Habertus de Gratia ex PP. Graecis

391쪽

3, 6 THEOL GRAEC PP. DE GRATIA LIB. II. PP. in Pauli Epistolas, agunt aliis locis peregrinis iidem SS. Patres, S.

Irenaeus lib v. in haereses c. vi. Eusebius v. hist vii. Cyrillus Hier. Ca. tecti. v. Basilius fio. xv. de fide. Gregorius Naz. or. xxvi.Nyss ho. uti.

in Cantic. Chrysest. in Ps xLiv. Alii passim.Nos pauca de singulis.

De Gratia gratis data speciebin ad plenitudinem sientia. s V MMA CAPITIS.

I De gratis aeriae pectes. Ex S. Tho. S. Aug. o Patribus Graecis. Desipienitis quatenus est Chari at ex iis . De sientia, in quantum tu churimas Ieries Gratiagraris duri, eae mari' sitis S. Poti a s. Augustinois P p. Graecis eqsιιι disseretur.

De G Iiae graiis disias ibos ad dei confirmationem spectantibas de Gratia sanitaram, Propheisa , ad distreisone spirassem. Ex ιν ti m FP. III. De Gratia gratu datae speciebas ad Doctrinam proponenda facio sitis dege- Aersitis Io aram , de InserpreMIIone sermonam. Ex PP. Grecis ora*s.

Ivis Io Es GRATIAR vM Apostolo dicuntur apte admodum sicut diuisiones aquarum Prou. XII. Graec. ἰ ὐα m Heb. h ,- Λι diuisiones aquarum &aluei sacrum laticem per areolas Ecclesiae deferentes , quo& S. Gregorius Nyssenus egregie alludit in Psalmos: Fluminis impetus latificat ciuitatem Der. ἀ- sh GJ υ ορμή is ευφροι totor κιὼ πόλιν τοῦ λοI, Heb. i R. la fluminis diuisiones eius. Id est. Varia Gratiae gratis datae fluenta, ut Patres expo

nunt. I. Fides quid.

Fides quatenus Gratia gratis data sue Charisma est, S. Thomae dicitur certissimus assensus principiorum fidei Catholicae qualis Euangelico Doctori necessarius est: non quidem secundum qualemcumque intensionem, alias fidei Theologicae habitu i qui ad gratiam gratum facientem reducitur, sine fide enim impossibile est placereὶ nihil adhceret, sed in eo persectionis gradu qui Gratiae etiam gratis datae lo- Caietan. post Glos cum teneat, quae tamen sic explicata vix ab habitu & a dono fidei Spi-sam inrcrrin. An- ritus sancti quicquam differt, nis1 forte ut actus ab habitu & gratia actualis ab habituali. Aliis est fidei constantia qua sui exemplo alios inlide infirmiores corroborat. Aliis est fidei sublimiter concipiendae Mubi opus est facere persuadcndae & fortiter propugnandae gratia qua fide

se l.

392쪽

GRATIAE AD PLENITUD. SCIENTIAE. CAP. XXI. μν

fide Stephanus plenus dicitur Actor. vi. de qua & Matthaei x. Non vos oti qui loquimini, sted Spiritus Patm destri qui loquitur in vobis. Quibus . dam haec fides videtur gratia quaedam priuata & particularis singularium quarumdam reuelationum,prout Ecclesiae aliquando necessariae sunt. Vetustis interpretibus & Patribus non eis haec fides dogmatum . sed est fides miraculorum,de qua B. Paulus statim dicit, si habuero x Coris. η fidem ita ut monte, transferam. Praeit B. Chrysostomu huic exposi Cis,c hom i,.

est. Fidem dicit non eamdem quae est dogmatum. sed quae signorum de qua dicit Christus; si habeatis fidem, sicut granum sinapis dicetis huic monti,transi hinc & transibit. De ea quoque rogabant A postoli, dicentes adde nobis fidem. J ita Theodotitus & alba Chrysio

Sapientiae sermo: Latini Patres. S. Ambrosius sapientiam exponit sapientiae tratia prudentiam, nec dissentit Hieron. in c. xxiv. Matth. S. Augustinus qui it sapientiam intelligit cognitionem rerum diuinarum, mysteriorum aeternorum altis lima principia. Unde scut naturae humanae quae in Christo est, eiusque actionum&passionum notitiam ad scientiam re-- . n i .

