장음표시 사용
271쪽
sus gratiae vocanti uni ch tribueretur
voluntati creatae , prob. Si determinatio creaturς ad consensum intelligatur futura ante decretum Dei essicax , de ante concursum Dei, iam consensus ille erit tribuendus unice voluntati creat spro sua libertate se determinanti , Nnon Deo ; quod enim praevidetur futurum ante decretum ericax , ct concursu in Dei , non potest esse eitectus Dei , quia effectus non potest praeut deinxi futurus ante delerminationem , de concursum suae causae r sea hoc contingeret in principiis sententiae contrariae ; ergo dcc.
XXII. Quod umeo sie. Peto enim rillud decretum suapte natura indifferens , a quo determinatur magis ad consensum , quam ad dissensum p a Deo, an a creata voluntate ' si a Deo, ergo decretum illud prius natura determinat voluntatem creatam , α non descendit in illam, ut pure indifferens , sed ut ex se essica 3. Si vero de turminatur a creatura', ut ipsi volunt; ergo concursus creaturae consent lentis
praecedit concursum Dei; quia deler- minans in quantum tale , cum se habeat ut sorma, Si aecus, debet natura praecedere id , quod determinatur. XXIII. Nec valet dicere t ut communiter dicunt Deum eme lausam illius deierminationis ad consensum . quia illum cum voluntate creata coemcit,& simul agit.
Nam contra est . Cum concursus ut 1 Deo sit indifferens , ut ag t unu in prae alio, expectat usum , cic determinationem causae liberae creatae r
quomodo autem determinabit concur
sum Dei lausa libera creata, quae nihil efficit sine concursu Dei vel quomodo coniungentur illae duae causae indifferentes , scilicet voluntas creata , fit decretum Dei indifferens, nisi casualiter, de sortuito, si vel decret uni . non determinat voluntatem , vel voluntas decretum Si primum: Habemus decretum praedeterminans . Si secundum ; ergo consensus , Ec determi- Iratio creaturae prior erit concursu Dei.
Fateor en Im, Deum tum voluntate coenficere consensum I sed cur consensum otius coefficiat , quim dissensun - , oc a voluntatis creatae libera dete minatione procedit in Molini starum lenis
XXIV. Tertia ratio est . Si deere- tum Dei esset ex se purh indifferens,& expectans a voluntate nostra essicaciam ad consensum , iam Deus non haberet tam persectum dominium supra noti ros actus liberos , sicut habet v luntas nostra: sed hoc est contra Augustinum citatum lib. de eorrept. 9 gratia e. q. dicentem : Deus magis habet in sua potesate voluntates sominum ,
quam ipsi fuas; ergo &c. Major prob. Voluntas hominis poliet pro sua libertate se ipsam determinare ad consen sum , neque sui determinationem, &essicaciam ab alia causa teneretur petere , & expectare et Deus autem noria possiet sua libertate voluntatem crea
tam ad consensum determinare quoadem caciam ; sed determinationem , de es-ficaciam a libero voluntatis creatae aris bitrio deberet petere , & expectare I ergo magis habebit homo in manu sua voluntatem suam , quam ipse Deus .
Unde salsum redderetur aliud Ausuis stini principium laudato tap. ditent; se
luntati Dei, qui in Calo, cis in Terra Omura quarumque voluit ferit , uὸ etiam omnia , qua futura sunt feeit , ε manas voluntater non posse res ere , qu minus Deiat ipse, quod vult: quandois quidem etiam de ipsis hominum volunis ratibus , quod vult , tam vult , faeit.
XXV. Urgeo hoc. Decretum illud indifferens, vel est generale, & abs lutum concurrendi ad quodcumque, homo voluerit; vel speciale , & condi
tionatum , nempe volo eoncurrere ad ari
morem , si voluntas creata velit , vel fedetermioet . Si dicatur primum ; ergo oblatio concursus Dei supponit creaturam prius se determinare ad consensum , quam Deus clim ea concurrat,
si e ut si quis dicat e si volueris portare lapidem , tecum ad illum portan dum concurram ; concursus istius sup-
272쪽
ponit alterum se prius determinare ad lapidem portandum, & eius determinationem expectat: & rursus determinatio unius ad portandum lapidem in nullo penderet voluntate alterius parati concurrere cum eo ad illum portandum , supposito , quod se determinaverit . Plaeterea modus ille concurrendi erit sine intentione alicuius particularis actas ; ergo erit caecus, escignarus , facietque Deum smilem pisitatori, qui mittit rete in mate, ignorans quos pisces suo rete concludat .
Q so posito : quomodo stabit Dei Pro. videntia , qua confiteri tenemur , ni in hi I et se , aut futurum esse , quod ab ipso dispositum non fuerit, ac o id malum pSi vero dicatur secundum : fiet semus
nugatorius, uno repugnans . Nugatorius I quia cum concursus Del 1uxta contrarios nil aliud sit, quam actio ipsa creaturae prout a Deo , dum Deus diceret volo concurrere ad amorem , si creatura sedeterminaverit, idein erit, ac dicere: volo concurrere ad amorem,
si concurram ad amorem , vel si Videam amorem 1 creatura produci: qui sensus est repugnans, nempe quod videatur amor a creatura ponendus, priuia
quam Deus suo concursu illum decreverit . Sicut si quis diceret: dabo tibi lucem si videris , vel dabo tibi existentia in si opereris. Uel nugaretur, cum lux sit necessaria ad videndum, & exilientia ad operandum et vel suppon Tet, ipsum pol se videre sine luce, &operari sine exilientia , vel saltem pio priori ad lucem , ω ex utentiain. Hain casu, Deum velle concurrere ad ais
morem, si creatura velit , vel est iori lorie velle, si creatura non potest vel Ie amorem sine concursu Dei ; vel su
ponit Deus , creaturam pOIle ante , vel sine suo concursu velle amorem.
