장음표시 사용
221쪽
eatae . Tἰmenr Daque ἰudieii diam Iaborat , ω plangit. . . oe id , mn dixit oxtinctus est, sed turbatus est ab ira oculus meus Sec. Hac duplicem excς-cationem Sanctus Doctor distinguit . Unam persectam, de contaminatam ,
qua peccator divina luce privatur in totum, & pro semper, & qua extinctus est oculus eius, ne ammius ςternam lucem cernere possit; & hac peceator damnabitur solum in alia vita. Alteram solam inchoatam, qu1 peccator ab inferiori Dei mee feeluditur , sed nousMm penisur ; Iudicii enim extremi cogitatione concutitur, & plangit: ideoque oculus ejus ab ira ncia ex linctus est , sed sollim turbatus , & hac peccator lxborat in praesenti vita; non omni enim intern1 Iuce , qu1 polsit ,
nec pro semper , privatur iaX X. II. Thoinax quem. Ian senius vocat augustinuin eantractum expresse hanc doctrinam tradit - Tum in r. sent. dist. 48 quas. r. artis. 3.. ad a. dicens 2 in statu vis multus es, qui mentis ob- si sationem non possit ἀποπινε , ω sied ina voluntati eonformari ; sed damnatir est in poenain insi/ctum , ni ab Ob- sinatione sua nunquam eurentur. Tum
Prassertim tamen qware. x . de veritia art. LI. tibi poli quam resolvit, quod οἴ-siua ιια importat quansam sirmitatem in peceat , per quam aliquis is necaro re verta nos possit , nee cooperari ad hoc , quod a pereato resurgat, subdit: Sed dupli iιer es hor. Uno modo ita quod nunIo modo possit eooperaei. Et bae es perfect ι astinatio , qua Damoner fiant obstinati. aleb enim eorum mens est firmata in malo, quod omnis motus liberi arbitrii ipsorum est inurdι natu , precatum ideὸ nullo modo fe possunt ad gνatia in babendam praparare , per quam pereatum dimittitur. Alio modo,
ita quod non de faelli possit cooperari ad hoe , quod exeat de petrato . Et hae es obsinatio imperfecta , qua aIiquis potenesse obstinatur in statis Dia , dum sciliacet habet aliquis ita firmatam voluntatem in peccaιo , quod' non Iurgant mo-
tus ad bonum n debiter. Quia tamen aliqui surgunt m eis , datur Dia , ut praeparentur ad gratiam. Cuius rati nem reddens ait: Quod aIiquis homo in flatu via no L.
ροισι ese ita obstinatus in malo , quin ad suam Iiberationem eoue ari po sit , ratio patet ex dictis in articulo praecedente j quia ω passio solvitur , Θ reprimitur , Ο babi us nou totaIiter ani mam eorrumpit et cor ratio non ita pertinae iter falsis aiberet , qMtu per eo trariam rationem post abaeuei . Quibus
tria D. Thomas notanda proponit. Unum, differentiam inter obstinationem persectam, qualis est in Daemonibus , de dimnatis, & imperfectam , seu inchoatam, qualis pro statu viae in aliis quibus peccatoribus reperitur . Alte rum ; in peccatoribu& licet obstinatis aliquos motus ad bonum surgere, licet debiles . Hi autem , cum ex viribus propriis surpere nequeam , ne cum Pelagio sentiamus , surgere deinbent ex viribus gratiae ; quia tame debiles sunt , sussicientes ad hoc ut cooperetur mae iustificationi peccator censeri debent , non essicaces . Tertium nullum esse peccatorem in statu , viae de potentia Dei ordinaria squidquid sit de extraordinaria ὶ cui subtrahantur omnia auxilia suffcientia , quibus ad suam liberationem possit cooperari, Se rationes adsignat. XX NI. Idem confirmat Angel. Doctor 3. p. qu. 86. artie. I. ubi haec habet e dicendum et quod hoe qu,d aliquod peceatum per paenitentiam tolla non pose sit , potes contingere dupliciter . Uuo modo , quia aliqvrs , de peccaIo poeniιer non poset : alιο modo , quia paenitentia non posset delere percMu-. Prim quidem modo non possunt per pα nitentiara deleri pereatis Damonum, ω etiam hominum damnatorum quιa affectus eois rum sunt eoormati in malo , ita quod non potest eir diuplieere petratum , i
quantum es culpa , sed Di m displicet
ei poma , quam patiuntur, rasisne ea
jus aliquam petitentiam , sed infructu Iam habent, secundwm illud Sap. s. Pς
222쪽
dio 8 Qua sit. II. An Cbristus mortuus sit die.
nitentiam agentes , & prae angustia spiritus gementes. Unde talis paenitentia non est eum spe venia , sed eum defiperatione . Tale autem non potes esse aliquod pereatum hominit viatoris, euis
Di liberum arbitrium es flexibile ad bo-ntim , ω ad malum . Unde dacere , quod aliquod pereatum sit in hae vita , de quo quis paenitere non possit, emoneum es. Primo quidem , quia per hoe tolleretur libertas arbitrii . Secundo , quia per hoc
derogaretur virtuti gratia , per quam moveri potes eον euiuscumque pereatoris ad poenitendum , feeun iam illud Proverb. x r.
que voluerit vertet illud. Quod autem ferundo modo non post
per veram paenitentiam aliquod peeeatum remitti, es etiam erroneum . Primo quidem , quia repugnat divina mi.
