장음표시 사용
641쪽
'Phobab ilitatis commentamia 6r t
advertat sese affundentis, & omnibus offerentis ritatis lumen ; tunc ignorantia vel accusat, vel saltem non excusat, quia ignorantia tunc consequens est, sin formaliter α directe , certe virtualiter & indirecte, etiamsi piae cogitationis instinctus & dictamen. guentis conscientiae desint. Saepe enim in poenam praecedentium peccatorum actualium , vel incuriae desidis M pescentis voluntatis , vel nimii terrenorum affectus a Divinis cordis oculos avertentis, di-Vinis motibus non tangimur & tamen inaequin liter quidem, sed revera peccamus, quia testante Veritate, & prudenter post: cognitam Domini voluntatem peccan res , & imprudenter ignorata eκ culpa prohibitione male agentes , vera
poena , impari tamen plectendi sinit illi etiam, qui ad Ecclesiae perniciem iucumbenteS, Deum. promereri, illique se obsequium praestare arbitrantur: Quia justo Dei iudicio suum lumen ob peccata non impertientis , in tenebris, & itiumbra mortis sedem , a Deoque dimissi, dc propriae voluntati in reprobum sensum traditi ingrediuntur vias suas , utiloquitur Scriptura, quan vis stetera ignari, aut supra malitiam non
Quod in justis quoquc idem verum esse monstratur etenim secundum S. Thomam , MCmnes alicujiis notae Theologos & Patres spiritales , vel his temporibus de pietate scrib nates , laepe committuntur peccata veni alia nota
solum ex deliberatione de advertentia, sed sie-pῖus per incogitantiam & subreptionem ; quta etiam visi sinctitate exi mii vix alio modo poceant , quia cum siummo toti us diligentiae sta
642쪽
cogitationem apparet ilIis noxiam , tota cautione deelinant: & tamea ipsis Sancti de quotidianis peccatis suis testimonium perhibent, αvenum e sae testimonium eorum. : tylii aggravans. concupiscentiae pondus , M occultos irretientis amoris. Proprii laqueos veritate coacti Sc experimento conviciti confitentur , & orant crina ProPheta : Ab occultu meis munda me x Domine.
Nec tamen ab illis , sive a Deo , sive a se omnino, excusantur , sed pro illis M puniuntur sar- Pe , d conteruntur sae Pius , & temper humiliantur. Quia etsi de peccato non semper cogitent, libere tamen titillans & subreyens peccatum Veniale eligWnt. , libero in creaturis plus justa morantur , libere epularum voluptati serviunt sub specie sanitatis , libere pastione mo-Ven ur , dc Telum putant, Iibere quae sua sunt 'uaerunt, dum ninil aliud nisi quae stant J 3 s vCA Ris et 1 sibi videntur habere proposita , ut
enim alias. ex Gregorio dixi , & ieerum repeto, quia poni satis repeti tam momentosa doctrina potest : Plerumque sit ut Hiud in imis intentio supprimat, aliud tructantis animo supersicies cogitationis ostendat. N .m sape sibi de si, mens 'su mentitur , ct singit se ae bono ope
mare quod non amatae mundi Autem glari
Hinc viri Sancti,& solide pii obrepentes quo-sidianas culpas quotidianis lamentis plangunt,
Peccatorum suorum numerum & magnitudinem, soli Deo nota censent, & quanuis nihil sibi male considii sint, in. timore tamen. & tremore salatent operantur suam , quia nescium
utrum odio , vel amore digni sint. Invigilant quid et illi incessanter, & incumbant in cupidis
643쪽
Probatilliatis commeratu . . s '
ratibus suis quam possunt maxime comprimenias, ut iis accidis, ad Dei lumen quandoc itaque affulserit suscipiendum reditaendumque paratio-xes sint: virtutum ossiciis jugiter & indefesse fuimguntur, jejunia frequentant M orationeS , eleemosynas profundunt, cupiditates domant, conscientiam pro viri Ii humanis affectibin expurgant , de quanuis inde multam. non immerito spe in , fiduciamque concipiant, plenam iamcu& omnia'odam , quam promittulat, & non dantriobabilistae , securitatem non habent ; quias iunt bonorum operum merita latentes sordes in Dicare ; sciunt cum siligine: latere furiaris, frumentoque lolium permisceri, quibus opportunum sit incerniculum ; sciunt quod nihilyroderunt lviniani conatus, , nisi ipsos spiritu suo Ju nobis operetur Spiritus sanctus ; sciuno
opera ab amore sui orta revera victosa esse , ecquando oriuntur in hac vita internosci non posse ; sciunt nos latere voluisse Deum, utrum verus in nobis ipsius. amor inhabitet, an divitanam charitatem amor Di mentiatur nunt bona quae agimus, vel agere videmur, amor sui; amor nγandi i non patens, sed occultus, non sincertis, tametsi apparens Dei amor Cdat. Eigo ex ipso-xummet justorum testimonio non minuS vero, quam humili certum est, non semper adesse eis illorum conscientiam x ruflexionem delictoiaxum, quae quotidie multa committunt.