XXVI. Ex quo, & ex superius dictis nasceretur , nullam lare necessit tem orationis. Cur eni in petimus a Deo
bonum consensum , qui est in manu nostra prius , imo & potius . , quam in manu Dei λ Nam quid stultius , quam orare , ut facias, quod in potestate habeas ait Augustin. I. de natura , Οgrat. eap. Id. ergo si auxilii, & concursus cssi cacta in manu nostra est, Nnon Dei, quid a Deo petimus bonum consensum p N.am .i Deo quid petimus auxilium , seu concursu ni at hoc se siri petimus, cum luxta Adversarios, omnibus etiam Obo uiatis praesto fit . An petimus gratiae v. um , 3e essicainciam ρ at hoc stulte petimus, cum bonus usus , & e cicacia in manu no- .itra sit, & non Dei: quid autem stul-liu , , quam orare, ui iacias, quod inpoteitate habes XXVII. Qii arta ratio valdh effcaX ,
superius etiam alia cla de Seientia Dei qu. 6. dub. T. f. L. num. 13. talis est . Si
non ellet in porcilate Dei pro sua v luntate obtinere a me bonum actum g sed deberet prius eriplorare, & expectare a mea voluntate determinali nem , & consensum , sequeretur, pos se dari hominum , quem Deus nullo modo posset convertere : sed hoc est abluidum I ergo Sc. Maior, S minor probandae sunt . Maior quidem. P test dari homo, quem Deus praevideat sub nullo ex suis auxiliis consensu rum : sed ille non posset a Deo converti , cum non poisit Deus hominem con vertere , nisi dependenter a praevisi ne contentus eius Ergo &c. Prob. n ai. Ideo pore it contingere casus , quo Deus pra videat, Petrum v. gr. in hac circumstantia , aut hoc auxilio non co se muruin ; quia Petrus liber est ad co sensum , aut dissensu in , de hoc auxilium utpote indifferens non connectitur cum consensu prae dissensu et sed Petru S in quacumque circumnantia liber est, de nullum ex auxiliis poisibilibus connectitur cum consensu , cum
omnia ei iam collective sint indifferentia : sicut ex quo quslibet creatura sit
contingens , colligimus tolam creatu rarum collectionem ei se con ingentem ἔergo dabilis est calus, 'uo Deus provideat, hominem sub nullo ex suis auxiliis et lain possibilibus consensu ium. Minor vero prob. Tum quia absurdum
est , Deum ex suppositione sibi non libera
273쪽
hera reddi impotentem ad eor homi- hortatur nos, ne grat am Dei reddanis inclinandum: si enim e 1ν Regis in mus vacuam. idest ineficacem & quod manu Domini, quocumque voluerit, in- illi non desimus , id est, ouod eam none Iinabit illud Prov. 2I. v. r. quomodo reddamus inanem , & cassam et sedara- hoc staret, si Deus vellet cor hominis tia , quam reddere possumus vacuam sinclinare, & nequirere vel t quod est & inanem, non est stratia ab intrinseca indignius ideo sacere nequiret, quo- essica κ, h nc enim vacuam redderet , ni atri ne fieret, de fieri ab Omnipotente aut ei deesse non possumus; sedes era- posset, voluntas hominis impediret tia Dei indifferens, & expectans essica- Quomodo staret, Deum malas hominum ciam a noli ro bono u su , & ton lensu;
uerit , tibi voluerit in bonum posse eon- XXX. Responderi potest primo, PHi-πertere' ut docet Aug. in Enebiν. e. 08. Ium ibi loqui , non de gratia actuali in uomodo insuper verum esset , quod trinseca dante actu agere; sed vel de ne dubio habet Deus humanoriam eαν- gratia habituali , seu de gratiis lassidium , quo plateret inelinandorum omni- cientibus , aut de divinis vocationibus , potenti mam potestatem y ut idem Au- quibus Deus ad ostium cordis nostri gust. docet lib. de eorrept. ω grat. e. t . stat ,&pulsat: his hortatur Apostolus , XXVIII. Quod magis urgetur. In- ut aperiamus. Quo sensu intelligenda eonveniens est , quiued aliquid absolute sunt verba Proverb. I. 1 . 'eavi, crDeo possibile , sal et impossibile ex sup- renuisis: Et Isaia 6 s. v. ra. 'eavi, crpositione ipsi non libera r sed posito de- non respond sis, locutus fiam , ω no creto purh indifferente, aliquid abs audistis. Praelaudarum Pauli lex tui . Iute Deo possibile, fit illi impossibile eκ ex x. ad Cor. de gratia habituali intelis suppositione Deo non libera ; erflo&c. ligit D. Thom. ibi lect. i. dicens: NOMi. prob. libera converso Iudς post pro- in vacuum gratiam Dei recipiatis , quasi ditionem absoluth . & ex terminis Deo dieat: Ne receptio gratia sis vobis inuin possibi lis est :& tamen eκ suppositione, tuis , or vacua. Quod tunc contiπει , quod Deus praeviderit per scientiam. quando ex perceptione gratia, quis non mediam. udam libere non consensu- fontit fructum et qui quidem dupIex est , ruin . illa conversio facta est Deo im- fellieet rem so peccatorum , Isaia x . hic
