장음표시 사용
141쪽
pRAEPARATIO AD GRATIAM EX GRATIA. CXXII t. iii
sunt haec bona opera tua, sed Gratiae Dei. Non est tuum quod datum est, sed eius qui dedit. J Et postea, C. ν η - πιυν nihil vestrum est. JQuid similius verbis Cypriani Z quid Auguli ini3
Iam vero tempus Vt ad ea quae pro errore Pelagianorum de praeparatione ex meritis nostris citra Gratiam proponi possunt. explicanda, viam muniamus. Salomon dixit, Humbris es ant nampraeparare: Domini gubernare linguam. Iterum. Cor hominI δὴ onit viam suam , sed Dominies iuris regressus eius. Versus prior sic ha et apud Graecum interpretem καpaα πιθος , ζία ς πίπου λοδ l. o. . Cor mini cogitet iusta, ut a Deo .inrigantur gressus .eius. In alio codice sub Asterisco V rat erum s καρδεαι , ναγώου γλαύ-ς. Homini applicationes cordis cir a Domino respons linqui. Hinc scilicet Pelagiani primam hominis ad bene operandum cogitationem 5 voluntatem, ab ipsius naturae viribus secluso Dei inspirantis & mouentis auxilio accersere conabamur : contra quos egregie S AvcvsTIN vs Nimirum quodscript m est, Hominis estpr lanire cor tar a S. Auet Dib. a. ad Dum no responsio linguae, non bene intelligendosalluntur, et texishment cor praepa. t 'I' nin , bc est bonum inccare ne adiutorio Gratiae Dei, ad hominis pcrimere. Absit et Uc intelligantsi promissionis: tanquam cum audierint diminam dicentem ne me nihil potestis facere: quoi conuincant eum dicentes, ecce idonei fumus ex numeris is p aparane cor, acper hoc m boni aliquid cogitare. Quis enim potest lona cogitatione ad bonum, corpraeparare se sit vis c integrant nisi sperbi ambitrysui defens es, ta fidei Catholicae destitores. eo quippescriptum est, hominis estpraeparane corc a Domino restonsio linguae: quia homopraeparat cor, non ta mens iae adiutorio Deι qm tangit cor. Homo praeparat cor, in responsione autem
linguae, id est in eo quod praeparato cordi lingua diuina respondet, nihiloperis habet homo, sed totum Domino Deo. Nam Ficui dictum est, hominis si praeperur cor, a Domino re ponsio linguae: ita etiam di tum est aperies cir adimplebo illud. Quamuis enim nisiadiuuante illo sine quo nihilpo semita facere, os nonpossemus aperi=e, tamen nos aperimus illius adiumento tam opere nostro : implet autem illud Dominusine opere nostro. Nam quid estpraeparare cor c os aperi se nisi luntatem parane 'cir tamen in eisirim luens legitur. Praeparatur voluntas a Domi ne. Et, labia mea aperies. Ecce Dominus admonet utpraeparamus volunIatem in eo Prou. t..
quod legimus, hominis est praeparare cor, cim tamen ut hocsciat homo adiuvit Deus, quia praeparatur moluntas a Domino, cir aperit os ita iubendo. inemopossit nisi ipsiefaciaι adiuuando, GTc. Eodem plane sensu loquitur S. BAsILIus com. in Esaiam se-- S. Bisil .ine. i.EL His sio Prio Hia; - αδε'μ ν δεδαλα αν του πνα- της , Anima
seipsam praeparat ad susceptionem doctrinae Spirritus B. EPHREM Vta ebrisu
Vossio redditur. alia Dei semper corda nostra vVita66 s locu ινι paratum inuenem, ingreditur. Ddsi cor immundum inuenerit, is c. recedit. Verumtamen cor nostram dulcedine luminis fui pulpat, ut resipiscat oer intromittaturina ut sic Iacis dulcedine allectus homo ipsam inquirat: nequii enim penitus nospatia destre- f, GT , Et postea, quando vult Pava, mentem tenebris cis Uufam collu nati
142쪽
ita ΤHEOL. GRAEC. PP. DE GRATIA. LIB. I
C A P V T XXIV. De vulgari illo efato, FACIENTI QUO D IN SE EST DEUS NON DENEGAT GRATIAM. Nee
non de mente S. Chrysostomi circa initium salutis etpraeparationu ad Gratiam. sVMMA CAPITIS.