ferieordia, de qua dieitur De . a. qu bd benignus, & misericors est , & multae misericordiae , &praestabilis super malitia . Vinceretur enim quodammodo Deusas homine , si homo pereatum vellet d Iere , quod Deus delere non vellet. S eundo . quia hoe derogaret virtuti Pas nis Christ. per qtiam poenitentia operatur , sicut sis extera Saeramenta , cumscriptum sit r. Dan. a. Ipse est propitiatio pro peccatis nostris, non solum nostris, sed etiam totius mundi. . His positis arguo sic. Ex D. Thom. erroneum est asserere , quod aliquod peccatum si in hac vita, de quo quis pςnitere non possit, cuia per hoc derogaretur , S arbitrii libertati, & virtuti gratiae , & misericordiae Dei, &Redemtioni Christi: Sed dicere peccatoribus obcaecatis, & obstinatis deesse omne auxilium gratiae , etiam susti- ciens ad poenitendum de peccato , est dicere, quod aliquod peccatum sit in hac vita, de quo quis pςnitere fructuose non possit , quia sine omni gratia
nemo potest. nedum p nitere , sed nec ad pςni leni iam conari , nec eam Uelle . nec de ea cogitare, ut Fides Catholica contra Pelaκianos, & Semipelagianos docet; ergo ex D. Thonia dicere &c. erroneum est.
XXXII. Respondent Iansen istae, adhuc verificari, peccatores, etsi excaecatos , & obdurato, poenitere posse .& converti; quia Deus semper potest illis conferre gratiam, quamvis decreverit eam ipsis denegare in poena in praecedentium peccatorum , ideoque illos excaecaverit: nam iuxta commune axioma , quod per alios possumut , per nosti or possumus.
XXXIII. Sed eontra . Ut veri ficetur, per nos posse, quod per ab os ponsiimus , quod est axioma Arist. 3 Ethie. cap. requiritur primo , ut ille aliussi amicus. Secundo, quod in nobis sit aliquid, intuitu cuius amicus moveri
possit ad agendum . Tertio , quod ille alius velit facere id, quod per nos facere non possumus. Primum ,& secu dum docet Arist. loco citato dicens , qua amicorum studio , ω opera trans guntur , nostra opera quodammodo fieri
videntur et Principium enim in nobis .
Quae exponens D. Τhom. ibi Ieet. 8.ait : Unae dieit , quo possibilia funt ,
qua fiunt per amicos: quia ea , qua fiunt per amicos , aliqualiter fiunt per nos rin quantum scilicet principium horum
es in nobis , pro ut ipsi intuitu nos hoe faciunt . Tertium pariter evidens est : nam si ego non habens necessariam pecuniam ad emendam domum,& parentes , vel alii amici decreverint non dare mihi pecuniam , ridiculus essem si dicerem, me posse per
illos domum emere. Sed Deus peccatoribus excaecatis ,
& obduratis inimicus est , non amicus : In illis nihil reperit intuitu cujus moveatur , aut moveri possit ad dandam eis gratiam , qua possint, imo supponitur decrevisse , se non daturum eam; erso &c. Quare prylaudatum illud axioma distingui debet de amicis juvare volentibus , & se concedi:
negari vero de amicis 3 uvare nolenti
bus , imo & negari suppositum , quod nimirum tales sint amici I cum pro batio dileetionis exhibitio si operis. XXXIV. Respondent alii ex Catholicis etiam Thomistis , de quibus supe
223쪽
superilis φ. 1. D. Thomam nil aliud velle , nisi , quod Deus sit paratus dare omnibus, etiam excaecatis. & obduratis auxilia sufficientia; non tamen, qudd omnibus de facto det , obduratione sua obicem ponentibus. Uel ad summum velle , quod Deus illis non deneget quaedam exteriora gratiae auxilia, quales sunt exhortationes , corin rectiones , & similia; auxilia tamen interna eis deneget. XXXV. Sed contra primo. D. Th.
Iaudato loco qu. 14. de veritat. art. II.
dicit, qu)d nullus in via potest esse sit, obstinatus in malo , quin surgant in eo aliqui motus ad bonum licEt debiles t Quin ad sui liberationem cooperari possit. Et in4.sent. dist. χo. quast.
I. art. I. quasiune. I. quamdiis, inquit, manet bomini usus liberi arbitrii in bae vita .... potest se praparare ad gratiam de peeeatis dolendo see. Dico igitur .
Motus illi ad bonum , quamvis debiles , potentia ad cooperandum liberationi a peccato , debent esse a gratia non mere extrinsece oblata, sed reve ri interius collata ; ne cum Pelagianis dicatur , pol Ie hominem cum sola
gratia extrinsece adiuvante vires naturae facere actus , prout oportet
ad sui justificationem ; ergo si teste D. Τhoma, nullus est peccator in hac vitati, obstinatus , quin in eo surgant aliqui motus ad bonum , quibus cooperari possit ad sui liberationem; nullus
est homo ita obstinatus , cui auxilia ad sui conversionem sufficientia , nedum offerantur, sed re ipsa non conaserantur et quibus si obicem ulterio rem non posuerit , gratiam efficacem remissi vana peccator um consequatur. Et noto , qudd ello in peccatore non possint surgere motus etiam debiles ,& conatus remoti ad sui iustificationem sine gratia eis caci causante illos motus . ia cor movente; illa tamen gratia dici potest sulficiens in ordine adulteriores motus proximius ad iustificationem praeparantes. Hac gratia i ait D. Thom. liberum arbitrium non totaliter corruptum si adjuvetur , vere di- Tom. III.