possibilis ex suppositione non positim est omnis fructus &e. Ur ut homo ius pnis consensus , Se positionis scientiae vivendo permentat ad glortam teleseratis , media de non consensu Iudae, quorum Rom. 6. habetis fructum vestrum &c. neutrum est liberum Deo ex principiis Uuicumque ergo gratia percepta non uti Adversariorum s ergo posito decreto tur ad vitandum peccata , ω conseque pure indifferen ii , aliquid absolute Deo dum vitam a ternam, bie gratiam Dei possibile fit illi impossibile dee. in vanum reeipit. Hoc idena senserat S. Ioan. Chrysost. bomit. . in dictum . V I. caput x. ad Cor. his verbis e Nam ut ne puteut , boc soli m esse conciliationem- . Fundamenta eontraria ex Seriptura , O eredere loquenti , urgeι petens vita dii Patr1bus . gens studium . Nam si is , qui a peccatis liberatus est , or amicus factus , ite-XXIX. D Ri md in favorem decreti, ν iam involvit se prιoribus ; quid aliud L de frat iae mere indifferen- agiι , quam quod ad inimicitias redit , iis obiiciunt Test monium Anostoli 1. Ur in vanum gratιam accepit ' Eodem
Cor. 6. v. t. Exhortamur, ne in vaeuum modo responderi potest textui ad F e- gratiam Dei reeipiat/s . Et Hebr. ix. v. braeos, quamvis D. TLO. ibi με. 3. etiam
s. Contemplantes , ne quis desit gν at i a de gratia actuali ilium explicet, ut di- Dei. Ex quibus arguunt sic. Paulus ceinus. XXXI.
274쪽
1 Quaes. IV. De Divin. Volunt. causaI. ct ineae.
XXXI. Respondeo secundb , dato, nobi , quod ad minus Semipelagiisum Apostolum ibi loqui de gratia a tua- cii asserere; oc qui consentiret fidei . 8eli, & essicaci, exponendo ejus verba crederet, a non consentiente, & non sic : Ne in vacuum ore. ne quis desiis L Udente se disce I neret contra illud gratia Dei. Ita , ut gratiam Dei nosia Pauli L. Cor. 4. V. T. Liuis enim te dis e reddere vacuam , aut gratiae non deesse n/t' a autem habes , quod non a st pure ex bono usu liberi arbitrii gra- ς Uii y possetque consentiens adversustiam determinantis , nego , hanc eitas non contentientem infla i contra di Apostoli mentem. Ila, ut bonus usus ciuin eiusdem Apostoli ibi v. 6. Ne suo gratiae , seu gratiam non reddere Va- pr quin m scriptum es , unut adversisscuam , & gratiae non deelle sit ex gra- μιιerum russetur pra alio . tia praeveniente , & prα parante volun- Porro Eito non deesse gratiae Dei . tatem , concedo. Ita S. Thomas super vel ea in nun Vacuain reddet e ex gratiaeap. relatum ad Hebraeos, ubi ad illud et nimirum prαVeniente , & inchoante ano quis desit gratia Dei , sic ait: Dicem siti adhuc tamen Apostolus po: erat C dum , quoέ bor ipsum , quod aliquis non rinthio hor Iari , ne gratiam vacuam ponit obstaculum , ex gratia procedit . . . reddant ,&Hebraeos, ne ill i desint; non Hoe autem donum gratia non en gratum quid Cm frui irando , vel impediendo es faeiens. Quod ergo a quibu1dam remove- iccium , ad quem immediate datur , hoe νυν bbe Obstaculum , hoe es ex miseraeor- enim uti impol sibi ie , alias non esset endia D i, qui scilicet dat alicui, ut non fica X οῦ sed impediendo ulteriores gra- desit, aut non Obstet gratiς, alteri auis ti* Ductu, , oc effectus, ac ulterior iis tem non dat, iuxta illud Pauli Rom. ς. bus grai HS male vivendo obicem po-
v. 18. Cuius vulι mrferetur , Θ quema nendo. Et rursus et quia sicut stat be- ωufi indurat . Et S. Auguli lib. 2. contra ne, quod Deus hortetur nos , ut essiduas epist. Pelagia n. c. v. exponens il- Caciter converiamur ad ipsum , licet Iud Prov. lib. I 6. v. I. Hominis es pra- hoc sine gratia prςveniente non facia-
parare cor , Θ a Domino responsis lin- mus . prius enim est , quod Deus sua
tua: postquam ait, hoc de re intelli- grat pra Veniente convertatur ad nos , i, Mia bomo praeparai cor, non tamen quam nos cooperatione nostra conver- sine adjutorio Dei , qui sc tangit cor, tamur ad ipsum . ita Itat bene, quod Pau ωι homo prvaret eor: S infra ζ hovum s lub nOrtetur nos, ne in vacuum gratiam os pripaνare eor; Θ ramen ut hoc fa- Dei recipiamus , licet eam non recietat homo, adjuvat Deus, quia praepa- PCre in Vacuum eκ gratia sit; quia distatuν υoluntat a Domino. Post multae Vina gratia Cito praeveniat, libertatem eone ludit: AOertat en/m Deus hane a- tamen relinquit indemnem. Quare Tri m/ntiam , ut in donis ejus nos priores dentinum seil.6. c. s. Cum dieitur in faciamus , posteriorem tuum s quoniam quit ZAEcba a I. v. 3. ConvertiminimVericordia ejus praventeι me. Dicere ad me, & ego convertar ad vos r Lia aulem ex nostro bono usu gratiam Dei bertatis nostra admonemur. Cum responis
reddi non vacuam, idest eis cacem , demus. Ierem. in De Orationis j Con- nonne est sacere in donis Dei praοres Verte nos Domine ad te , & convert nοι , posteriorem ipsum legendus at- ntur , Dei nos gratia traveniri eo teia tenth est S. Augustinus ibi. mur. Ratio autem huius veritatis est. Quia XXXII. Hinc D. August. lib. . eonactim non deelse gratiae vocanti, pulata tra duas epis. Pelagyan. cap. 6. qui, ut ad fidem, eamque non recipere in va- liberum arbitrium contra Manichaeos euum si obedire gratiae, & credere; tuerentur, liberum arbitrium contra
si esset' ex nobis , . t gratiam delerini- Catholicos extollebant, ac praecederenantibus & ideo praevenientibus, jam Voluntatem , gratiam vero consequi a Dinitium fidei , & boni operis ellet ex serebant is lGIentes illud Isaiae i. v. t .