Obiicies: Nullum est peccatum ,nisi sit votalisntarium: Atqui nil toties quoties praecedat
cognitio peccati, & conscientiae morΙus , quo neglecto progrediamur; & lineas virtutiis transi- Eamus, nisi a sit aliqua malitiae cotis lenitar, 3
ur2osita: virtutis inse iratio , actu, malin uom
644쪽
εi Lib. VI. Dil fert. III. Cap. I.
erit voluntarius : Ergo non erit peccatum , AN tem imputabile ad culpam, & quod vitio vertatur. Probatur minor ; voluntarium enim est a principio intrinseco cum cognitione : Ergo nisi praecedat cognitio iniquitatis, actus non pote- Et dici voluntarius, nec malus, sed 'tantum cum
proficilcitur ab eo qui videt & introspicit quiἀboni, malive in opere insit. Respondeo ccrtum esse , actionem noli pol . vitio verti , si sit involuntaria ; sed fallam omnino esse,actionem desinere esse voluntariam, si desit illa commentatio , & actualis reflexio in istellectus considerantis & inquirentis bonitatem, vel pravitatem ejus rei, in qua animus OC-cupatur. Tunc enim actio est satis superque voluntaria, & a principio intrinseco, quando opexans bene novit quid agat, nec ob aliud facit, nisi quia vult etenim qui ex vehementi passionis impetu inter ludendum jurat , ita comessationibus luxuriat , vix ae ne vix quidem de re- um, quibus occupatur, nefandarum malitia vel bonitate cogitat ,& tamen voluntarie agi r , dc peccat ; imo si ignoret se in his excessibus & in tantis falsis peccare , tunc error Vitio Vertitur, quia ut superius S. Thomas dDcebat, error ipse provenit ex ignorantia legis D/i quam scire tenetur.Quam doctrinam tradit ipse Aristoteles lib. Dinorat. ut antea vidimu S. NAdde quod peccata contra ius naturale commissa dicuntur strupliciter voluntaria, non solum quia peccans directe cogimscit & amat speciem peccati , sed etiam quia actum illam in ratione peccati & contrarii ad virtutem indirecte i&ignorantia vincibili vult, quatenus circumsisos 'Iumiai A naturilis vadio& vel repudiaz dum
645쪽
fulgent, vel ne affulgeant,voluntarium obicem ponit. Optime Cajetanus supra laudatus & itih ic materia nullis satis laudibus exaequandus: Contrarietas intrinseca ipsi peccato is scienter pec-ιanta est dire te is per sevclita , ab ignorante antemante per accideras: tripliciter. Primo ex par auctiu, quia est volita ad volutionem Astud. Secundo ex parte ignorantia voluuiaria , qui itis amolita sunt moliti omnes Him esserim , qWrcimunm est incurrere in hoc contraritim, sicut , o, voluntarii oculi, velatu vult ira sua causa qu/
quid mali inde se rui natum est unde si imp ηDo
in ia tim aliquod , voluntarie impis it vota eate sua caua , scilicet velationis , vel vetitι incessus. Tertio. cte. Quare in operibus contra Jus naturale ex ignorantia admissis, vel malitia, vel negligentia in causa ignorantiae invenitur. Unde Augustinus lib. . de lib. arb. cap. a'. Chm Ab que si praesens , qui multis madω ριrs creasuram sibi Domino servientem aversiam vocet , doceo
credentem , diligentem exLortetur , csnantem ad , ver, exaudiat deprecantem , non tibi de tira Moad culpam quod inviim ignoras , sd quod nee .igis quarere quod ignoras. Instabis : Qui nullam de Deo , vel peccatis cogitationem habet , nec apprehendit pxaecepti prohibentis, vel praecipientis instantiam , ille nullam habet gratiam actualem , quae noR in funditur absque inspiratione & pia cogitatione, quae nobis divinae Voluntat S notitiam , & quo
