장음표시 사용
381쪽
ob)ecto habet sempet bonitatem vel malitiam:
Respondeo idem individum posse pertinere ad. duplicem speciem sub ordinatam secundum diversam rationem,maxime in genere moris ; quia ea quae pendent a ratione vel voluntate,sicut di-Versam possunt impetrare habitudinem, ita ratione diversorum ad diversam speciem pertrahuntur: sic eadem materialiter propositio sub diversa consideratione ad distinctas scientias attinet : idem actus pietatis 1 diversis specio virtutibus diversis motivis bonitatem geminanti-ibus elicitur. Similiter ergo nihil vetat eundem actum ex meritis objecti totam haurire speciem indifferentiar ; ex sine tamen Sc circunstantiis: bonitate vel malitia superindui. Alia quae frustra multiplicant Adversarii argumenta supponunt non dari medium inter aetii iii
bonum Sc malum,inter objectum consonum vel)dissonum rationi. Verum haec suppositio est manifestὰ contra D. Thomam saepe saepius asseren-
rem bonum & malum in moralibus non opponi immediate , quia inter utrumque actum medius est actus indifferens. Est etia, contra verita-xem ; nam praetex objectum consonum , vel di sonum regulis morum , datur objectum licitum
a lege perin mim , de se neque bonum , neque malum , sed intrinsech indifferens ; vel bend sonans , si suapte natura in bonum propen- Reat , ut esse in Ecclesia; vel male sonans, u sua sponte ῖn malum proclive sit, quamvis quibuta dam circunstantiis postis laudabiliter fieri pota fit. mala est celebre illud quod a S. oma me moratur exemplum illius , qui propter ingentes. Ecclesiae uvilitates , nouob. 2rOPri . com--
382쪽
Kod tales , plures praebendas retinet, quanuis de se male sonet , & avaritiam vel ambitionem prae se ferat plurium Sacerdotiorum occupatio. In eundem numerum jure reponitur absentia
Episcopi a dioecesi & grege sibi commissis, quae
per se male olens, adiunctis tamen Verae, & non, imaginariae boni communis necessitatis , aut propriae plebis gravissimce utilitatis circunstantiis exculatur & purgatur , si non licentiosa libertate , vel aulae frequentandae pruritu, sea necessaria servitute cogantur Episcopi peregrinationes , & labores quoque marinos & trans marinos sustinere, ut instaurandae gratia disciplinae , vel fidei orthod ae in periculum vocatae conservandae Episcoporum conventibus vel Romanae Curiae adsint. His affinis & conterminus est exquisitus mulierum cultus a christi na modestia abhorrens , & ab Apostolo circumposis ones auri vetante reprobatus ; qui tamen dura mariti jubentis conditione cogente fit rectus , quia mulier viro tuo subesse gubetur, qui proinde si exorari non postri, non peccabit mu-Iter , si vanis citra scandalum assumpila ornamentis linbeat in superbo cultu cor humile. Et de his Ictibus monet August. lib. 2. de serm.
3 imi bono vel malo animo feri , de quibus
383쪽
ut indifferentia flocci facit.. Quia nimirum' divino illustrata lumine suis ponderibus res quasique examinat. Q laecumque sunt Vera, quae- eumque pudica ., quaecumque justa , quaecumque sancta , quaecumque amabilia , quaecumque bonae famae , si quae virtus , si quae laus dis ciplinae, haec cum Apostolo cogizat, haec probat , 3c commendat, caetera quaeque ut triani ad falsa, ut umbram , larvam , & picturam hia,ncin, quibus nihil veri aut solidi iubsit, asper natur, vel ad. summum ut indifferentia , unde actus neque bonus , neque malus efficitur, tolerat. Nam in couspectu. Veri boni, in claritate aeterni Solis quodnam potesvnd terrenorum bonorum scientillae dc nebulae habere momentum γ Oculata plane Christiana Theologia, quae coelestia cogitans , terrena despicit, in coelestibus inardescenti. nihil in terris libet, deforme conspicit quidquid de terrenae rei placebat spe- cie , quia sola christianae vitae puritas & claritatas refulget lix mente. Imitatur navigantes sarientia nostra V sicut enim in navi positus viderterras, montes, & promontoria transeuntia, .
quae prospero flante vento ,& impellente sub ducta moveri videntur : sic Christianus secun dis Spicltus sancti motibus amatus tempora lium blandam & fucatam speciem, ementitamque. pulchritudinem cernit ac pertransit , de Geternitati defigens oculos , quaecumque videt transiisse Sc non es le pronuntiat , quia aliquando, desitura'in' Dei veritate cognoscit. Undei: Propheta Regius Psalm. 36. H di impium super--altatum erivatum sicut cedros Libani ; Dan si i , ct ecce non erat.