reri, ita naturae &perlonae diuInae cognitionem ad lapIentiam rereri. Trin. e.ig. Haec omnia quae pro nobis Herώρm Carofactam temporaliter o, localiter fecit o

pertulit, sicundum Umsionem quam demonstrare=scepimus, adicientiampemt nenI non adlapientiam. Quod autem Verbum est sine tempore, ste loco es iri coaremum, oe ubique totum, de quo si qui Aquampotest quantum potes veracem proferre sermonem, siermo iste ent sapientiae: ac per hoc merbum carosectum, quod est cir stri Iesius, cir sapientiae thesauros habet oe scientia Col. r. Alibi scientiam vocat luminare minus, sapientiam luminare maius. Quid hac de re Graeci Patres Scientiam ad intelligenda omnia fidei mysteria extendunt. sed sapientiam ipsis addere industriam docendi, asserunt, Vt i,. Confe.ig. statim videbimus

Scientiae sermo, riως cognitionis sermo exponitura S. Augustino de cognitione rerum humanarum, mysteriorum etiam tem- S Aug lib.1ι.εct4.poralium ad humanam Christinaturam attinentium: hoc quidem po dςI

sterius ex verbis ipsius iamiam allegatis liquet. Prius Vero sit explicat lia . . i.

brosequenti de Trinit. xιv. Non diique quicquid sciri ab homine potest in rebus, πιι plurimum superuacuae danitatis . noxia curiositatis est, huic I cientia tribuo: sted istud tantummori quo fides Faluberrima, nutritur, defendatur, roboratur: quascientia non pollent fideles plurimi, quamuis poste ni tis fide plurimum. 9. . bud est em cire tantummodo quid homo credere debeatpropter ad piscendam vitam beatam, quae nonnisi aeterna est: aliud autem Acire quemadmodum hoc ipsum c pys opiIuletur, cV contra impios defendatur. Euam pro rio appellane vocabulo scientiam videtur, postolus. Postea addit scientiam valere ad nutriendam, defendendam & roborandam fidem non solum temporalem de aeternis, sed etiam fidem de temporalibus rebus qua3 pro nobis aeternus fecit in pasus es in homine quem temporaliter gesse, quae quidem tam de sapientia quam Dissi tred by Corale

393쪽

de scientia ita intelligi debent ut gratia actualis gratis data praeter dona Spiritus sancti habitualia quibus respondent, ad sermonem exterio. rem Ecclesiae communicandum instituta sit, tamque ad illustrando,

Nora&S. Th. ta. speculatiue, quam ad de effective mouendos fidelium animos. S. 4 ho mas. Sapientia ροβι enim non computanIur interPatias gratis datus fecundum quod enumerantur inter dona Spiritus ancti, prout sicilicet mens hominis es bene

mobilis per Spiritum Antiam ad ea qua sunt apientiae moentia : sed secundum

'li m mseiρμ recte apere de diuinis, sted etiam alios instruere oe contradicentes euincere. Quod confirmat ex loco B. Augustini. Medius esse quodammodo videtur B. Thomas inter Latinos Patres de Graecos: discrimen enim aliud costituit nimiruut sapientia per caussas de principia, mysteria explicet, scientia per effectus: de in hoc aliquid aliud ab Augustino inculcat: cum eo vero consentit, quod Gratiam istam scientiae non solum ad notitiam, sed etiam ad illustrationem de defensionem fidei datam velit: iuxta illud Pauli εἰς Uma γαν εὐάκελίου in defensionem Euangelij positus sum: de rursus ad Titum amai plo lentem eum quise cundum doctrinam est,fidelem stermonem Npotenssit-α- hortari in doctrinasana m eos qui contradIcunt arguere. Graeci quoque Patres partim B. Augustino , partim B. Thomae conis Clem. Alex.Stro. i. cordes sunt. Clemens quidem Alexandrinus sapientiam θω ν αὐ- ν --, udia, bi AI Γιταν αἰτεων diuinarum de humanarum re

rum dc caussarum ipsarum scientiam , velut Architectonicam fidei, prophetiae 3 scientiae facit, η-λοό pu , , ara.