275쪽
si mruerisD, 6' auillaris D me , qua bona fiant terra edetis 1 e. ait: Si autem e intelligerent quod dictum est, si volueritis , ut etiam ipsam bonam volum talem illum pr parare conferentur , de quo seriptum eae Praeparatur voluntas a Domino ; tanquam Catholici uterentiar Boe testimonio ; non solum baresim -- terem Maniebaorum vineerent , sed no
vam Pelagianorum non tonderenι .
Quia vero & Pelagiani dicebant ,
gratiam adjuvare bonum propositum ,
ait S. Doctor et Me sine fervulo aeriaperetur Catholieδ dierum , si non in bono proposito meritum ponerent... sed intelligerent, Θ eonfiterentur , etiam ipsum bonum propositum, quoi consequem adiuvat gratia , non esse potuisse in bomine , si non praeeriret gratia . Sed quia Pelaiani addebant , non tamen reluctantiudium virtutis s Deum J immittere. Respondet S. Doctor : posset bene intelia
tigi , si non ab sis , quorum sensus notus est , diceretur. Relucta uti enim pνiissauditur di Dina vocationis ipsa Dei gratia proeuratur ae deinde in illo iam non reluctante studium virtutis arcendiis fur . Vel ergo arguens uult, & confitetur. ipsum non reluctari gratiae . ex quo stud um virtutis accenditur, eise ab ipsa gratia praeveniente , & relu-ctintiam superante , vel non. Si non zeum Petagianis sentit, teste Augustino . Si verb sic : sateatur. Oportet bonum usum gratiae non solum non esse fine gratia concomitante & indifferente i hoc enim . de Pelagiani satebantur a sed bonum usum a gratia praeveniente , de reluctantia in vincente sibi procurari , & fieri, di consequenter fateatur gratiam praeviain , dc per se essicacem . oportuit hac immorari, ut iaceremus nolitae sententiae sundamentum.
XXXIII. Obiiciunt secundb illud
Isaia s. v. 4. Quid es , quod debui ul-3rd faeere vinea mea , O non feei ei 'an quod expectavi, ut faceret uvas, crfecit labruscas Ex quibus arguunt se . Conqueritur Deus de vinea Israelis ,
qudi dederit ei omnem gratiam . quae poterat desiderari, ut saceret uvas bO-
nae conversionis. & secit Iabruscas : atratia haec non suit per se essicax , nam ante hac, de facto conversa suisset; ergo suit gratia de se indifferens, & expectans bonum usum : unde subdit et expectavi , ut faceret uvas , ω feeit Ia-
conqueri de vinea Israelis , eo qubddederit illi omnia lassicientia, & necessaria , quae ut universalis provisor tenebatur illi dare, ut posset sacer uvas; esto illi non dederit omnia etiam ultra necessaria indebita , quae polerat illi dare , ut Provisor specialis . Quapropter, si dicatur quod ultra auxilia lassicientia poterat Deus dar
illi etiam auxilia essicacia ad conversionem , distinguo. Poterat, & tene batur Deus dare tanquam debita, nego. Et non tenebatur, quia indebita ,& prorsus gratuita, concedo . Non
enim dubium est t& hoc etiam in Adversariorum sententia ὶ Deum potuisse multa alia dare illi , quibus de tacto
obtinui stet uvas bonae conversionis ;ni dicamus Deum non potuisse a vinea Israelis bonam conversionem O tinere, quae tamen de facto ei non dedit . Sed quia haec indebita erant, nulla iusta occasio vineae illi aderat conis querendi de Deo, si illa non dederit:
iustam tamen rationem habuit Deus conquerendi de illa , quod fructum non dederit, cum ab eo accepisset omnia necessaria, & debita, ut posset sacere . & non fecit uvas , sed labriliacas : querela enim sundatur in posse, teneri, dil non facere. Et quod haec sit leti timet expositio praefati textus indicant Domini ver ha. Non enim dici triau I ultra potui facere , ω non feei
Sei: quid ultra debui ; id est , quid illi
ex deb iis, ut possiet sacere, defuit δXXXV. Quod autem non omnia iliali Deus dederi r quae poterat dareis , omnes etiam Molinae discimili ut dicebam tenentur fateri. Etiamsi enim Deus solum det concursum, & vocationem solum moralem , de indifferentem , tamen sciebat , quod si illi
276쪽
vineae dedisset vivaciorem propositim hensos comparatὸ ad Tyrios I quia nem objecti , sortiores inspiration S , cum Hebraeis dedisset omnia auxilia& plura alia adminicula, sicut sciebat necessaria , imo oc validiora , quibus
con ruere, sine dubio vinea illa seu pol sent converti , conversi non fuerunt. ctus bonos suisset factura et ni dicamus , cum tamen' Tyrii conversi suissent .-Aa Deum non potui illa illam converiere; ergo potuit Deus aliquid ultra facere et . quod non fecit ei: sed tame ita , quia hoc facere non tenebatur , & aliunde secit et , quod lassiciens erat, iuste de illa conqueritur . nec ista lu-sth conqueri pote ii de Deo , quod potuerit illi dare, & non dedetit, quia