implendi vel desiderium immittit, vel obligationem demonstrat: Ergo tunc ignorantia legis natural s est invincibilis & excusabilis Probatur consequentia : Illa ignorantia dicitur
invincibilis , quae nulla potest diligentiae Gi
646쪽
operante superari: Sed qui caret gratia actuaIPpiae cogitationis, nullatenus potest ignorantiam Luperace, quia nisi Deus illam piam cogitationem inspiret, non sumus suisicientes aliquid boni cogitare ex nobis quasi ex nobis, sed se ficientia nostra a Deo est : Ergo si nuὶla praece dat operis mali cogitatio, operans laborabit ignorantia invincibili, subindeque a peccato,
Respondeo iami nos a quaestione totius Eth cae Christianae difficillima ad aliam. speculativam nihilo faciliorem provocari ut videas, . quod alias monuisse me memini , non mediocrem. elle sententiarum de gratia cum: vitae moralis regulis connegionem. Sed utut fit, facilli me ex dictis responderi pote st , quia sicut errorem cum veritate conciliare maximi operis est, sic veritatem purae & immaculatae discipi: Eae moralis cum veritate de gratia Christiana sociare nullius, negotii , aut laboris. Misericordia divini adiutorii x legis Domini castimonia obviaverunt sibi , & osculatae sunt rat vero ut Augustinianus& Angelicus D. Thomae incorruptus de gratia senilis cum vag e , probabilitatis, si Ommento congruat, inflectendus , obscurandus , & obtorto collo trahendus est. Dicendum ergo, hominem sine praevio gratiae dictamine contra Jus naturale peccantem, gra
tiam actualem habuisse semel ineunte rationis auror nisi postlivum obicem forte: posuerit
habere saepe invitae decursu monentem , habet C semper ae Deo paratam M oblatam S unde cave atiatur ebis ad excusandas excusationes in peccatiS obtendere peccatΘr 1 ore poleae, nec deberi
Ilai Gariam accusare , sed suam Eo etiam a -
647쪽
suere voluntatem divino Limini clau/entem ostium cordis , & coelestem lucem sibi circum. sam , ac legem natoralem in corde sculptam
creatarum amore tenebrarum repellentem. Un
de quod non semper habeat actualem bonae co- i tationis gratiam , suae culpae merito vertere ebet, quia qui non facit quando potest , juste perdit bonum posse. Quod ergo ignorat , inquit Augustinus superius laudatus, sibi agendumst, ex eo est quod nondum accepit ;)sed hoc quoque uecti iet, si loc quod accepit bene πι - fuerit. Est
ergo ignorans, ves nonacha advertens jus naturale semper reus , quia semper potentia antece denti & expedita ignorantiam suam superare
lotest & dabet. Potest, inquam, quia in ejus li-era voluntate positum est Dei auxilio removere obstaculuita , quod divino, naturalique lumini ob)ecit, & etiam vim objicit. Itaque peccatores ignorantia juris naturalis laborantes,praeter exteriora librorum sacrorum auxilia , quibus vix aut nunquam calent, prae ter internam, nec extinctim luminis naturalis virtutem sentiunt etiam identidem diuini tuo minis fulgores, quos si fideliter sequerentur, ad ubecius pleniusque lumen pervenirent: sed suo vitio non perveniunt, non desectu potestars, sed perversitate voluntatis libero , sed tenacissimo creaturarum amore repentis. Ut enim alias
ex D.Thoma didistini us, licet non sit in polle. state hominis divinum advocare lumen, in ejus tamen libcrtate est eius lucr obiectaculum ponere, sicut Solis muta sum illuminantis radi, potest homo velum obducere. Quem ob7cem tandiu ponet. sed liberὸ ponet, quan flia pertinaciter creatucis ad erescet ;tandiu ver5 adhae- -
648쪽
s fg Lib. VI. Dissori. IV. Cap. I.