EFfalom illud non Scholis corum
tantum sta etiam Patrames. II. Dis UDio ad G ιιam ex naturae usu vel verabxs Me gratia an ex doctrina P P. Graecorum III.
Dispositio eiusmodi ad Gratiam sine
ratia nulla estam ex mente Graecarum P.itrum, quam S. Avus. O S.Thomae. IV. Eadem mens Graecoram PP.
VI. Actiones moriales ad em dissonentessiunt a gratia ex mente SS. Parrum. Ubi μ de operibus Corneliν Ast. Io. I
I si i L crebrius in Theologorum scholis circumse- nat ea propositione FAC iENTI QvoD iN SE EST: DEUS NON DEΝECAT GRATἈM , quam licet nullo' discrimine adhibito repudiet ac velut exsibilet nouus Theologorum Aristarchus, certe probe ut decet intellectam, multo pluris feci, ex quo eam non
solum S. Thomae omnibusque ab eo Scholasticis, sed etiam Patribus olim usitatam deprehendi: quod mihi aliud uada tranti apud l sidorum Pelusiotam, qui Hagnorum Theologorum Basilis, Gregorii& Chrysostomi studiosissimus cultor fuit, feliciter oc
ία ρwών. ἰ M μυνε .'λωή .----ἰ πιον ἐζέ oriss w πυ- ,-εια is πλη ostiari s 3λύι 'λωί . Id est. Qui virtuti dat operam, aequum est eu m diuinam opem inuocare. At qui nullam eius curam agit, neque inuocat, nec propitium quoque numen habiturus est. Qui enim omnia quae in se sita sunt, adimplet, Deus ipsi benigne annuit J Bene quidem ac sapienter, omnia liquilem ex Dei nutu pendere testatum facit, adeoque facienti ex gratia, non autem ex lolis naturae viribus quod in se est Deum ulteriorem amplitaremque gratiam non denegare : ut interpretatur S. THOMAS. Si
143쪽
Dispos ITIO AD GRATIAM EX GRATIA EST. C. XXIV. n,
suoά Deus dat spiritum bonum petentibusse: dicendum quod nihil homo potes facere, nisia Deo moueatur, secundum ii,d, sine me mhil potestis fucere : γ ιδεο tam dicitur homoficere quod ιηρ est, hoc est quod es in potesate hominis sicun- s. Cyrill.into.lic . dum quod est motus a Deo. Quod S. Cyrillus vocat mos λι- άπιδ α aes Commentar. in Ioannem. II. Dissicultatem praererea nonnullam obiicit laudata illa sacris etiam Di ostio ad gra- Iitetis εὐφυία, naturae bonitas, innocentia quoque di morum recti cu- tu vel operibus do, quae fidem & gratiam accersere, conciliare, nec non aliqua,si Deo nudis, an ex men placet, ratione promereri in Ss. Patrum scriptis Videri possit. B. BASl- s.3 viti. Ac 'Lius commentar. in Esaiam hoc sensu videtur scribere cognitione na turalem ad cognitionem supernaturalem per se tui manu intellectum
εωλάι- άξιωθύαν. Id est. In hunc mundum non secus ac incommunem Scholam homines ingressi sumus, acceptoque intellectu de oculos ad cognitionem habentes, iussi sumus Deum velut per litteras agnoscere per dispensationem ac gubernationem uniuersit, ut quivol untarie circa veritatis indagationem occupati essent,ex acceptis auxiliis digne dispositi, contemplationis facie ad faciem beneficio cumularentur. J De Philosophiae ad fidem dispositione antea CLΣΜεη i. ii. tha
lux non omnibus splendorem suum communicat, sed iis qui dignam ipso conuersationem exhibent. B. GREGORIus Theologus laudatis vita Gregor.Natior. i, tutibus Patris sui antea Ethnici pudicitia, iustitia, prudentia, adi jcit,
nor in praemium. retulit fidem S.CHRYSOSTOMus de Abrahamover--
tasse nonnulli dicent eum magnam a Deo gratiam esse consecutum, multamque circa eum prouidentiam Deum uniuersi testatam fecisse. Ita est, & fateor.Verum si non ipse prior quae sua erant exhibuisset non tanta a Domino suscepisset. Non igitur hoc solum considera, sed per
144쪽
Dispositio ad gratiam omnis a gratia est ex mente Patrum Latin. Ad Rom. s.