citur posse se praeparare ad gratiam
de peccatis dolendo , & gratiam rein missionis consequi . Caeterum s Deus solum offerret auxilia . & non daret; haberet parata apud se , sed non col- Iata peccatori et nec verE dici possiet hominem posse converti , dum est in via, nec absoluid posset dicere D. Th. Deum omnibus gratiam dare , sed ad summum , Deum quantum in se es paratum esse omnibur gratiam dare , ut ait 3. contres. eap. 139. loquens de gratiae iscaci , non de sufficienti tantum . Sicut per hoc solum , quod Pharmac pola habeat remedia in sua officina parata, dicitur quidem , quantum ex se est , ea omnibus dare , non tamen quod ea omnibus det ; nec quod omnes per illa sic oblata excitare possint,& excitent aliquos motus etiam debiles , qui disponant ad sanitatem. . V. De Infidelibur.
XXXVI. r. Ico . Nullus est etiam II inter Infideles, & Baris baros , qui non recipiat aliquod auxilium supernaturale divinae gratiae saltem in instanti usus rationis ; quo , si
benὰ uteretur , ulteriora reciperet , iustis caretur , & tandem salvaretur . Hoc evincunt Scripturς superius allatae , nimirum e quod Deus vult omnes homines falvos fieri , ε' ad agnitionem
veritatis venire I. Tim. . 2. 4. quod Deus illuminat omnem hominem venientem in
hune mundum Dan. r. quod Christus dedit se ipsum Redemtι ovem pro omnia bux r. Timoth. 2. v. 6. & aliae, quas
hoc, & praecedentibus dubiis expendimus. Ubi enim Scriptura nullum exiscipit , nec nos excipere debemus. Uideri etiam potest D. Augustinus lib. t.
de Genesi contra Manichaeor eap. 3. lib. T. retract. cap. I . enarrat. in psalm. 6. In. 3. de lib. arbitr. eap. IV. & alibi:
cujus testimonia attulimus superius , maxime praesenti dubio β. 1. γ 3. XXXVII. Probatur vero argumen Dd to,
224쪽
1to Ouaes. II. An Chrsetis mortuus sit die.
to , quod Ian senius contra se proponens, Molem Giganteam appellat Iib. L.
de natura lapsa e. q. Cum enim eodem libro cap. 1. probare conatus furiset, Quod ignorantia , etiam qua neecimatis et . non voluntatis , hoe est in Dinei bi- iis , non earet mccato , ω hoe ut duisma Dei ab aclii quis tradιιum ; COnlrλse e. 4. sormat hoc ardumenium: Sed, e gigantea oecurrit moles, ct ut videis
tur nodus insolubilis , qui fieri possit ,
ut ex in fineιbili ignorantia petratum
p sit procisci . Quis enim rapiat , ut homa in eo pereet, quod neque Ieit , ne que scire potuit , me νο luntate sua , μυε υοIente , sim torpestente talrs ignoram tia eausam dedit y Huiusmoἀi enim peceata jam non erunt , ne quidem volu taria , quod ad peceati rationem omniano necessarium es , sed necessaria . Et quis eresat , tale portentum do 1ssimum
num tradiis , Dei in ea tradenda flu- aualle , vel hallucinatum esse ; feae po-
ikr , ut obstupeseam , ε' exhorrescantis trinia italem iudieiorum Dei.
est , quam proserre argumentum , de in aenue fateri se nescire ibi utionem. hac mole gigante te declχrare operessum,& hoc nodo insolubili it 1 intricatum, ut nulla via evadere sibi liceat Eo igitur utar ego contra Ian senium lic . Si Deus omnibus intiae libus denegaret auxilia si item susticientia ad fidem , omies infideles laborarent ignorantia inuincibili fidet, ellent infideles necensitate , quia non po:lent eae fideles , non voluntate; Sc consequenter infidelitas illis non esset peccatum . Quis enim capiat; ut homo in eo peccet , quod neque scit , neque scire potuit, nec voluntate su1 volente, aut torpescente talis ignorantiae causam dedit 'sed hoc absurdum eli dicere ; alioquin omnes infideles essent negati v E, dc iaculpabiliter infideles, nee de in fide liis tale argui posseiri. MI. est certa. Nam cum verae fidei cognitio ver solas viis res naturae non possit haberi, sed solis gratiae viribus , si infideles carerent omni auxilio gratiae etiam sume lenia non pollent veram fidem cognoscere ἔερ sic ignorarent , quod nec scirent, nec misent scire. imo cum e dein ratio sit de omnibus , tequeretur, quod si Deus negaret hominibus auxilia suis cientia, sine quibus non pollent observare mandata , neque salvari , excusirentur in omnibus; nec ulla forent peccata personalia, sed sol vin peccatum originale , 8c Omnes miseriae , quas patrinur , haberent quidem rationem poe aς, sed non peccati: & se haberent adulti sicut parvuli , nec post mortem subirentpς- nam sensus , sed solam damni , qu nullus error intolerabilior excogitari poteti . XXXIX. Superest modd ostendere, quam salso Ianseatus asserat, ignorantiam et lain invincibilem esse peccatum , fuisse ut dogma fidei ab antiquis traditum; de oppositum suisse e rorem Pelagianorum . Et rursus , quod haec fuerit S. Aua ustini doctrina. XL. Primum enim evinco . Supponendo , qudd Ecclesia antiqui tempore D. Augustini media erat inter duos
extremo S errores , nimirum, Manichςorum dicentium , peccata non ex libero arbitrio, sed ex natura ex se mala prodiisse , de ideo quamvis necessitate facta , non voluntate , esse peccata: oc Pelagianoi uin , qui dum volebant, oinne peccatum esse voluntarium ,
neg1bant, in parvulis , in quibus nihil voluntarium esse potest , peccatum Origia a te reperiri ; neque hoc colligi ex Oolivione , & ignorantia , qua honores la io a re dignoscuntur . quivi malebat C l mus relatus in actis Synodi Dios olitanae , de 1 Sindi. Auguit.