non tenetur. Licet namque Deus posisit sua infinita virtute tollere impedimenta, & Obitacula , quae nomo ponit gratiae ; tamen non seinper tenetur , nec ordinarius rerum curius petit, ut id faciat : quia in rebus contingentibus , & desecti bilibus , ad universale in Provisorem pertinet, etiam aliquando desectus permittere, & non seinper eodem modo procedere , aut ad idem movere, maxime si praecesserat culpa , vel tempore, vel natura, quae ipsum
tali gratia essiciat indignum. XXXVI. Objiciunt tertio illud
Matth. II. ubi Chri lius v. Q. Vae tibit inquit Corozain , va tibi Bethsaida ;quia si in Dro , ω Sidone facta essent
virtutes , qua facta funx in vobis , olim in ellisio , ct cinere poenitentiam egissent, quae repetit Lura I . v. 23. Exuibus sic arguunt. Christus reprehenit Hebraeos prae Tyriis , quia dedit eis omnia, quibus Tyrii conversi sui csent . & tamen ipsi non sunt converiasii sed Hebraeis non dedit gratiam per se essicacem , alias de iacto conversi suissent f ergo gratia requisita ad bonum consensum non est per se, & ab
XXXVII. Huie objectioni abund Esatisfactum est in Tra 1. de Scientia Dei
v. 6. de feten. condit. dub. 4. I. A. anu. Is. Ubi etiam Adversariorum instantias ex D. Augustino , & Thomasolutae sunt. Illuc ergo studiosum reis
Ad praesens tamen breviter dico , Hebraeos fuisse a Christo juste repre- id quod additur , neso , quod Deus de
derit Hebraeis omnia, quibus de sacto Tyrii conversi suissent et nam cedit qui dem Hebraeis omnia auxilia sussicientia , quibus possent converti, quae dein disset Tyriis; at donum actualis con- ve Ilionis, quo Tyrii converti suissent, ac bonum usum gratiae secissent , Hebraeis non dedit, alioquin , & ipsi conis versi fuissent. Quomodo autem lioc non obli ante potuerit Christus iuste reprehendere Hebraeos comparative ad Tyrios , loco superius indicato ostensum est. XXXVIII. Interim ostendam , hoc argumentum ab ipsi sinet Adversariis esse solvendum. Nam in primis actualem conversionem quam dedisset Deus Tyriis , & non dedit Hebraeis, esse sdonum Dei distinctum a dono auxiliorum sussicien Num , quod utrisque suisset datum , admittere debent, & ipissi ; nisi velint Pelagiand loqui, & dicere , Tyrios ex propriis. non ex dono gratiae se discreturos suisse ab Hebrsis . oc non ex eo , quod accepissent, contra dictum Pauli superius expensum . Deinde Adversarii dicunt , ad benEoperandum esse necessariam gratiam a conbruam , qua possita , bonum opus in- fallibiliter ponitur , cuius gratiae positio, vel ablatio in solius Dei est psteitate, qui pro libito ponit hominem in iis circu instantiis, in quibus scit ei
congruere: & hoc docere tenentur ex praecepto Reverendi ginti Aqua vivet PriSocietatis dato 14. Decembris I 623. re serentibus Tannero I. h. quas. I 9. ScPaulo Leonardo de scientia media . Rursu S: Concors est PP. Societatis sententia , Deum per scientiam mediam certo cognoscere , hominem in sal libili ter bene operatur uni, si ei tale auxilium in tali circumstantia exhibeatur; non autem operaturum, si ei aliud auxilium , aut in alia circum
277쪽
stantia conseratur. Hoe supposito, quς- XXXIX. Obiic Iunt qua rad Damaro. Hanc gratiam congruam , hoc auxi- stenum tib. 2. de Fide rap. 3o. dicentem: lium, & in ea circunt stantia , sub qua omnia quidem prgeognoscit Deus : sed noucognovit, bene operaturos, quod de- omnia pradetermin.rt. Et Chrysostomum distet Tyriis , dedit nE Deus Hebraeis 3 homil. xx. in epis. ad II braos, ubi ait :si di eant qu5d non , alias Hebraei con- Deus non anteeedit voluntates no rat , versi suissent, ut Tyrii; Rursus quae- ne nostrum Ddatur arbitrium. Cum amro . Iuste ne respondissent Christo He- tem nos elegerimur, multam tunc nobis brati: Domine, si obtul isses illam gra- offert auxiliationem . tiam congruam , vel illud auxilium , XL. Respondeo. Quantum ad Da- quibus praevideras nos consensuros , & Π ascenum , D. Thom. pro me iam re- quae sciebas esse ad nostrum consensum spondit r. p. qu. 13. art. I. ad i. dicens: necessaria , quae Tyriis concessisses , quod Damastenus nominat pradetermi- conversi essemus . Quare ergo nobis ea nationem impositionem neeessitatis , μων
denegasti quae illis dedisses Tu ne est in rebus naturalibus, qua sunt pra- sciebas, sine illis non sore nos conver- determinata ad unum. Ouod patet ex eo tendos, & quod ea aequirere in nostra quod subdit et non enim vult malitiam, non erat potestate . neque compellit virtutem. Hsc D. Th. Non aliter certE respondere poterunt Quare non est contra nos, qui prςde-PP. Societatis , aut alii quicumque , nisi terminationem ponimus quidem, non quς loco supra relato ex D. August. PrO- tamen imponentem causis liberis nece si spero ,& Angelico nostro respondimus . sitatem , ut in serius dicemus. PorrbAuxilium enim gratiae quibustumque quod Damascenus a praedefinitionibus divinitus datur , misericorditer datur ; alienus non sit , apparet ex orat. I. de quibus autem non datur , ex justitiaia Imaginibus ubi num. io. haec habet. non datur, in poenam praecedentis pec- Sunt item in Deo imagines , ω exempla eati , & saltem originalis et quae doctri- rerum producendarum ; nempὸ eonsiliumna est Augustini lib. de eorrept. orgrat. ipsius atervum , quod eodem semper sese