ii THEOL. GRAEC. PP DE GRATIA. LIB. I.
singula inspiciens disce quomodo propriae virtutis in omnibus prius specimen ediderit. atque sic diuinum auxilium meruerit, S c. J Haec profecto ae similia quae haud semel apud Graecos Patres occurrunt, perperam accepta prauam de iis circa dispositionem ad primam Graiatiam, suspicionem parere queant, attamen iniuste,ut statim ollande.
i. III. Nobis certo eertius est nullam dispositionem positivam ad Grattiam primam siue cum merito de conivigno, siue cum merito de corii. gruo, siue proximam sue remotam . dari posse absque Gratia supernaturali proprieque dicta, ex mente sanctorum utriusque linguae Pis
nati fuissent, aut aliquid boni exissent aut mali di secandum electionem prus tum Dei maneret. non ex operibus, sted ex iocante dictum est ei, quia maior se ui et minori:sicut scutum est, Iacob dilexi, Esau autem odio habui. Guid ego dicemus 'nunquid Iniquitas apuάveum ' absit. Moysi enim dicit: miserebor cu, ius msereor m misericordiam praestabo cui misereor. Igitur non volent;s, neque currentis, Ad miserentis est Dei. B. Augustinus hunc locum exponens. m nunc merita, ubi opera vel aeterita vel utura, tanquam liberi arbitri, viribus adimpleta dei adimplenda 'nonne aperiam protulιt o os itus degrat tu e g' tiae hoc est eraegratia commendationesententia;n dee idem lib. I. ad Simpliumnum diserte remouet a censu caussarum electionis gratiar. tria haec, quae pro disipositionibus fumi vel fingi possent: nimirum maius ιπωιum, minora peccata , honestas utile rue doctrinas: cur autem haec remoueat, rationem hanc reddit. Sed cum hoc' uero, ita meride At ille qui infima mundi exit ut confundat fortia, G eum intuens m pudore correctus ego ir, ideam, praquibusdam peccatoribus castiores G prae quibusdam pissatoribus onus Ofes. Nonne aduertimus multos fideles nostros am lantes viam Dei ex nulla pace ingenio comparari non dicam quorumdam hae reticorum , sed etiam mimorum 'em non τι desmus quosdam homines miniusque siexus in coniugali castitate , diuentes sine querela, in tamen haereticos vel paganos Idem vero Doctor eximius probabilem illam morum studiosorum ad fidem & gratiam dispositionem longe robustius explodit libro primo de peccatorum merit. ubi
tractans viperiorem S. Apostoli contextum. Non ex operibus, sed ex vocante ilicium coarchii in haerentes, o altitudo exclamare cogimur. Vnde enimine homo ab ineunti pueritia mod shor, ingeniosior, temperantior, ex magna parte libidinum dicitor, qui odes, it auaritiam, luxuriam detestetur, atque ad virtutes c te sprouectioraptiorque consiogat , cir tamen eo loco sit rubi ei praedicara gratis righana nonpossit quomodo enim inuocubunt in quem non reia defunt aue
145쪽
Dispos ITIO AD GRADAM EX GRATIA EST. C.XXIV. iij
quomodo credent ei quem non dierunt 'quomodo autem audient sine peae ican lius autem tartas ingenio, libidinibus deditus ,fligiti m fucinoribus inoperatus ita gubernatur ut audiat, credat, buttere*r, rapiatur, aus detentus Mose rit . laudabiliter diuut mi duo ιμ tam diue a merita contraxerunt, non Aco istinereia , illi non credas quia estpropria volunt iis, sed ut illi gud 4t q*od cre- s Aug.li. . in lut dat, illi non audiat: hoc enim non est in hominis potestate, &c. Similia innu is Enehirid.e. 93meris prope locis, quibus Omnis ad Gratiam primam actualem dispo - ἡ. ω , c. d. .
sitio meritumque expungitur. Ita S. s hOmaS, Vt antea vidimus, Om. m. o.in Io.nesque ab eo Scholae borbonicae Doctores ad hanc usque diem. iv.
