장음표시 사용
771쪽
Probabilitatis commentum. 7 Iditum subinduci senserunt, id non ad reli Honem sed adtentationem pertinere intellexerunt. His praeceptis salutaribus moniti, A proprio Telo accensi Dominicaui, no itatem subodorati, veluti Domini canes allatrare coeperunt, & decretorum Pontificiorum munimine septi,&Summi Pastoris Romani Antistitis id Oodini man
dantis voce provocati, laxones etiam suos non . minus quam lupos caulas dom nici re is infestantes fagere Theologos docucrun laboranti & novarum opinionum licentia deformatae disia ciplinae ivbvenerunt ; Probabilistarum ascrutias argute & juxta solide refellerunt ; & sicii polini
efficacis gratiae in discrimen vocatae tot stre nuOS patronos , tot invictos victricis auxilii defensores instruxit , & ctiamnum instruit : ita nunc everse morum doctAnae fortes itidem bellatores e sinu silo excitaVlt. . Et ut totius ordinis sacra conspiratio eniteret, omnisque depelleretur simultat s suspicio e diversis Cafholici orbis Pio vi n iis nullo inter se inito consilio in P obabilismuni iusseri exerunt& totis viribus, uno Christianae functitatis amore,uno Angelicae Ethicae reto, licet diverso stylo & mapetu impia narunt. Quia nimirum lydium, D.Tnomae doctrinae lapidem admoventes, multitudinem novitioru in Doctorum despexerunt M toti illi Peobabili starum nationi unum D. Thomam Patrum Discipulum & vocem , di υ nae voluntatis interpretem , aeternae te is vindi cem ab Ecclesiae Capitibus probatum opposue runt,cujus doctrina veluti gladio a Deo provi F, Omnes novitates ab ejus decessu irrepentes sem uncatae; semper trunc*n Hae sunt. Hiis anta iiii primis avicta 8c donaesiacae tradita H.L. M
772쪽
tionis tenax, jam dudum vagae probabilitatis periculosam licentiam persensit & insectata est, iii videre est in Epistola Bartholomaei Carranaae Summae Conciliorum praefixa, ibi sic ait In tau .ris Ecclesia procellis is vita malis subiit animum
relucre ma)orum noDorum acta in Conciliis antiquioribus. Et puduit me, ut ingenue fatear, nostrorum merum. En a quanto culmine decidimus i Euc
segnitiem is oscitantiam nostram i En gentem a Chri io redemptam, factum rerum Dominam . Vbi isse charii ait, ardor Z Ueni, ne nihil fere convenit prasinii rerum statui, s qtiis attentius conferat. cum illo quem cernere Ibcet in scripturis Conciliorum. Novissime vero praeter Tapi m ad infulas. Hispalenses allii mptum, opinione sanctitatis nuper vita lanctum; praecer Martinem de Pi ad c Castellanae Provinciae Provincialem , quorum
librorum penuria jan aboro , aluit insuper Il, de phonsum a S. Thoma,filium naturalem Regis Hispaniarum, insignem pi oncid virum, in quo egregiae dotes, natalium splendor , judicii acerrimi praestantia, doctrinae supellex eximia,& in
comparabilis omnigenae pietatis , ac toti ub fanctimoniae decor, lenique virtutum omnium beati. Iima copia collucent. Ob quem militiplicis ornamenti concentum omnlb is Provinciae suae functus muneribus, tandem rejecto Episcopatu Placentino annuis quinque millium nummorum
redditibus opulento, Civitatem Malaga, utpote pauperiorem praetulit, & in ea regenaa Ecclesia eundem, quem in Ordine bonum Christi odorem efflaverat, longius latiusque Episcopus effudit. Illς ergo varias Probabilistarum corruptelas eXPosuit, & elisit. Et quai vis in nonnullis ejussit lyss ea non probem, quae Sacra Inquisitioiu
773쪽
Probabilitatis comment lim. 7 3
displicuerunt ; hinc tamen quod intendo cli Cio , nimirum laxonum corruptelas Hispanis Dominicanis displicuisse ; licet fortassis st λει- tiorum attrocitatoe permoti personas aliquas laeserint, quorum solas persequi exerrationes fuisset & moderatius , & utilius. Si enim Apostolus Philip . 2. I S. viros , eosque quam plures luxui ac voluptatibus deditos innominatos damnat, ne personas lacestere uideatur, sed vitia, eosque modestiae armis fractos revocaret, quos indigita tis nominibus poterat exacerbare : Multi onim, inquit, ambulant, o nos sepe dicebam vobis, nune autem 'ens. dico inimicos crucis ChriIti, &c. scjuxta Sacrae Inquisitionis, mentem satius fuisset insectari vitia, non homines ; non ferire errantes sibi minime subditos,sea emendare. Sic Christus divitis epulonis a se objurgandi nomen suppre sit, quantumvis vir ille Crudelis in in serno jam sepultus esset, ut ejus consuleret honori, cujus vitia detestabatur. Si enim Patres , etiam cum apertis haereticis.agentes vetant efferari , &verbis amarulentis occulta dedecoriS aperire,