quoniam nou secundum Dosu tatem eve
niunt , sed secundism nervisitatem . Et
225쪽
proptere1 Catholicos peccatum origi ianale admittentes, cum Manichaeis convenire autumabant, nescientes in natura hominis distinguere id . quod ex natura est , & 1 Deo conditore habet,& quod ex vitio naturae est , & Pr toparentis culpa sortita est . Quare,
dum unum errorem vitare volebant , in alium impingebant e ut enim sacerent bonum conditorem Deum ia , tollebant Christum Salvatorem I & dum naturam undequaque bonam ponentes Deum malum esse negabant, assere
tes in homine pςnam esse sine culpa, Deum iaciebant iniustum. XLI. Ecclesia vero Catholica , &Manichaeos detestata , & Pelagianos ,
dum naturam a Deo conditam , bonam confitetur, peccandi absolutam necessitatem contra Manichaeos damnat . Dum vero vitio voluntario , primi parentis eam vitiatam peccandi contraxisse neceisi intem , nisi per Christum . sanetur , affirmat ; Pelagianos reda guit, facitque Deum bonum, qui bonum opus fecit, & simul iustum . quipς nam propter culpam infligit. sic D. Augustinus lib. 3. contra duas epist. Pe- Iagian. eap. o. Insequitu inquit J illas nempe Catholica veritas J simul Ma-nithaeos, Pelagianosque subvertit . Homo enim , dum nascitur , quia bonum alia quid est , in quantum homo es , Mιnia ob eum redarguit, lautitque Creatorem rin qu ιntum veris trahit originale perea. tiam. Pelagium redarguis, o habet ne-oessarium Salvatorem . Nam ct quod fa
nanda dicitur ista natura . utrumque re pereurit : quia nee medietna Uut hahe
ret , si sana elset , quod es contra PeIa.rrum s nec fanari posset omnino , si areν-num , atque immutabile malum est ,
quod est eontra Manichaeum . Vid. S. D. ibid. IA. 4. e. q. XLII. Hi ne ad rem nostram e dum Sanctus Augustinus Manichaeos aggreditur, qui peccatum non ex vitio voluntario Primi hominis , sed ex naturae omnimoda necessitate ortum existi inabant, ostendit s loquenΑ de peccato persona γ neminem peccare in eo, quod
vitare non potest . It 1 Iib. de duabur an
mabur contra Manie . eap. Ir. Expectat inquit sine prius etiam pereatum d finiamus , quod sine voluntate efine nostis posse omnis mens apud se divinitω3 eonis ρνiptum legit. . . nonnὸ illa eantant, s. in montibus Pasores , ω in theatris Poeia
ea . ω Indom in cireulis. ω Docti imbibliotheeii , ω Magis i in feritis , 6 Antistites in farratis Ioeis, O in orbo terrarum genus humanum y Ubi veri, egit contra Pelagianos , qui ex hoe principio salsb deducebant , in pueris , qui nihil propria voluntate egerunt, sed necessitate operantur, nullum peccatum, neque oris in is propterea admittebant; aliter discurrendum suit, & distinguendum inter id, quod est pure peccatum, & id quod est pec latum . & simul poena peccati. XLIII. Ita Sanctus Augustinus lib. r.
Dperis imperfecti eontr. Iulianum eap. 47.
Iuliano ubi obiicienti superius alla. tam peccati definitionem, respondens, tria dixit esse distinguenda, nempe peccatum , ps nam peccati , & quod ita peccatum est, ut sit etiam pgna peecati . Primi seneris suit peccatum Α-dami, quod ἰta perpetravit, ut ei su rit liberum abstinere. Secundi generis est in eo , quod quis pro peccato patitur, & nullo modo agit, velut cum pro suo scelere occiditur, vel in aliis qua parte corporis cruciatur . Tertii generis sunt peccatum originale , ignorantia, & cςcitas mentis: haec eis nim peccatum sunt , & simul poena peccati, & tamen non voluntate , sed necessitate sunt; tum sint in parvulis,
qui nondum voluntatis utuntur arbitrio. Origo tamen etiam hujut peceatἐdese/ndit a voluntate precantis . Fuit enim Adam , ct in illo fuimus omnes aperiit Adam , cs' in illo omner peri
Εκ hae D. August. doctrina, quam alibi tradit , male intellecta deducit
Ian senius, esse aliquod peccatum nea cessita e , non voluntale, quod imp tatur ad culpam e & ite infidelitatem eorum , qui nihil de Christo audi Dd x runt,
226쪽
2 1 et Quam. II. An Christus mortuus sit m.