Τά-ὲ ὲ γ M. Id est. Sapientia quae a Deo est per fidem, per scientiam per

xii.π.i.col. 8 y prophetiam suam Virtutem manifestat ad nostram utilitatem. J TMao DORI Tus vero ita suam de B. Chrysostomi sententiam perspicue de ei ganter complexus est λον σοφίαι οὐ etiaὸ ωνλωεlios υιλεῖ, λλὰ His ά -

est. Sermonem sapientiae vocat non eloquentiam, sed veram doctrinam , cuius ipse etiam diuinus Apostolus gratiam acceperat de diuinus Ioannes Euangelista,& diuinissimus Petrus Apostolorum Coryphaeus, dc protomartyr B. Stephanus. Non enim alia potuissent via piscatores Zc manu victum quaeritantes, dc literarum ignari, tum conciones habere, tum scribere, ac quae dicebant scriptisque mandabant i maxima implere nisi a diuino spiritu veram sapientiam accepissent. Alij vero ex iis qui crediderant, habebant quidem diuinorum dogmatum cognitionem, sed non perinde ac illi concionari poterant. Et tamen

394쪽

CRATIAE GRATII DATAE SPECIES. CAP. XXI. 339

hoc quoque donum gratiae spiritus erat. J B. Gregorius The qaus M, - , .

Sermo sapientiae & speculationis Sermo cognitionis de reuelationis: quasi videatur prior sermo ad contemplationem, pol ferior ad explicationem & doctrinam rei per contemplationem cognitae pertinere. Vtrumque tamen ad Doctorem Christianum spectare docet, verbis

m cFι. Id est. Si vir secundum Christum es, & sensus exercitatos ha- e. Sh bes, &splendido scientiae lumine praeditus es; Dci sapientiam loquere quae inter perfectos praedicatur, & quae in mysterio abscondita e ii: idque ita demum, si commodum tem pus nactus fueris eamque fidei tu commissam habueris J Quibus verbis valde notandum eos qui sapientiae & lcientiae gratiis gratis datis a Deo sunt ornati, non tamen debere partes docendi suscipere nisi potestatem ordinariam vel delegatam ab ordinariis sus e perint. Plura ibidem.

Haec pauca de Gratiis seu Charismatis quq ad fidei prςdicationem

pertinent, uti γαμ-Orrhodoxa praedicationis gratia recte dicitur a Gregorio I heologo,orat. xl x.

I I. CHAR1sMA seu Gratia quadruplex gratis data ad conformationem Chirisma sinita fidei di do otrinς, primam nobis speciem exhibet GRATlAM fANITA- tum qu sit TVM Gratiae in plurali 'μρισι , λι--. sicut legit etiam B. Hilarius ' 'd'Tx ''dona sanitatum: nil interest,nam idem legit alias Antim curationam, post Tertullianum. Hec gratia uuamuis quoad substantiam non videatur

ab operatione intutum aistingui: aiffert tamen aliqua ratione; tum quod hori.q ijs

ad omnia beneficia corporalia tantum extenditur: tum etiam quod s-Aughb.duviille. peculiari quodam modo iuuat ad fidem persuadendam, conelliando ς ς -ς β si , hominum animas, quorum ea imbecillitas est ut corporalibus beneficiis magis assiciantur & ipsorum velut inescatione ad spiritalia exo.ptanda lese trahi sinam: unde Christiis statim atque dixit praeiurate, ad Marth.io. dit, infirmos curate &c. Licet autem liqc gratia curationum videretur esse in Apostolorum potestate , ita ut Vmbra Petri transeuntis se Ἀὼς Aαι. Di.&iν L. QV miniis, & color vestimentorum Pauli eam produceret,Vs ait Theo- , idoritus, nihilominus tamen hic effectus pendebat ex prquia Spiritus ' - φῖ 'fincti motione & inspiratione. B. BAsILIus legendus ad finem homi S Basil.ho. 11. liet de fide. Π jλοι αιθεν ή, me τἰώ μοι αν του -υ ας υ αυ- άHατ ι ά- ἴααν et εὐχ mς Paulus infirmus crat, sed propter PRAESENTIAM SPIRi Tvs. iudaria corporis ipsius sanitatem sescipientibus prςbebant: quod narratur. Αch. ι9.2. eidem que

virtuti tribuitur non solum expulsio morborum , sed etiam spirituum

malignorum, est enim morbus tyrannicus corporis, EnergumenOrum Pathos: alij malunt reducere ad Gratiam sequentem. OPERArio vIRTVTvM. Grqce ό ρηέροι, )ωγάμων operationes OpςrM Ovirtutum