At Graecos etiam Patres in hac orthodoxa stetisse sententia nemo nisi doctrinae ipsorum ignarus aut inuidus abnuere audeat. n. GREGO Rivs I heologus prolixo quidem loco, sed ad integrum hunc de Graiatia tractatum pernecessario. qui & accuratiori tum lectione tum in te pretatione inὸigeat. Ille explicans verba Christi apud Matth. quibus du- tum est, eaque concilians cum superiori Apostoli loco non est volentiu
Graecorum Patisi mens eadem Mat. o.Matth a Q. Greg. Naz. Orat.s
i r . ..ῶ Λι ὁ οί a ἀῆς βουλε, ὸ ι θεοδ, ε τ, ω -ς άε, - - θευ. Id est Quidam ita male sunt affecti, ut alios omnino perditae esse naturae putent. alios saluatae: alios, ut eos ad bonum vel malum voluntas impulerit, ita se habere. At vero aptitudinem quidem alios aliis maiorem vel minorem habere ip se quoque concedo: sed ipsam aptitudinemad perfectionem non sus ficere sentio: cogitationem vero esse quae ipsam excitet, ut natura in opus prodeat, quemadmodum silex ignificus ferro perculsus ex quo seirum fiat. Quum audieris, quibus datum est adde UOCAT is datum est 4nterpres alter male habet volentibus) atque iis qui ita annuunt. Etenim quum audis illud, non est volentis neque currentis, sed miserentis Dei, idem ut existimes consulo. Quandoquidem enim sunt no- nulli qui on recte facta magnifice de se sentiunt, ita ut sibi totum adrogent, nihil veri, Creatori, Doctori, & omnium bonorum auctori suo, docet illos termo Apostoli, ipsum etiam recte velle . diuino auxi lio indigere : imo de ipsam rerum conuenientium electionem, diui-
146쪽
i ς THEOL. GRAEC. DE GRATIA LIB. I.
num aliquod ic a Dei benignitate profectum donum esse. Idcirco ait non volentis, id est non tot uin volentis, nec currentis solum, sed miseretis eli Dei. Deinceps. quoniam velle quoque ipsum a Deo est,merito totum Deo astignati it JHaec de nece Istate gratiae ad salutis initium, Theologus praestantissimus, quibus verbis disertillime ostendit talem
dispositionem non ex naturae ac voluntatis aptitudine aut viribus. omnem vero ex diuinae gratiae vocatione de impultu pendere. Etiannae
poli illam tanti Doctoris professionem futurum est,ut Graecis Patribus Pelagianismi εe Semipt lagiani sint nota ab imperitis aut inuidis impune inuratur 3 Suntne illa Pelagianorum acroamata pritudo natura ad Gnatiam non susscit: Z .cutione i pu est: ipsem et tam recte elle auxilio diuino in-dget: Electio ita dumtim in aveo manans donum est: Velle quoque ipsum a Deo est: Totum Deo innandum. Verum ad alios pergamus. S. BAsitius orat. de humilitate εἰ -
ri eis α' V ἰγύ-ζiarii. Non tu hristum per virtutem apprehendi ili. sed te Clirilius per aduentum ad te suu apprehendit. Per sequor. inquit Apost. si quom ,do apprehendam , quatenus de apprehensus sum . hristo. Non vos me elegistis sed ego elegi vos.JPlura ibid. ex aliis icripturae locis, quibus Arausicanum Concilium totum initium salutis a Deo citra dispositionem operamque nostram esse definit. S. CHRYSosToMus explanans locum Esaiae simul & Apostoli, uiri
Attamen non dicit quod ipsi per se Deum attrahere potuerint, sed de eorum qui ex gentibus credebant, fastum dei jeiens ostendensque quod totum gratia tua perfecerit, dicit, ego palam apparui ijs, dc cgo inuentus sum. J Pl u ra i bid. quae profecto non minus gratiae fauent,qu a id quod idem habet Concilium Ataul canum ex eodem Esaiae loco
Augustini scias u dc verbis exoticato. Si quu inuocatione humana gratiam Dei dicit posse conjem, non autem ipsam Gratia cere ut ιnuocetur a nobis, conmadιcit Ebara Propheta me A inti idem dicenti, inuentus sium , .c. dubio
procul abest nihil horum omnium a loco S. Chrysostomi, nec non allaqua in eo supersent, Grai Dei ad parandam viam tuam maxime com
Muniendus est tamen B. Chrysostomus sua defensione pro aliis io cis,in quibus ab exploratoribus sui ob Pelagianismi suspicione in ius
147쪽
DisposITIO AD GRATIAM EX GRAT. EST. C. XXIV. ii
Id est. Quandoquidem quae sua erant omnia contulit, eorum etiam quae a Deo sun t abunde potitus est, &c quin reperies ubique eum primordia contulisse. J item in Psalmum cxx. - Qia --- Misi, Chrys inpi moημῆ -υοι. A nobis principia, idque in nostra situm potestate. idem Chri quod nemo quadam homilii de Daniele eiusque sociis verba facien, e -- laiumr nisi seipso
Id est. At postquam omnia quae ex se erant, contulerunt, Deus et latri quod ex se erat reliquum contulit. Neque enim Dei solius erat praecla rum illud facinus in his pro quibus mel cedem accepturi erati sed principium & exordia erant ab illorum animo quem cum generosium de fortem praestitissen t, et auxilium ad se attraxerunt & ad finem, quod moliebantur perduxerunt. J Sic in Ioannem Ob φ , ω βωλή, i. ely Ci yr shφοῖ- Io.