eap. s. ω 6. & de dono perseverantia e. 8. habet modo . . . Has porrὸ imagines, ,
Θ it. Ideoque licet quaerendum non exempIa pronitiones appellat S. Dionyis sit , cur Deus istum trahat, sed redu- sitis ... Enimvero tu Dei eonsilio omniaeenduin ad eius instrutabilia judicia: ab ipso prefinita , atque indefiente fuiseur tamen istum non trahat , quaeri tura , priusquam frent, haud aliter exis potest . Unde D. Thomas I. I. qu. rix. preta erant, ae si quis domum ad eareari. 3. ad x. defectus f inquit i gratis pri- cupiens , mente prius imaginem , figmma eausa ea ex nobis et sed collationis ramve eius e nat. Idem repetit orat. 3. gratia prima ea a est a Deo , feeundam nu. Io. tibi docet. quod ea , qua ab ipso illud osea 13. Perditio tua ex te Israel, deteνminata sunt . prsniιo tempore fiunt,
tantummodo in me auxilium tuum. . quemadmodum ipse m aternitate consilia
iniod si hactenus dicta non placeant, tuit. Et quod in ejus Deiὶ eoninio eo concludam tum Sancto Augustino lib. prese erant formς , or imagines eorum , de spiritu , & littera c. 34. Iam si ad qua priusquam fierent , ab ipso prsnitu
illam profunditatem scrutandam quiρ erant, oe immutabiliter futura. Qiiddquam nos coarctet , eur illi ita suadea- s agens de actibus liberis videtur litur , ut persuadeatur ἡ illi autem novi nomine praedefinitionis alienus : hoe ita r Duo sola oecurrunt interim , qua ideo facit , ne eum Gnosticis , & Ma- respondere mibi plaeeat: O altitudo di- nichetis videatur liberum arbitrium au- vitiarum , ω, nunquid iniquitas est a- ferre, & sacere Deum auctorem mali-pud Deum Cui reisonsio ista displicet, tiae . Conserantur haec cum iis, quae varat doctiores , sed caveat . ne inυe- diximus supra trant. deseiens. qu. . dub.
278쪽
XLI. Quantum vero ad Chrysostomum : praetermisso P. VasqueZ ipsum inter hetieticos Massilienses temerὰ resiciente, cui respondere possem: qubds verum est , Chrysostomum , aliosque Patres Graecos cum Semipelagianis lensisse, aut eorum auctoritas parum prodest VasqueZ, & Jesu itis; aut dicendum erit, quod eorum opinio non dissert a Semipelagianorum errore. Ne igitur hoc dicam , respondeo, ut supra , S. Io: Chrysolionium solum velle , Deum non antecedere voluntates nostras , ita ut nostram liberam electionem impediat. Cum autem sua gratia praeveniente liberE elegerimus , tum ulteriori grati a nos cumulat. Uno ver-ho : negat, gratiam liberum tollere arbitrium , ut dicebant Manichaei , sed cum gratia likerum arbitrium consistere , potiores tamen partes gratiae tribuendo. Hoc aperte indicat verbis. quς
sequuntur . In vanum inquit eurrimus , si nGrum esse totum putaverImus, si non plurimam partem Deo tribuerimur . Neque enim Deus totum suum esse πο- Iuu , ne videatur siue causa nos corona in re et neque iterum nonrum , ne in 'pe hiam incidamus . Si enim minimam par
tem habentes, alta sapimus , quiή, 1ο- tius nos operis nostri domini es mus y Ita Chrysostoinus ibi . Mentem suam luculenter exponit bo- mil. de Adamo , ω Eυa , ubi postquam docuit, nos quidquid habemus boni, a Deo accepi ila . & gloriari non posise , ac si non acceperimus , concludit e Hir ergo Ecelesiastris Regulis , ω diviana sumtis auctoratate documentis , ita , adjuυante Domino , confirmati sumus , ut omnium bonorum effectuum , atque operum , ω omnium sudiorum , Ommum que virtutum , qui hur ab initio se i ad Deum tenditur , Deum proMeamur auctorem , cs' non dubitemur , ab ipsu
gratia omnia hominis merita proυentre et
per qua item sit , ut aliquid boni , cis
veIle in Peniamur , ω facere. utique auxιlio , o munere Dei non aufer-νur liberum arb: trium , sed liberatur Oe.& insta et Tanta enim es erga smms bonitas Dei , ut nostra velit esse merita- ,
qua sunt ipsius dona ... agit quippe imnobis , ut quod Puit , ω velimus , ω agamus . Haec Chrysoli omus : quibus nil clarius proferre poterat ad se 1 nota Seini pelagianismi liberandum. XLII. Obliciunt quinto S. Augustinum libro de spiritu , sis tui. cap. br. ubi dicit, quod omnis quidem potetias
a Deo eit; ted non omnis voluntas . Secundo lib. I x. de Civit. Dei eap 6. de duobus animo , ed corpore aequaliter affectis , ait: s eadem tentatione ambo sententur , or unus ei redat , atque con sentiat , alter idem , quι fuerat , perseveret ; quia aliud apparet . nisi unum voluisse , alterum no Use is eastitate d fere λ Unde nise proprιa voluntate , ubi eadem fuerat in vitroque eorporis, ω animi assem ο ρ XLIII. Respondeo ad primum D.