tutius ni fallor j est, non dissimilem habe geagendi rationem, cum Catholicorum Sc Reli. giosorum, si . qui sint, excessus propalantur. Patietur Princeps Serenissimus hanc meam humi lem suggestionem: ut omnibus clareat, Discipulos D. Thomae nihil posse. adversum veritatem, sed pro veritate. Id tamen constans est , virum optimum & inclytum scriptorum suorum vehementia non tam in authores animi malignitatem, quam vitiorum odium concitare voluisse , nec stigitiorum horrorem in personas transtulisse,
seὁ eum animi habitum induisse , quem his verbis eraecipit Augustinus : Diligite homines, irati
774쪽
Mite errores: sne superbia de veritate prasitimile;
sne savitia pro veritate certate et orate pro eει quos, redarguitu atque.con:incitu. Italia quoque,unde
Theologi Thomistae clarissimi, Cajetanus,Fer
rariensis, aliique sexcenti prodierunt, e sinu suo protulit R.P. Julium Mercorum ad totius Reipublicae Christianae bonum, ad singulare Dominicam Oidinis decus natum , qui summa. perspicuitate, majori pondere, & modestia ubi- 'ue eminente, quaestionem intricatissimam litabro, cui titulus est, basis Theologia moralis, a primis principiis alte repetit, & per omnes partes
regia dispositione, subtilitate , & soliditate
deducit Principium probabilitatiS versatilis,qua iminus probabilis, minusve tutae opinionis etiagendae venia datur , omni argumentorum gene De convellit,atque ex opinandi licentia justis legibus non cohibita , innumera flux ne doctrinae. flagitia , maj oraque in dies fluxura demonstrat. . Sentiet Chripiana Ressublica inquit Hieronymus Placentia Societatis I E s V , in Academia Parmensi Theologiae Professor, in censura operis Mercoriani, i plurimum se lucubrationibus hise deb re, quod dum ex legι opinandi licentiamm,ltiplicisolidartim rationum vasso coercent, aυi- ramorum,integritati aurem moliuntur compedes, ,
iis protectionem fortitudinis,s bases virtutis. Ante Julium Mercorum novellae probabilitatis pericula vidit & elusit Dominicus Gravi na antiquitatis callentissimus, pietate etiam & do-cthina spectabilis; sic enim lib. q. sui Cherubim Haradis, pag. mihi , 2 s. ait : Hoc ponderandiim idiligenissime, an probabilia doceant ModerHi.ὶ
775쪽
Phobab Ilitatis commentum. 7 s
al;quet oliuio tit probabilis , quae tamen est con ra communem sensium H unde sit ut relicZιὸ eteteribus . Metistras plebs imperita novos Muatur, is laxemtur υirtutum habena, ct ad vitia scianda augeatur inelinatio hominum ad latam uram tens en-tium. Absque dubio eliminandi sunt in , qtii delicitas ct pompas a munt, is novitates singu- .
lares, quas nesciunt Patres eorum : smilit Eri uir incerta inducunt , O non examinata , neque pro 'bata ; is nulla certitudo moralis est, ut sub opinionis calculo tandem censeatur , ct ut indistissa ac citi ι ur , , inexaminata , reclamante saepientum ct plurimorum Doctorum choro.
Ratio autem naturalis dictat,ne certa pranna 'tur incertis , ct communiter receptis sntentia non .
pvstiponatur nova, is non di custa, nec tritasntentia r sed semper innitendum regula infallibili, iseept: moraster , maxime ubi periculum immInet. Nam ex defectu inconsiderationis ct indisc soni, sunt qui putant ad f quelam ct u cumque opinio-nu salvari se posse iis c inscientia , qui tamen i ii non sunt eX qm at IV. arx TO. l ct ad inferos eis dunt. Et in his dicebat Basil. ad F. cap. Isai. Nimsolum ad scisntiam, rerumque notionem isthat tuν-
ma miri qua videntur recta esse , . novissima autem - earum re ciunt ad profundum inferni. Maxim/ autem caυenda funt opiniones, gu-Hm, vel venerem, vel prudentism humanam, seu'seu voliticam fovent, , in)ustitia- , hac enim ι 'sunt et elut Ityx Phlegeton, velut omnes in si, in quos demerguntur homines, ct quἀrtini exci io-- πει in υitiis , pereatis,ct nollent haec esse pecca ab , vel diminuunt eorum cu m, vel gravitatem sub meia probabilitatis , Merisimili, nς ως- rutio , ,
776쪽
sed apparenti, vel ut turpitudo vetktur. :e: Qua dogmata nunc sunt in praxi apud hareticos nostri temporis, ct apud malos Chri lianos in opere vigent. Et quantum ad nonnultis Scriptores, sunt in eadem fatebra, qui sub Oecie opinionis probabilis venditarunt multa, qua abstinentiam ct 3ejunia. pessundavi, pudieitiam emolliunt, prudentiam hujus sculi extollunt, is justitiam tam dictintili
vam, uam commutativam pervertunt.