Dininis ci adita cogitationibus luminu
384쪽
Dei ambulans cuilibet suum deiignat pretium. Quae vulgus bona eximunat,mala cernit esse,aut vasta : bona illa vera existimat, quae ratio dat, . quae fides exbibet S. promittit ; illa solida arbitarratur, quae se ieerna,quae nec ca ere polluna nec decrescere. Caetera opinione bona esse, .non re pronuntiat. Quos spargit volupta S odores, quos avaritia demonstrat thesauros, quos spen det amores mundus , insidias laqueoique arbitratur. Quae sese oculis ingerunt, non continuo amplectitur, sed suis quaeque momentiS ex mi nat : internam rerum faciem , interiora Velaminis pervadit, ad rerum inanitatem & fluxum,
ad peccati foeditatem & vindictam , ad impudio
citiae indecorem , & marcentes libidineS, dc te, tram colluvionem, ad animae Vulnera , & conf- scientiae cicatrices attendit ; & ibi cernit vanit tem aut sordes , ibi advertit venenum inaurato
sibi atque gemmato poculo propinarum , ubi pulchritudinem Zi bonitatem inesse arbitraba zur ; quia omnia ad rationis trutinam , ubi non exterior rerum facies, sed veritas & rectitudo praesident , vocat. His cogitationibus mento conceptis, libido pensius effugata discedit, &a randa quaedam quies &. tranquillitas animae oparatur. V.luti inquit Zeno Veronensia. sexm. de praecep . t si inverecundarum, proter rumque tumultus ac strepitus famularum per adventum O pras Giam gravit ac severa dominia
385쪽
3 4 Lib. VI. Disert. I. Cap. II.
omnu us deliberatus, quantumvis ex objecto indisserens, in iυiduo jemper vel bonus , vel malus sex me vel circunsantiis.
HAnc veritatem variis Patrum testi montis. confirmare necesse non est ; nam Vasques oppositum sentiens ultro confessus in . dc non negavit, sed confessus est suam sententiam SS Augustino & Thomae , eorumque discipulis adversari. Et merito ; nam in libro de peccat. merit O remiis aperte tradit voluntatem non possici in me Ξio quodam ita consistere, ut nec bona, nec mala sit ; quia voluntas tu omni actu aut bona est, aut mala. Totum authoritatum pondus ,& rationum momentum aὁ unicum discursum D Thomae sierevoco : Omnis actus advertenter in individuoeXercitus,& a voluntate procedens,vel ordinatur
ad finem bonum, vel malum, vel indifferentem, vel hultu determinatum. Si in bonum uel malum finem referatur, nemo ambJgere potest , quia actus vel bonus,vel malus sit. Si vero in indi taxentem ordinetur , vel si nusto fine praeintent
voluntas advertenter casui operationes sitas committat, tunc actum malum este probatar.' Quotiescumque homo libere operatur, tenetur dirigere operationes sitas in bonum & ho nestum finem di tum quia homo tenetur operarx
propteri finem consocium suae vaturae, & sibi da
386쪽
rationalis est , proprium, quod non est aliud
quam bonum conforme rationi: tum quia est
praeceptum prohibens verbum otIosum. Mati. I 2 Dίco autem verbo, quoniam omne verbum otiosum,.quod Isquuti fuerint homines, reddent rationem de eo in die iudicii. Quo eodem praecepto vetatur etiam actus otiosius , quia teste Hieronymo iiae . Psalm.16. Si de verbiue otiosis redditur ratio, quanto magis de ver buι 'Et ideo generaliter dicitur Ecclesiastis ultimo: Cuncta qua fitant adducet Deus in judicium. Et x. Cor. s. omnes nos mani
festari oportet ante tribunal Christi , ut referatvn: Auisque prout gessit, sive bonum, sive malum. Ille autem actus cst otiosus de inutilis, cui debi tus finis non apponitur, quive ut ait Gregorius Magnus, caret vel pia utilitate, vel justa necessitate , quibus utique carent Verba & opera in ventum defluentia , quibus inaniter exercetur anima , & teritur ac prodigitur tempus , de quo ait Bernard. Nihil pretiosus tempore, ct heus nihil hodie eo vibus invenitur. Transivit dies salutis, nemo recogitat. Nemo sibi Ierire diom,.se nunquam rcditurum causatur. Sed sicut capi7Ius de capite , sc nec momentum peribi) de tempore. Tum quia operari propter solam utilita tem, vel objecti delectationem, non est agere unhominem , cum id etiam brutis commune Ε .imo id aperte rationi, qua homine S sumus , repugnet ; quia cum operationes non sint instit tae propter delectationes, sed e contra operatio nibus, quas condiunt, debeant deservire , ope rari propter delectationem est pervertere ordinem naturae rasonalis. Unde in veridica Auga stini sententia , coniux petens debitum matri
. monii ob solam carnis. delectationem , peccarα
388쪽
otiose agit, proindeque nraic : quia si prodiga-lἰtas inaniter eX pendenS pecuniaS mala est,quo modo peccato carebit actus otiosus , tarn vantes CXpcndens tempus omni auro preciosius iRespondebis,voluntatem solam commoditatem , vel voluptatem facultatum humanarum in actibus de se licitis quaerentem non peccare,