Augult mi testimonium . Vel um dicere S. Doctorem , quod non omnis voluntas a Deo eit, quia voluntas mala ab eo non est : intendit enim ibi probare, qudd esto scriptum legamus. Nomes potesas nisi a Deo s Rom. 13. r. Nam ω Mι eredamus Deus derii. Nulli bi tamen scriptum legimus: Non es volu ιas , nis a Deo e alioquin etiam pecca rorum , quod abs ι , auctιν es Deus , si non est voluntas nise ab itio . Quare non loquitur contra nos . Imo si ex quo voluntas mala non est a Deo, sequitur, quod Deus eam non determinet ad maluin ; e contrario , quia V luntas bona est a Deo , sequitur , quod eam determinet ad bonum iuxta cel
bie ejus axioma et preparatur voluntas a Domino.
XEIV. Ad secundum eiusdem Testi-mnnium, respondeo priino , S. Doci rem solum voluisse eo exemplo ostendere , Cerrum e IIe nos sacere , dum sa-cimus , nos velle dum volumus ; non tamen negasse Deum sacere. ut iaciamus bonum. Curium enim est , nos vel .leduin volumus, sed ille iacit, ut velimus. Unde ex illis duobus, ille qui stat , certe fiat, quia vult. Sed quare vult 3 quare a non stante se discer-
279쪽
it quia Deus secit, ut vellet , ali sex non acceptis , sed ex propriis se sdiscerneret , contra dictum Pauli r. Cor. 4. v. . quis te discernit e quid enim habes , quod non aecepissi y Unde serm. 3 3. loquens de Nabuchodonosore, de Antiocho dicit : quod Nabuchodonoso
pram tum est , ut erederet in Deum e riam e idest trium puerorum . . . Antio ebus autem non erat dignus , cui talia prastarentur.
XLV. Respondeo secundis , Augustinum ibi non quaerere causam volun latis bonae , seu cur ex illis duobus unus steterit in conspectu tentationis ;de hoc enim ibi non agebat : sed quς-
rere causam voluntatis malae , seu cur alter tentationi cesserit. En eius verisba : Hane igitur eousensionem , hanc ma iam , quam malὸ suadensi adhibuit voluntaιem , qua in eo res fecerit , qu
rimus. Cui quaestioni respondet, ipsum hominem fecisse sibi voluntatem malam , non eam habui me a natura bona, cuius Auctor est Deus. nam an te voluntatem malam erat natura bona. Et concludit, quod, qui hoc dicit : quarat, cur eam voluntatem ma lam fecerit , utrum quia natura ess, an quia ex nihilo facta es et oe inve
niet , voluntatem malam , non ex eo es
se incipere , quod natura eis , sed ex eo quod de nihilo natura facta est . Non ergo erat ibi locus , ut de canta Iuntatis bonae sermo fieret, nemph de
Deo . cum ageretur de voluntate mala , quam Deus non causat , neque
natura ut a Deo , sed ut ex nihilo est . Et haec responsio S. Auguli inimentem magis attingit . Quod enim voluntas bona a Deo sit, nimis clare locis citatis asseverat. XLVI. Obiiciunt sex th S. Thomam
Roman. g. lea. 6. dicentem : hae meatio est efficax in prsdestinatis , quia bus modi Dorationi assentiuntur s ergo vocationem asserit essi cacem, non ex se , sed ex consensu. Rursus in a.dis. 1 F. M. I. urt. I. ad 3. determinatis inquit Iin actionir , ω sinis in potestate liberi arbitrii constituitur, unde remanet sibi dominium
fui actus I & dist. 3'. qu. I. art. r. Ipsas inquit potentia voluntatis , quantum
in se es , in droni es ad plura : sed
quod determinate exeat in bune actum .