nit Deus voluntates nostras donis suis, sed cum incoeperimus, sed cuvolucrimus, tunc etiam ipse multas nobis occasiones salutis offert.
sati A O Lυ λ εὰ πιλας αναγειν. id est. Nostrum quidem est praeeli '' 'gere & velle i Dei autem perficere & ad fincm perducere. Ita quoque alibi nec raro: quorum omnium locorum ex postremo sicuti praecipua dissicultas, sic etiam vera solutio petenda est Sic autem explicant vulgo Doctores, 3. Chrysestomus initium ip . , l . . sum bene volendi humanae voluntati tribuit, non quasi omnis diuinae gratiae motus absit, ac inspiratio, quam diserte praerequirit, sed tan Vis beri P. tum hoc sensu, ut ab eo motu ac inspiratione absit vis quaedam noces sitatem inferens At liberum arbitrium laedens, aut illius cooperation εimpediens vel excludcns. Et haec quidem solutio multis Beati Chrysostomi locis facere satis potest : Uerum huic postremo ab Hebraeos loco vix potest. Itaque volutanti mihi diuqueexploranti haec cogitatio incidit: B. Cht ysostomum non loqui de ijs qui in priuatione gratiae sunt,sed de iis qui stant&qui potestatem habent, Vt inquit ex Psalmographo, non pi tidandi in commotionem pedem suum. Uno verbo non agere de uno 'vel altero actu Conuertionis ad Deum & mutationis ad gratiam, qua de re hic sermo est, sed de variis actibus consequentibus & connexis ad augmentum gratiae&ad perfectionem tendentibus, praesertim ad perseuerantiam: quae quidem a Deo datur ut donum aliquod sin lare, humanae tamen voluntatis praecedentes actus tanquam dispositiones, tam ab illi quam a diuina gratia excitante & cooperante productas, praeexigit ut plurimum. Verba eius sequentia rem declarant,ia quibus utriusque, diuinae nempe gratiae&humanae voluntatis concursum persipicue deposcit, diuinae vero gratiae, ut par est, plus multo libuit. κάν-- - μὸ Gm . G, εἴ g κα rem . u Ch ysib, 30. a.
148쪽
ias THEOLOG. CRA C. Pp. DE GRATIA LIB. I.