395쪽

virtutum B. Hilarius Uscientiae viriurum , de multo quidem aptius quam Erasmus ρolent as-m; sermone scripturae quae virtutes pro supernatura libus estostis &miraculis usurpare solet. Idque primum Deutcr. q. , 7. Hic plurali numero,obvalias 5 multiplices lignorum & miraculorum species: tam late siquid cin patent, quam omnipotentiae diuina de potentiae obedientialis creaturae cuiuscumque ambitus, siue activae siue passiuae, secundum quam potesta, o atom habet apud lepos' ae his omnibus facere aliud, quam eorum q:uiue siminales nutones habent, ait B. Aug. y. de Trin. c. i His autem intelliguntur miracula praesertim quae in creatura materiae sensibilis fieri possunt: quarum alia in spiritalibus, ut in daemonum eicetione, alia in corporibus simplicibus ut Elementis, alia in mixtis: quςdam in rebus inanimis, alia in animatis, alia inanimantibus ratione praeditis: alia quoad substantiam,alia quoad modum tantum: nonnulla ad poenam, plura ad terrorem: plurima ad beneficium dc salutem etiam corporalem, omnia ad salutem spiritalem, Ecclesiae utilitatem, maioremque Dei gloriam patrantur Quaedam sunt perpetua & velut in habitu ut apud Sepulchra inuocationes sanctorum ; quin etiam in exemplum eiusmodi proponitur strumalum sanatio, penes Francorum Reges experientiae omnibus geutibus testatis- . simae, ut eam commendat Cardinalis Bellarminus , quia, inquit, curant uuando volunt, habent gratiam :liam per modum habui s. C tera vero miracula velut in transcursu posita licet nullo saeculo in Ecclesia defecerint, initio tamen Ecclesiet ut signa essent infidelibus, magis necessa. ria magis etiam frequentia exiti terunt. B. Augustinus libro de utilitatate credendi ad Honoratum contra Manich os. Miraculum voco qui

quid arduum vel inseoluum supra hyem vel facultatem mirantis apparet. In quo genere nihil spopulis aptius cir omnin ultis hominibus quam id quod semibus a dmouetar. Sed rursus haec in duo diuiduntur: quaedam enim fiunt quaeso, aciunt

adminationem, quaedam vero magnam etiam gratiam beneuolentiamque concilians:

nam si quis hominem volantem cernat, cum ea res nihili relauri a serat commodi praeter ipseum *ecticulum , miratur tantummodo. Si quis autem graui m dessperato morbo a sectus, mox ut iussu uerit conualestat, admirationem sanitatis si , janantis etiam charitatesuperabit. Talta facta sunt in isto tempore quo Deus in vero homine, quantumsat erat homimbus, apparebat. Sanati languidi, mundati lepnose, incessus claudis. risius Gecis , sturdis auditus est redditus. ramines istius temporis aquam in vinum conuersam, saturata quinque millia quinq; panibus, trians tapediabus Mana ortuos resurrentes viderunt: ssic in se tunc animas errantes mortalium, diuina commovebat auctoritas. Cur inquis, ista modo no unies quia non mouerent

nisi mim essent. Misi uitas sent , mina non essent. At idem Retractationum

lib. i . huius loci postrema ita recenset: Hoc autem diαι PIa non tanta, nec omnia modo, non quia nulla fiant etiam modo. Et capite pr cedenti relegens id quod dixerat lib. de vera Religione cap. xxv. hem quod dixι nec riuo. la Via in nostra tempora durare permissiunt, ne anima semper' sibi ba q reret meorum confluetudines gesseret genus humanum,quorum novitate flagraμit. Nonscaccipiendum est quod dixi di nunc in Christi nominesen miracula nulla credantur.