vel in illum , non es ab alis determ nante , sed ab ipsa voluntate . At si deis creto essi caci Deus eam praemoveret, ejus determinatio esset ab alio deteris minante; ergo &c. XLU II. Respondeo , de mente D. Thomae satis constare ex die is . Ad id tamen, quod primo ex eodem objicitur , respondeo solutione ipsius t .p. qu. 14. ar. 8. ad r. qudd ly quia non denotat causam essendi, ita ut assientiri vocationi sit causa , quare vocatio sit essicax , ut Contrarii volunt etenim D. Thomas loco citato ad Romanos praemiserat, quod cor hominis movetur a Deo ad assentiendum iis , qua sunt fidei , vel virtiatis et Isaia 4 I. Quis suscitavit ab Oriente iustum , & v
cavit eum , ut sequeretur et Et bae voea tio necessaria est , quia eor nostrum nemse ad Deum eonverteret , nisi ipse Deus
nos ad Ie traher i in sed causam cons quentiae , seu in cognoscendo : sequiis tur enim , si homo vocat idni conissentit , qudd vocatio sit effcax , Me A quo voluntas vocationi amentitur, ut ex effectu , & signo dignoscitur , quod vocatio sit eficax. Ad secundum dico , ex hoc , qudddeterminatio voluntatis sit in potestate liberi arbitrii , non excludi, quin etiam a Deo sit, qui magis habet tria sua potestate voluntate hominum . , quam ipsi suas, ut dictum est ex Augustinoi & infra dicetur. Neque hoe D. Thom. loco citato negat : dixerat
enim, qudd Deus operatur in omnibus: ita tamen , quod in unoquoque ferundis ejus eonditisnem . quia verri conditio
liberi est. quod habeat determinationem in sui potestare, dicit et In libero auiatem arbitrio boe modo agit, ut ... ipso operante , libertim arbitrium agat : sed tamen determinatio actionis , ω sinis in potestate liberi arbitria eonstituitur .
Ad tertium dico primo , D. Thom. ibi loqui de determinatione, qua V Ll x lun-
280쪽
Iunias determinatur ad peccandum suae certe a sola voluntate creata deciente est . Secundo , dico , D. Thom. ibi excludere omne determinans creatum , non vero increatum , quod sicut est causa voluntatis , ita etiam cuiuscumque determinationis ejus. Videatur S. Thom. I. 1. q. 9. ar. . cr 6. & q.
XLVIII. Ex his exponuntur aliae auctoritates , quae a contrariis solent adducit ut illud Eectes. I s. v. I 4. Deu ab initio eo Τιιuit hominem , , reILquit illum in manu consilii sui. Et et . IT. Apposuit tibi aquam , car ignem et ad
quod volueris , porrige manum tuam .
Aliaeque, quas late congessit Faustus Semipelagianus, & olim D. Augustino objecit. XLIX. Ad quas respondeo, quod si
quid probarent, evincerent, neque rein quiri decretum indifferens, neque concursum sinultaneum , nec actus libe.
xos immediate subjici Providentiς Dei.
Si enim Deus, postquam constituit hominem , reliquit eum in manu consi I ii sui ; ergo ut homo operetur , & eliis Rat, non egebit aliquo Dei adiutorio a dono creationis disti nicto. Sed qui ta- Iia objiciunt ait D. Prosper epis. ad Ru ι audiant, oe dictum a Domino Iibero arbitrio utentibus e Sine me nihil potestis facere : cr nemo venit ad me nisi Pater , qui misit me , adtraxerit eum : ω nemo potest venire ad me , nisi datum ei fuerit 1 Patre meo praeparatur voluntas a Domino : Θ eut ait 'oolus: Deus est enim , qui operatur in nobis velle, & perficere
pro bona voluntate. Pro qua bona vois Iuntate , nisi quam in ipsis operatus ea Deus: ut quod dona Perat velle, donaia rei, er facere Praefata ergo testimonia exponenda sunt. Primum exponit S. Thoma SI. p. qu. 12. art. 2. ad 4. ubi simili argumento respondens : In boe s inquii J quod dicitur , Detim hominem sibi reliquisse ,
ria , sed Uenditur , quos non progitur ei
virtut operativa determinata ad unum ,
sicut rebus naturalibus , qua aguntu tantum , quasi ab altero directa in 'nem , non autem se ipsa agunt , quasi fedirigentia su sinem , ut creatura ratio. nales per liberum arbitrium , quo eonsi-
Iiantur , ω eligunt et unde signanter di eis et In manu consilii sui , sed , quia ipse actus liberi arbitria redueitur in Deum , Aut in ea am , necesse es , ut ea , qur ex libero arbitrio fiunt, d vine provide iis subdantur. Providentia enrm homianis continetur sub providentia Dei , Auseausa partacularis sub ea a universa i . Idem docet qu. 3. de potentia art. P. ad xx. dicens: Deus non dieitur , bomrnem dereliquis in manu consilii sui, quin involuntate operetur : sed quia voluntati hominis deisit dominium fui actus . Et ad t3. subdit: Voluntas dieis in babere dominium fui actus, non pre exclusione causa prima , sed quia causa prima non ita agit in voluntate, ut eam de neeessitate ad unum determinet , Aut deισ-
Ad secundum testimonium dicit idem
s. Thomas 3. contragentes cap. 9 P. quod Age verba ad hoc induruntur , uι homines esse Iiberi arbiιν ii ostendantiar : non ut eorum eIectiones a diυina proυidentia Dbtrahantur . Et Sanct. August. lib. 6.
de persectione Iust. cap. 3. In illos inquit J testimonio . . . . Apposuit tibi a quam , & ignem &c. manifestim es ,
quod si ad ignem manum mittit , is malum , ae mors ei plaeet, id voluntarbominιs operatur ; si autem bonum , γυι tam diligit , non solam voIuntas is agit , sed divinis 3 adjuvatne . Susis enim rubi oeulus ad non videndum , hostes ad tenebras : ad videndum vero , Iumine suo non sibi fuseiι , nisi illi extri