dium adhibeas, ne tuum existimes,si q uid recte gestum est. Nisi enim caelesti auxilio potiaris, omnia frui ira sunt: sed Ac manifestum est te id in quod la boras, assecuturum quamdiu curiis, quamdiu vis Non ergo dicit nos frustra currere sed frustr.i currere, si totum existimemus
no trum esse, nec Deo plus asseribamus. Non enim Deus totum suum ess voluit, ne ritam ritonos coronare Videatur : neque rursu totum esse nothrum voluit, vi ne in arrogantiam incidamus. Si enim cum minorem pariem habeamu , superbe sapimus, quid si totius Vomini e semus'J Haec s durio re' i e quadrat loco Genes eos,ubi de Noe.qui perfectus dicatur item liomit. Quod nemo laeditur nisi a seipso, ubi de Daniele & similibus, quos non in salutis initio seu in transitu a statu peccati ad statum gratiae primae sed in progressu& in statu piofectus vel perfectionis contemplatur duando vero S. Erylothomus aliis locis de salutis initio primaqueat gratiae stilum conuersione verba facere videtur, illiusque primos
veluti mot s Ae conatus humanae voluntati tribuere: sapienter animaduerterunt consultissimi Doctorum de in eius lectione versatissimi,eum hunc in modum sentire: cum asse iit Deum nostras non praeuenire Voluntates, motu nimirum violento vel necessitatem imprimente quod illius verba satis exprimunt ου ,υς κω ημφερος βουλη ις, ἴναμηλυ-
εἰ ἡ τ 3αήλ ανη μῖν. Oportet nos primum bona eligere. & tunc ipse quae sua suntlnfert. Vbi nos elegerimus, tunc ipse multum affert auxilium.J ista verba solum docent, nos co sensuna gratiae vocanti primum dare oportere, quem ubi dederimus , Deus gratiam sanctificantem confert, quod est verissimum, ut docet Concilium Tridentinum. in exponendo ordine iustificationis. Verba ita ue illa Chrysostomi non magis gratiam excludunt, quam illa Christi: Petite'accipietis, pulsuec aperιetur vobis: aut haec lacobi. appropinqMate oe an alimiuabit vobis. Sicut enim haec verba. quae totam hominum operationem videntur sonare, per alia exponuntur quae Dei auxilium necessario exigunt, Nemo potest venire ad me, nisi Pater meM iraxerit eum. Ita etiam superiora
B Chrysostomi loca ex aliis explanantur,quae primam salutis originem. Dei gratiae excitanti acceptam referunt. Qualia lunt e multis pauca quae sequuntur. S.CHRYso o Mus persaepe quidem affrmat fidem praecedere de impetrare gratiam, nimirum sanctificantem & habitualem : quod & S. BasiLIus scripserat paucis vocibus, ψ ίω ν Ἀμ α υ Disi tiroci by Cooste
149쪽
nis postrio AD GRATIAM EX GRAT EST. C. XXIV. tis
, ου- - Auxilium desuperperfidem comparatum. Uerum S Chryseston aus S Chrysios . ho a. fidei initium diserte Deo adscribit & Gratiae comm . emst ad Roman. i Noni di hora.
5σπί ης- ς- ς-Idem alibi sepissime. Quod ta drisb. ho id rumen S Augustinus aliquando non tam sincere credidit: postea tamen ' 'Oedendum docuit ac Alide confirmauit. Quod etiam eximie praesti S. Aug.ta retr .c.citit S. Cyrillus hom. Paschal. vide. S. CHRYsosToMus asseruit aliquan ' L i ci do virtutis actiones Gratiam, nempe secundam &praecedere&accer Chr. in Pisil.1o. resere, seu obtinere gratiam ampliorem a Deo: quod vocat τλα ιν es Uerum id non naturae facinus esse, sed gratiae, diserte pronian to. s. de ho s. quae tiat hom. quadam de laudibus S. Pauli. Vnde frequenter orationes psides Paul
ricordia Domini, &c.JPraeterca ubi S. Chrysostomus aliquando gratiam dari iis qui se gratia dignos praebent, asseuerat, non de gratia prima praeseitim actu-li, Ch γ .ato, E l. sed de augmento gratiae id intelligit, eo plane modo loquitur de sancta Par. ho. i.
ρα ε M. Id est. Iesus ipsi aderat cor ipsius tangebat. Ipse animam ipsius Confirmabat ipse solus timorem excutiebat. Haec autem non frustra 23 t faciebat: sed quoniam antea seipsun illa praebuerat auxilio ipsius dignam. J Quae omnia de graciae incremento & irofectu intelli enda . . . veniunt, ad quem nobis cooperandum eli, Ut egregie pnil Olophatur et in Psali. Exposit in Euang Mati. cap. x M. initi uin namque i plum vocationis a sola gratia esse iam antea ex S.Chrysostomi doctrina ollendimus , de libro tertio luculentius ostendemus, si gratiae auctori visum fuerit, ut speramuS. VI.