runt, Se quorum corda Deus interius no donante respondeo , habere iiDo Deemper gratiam non pulsat , adhuc Cis eo fationem , nou de omni peeeato suo , sed se peccatum, & imputari. aer hoc peccato , quo in Christum nom. XLI v. Sed Jan lenius ita sentiens creti erunt, ad quos non venia , ω quia incidit in errorem Baii alserentis : Im bus non es Ioeutus. Adὰ litas pia νe ne aliva in his , quibux Deinde qux rens utrum bi, qui prius-Cbrinus nou es praedicatus , est Fe ea- quam Chrastus in Eccles a ven ret adrum, quam piopolitionem damnarunt Gente , cis priu ιιam Ευangeliiam eius S. Plus v. & est lxv. earlerique Pontifi- ωMdirent, Misa huius sine praventi sunt. ces successores damnationem confirma- fere praveniuntur , possint hIbere Ban -exuere. Distinguere ergo debuisset Ian- cusarienem ' respondet. Possunt planὸ . sevitas duplicem ignorantiam , & iii fi- Sed non 3 deo possunι effugere damnatio- delitatem : unam pure Degativa is , nem ἰ nimirum propter peccatum ori quam quis non vitat, quia non potest, ginale , Ee alia personalia. nee eam vitare in ejus potestate est . Quare autem is norantia inuolunt a. Et haec vitium quidum est naturς cor- ria excusat, docuit tib. 3. lib. arbite. ruptae , maiusque habitus ex peccato e. 19. dc confirmavit Lb. de natuea , o
relictus , & ad peccatum inclinans , 3ratia eontra Pelag. eap. 67. ubi de lua se ut de concupiscentia ; sed peccatum ignorantia conquerentes sic redarguit et non est , nec verti in culpam debet et , Rectὸ enim fortassὸ quererentur, Ferr qui nescit , qui non credit quia scire , νει , ω ιι brdinis nullus homo victor ex de credere non potest , & non post O feret: eum vero ubique sit praesens , qui
scire , de credere necessitatis est ex na- multis modis per ereaturam Abi Dominatura vitiata descendens , non ex vO- ferinen em, aversum vocet , doceat ere
Iuntate . Alteram ver b privativam , dentem , confutetur sperantem , ditiaeuis qua quis scire , dc credere potuit , dc rem adhortetur , conantem asovel , eis ignorantiam, ac infidelitatem vincere , xaudiat deprecantem ; non tibi deput aia sed noluit , vel saltem neglexit . de tur ad culpam , quos μυittis ignoras , haec cerie peccatum eii , imputatur , sed quoi negligis quarere, quod ignoras s& exprobratur, quia non celsi ἰλte , neque illud , quod vulnerata membra sed voluntate ignorat. non colligis , sed quod volentem Disare
XLV. Haec Sancti Augustini sincera eontemnis . Cum ergo, si Infidelibus mens est . Eam enim prodit in ep s. nulla gratia sufficiente adesset Chri a
Pelagianos. Uoi pol quam eri pres,e di- rarent, non eis eorum infidelitas destinxit in infidelibus ignorantiam ne- putaretur ad culpam, sed de sua infigativam , dc invincibilem , qui ioco nota cleritatu excusationem haberent; sicut ei ediderant , quia non audierunt, Se eam naui insent Judaei , si Christus addixit, hos de peccato, ello non omni, eos non venit Iet , de habuerunt ge
de infidentale tamen excusationem ha- tes , antequam eis Evangelium annun-bituros , subluetigit: Ipi ignoranιia in riaretur . Et damnarentur quidem ob eis, qui intelligere noliaerunν , sive du- alia peccata, sed non ob infidelitatem . bitatione peccatum es ' in eis aulemis, Haec cit Aerniana S. Augustini doetri- qui nou potuerunt, poema pee ali. Hoc na, 6c Eceleliae Cathoricae.1dem docuit ira I. So. in rilud Da. x s. XLVI. Hanc ex Sancto Augustino Si non emassem , ω loeutur eis non fuis fidei er hausit eius discipulus S. Pnoin.