Nam cir ego ipse qua do istum ipsium librum Ampsi ad Mediounensium corpora Duiliaco by Cooste

396쪽

CRATIAE GRATII DATAE SPEClES. CA. XXI. 3 t

mari rum, in eadem ciuitate caecum illuminatis ustam nouerum,' alia non-nhlla,qi abutam multa etiam 1μs temporibus iant ut nec omnia cognoscere, nec ea quam ruscimus, enumerare posmus. Frequentia igitur miraculorum, non

miracula desierunt: idque merito cum propagata, adulta, illustrata sit fides, B. Chrysostomus in Matthaeum in ab , m ui α τὸ ζ m, &c. c. ιατ' εχυρων πισzω δει absque pignoribus Deo credendum aliam & multis verbis rationem reddit cur signa cessarint: De eorumtamen frequentia,non de iis plane loquitur, ut constat ex oratione in B. Babylam initio. Non es h autem lautuS loci disputare, quomodo miracula, quae nullo unquam staculo cessarunt, sint ex signis verae Eccle sae, licet potius Eccl. sia Catholica miraculis auctoritatem det, quam ab iis accipiat Uide lue. Augustinum lib. de viaitate Ecclesiae de lib. con tra Epist. fundam. c. 4. &s. Quomodo rursus etiam vera miracula ab aliis quam a bonis, vel etiam a Chrillianis fieri Deus aliquando velisi idem B. Augustinus lib. octoginta trium quaestionum. O liter Mam faciunt miracula quae mira non proprie miracula vult esse S. Thomas aliter boni Chrshani, aliter mali. ADP per priuatos contractas cum LmonibBoni Chrishant per pubncam iustitiam. δε ιι Grisbani per signa publicae iushme. Certum est vero nulla unqtam miracula fieri posse ab haereticis ad confirmationem prauae doctrinae. Vide historiam Polychronii Monachi Monothelitae mortuum frustra sussi itare tentantis ri , in actis Concilii VI. PROPHETIA duplici modo sumi Alcta Patribus, in scriptura versatissimis: primo pro sublimi mylteriorum interpretatione ad aedificationem fidei, ut reuera sumitur cap xiv. Epist. i. ad Corinthios. ubi legendi sunt B. Chrysostomi&Theodoriti commentari j; secundo vero pro cognitione eorum quae a Creaturae captu distant ut occultorum & ma xime futurorum. Vtraque est gratia gratis data: sed illa ad sermonem

sapientiae reuocari potest, haec propria quaedam altera gratiae gratis datae seu Charisimatis est species. imperfecta quidem in iis qui initium aliquod prophetiae, quam non percipiebant, habuerunt; quales fuere, quos commemorat S. Chrysostomus capite superiori citatus, Pharao Gen. t. Nabuchodonogor & BaltaZar apud Danielem: Caiphas apud Ioannem: ita enim de iis sentiunt, ut prophetic instinistum non prophetiam sortitis S. Epiphanius. & S. Augustinus. Perfecta igitur & tanto nomine digna prophetia, ea est quς fit per reuelationem veritatis prophetandae & iudicium atque assensum eiusdem supernaturalem: saltem quoad certitudinem rei reuelatae, si non quoad omnimodam uidentiam; illa enim pax in omnibus Prophetis fuit ex parte obiecti formalis leu veritatis reuelantis: hςc vero d i l par. B. Thomas ex doctri na Patrum Latinorum censet excellentiorem esse prophetiam quae fit

per nudam contemplationem inius veritatis quam illam quasit ub limititudine rerum corporaliu iuver ecflas siue perfmnium in dormiendo siue pervisionem

invi lando. De cuius gradibus etiam disserit, consentanee plane ad eaque habet B. Basilius hom. i.&sec. in Esaiam. Lege Anastasium inai tam qu. xx. Prophetia non est habitus quamuis memoria & species

Tettuli. de prascr.

V. Athanal sincit. qu.as ubi in incutioia. Act xv.

Prophetia quid. Prosper legit alii

397쪽

Αng . de civ. e.3; itimn Mart. dixi. eunt Tryph. Diseretio spirituum quid ps. Iten. infra lib.s.

Chtylost. ho. 3s .ini Cor. & ho. quod Christus sit Deus.

3 i. THEOL. GRAEC. PP. DE GRATIA. LIB. II

reuelationis&assensus terminus per modum habitus remaneant, ut conliat ex i. Reg c. Σ. sed ab actuali spiritus sancti locutione & motio ne pendet: quando. quam diu & quantuna libet veritatem reuelantis,

&ad eam promulgandam instigantis ; unde toties illud : fumm 8

t laesi ones sique ad praefini m sempus. B. Augustinus recte tib usi de Ciuir. ophnae quaedam intelli Ibant, quaedam non intel xebam. Multo plura intellexisse constat ex Graecis P P. Basil. ho. i. in Esai. Chrysollom. ho. xix. ini. Cor. &B Epiphanio contra Montanistas. Exemplo pro

phetiae in noua lege , ut Agabi & filiarum Philippi Ach. H. Apocalypsis loannis: Plurima Pauli prophetice dicta: post tempora Apostoli

ca: multorum apud ius in Mart. Athanasij apud Sozomen. lib. iv cr. Thaumaturgi apud Nyssenum, &c.