Pro certo statuant qui varias semitas opinionum istarum probabilium inducunt, vel varia uinera aperiunt innovandae veritatis, α speciem bonorum apparentium ostendunt quod non.
viae dicendae sunt, sed diυerticula ct semita, qua
nequaquam tandem ad unum exitum.terminan
tur. Hinam institueretur,quod sicnt in foro em-tentio ' recipiuntur communiter recepta sin entia, ita ct in sero paenitentiati idem statueretur, decre iis provisivis prascribEndo has , non illas recipien' das. Ωuam bene esset id consultum Ecclesias Bremi tempore reformaretur mundus, qai ex licentia opimnandi in praceps ruit , lati mam viam . ingreuien,
do qua ducit ad perditionem. Sed nulli Catholici orbis Provinciae Gallia nostra palmam concedit. Nam praeter Olive-Hum Riche coeur & Petrum Louuctum Doctores Parisientes, qui jussu Vicariorum Generalium Parisinae dioecesos Probabilistia fontem & rivos in Apologia Casuistarum una cum aliis sex designatis Theologis proscripserunt, plures alii in easdem laxitatis evagationes verbo, criptis,concionibus exa iserunt. Sed quod sine cujusquam invidia di ctum velim caeteris omnibus vastissinu Ordinis Provinciis teli laudem praeripuit nostra: Tolosana, quaelicua est antiquitate primR , , μ
777쪽
Probab Ilitatis commentum. 737
ibi moris observaritiae tenacitate, Sc eruditionis fama nulli secunda. Unde sicut olim adversus acerrimos D. Thomae impugnatores Joannem Capreolum Tolosanum , Thomistarum Principem in aciem protulit, qui de S. Doctoris hostibus gloriosissimum triumphum primus reporta vit: ita etiam laxatae motum disciplinae impavidos aggressores instruxit vagam probabilitatem, ab eaque sine modo manantes corruptelas im- PugnaturoS. Quia nimirum sicut Tolosae ordianis sui fundamenta jecit B. Pater Dominicus, ita primitivum observantiae regularis, & incorruptum de moribus sensum veris Domini canis alid impressum S. Parens consignavit. Et profecto non deceret Provinciam Tolosanam virginei S. Thomae corporis Tolosae quiescentis deposi-
tricem a virginali ejusdem Angelici Doctoris
Ethica vel latum unguem recedere.
His de causis Petrus Labat Academiae Tot sanae Doctor Regens, vir in Scholastico pulvere non mediocriter exercitatus , stylo familiari, semotis adventitiis orationis splendoribus, breviter, & solide, non sine pietatis, quae in .lota vitae serie elucebat , instinctu minus probabilis sententiae in concursu probabilioris delectum primus h nostris refutavit. Eius libro suppedaneae taetrunt longe praestantiores Ioannis Baptistae Gonet lucubrationes , quibus Probabilisnuun, nedum humanis rationibus , quem lepide artem eum Deo cavillandi appellat, sed etiam raris.
Patrum locis , ac eximiis observationibus adoritur. N c contentus est venenatum fonte
indigitare , sed innumera probabilitatum monstra, quae nihil in moribus .integraim reliquerant: , lato calamo subiicit. lectorum ocu--