227쪽
pol si intelligi infidelitar feeundisin eo trarietatem ad fidem s qua fellieet 'alia quis repugnaι auditui Dei , ves et iantaeontemnit ipsam , seruuiam illud Isaias 3. quis credidit auditui nostro ρ ω in boe propriὸ perfitur ratio insideIita iis, Θ secundum hoc infidelitas en pee
Si autem aeripiatur feeunti m negasionem puram . sicut in illis, qui inbiI audireunt de me , non λιbet rationem pereati , sed magis paene et quia talis Quorantia divinomism ex peeeato primi parentis conferiata es . χιi autem sic sunt Insititis, damnam tur quidem propter alia pereata , quς sine fide νemitti non possunt; non autem dam n=ur propιer infidelitatis peecatum . de Dominus dicit Dan. I s. Si non venitam, & locutus eis non suillam peccatum non haberent . Quod exponens August. tract. So. in Joan. I diaeir ; quod loquitur de illo peccato , quo non crediderunt in Chrtitum . Haec
D. Thom. XLVII. De tempore autem , quo euique etiam insideli auxilium sufficiens conseratur . quo misit conari ait:m remo te ad fidem , censeo, hoc specta liter esse, cum ad usum rationis Pr inum pervenit. Nam ex docti ina D. Thom e superias relata F. 1. quilibet ad usum rationis perveniens , lene iurse convertere ad Deum lati converti ne, ex qua sequatur culpae originalis remitsio non teneretur autem , nisi
pollet, neque posset, nisi auxilium sunficiens ad tale praeceptum implendum de si i ntrinsecidi reciperet. Rursus idem S. Docior ad Roma Io. Iec . 3. poli quaindlxit, quod illi, qwilo ruentem Dominum perse, vel per ejus D Ieipulos non audierunt eκeusotronem
Baheup de Deeato insidelitatis , non ι men heus tum Dei eo equemur , ut sci- Iieet justimemur ab aliis peceat ἐν De
vendo a diiurunt , ω pro his merat damus utur . Subdit :Si quι tamen eorum fecissem, quod io
se est, Dominus eis seemsdam suam misericordiam provιdiset . mittento eir pra dieatorem silet , se ut mirum Cornelio νaa. to. cis Paulum Macedonibus , ut habetur ad . I 6. Sed tamen hoe ipsum quosati ut faeiu οι , quod tu se es eonis tenda se ad Deum , ex Deo es moventeearda ipsorum ad bovum Threnor. s. Con verte nos Domine ad te . & convertemur. Supponit ergo D. Thom is .etiam
iis, qui nihil audierunt de Euan elio ad vile auxilium sufficiens . quo nossint
facere, quod in se est, scilicet converintendo se ad Deum auctorem naturae ἔquod ii iaciant. moveatur ad eos illuminandos per fidem . Haec etiam docet D. Thom. quas. I . de verit. arti II. ad I.
. V I. Defenduntur statuta s. a. XLVIII. Ira octores, qui, ut super' iis . adnotavimus admittunt quidem , Deum omnibus Offerre auX lia thriticientia ad salutem . non verbomnibus Ie ipsa conferre. Obiiciunt et Pruno Conc i l. Tridentinum se T. cap. II. ali: Deur .amque sua grasia semel iustiseatos non deserir, nisi ab eis priks deseratur e sed haec desertio nequit intelligi de subtractione gratiae essicacis, cum haec absque hom nis culpa multotius denegetur; ergo de gratia sufficiente. XLIX. Respondent aliqui. Concilium prae satis verbis, quaesumsit ex Augu-1stitio lib. de nat. Er gratia eap. 26. 1O- qui de subtractione gratiae habitualis, ta mitificantis ; quia loquitur de homine iustificato , a quo verum est , Deum noli subtrahet e gratiam iuili ficantem , nisi deseratur per peccatum ζquae responsio probabilis est. Ne tamen illi acquiescam , me movet Sanct. Augul inus , qui loco laudato mit- qii .im dixit et mn i finit, visiteferatur , addit: us piὸ semper , iusteque νιν Iur . iasibus indicar, qu bd Dcus. cuin hOmnem tuaificatum se deserentem de-1etat , u
228쪽
serit, ab eo subtrahat non solum gratiam iustificantem . sed etiam auxilia, quae eum gratia illi conserebat ad perseverandum . Sicut enim t exemplum est S. Augustini Vulnere verbi gratia
e Iaud te ans 3 deo euratur, ut fanato ma-
Io praterno futurus dirigatur inestis et sie mala nostra, non ad hoe soldm 'pernua Medicus fanat , ut ilia jam non sint , sed ut de eatero rectὸ ambulare 3 ssimus , quod quidem etiam fani , non nisi iIIo adjuvante poterimus . Et in
fra r sicut enim oeulus corporis etiam
pleni mὸ sanus , nisi eandore Iveir adjutus , non potest cernere et se tω homo etiam perfict me jus eatus, nisi ate
na luee sinitia druinitus adjuvetur , recte non potes vivere.
L. Respondeo igitur, hominem iustificatum, per peccatum D cum des reniem , a Deo deseri per subtractionem , nedum gratiae sanctificantis , & habitualiω, sed etiam actualis, sive enficacis ad actii perseverandum ; unde
Augustin. subiungit: Sanat ergo Deus , non foliam ut deleat, quod peccavimur , sed ut prastet etiam ne percemus. Vel,
si velis , subtrahit etiam saltem ad tempus gratiam suffcientem ad proxim Eposse perseverare , relinquendo in ipso
gratiam lassicientem solum remo te et quod non est contra nos .
LI. Objiciunt secundo ex D. Augustino lib. de eorrept. ω gratia cap. II.
ubi de adiutorio sine quo , seu suffciente e si autem inquit hoe adjut
ritim o I angelo , vel homini, eam priamum facti sunt, defuisset. . . . non ut que sua culpa cecidissent ἔ adjutorium uinὸ defuisset , sine quo manere non postent. Nune autem quibus deest tale adjutorium , iam paena peccati es : quibus autem datur , fecundum gratiam datur, non ferundam debit m. Supsonii ergo S. Doctor , homini lapso in poenam aliquando deesse illud adjutorium , quod si Angelo vel homini in nocenti demisset, iam non sua culpa cecidi gent; quia illis defuisset adiut rium , sine quo manere non possent . Hoc autem esi auxilium sussiciens ;ergo Ste. Quod confirmatur ex D. m.