Depugnatum pro Chrysostomo sitis, ex cuius certissimis locis bene contra dubios, quam ex dubiis locis male contra certissimos omi. nari ac sentire par eli. Nunc autem dicendum aliquid pressius & aceu ratius de Graecorum Patrum mente circa actiones morales fidei infusionem praeeuntes, quales sunt illae Corneli j Praxapostolici libri cap. x cui dicit Angelus, orationes tuae Eleemostnae tua a 'cendemni in memoriam in confitectu Dei. S. AvovsrINus orationes silas de eleemosynas a Gratia Dei& fide interna saltem implicita Cornelium vel ante baptismum illustrante, incitatas & editas scripsit variis locis quorum Colophon est libro depraedemnatione sanctorum. Euod de Cornelio da ipo-
est, cuius receptaseunt Eleemostnae oe exauditae oratione , antequam credidistis in Christum: nec tamen sine abquasi te dorabat ctam orabat. Nam quomodo in ca-
fidem antecedentes utrum ex grata secundum Auia gustinuiti& patres Graec s. S. August.qu. I.
150쪽
s. Basil. Interros. Contra Duranis dum a sent. d. ag. u. 3.&Gabriel. is
tio THEOLOG. GRAECO R. PP. DE GRATIA LIB. I.
bat in quem non crediderat' sium uidntur . antequam in Christum erederet, in cum crederet, σ cum creduhset, bene operatus est Cornelius, totum Deo dan-ssum Ul. S Gregorius asserit illum stre bona opera me fefidem nempe ex .plicitam hristi mediatoris reuelationem, quia erat Religiosiis cir ιι mens Deam, Act. x. Nil mirum si opera illa a fide & gratia manabant Atqui gratia ut & virtutibus gratiam comitantibus instructum iam fuisse, quς 5, hQ p qu.εν in bapti lino pollea cumulatae fuerint, tenet S. Thomas. Videamus iam quid Graeci Patres.
S BAsi Livs in Regulis breuioribus, instinctus illos quibus Corne
Κορνηλιω Id est. Sin igitur accidat aliquos esse, qui ad exemplum Cornelij, nulla re mala occupentur, perfectionem vero cupientes , quae possibilia sibi bona sunt& cognita tacere exerceant, his Deus eadem quae Cornelio beneficia gi atis impertit &c. t raeclare , ex quo loco a heologi firmare possint quod toties asserunt, bene viventi Deus del
Verum an bene ita viventi ex solo naturae ductu, an ex gratiae instinctu Postremum equidem mihi verissimum: vi enim reci adnotauit Philippus Gamachaeus Sorbonicorum Doctor: Q iotielcumqu Phil GUrach. i. p. actimes morales ad dispositionem fidei & i ullis uitionis assumuntur YLmbEii. Eia. d. illae difficile. sunt, assiduae, perseuerantes, ideoque Gratiae auxilio na-gxat.q io mrt.3. turae fallidia ac inconstantiam prohibenti, eiusdemque vires corroboranti prorsus opus habent. Actiones aute illae piae & religiosae Cor-Act. io.ν. i Deli j assiduae atque ex habitu erant, quin etiam ex motivo supernat 'rali: ex iis enim dicitur Loia, . ne osen, timens Deum, deprecans De m sic m-per: Im MN ID . quod inscriptura nusquam unquam absque Gratia lusius enim simpliciter nemo nisi acceptus Deo & qui inuenit gratiam apud Deum, more scripturae. S. Aug. ep π.qu. 1. Qui vero tam Graecorum quam Latinorum Patrum Cornelium non-Mq imp νς dum fuisse proprie iustum sentiunt, sententiae nostrae de dispositione ad gratiam haud tamen aduei santur. Illi cnim, praesertim Graeci,actiones eiusmodi morales Cornelii quanquam iustas S bonas, nullius tamen ad salutem essicaciae fuisse volunt & opera mortua exstitisse do-
lus, quod opera quidem bona esscnt. attamen mortua, quum fidem adhuc non haberet . mittit qui opera dirigat bene. dirigat, id enim αβροβέ significat Angelum nempe qui bene certantem per fidem coronet. J Expositio autem illa desumpta est ex Homilia Chr sostomi deside&lege naturae, quam ideo inter dubias non amplius reponas. Habetur Dissilirco by Cooste