rescet , quindiu Deus effuso victricis gratiae auxilio obveosos sibi aggeres non rumpet ; tunc Vzio ponere desinet, quando Deus altius 13 scrtus , non necessitatem , sed constantem infuderit sibὶ serviendi voluntatem Lumen divinum, inquit Augnst. lib. I. retrach. cap. Io. non irrntio natium animalium oculos pascit, sed pura cordaeorum qui Deo credunt, is ab amore misibilium rerum , temporalium se ad ejus pracepta impie da convertunt: quod omnes hom nes possunt, si ve line. Luanυis ii tantum velint, quibus voluntas Domino praparatur. Vide quae alias de concordia libertatis creatae cum gratia , & de retentionepotentiae activae & antecedentis, etiam in justa gratiae ob peccata actualia absentis denegationentis operosE disputavimus. . Insistes: Gratia sufficiens omnibuS datur, prae
sertim vero justis, quibus praecepta Dei possibilia sunt secundum praesentes ouas habent vires, ut Innocentius X. & Alexander VII. definivcrunt : Atqui si absente pia cogitatione culpentur ficti in legem , deest gratia sufficiens eli: mJu iis , qui saepe sine reflexione in opera mola labuntur : E go ut actio sit mala, eamque possit
vitare volantas, requiritur praevia bonitatis, aut
nuditiae inquisitio, vel Caltein cogitatio. Respondeo hac instant a se aer tutius Occupari abstrusas de auxiliis d isi cultates hic iminiamd discutiendrs , ne omnia sus deque misceamus. Quia tamen in his materiis viae una venti.
lari potest , quin altera occurrat, aliqui pinguinii nerva l babo, aliquando rerum ea fusius Deo
D cendum e go quod si ad de S ndendum nulli deesse gratiam sussicientem , non alio praesidio
649쪽
munirentur Theologi,quam si assii metur singulis & semper pias cogitationes , instinctus , &secretos monitus in aplis etiam flagitiis immitti, profecto actum esset cle gratia sufficiente. Cum enim ex Scriptura & Traditione , compellata
etiam hominum peccantium experientia compertum sit, non dari in singulis flagitiis expres-las mali cogitationes, non potest non cauSa cadere gratia iussiciens, si dogmatiliana incerto, Mquod falsum esse multi intimo sensu percipiunt,
innitatur. Uni tam ruinoso fundamento superstructa corruat machina necessu est.; & instarii gratiae sufficienti sunt , qui eam tam fragiliiciato circundant, sub quo procul dubio timebit a timore nocturno , a sagitta volante in die,& a negotio perambulante in tenebris tam obs surae opinationis. Certe omnibus hominibus
sicut deesse semper , ita de adesse semper internos afflatus , peraeque falsum est , peraequE est
contra experientiam disputare. Fateor ergo omnes , maxime vero justos secundum praesentes quas habent vires posse divina servare mand ita , imo & peccata venialia
di V siVe vitare; sed ad hoc ut possint, minim Erequiritur, ut semper pins persentiant cog rationes , alias semper actu bona cog tarent; sed sat est quod possint , qt revexa possunt, ab actibus illicitis & animum nimis, sed venialiter occupantibus abstinere. Maxime quia piarum to gitatio nam subtractio voluntaria est , si item insu a causi, amore nimirum sui , & creaturarum, unde ipsa inconsiderationis imprudentia, α peccatum.& poena neccati est , spargente Deo p .nales caecitates super illicitas cupiditates. Ve e ergo, cautoliceque decreverant Sumnes Ponti
650쪽
6 io Lib. VI Dissent. III. Cay. L
ces justos secundum praesentes , quas habent vires , posse divina implere mandata ; quia Mgratiam, & virtutes infusas , & crebras habent inspirationes , & pro modo habitualis gratiae Astatu modo majoribus, modo minoribus gratiis actualibus permoventur, amplioribusque permoverentur,nisi voluntaria caecitate saepe nimis clauderent oculos cordis. Sed quod actu infungantur omnibus, & singulis, & semper piarum
cogitationum continen res motus , non solum
non definiverunt, sed nec cogitare , vel imagi nari sapientissimi Praesules potuerunt. Quod vero dicunt nonnulli, voluisse Roma nos illos Antist tes Demn justis semper actu immittere bonas. cogitationes , ut tauxilium susE- ciens semper habere dicamur , sed cogitationes illas animum sugere , mentemque latere ue qui, inquam , haec dicunt, Summos Pontifices & revera inhonorant, & sententiam suana magis infirmant , falsam doctrinam falsiori ratione cumulantes. Ubinam credo Pontificium aliquod diploma legerunt, ubi affirmetur dari in nobis cogitationes nobis ignotas, ut per eas auxilium Risi ciens habere dicamur 3 Non potest caderanon stico in Pontifices , non dico in Innocentium X praeiudicii acet rimi emunct one, veIAlcgandrum VII. ob poritissimi ingenii praestantiam, a testibus oculatis siqui mihi Romae narrarunt j commendatissimos ; non dico in Theologos , sed nec in homines ; nec mulieres , nec infantes cadere inquam potest tale eommentum. Ad irridendam & aspernandam 'tam ingentem a ratione exerrationem sufficit communis sensus & ad eam reputaudam sussiciunt conamunissume Theologorum notiones