, gaudens gaudet in Domino,& exultat in Deo salutari suo. Et quia paruiti est quod amat, ad illum incessanter sispirat locum,ubi ferventissiimus amor crit. Beatitudinem quidem futuram extremis veluti labiis priegustat, sed adhuc se miseram putat, & sentit, quia ut diκit Augustinus de moribus Eccles. cap.3r Lestus, quantum existimo,nec ide dici potes, rui non habet quod amat, qualecumque sit ; nec qui habet quod Amat,s noxium sit; nec qui habet quod nouamat, etiam optimum sit. Illo ergo tendit amoure languens , ubi omnes amoris causae certatim concurrunt, absentibus procul cunctis amo i 7s
impedimentis. Diligit quam dilecta tabernacula Domini virtutum. Sc in atria Domini concupiiacit, ubi erit c0gnitio pulchri,praesentia bydiis, stri