1.2. quast. L. art. . ad a. ubi hoe eodem
D. Augustini utitur testimonio. LII. Respondetur SS. Augustinum,& Thomam loqui de gratia proxim Esuffcienti ad perseverandum , & ad adimplenda pracepta supernaturalia .n1 mirum diligendi Deum super omisnia . & eredendi articulos fidei , ut ibi loquitur D. Thom. qualis collata fuit Angelis, & Adamo , cum primum facti sunt : de hac merito dicunt , quod quibus non datur, in pςnam deis neratur , peccati saltem originalis ;quibus autem datur , misericorditer datur. Cum hoc tamen Optime stat , quod omnibus. & sinpulis saltem dum ad usum rationis perveniunt , conse rat Deus aliquod auxilium irrinerseia et ius , remoti solum ad iustificationem , & salutem conducens. vi providentiae solum generalis , qua Omnes ,& sine ulos ad salutem ordinavit. LIII. Sed instant. Sane his Augustiis
nus serm. Ir. de verbis Aps. nunc frem. 6. eap. 4. ait et Commun1s est omnibus natura , non gratia . Item D. Thomas u. a 4. de veritate ar. I s. probat , oti a
omnibus daretur gratia, qua homo
se praepararet ad gratiam , non videretur aliud esse , quam naturale donum . Nam in nullo inveniuntur omnes bomianer eonvenire , nisi in aliquo naturali .
LIV. Respondeo , D. Augustinum
loqui de gratia speciali , qua fideles, ac iusti sumus , & qua secernimur 1 Paganis ; non de gratia generali, Sesuffciente etiam remota, qua ex pr videntia generali omnes ad saluten dirigente descendit . D. Thomas verb , ut legenti conis stabit , loquitur de gratia , quae sit donum habituale omnibus tollatum non verd de gratia actuali , secundum quam Deus aliquomodo in mentibus hominum operatur proximE , vel re mole eos ad iustificationem dirigendo , puta exteriori admonitione, vel interiori instinctu. Imd dicit, hae omnia ex divina miseritordia homini provia dori . Lua
229쪽
LU. Sed replicant. Collatio cuiuia
cui niue auxilii supernaturalis eli vera qratia et sed Deus , ut suam erat iam veram esse demonstret, nece ise est, ut eam non omnibus, se singulis conferat, alias videretur esse donum ni-turaliter debitum ; eo vel mixi me , quod homo per peccatum, sive originale, sive actuale amitit ius ad salutem; qui autem amisit ius ad fine in , amisit etiam ad media, de homini in peccato, utpote spiritualiter mortuo, non debetur aliquid principium , rati O- ne cuius m sit vitam spiritualem recuperare . ergo dcc.
LUI. Et ego similiter insto. Nam
etiam oblatio cui ulcumque auxilii supernaturalis , & remedii ad salutem vera gratia est ergo ne videatur debita, necesse est, ut illud, non omnibus , se singulis Offer χt, nec pro Omnibus Suramenta instituerit , nec pro albas semetipsum tradiderit, ut dicunt Iansenistae . Cur ergo hoc Ad -υeriarii, ne sint Ian senistae admittunt sicut is itur Deus , quamvis ex iustitia
Io luem hac omnia omnibus, oc singulis hominibus denegare , non tamen alicui denegat, sed otia libus , de singulis offert; quia non decet su an b nitalem, hominem, quem ad supernaturalem finem elevavit , omnibus medris , quibus ad dictum finein conari posit, dei tituere: ita non decet, nota conserre auxilia sulficientia, &intrinseca iis, qui illorum sunt capaces . Et sicut per hoc , qu bd ea omnibus onserat , I exhibeat iloa de linunt esse s gratiae et ita nec delinent esse gratiae, quianuis omnia praedicta adultis , qui , capaces sunt re ipsa conserat. Di κ i iis,
qui sunt capaces , nelnpe ad alti. Quid enim de parvulis sentiamus . diximus supra β. 6. Dubii praecedentis , quae
huc revocanda sunt is LVII. Ooiiciunt tertio. Si Deus conserret omnibus ad altis aucilia sufficientii su er naturalia , omnibus conseri et auxilium proximum as credendum quia fides est initium , de iundamentum totius Ordinis supernaturalis: u de, ait Paulus ad Hebr. rr. v. s. sib
est , Θ iu uiremibus se remunerator sit . Et Coacit. Tride tu fef. 6. eap. 8. Mest inquit est bumina salutis initium fiam lamentum , 2 radiκ omuis iustifration r. Sed falsum est, qu bd omnibus , de singulis conserat Deus auxilium ad proxim) credendum , alias
omnes possient, dc lenerentur credere Ide sic non daretur infidelitas ne aliva
contra D. Thoma in supra citatum 1.L. M. Io. a Ire. I. asseren em in pluribus
dari infidelitatem negativam ἰ ergo Scc. LVIII. Confirimi ur. Cum homo pervenit ad usum ra Donis. datur illi auxilium , quo po:sit ad Deum converti , & iustificam , ut dictum est : sed hoc polito non datur amplius infidelis
ne lative , quia nullus erit, qui non habeat auxilium . vel saltem non habuerit, quo pol sit, & teneatur crede re . ergo Scc. LIX. Respondeo, ne g. mxi. Qiiddenim auxilium ad posse proxime credere sit in: er omnes gratias actuales simpliciter prinia, radix , dc fundunentum omnium aliarum , sunt propositiones a s. de x . inemellianae damnatae in Constit. Unigenitus a C. emeniste XI. nimirum: Nulla gratia dant ur,nsper sidem , in fides es prima gratia ,
ae fons omnium aliariam . Et merit ,
quidem : gratiam enim, seu au κ illum dans proxime fidem praecedunt aliae gratiae, tum ex parte intellectus, tum ex parte voluntatis , quibus homo pr paratur ad fidem . od expressit Tridentinum fess. 6. 'eap. 6. dum ait: μμ
ponuratur autem ad ipsam justitiam , duis exeιtati divina gratia , ω adjutr, fidem
ex audiru concipienter, liberὸ moventur in Deum, cretenter, vera esse, qua dia
vinitus revelata , D promissa sunt. Quibus nos docet, gratiam fidei plutibus gratiis, tum ex parte intollectus, tum voluntatis praeveniti. Priirio enim d μtur gratia excitans , & adjuvans in es- lectuin, ut fidem ex auditu quasi ip culatave concipiat, & de ea cogi it eis incia
230쪽
ri s citas. IL Mn Christus mortuus sis M.