778쪽
38 Lib. VI. Dissere. III. cap. I.
Iis, Sc eorum ciet horrorem. Sed omnibus, qui in P. Obaodist is prodierunt O .dinis nostri libris V .nceirili B ronii luoubrationes antecellunt. R ,mae ad ram cum ejus libri in disci men vocati sunt, naus ag una sine dubio pasturi, nisi velitas, pro qa a certarat, ipsa pro illo pugnasset, ipsa victilet, ipsa ab Advecta iis potentissimis veluti reciproco ossicio liberasset. Et quan vis non minus capientia quam purpura Eminentissimi Congregationis Indicis Patres volucrintam arulenta flaaedain verba erasa, ut praeclara illa opera ne dum doctrinae D. Thomae profunditatem , sed & Angelicam modes iam ubique spirarent. tamen ob causae ipsius sequitatem &susceptam divinae legis defensionem , asperiori defensionis modo condonarunt, Authoremque honiantisti ne monuerunt, ut si novam editionem adornaret, verba amar' rem reii pientia resecaret, quibus sublatis liber undique perfectus in publicum prodiret, n hilque haberet quod
ullam ulli posset offensionena ingenerare. .Ille vero pro sua summa in Romana Tribunalia ob servantia in novis suae Theologiae Moralis editionibus quaecumque asperi u , dicti visa fuerant submovit, qua lavis non tam necessitas defensionis, quam horror vitiorum verba illa aliquam convitia speciem praeserentia a Baronio invito, alias toto in urbanitatem composito, & in alio rum laudes Cepe effuso, extorsistet.. Itaque Vincentius Bironius non perfuncto .rie vel timide in refellenda probabilitate versa tur sed secubim radici admovens , dum e pro pria mente loquitur, doliri trana quodlibetorum s Thomae in naturali sensi intelligit, prout a nobis supra exposita est. Et quanvis in gradi unq
779쪽
quorundamThomist rum verba D. Thomae mol. lientium , viteatur it se atquid de sua severitate remittere, ut quae lumina eius humanitas est Mercorum,aliolque probabilioris sectandae senatentiae aut hores , optimos illos quidem , sed in quaestione de ignorantia juris naturalis nonnihil fuliginis e Probabilistis trahentes , & a genuina littera S. Thomae recedentes defendat; nihilo minus tamen dum sua sensa prodit, nullam dari juris naturalis ignorantiam, vel esse unum de raro , & vix unquam contingentibus, affirmat:& doctrinam articuli 13. quodi. g. in toto suo splendore propugnat; sic enim habet in nova editione alterius partiς Theologiae Moralis:
Agn si is quam in aue Domini an ortim no en advocetur in patrocinium Drit mari in contra i gems p uionum , cum a S. Doctore , in curus verba 3
Want, hoc dorma inconcussum hab ant, qMod gui contra legem , f Pr est, mesum, nec excusari perio e buod sti secun rem cou cientiam quacumque probabilitate munitiam , qua in certitudinem mois radem nunquam sis masu a, usu diu reclamabunt λ
menta. Et gina ri. illud inter res facti & juris statuit discrini en : Ruod res facti omnes scire , se
supra vires nostr m pra er Ody:ium , ac proinde ignorari ho sine citra ulpam : secin sit de rebus iuris naturalis ; uetm cum paticismis trincipiis contineantur in cripta sunt cord hominum, serὸ omnibus obvium te qaidquid ex illius ignorantia. f ip vperam, riv ex tisatur a peccato, quod 'atuit S. Doctor toto cit. Et prolatis quibusdam D. Thomae verbis , sic pergit: Poteratne apertius validiustu h s locis damnare quas tim rus opiniones Arababiles fa saιἰcontra legem, qNam sonstitit oullo
780쪽
discrimine infer ignorantiam rerum facti se serta, quod ilia interdum , i ta nunquam excuset a pec cHIo , quandiu ei 1 rerum , quas scire possis o debeas ' Quibus verbis totam vagae probabilitatis doctrinam ab imis fanda mentis subruit , hoc dogmate a D. Thoma stabilito, ignorantiam juris naturalis nunquam excusare, quia nunquam'
invincibilis est: & quod contra legem aeternam voluntarie fit, semper esse peccatum , etiamsi sit secundum conssientiam. Quin & argumentum , quo P. Gonet probare conatur, probabile falsum nonnunquam a peccato excusare, quia saepe contingit probabiliorem & probabilissimam sententiam esse falsam, dc tamen absurdum est nos eam, non posse deligere ; hoc, inquam argumentum cap. pracedenti a nobis consulatum , validissime etiam refellit Vincentius Baronius priore Moralis parte, pag. mihi α . Quia quaedam opiniones majorem habent cum sibi contraria similitudinem veri, M. . sunt speculative probabilissimae , quae tamen citra peccatum usurpari & revocari ad actum nequeunt , nam forma Baptisma is in nomine Genitoris, geniti, is ab utroque procedentis, probabilissima est , cuius tamen usum omnes peccati mortalis damnant. Item venatoris homicidium nemo excusat , quamvis ingredienti sylvam occurrerit aliquid ambiguum , quod probabilius speciem serae quam hominis ferebat, si namus probabili , sed magis tuta deserta, hominem
interfecerit. Ru iam Iudex non potest reum ., damnare ob probabiliores conjecturas suspe-ch im , si suppetist probabiles innocentiae conjecturae ; qaia tunc minus probabilis est magῖs.