quia licite potest appetitus naturalis suis actibus
- s ui ob temporalem commoditatem, ob naturalem fastus, vel sensibilis delectationis inclina--- tionem e sic v. g. comedere & bibere ad satietatem citra necessitatem ob solam voluptatem, peccati non damnatur,reisi forte obsu valetudini, .& gravia inde sanitatis incommoda exoriantur. - - Sed contra hanc responsionem a nonnullis - - modernis magnificatam , non tam argumentisua agendum esset, tuam gemitibus ; nec tam instil-Iandum esset scribendo atram ei tum , quam la-
crymae fundendae. O ubi enis fontes lacry marums Et quid fariemus I, ibimus ρ ut in simili dixit Augustinus. Enimvero quid contra hanc doctri-
ra. mi tam spurcam. tam obscoenam, tam Epicurona 'gis quam Christiano , tam pecude magis quam homine dignam occurrere potest nisi la-
crymae, quae ut ait Augustinus , te ses sunt nostra
miseria. Nihil plane aliud occurrit quia ut belle dixit Ambrosius in Luc. Luod defendi non potest,
Aolui potest, δc tantum recentis Theologiae delictum lavare possunt lacrymae, quod Voce pudor - est dicere,vel refellere. Et forte sicut Deum non a vocis clamor flectit, sed cordis dolor lenit, α Iacryma cogit, quae teste Hieronymuo vinci: in incibilem, D'at omnipotentem, imi miis it
di. Viselisi r sic lascivientium ingeniorum sibi plus. Iuli iniuulgentium licentiam & contention
389쪽
sedabunt magis stetus quam argumenta, quia ut dii Cbrysostomus tradit: Sicut post vehementes imi 'bres mundi ε ayr ac purus efficitur , ita O post lacrymarum ph ins serensem mentis sequitur, atqκe tranq Villitas . Pudeat Theologos quosdam non ita sane sentire ac Philosophum Moralem εpist.
88. aientem: Temperantia voluptatibus raris
alias od ii, atque abigis, alias dispenset is ad fa- .
Num modum redigit , nec un uam ad illas propter illi venit. Scit eptimum esse modum cupid/tatis, non quantum velis , sed quantum debeas sumere.
Porro quod addunt, licere facultatibus actibus suis frui est deploranda doctrinae Patrum igno- , rantia. Quid enim tam pervulgatum , quam illud Augustini lib.83.qq. quaest. O. Omnis sumanu , Iervarsio est, quod etiam vitium voratur, ruendis , uti melle, ct utendis sinu Et rursus : Omnis orki
natio, qua virim etiam n mi tur , fruendis stuῖ, se utendis sti. Cui prae inserat Seneca lib.de Vitia beat. cap.IO. Tu voluptatem complecteris, ego compesco : tu voluptate frueris , ego utor. Denique
illud sanguineis lacrymis flendum , quod soliuSi .n cumenti corporis , non animae meminerint
Verum ne infirmitati asserant adversarii, quo Aa compassione proficiscitur, & imbellis anim1 significationem esse pronuntient pignus charitatis, contra hanc responsionem
Sic insurgo: Nihil magis repugnat rationi, quam rationem ipsam concupiscentiae & appetitui inferiori deservire; quia ut ipsemet Philosophus Moralis lumine naturali auctus pig. 6y. scripsit: Majον sum,se ad majora natus, quam Memsnc pi m sim corporis mei, quod equidem non a I ter afflicto , quam vinculum aliquod libet in msa
circund sum. Et certe nihil insignius, nihil ma
390쪽
gis contra ordinem , quam facultatum reginam Hs potentiis ancillari , quibus debuerat principari. Atqui si voluntas deliberate procedenS ageret tantum propter finem delectationis seia fiabilis , utque potentiae infe iores suis fruerentur actibus, major serviret minori, ratio concupiscenesae obsequeretur ; illa namque facultas,
scientia, & haoitus dicuntur altei i sub ordinari &deservit e, quorum objectum & finis, obiecto Rfini alterius subordinantur. S c ars Aolandi lapides deservit aedificatoriae sie foenofacto, ia militari ; operatio pariter voluntatis deliberate agentis propter finem delectationis vel commoditatis sensibilis illi utique manciparetur: Ergo
per illam praeposteram ordinationem peccatum& perversitas ordinis admiti tur. Confirmatur : SS. Patres, praesertim verὁ D.
Augustinus luculentissitnὰ docent, libidinem sen tiendi per se vitiosam , per se rationi repugnantem , utpote primaevi peccati miserrimum germen ; docent. inquam. esse necessitatis limitibus
astringe dam .Quia inquit S. Doctor lib. . contra Ju i ian. cap suppleta netessitate amor eden di animum solicitat, iam libido est,jam malum est,
cui cedendum non est sed resistendum .::: Discernere ac nosse debemum, quid necessitaue refectionis quid liHIo edacitatis exposci, quorum negotium est coπ-pra conm issent m carnem Diritu concupiscere, is conduecZari legi Dei secundum interiorem hominem,uiusque delectationis serenitatem nullis libi di - , ns; delectationibus nubilare. Hinc tam crebro, docet expugnandum , frenandum, comprimendum cibi & potus appetitum, non illi omnia ci-ιπα crudetatem indulgendum , non esse laxandas,