incipiat; deinde, ut eam practice
luntati proponat ἰ rursus, ut hac pia affectione erga sidem, ac Deum revelantem libere moveatur. Insuperquis negare poterit , exordium iusi rationis in adultis is Dei per Iesum Christini
praveniente gratia sumendum esse , hoe es ab ejur voeatione, qua nullis eorum existentibus meritis meantur ut statuit
Tridentinum eadem fus s. cap. s. quis enim potest venire ad fidem , nisi a Deo prius vocetur ρ Huiusmodi autem gratiae fidem praevenientes a gratia fidei distinctas esse , & separab)lles , patet ; quia eis homo potest dissentire,& non credere si velit. Esse quoque
supernaturales , nemo negabit, nisi velit esse semipelagianus, & dicere, in iistium fidei esse ex nobis .
Haec adeo vera i unt, ut D. Aug. lib. de Pradest. SS. e. h. ad illud 2. Cor. 3. v. s. Non quod fuseientes simus cogitare
aliquid ἀ nobis , quasi ex nobis ; sed sufficientia nostra ex Deo es. Ita Semipelagianos perstringat: Quis enim no Lavideat , prius esse euitare , quam credere ' nullus quippe eredis aliquid , nisi
prius eo itaverit esse eredendum. Quamvis enim raptam , quamvis reIerrimδcredendi voluntatem quadam cogitationes antevolent, moxque iata ita sequa- eur , ut quasi conjunetissima comitetur: necesse es tamen , ut omnia , qua ereduntur , preveniente rogitatione credan ur . Quanquam ω ipsum credere , nia hil aliud est, quam eum assensioue cogitare . Non enim omnis , qui eos Dat , eredit a cum ideo cogitent plerique , ne
credant Oe. Et ulterius procedens lib.
2. eontra duas epist. Pelagian. e. 8. Hos
haereticos, qui victi laudato Apostoli testimonio esto admitterent, non posse nos sine auxilio gratiae de fide cogitare , posse tamen ex nobis eam desiderare, sic arguit: Miniss e si autem cogitare , quam cupere . Cogitamus quippe
omue quod cupimus , nec tameu evimus omne quod cogitamus, quoniam nonnun
quam , 2 quod non evimus , cogitaiamtis . Cum igitur minus sit cogitare, quam cupere ἰ potes enim bomo cogitare
bonum , quod nondam rupit , 6' pro
etendo postea eupere, quod antea non cupiem do rogitavit: quomodo ad id, quod mianus es, ides ad euitandum aliquid honi , non sumus idonei tanquam ex nobi
metipsis , sed suscientia nostra ex Deo
es ; ω ad id quod est amplius, idest ,
ad cupiendum aliquid boni , Me dioino adjutorio idonei sumus ex libero arbiis
LX. Neque obstat, qudd sine fide, impossibile sit placere Deo , & quod
credere oporteat accedentem ad Deum ἔnam & nos hoc fatemur: sed dicimus, fidem , & credere non esse inter gratias actuales primam , imo alias gratias fidem praecedere , nimirum gratiam .vocationis , inspirationis ad fidem, desiderium credendi, aliosque mmotus etiam in deliberatos , qui a Deo auctore supernaturali prςvie ad actum deliberatum credendi in nos immittuntur. Fatemur etiam , quod sit initium humanae salutis , fundamentum , & radix omnis iustificationis , quia inter pietatis opera ad iustitiam . & salutem conducentia primum est fides : sed fidem dicimus vocatione, inspiratione, desiderio praeveniri , ut superius ex Tridentino , & Augustino probavimus. LXI. Neque pariter tollimus insidelitatem purit negativam. Nam ut aliquis sit infidelis non pure negativd , sed contrarie, non sufficit , quod aliquo actu etiam supernaturali, tam ex parte intellectus , quam voluntatis remote moveatur, & afficiatur ad salutena ; sed requiritur ulterius , ut ei explicite proponantur mysteria fidei. ut, Deo revelata , & quod iste dissentiat , quia teste Paulo Rom. Io. Ergo Dei es exauditu. Constat autem , nullam repugnantiam dari in eo , quod quis habeat aliquod auxilium saltem remotum ad fidem , quo ad Deum auctorem supernaturalem ponit , & teneatur se converte, quod sit quaedam quasi inchoatio fidei , & quod invincibiliter ignoret divinam revelationem,& obligationem credendi , & sc maneat negative infidelis. Quae respousio