ά-πιών. Nosse quis spiritalis, quis non spiritalis : quis Propheta quis

impostor, occulta cordium penetrando & eliminando S Thom i. 2.q ui.a. i. quod etiam adiunctam habet Christianam prudentiam & solertiam a Deo excitatam & adiuram I. Ioan. . tquiue omni spiritui credere, sed probate si risus, an ex Deo sint. Dubia quidem ad notitiam: certavero ad illustrationem & approbationem, certitudine saltem materiali&infallibili initinctu, ut Scholastici loquuntur, perspirituales & hoc spiritu discretionis praeditos , di)udicabantur. Paulus

Cp. I. ad Cor. c. xiv. Si quis videtur Hopheta e I aut minati,cognoscat quae Icribo bis, quia Domini Aunt mandata. Lege Gersonem & Cancellarium

Ecclesiae Parisiensis, tractatu singulari de probatione spirituum& de

distinctione verarum visonum a falsiis. III. CHARisMATA , quae ad fidei doctrinaeve Chris ianς prolutionem ut ait B. Thomas, attinent, duo ab Apostolo designantur. Primum,genera linguarum. Donum hoc cuin superiori conjungit S. trenaeus fragmento apud Eusebium πιμύν ιι -δυ ἀδελφών tar sub

in Ecclesia, prophetica habentes Charismata & per sipiritum uniuersis linguis loquentes, &absconsa hominum in manifestum producentes ad utilitatem,&mysteria Dei enarrantes. J Donum hoc non intelligitur, ut quidam volunt, ita ut doctor unica lingua loquens ab omnibus diueris cuiusque linguae intelligatur, id enim percontraraum est aet.

398쪽

GRATI E GRATIs DATAE SPECIES. CAP. XXI. 3 3

orat xLiv. dilucide admodum & erudite : ἐ-ων

Vtrum audiebant sua quisque dialecto, ita ut verbi gratia vox quidem una emitteretur, multae autem audirentur, sic videlicci pulsato aere, pluribusque vocibus, ut magis perspicue dicam ex una voce effectis an potius in hoc verbo, audiebant, quiescendum est per punctumi atque haec verba , loquentes suis linguis, cum sequentibus iungenda sunt, ut sic legatur loquentes linguis , propriis scilicet audientium hoc est externis : qui etiam sensus mihi magis arridet. Nam illo quidem modo eorum potius qui audiebant, quam qui verba faciebant, hoc miraculum fuerit: at hoc sensu, eorum qui loquebantur, qui etiam temulentiae insimulantur, haud dubie quia ipsi per spiritus operationem noui miraculi aliquid circa voces designabant. J Datum illud donum,si non omnibus saltem quibusdam per modum non solum actus, sed etiam habitus, essiciunt illa Pauli verba, Putias ago Deo meo quod 'si' ' ε'nuim vestrum linguis loqvor S. Tho. m. qu. I76 ar. 2. /INTERPRETATIO SERMONvM Gr. γλωψων linguarum, ita Tertuli. viii Marcion. August. duodecim. in Faustum c. Vii. interpretatio lin Charisma.

quarum, non enim omnes fideles omnium linguarum notitiam h be μ ε - is u.ὸ ο Dant, etsi multi haberent statim a baptismo de confirmatione,act. x. α bim. xix. non habuisse vero semper,&ideo loquente alio lingua peregrina, opus interprete habuisse patet ex cap. xiv. primae ad Corintn aliquando idcm loquebatur linguis . dc simul interpretabatur , simul etiam prophetabat, id est, sensum verborum spiritalem exponebat. Volo au- I.Cora V.s. rem vos omnes loqui linguis, magis amem prophetare: nam maior est qui prophetat quam qui loquitur linguis, nis interpretetur di Ecclesia adficationem accipiat. Vide reliqua cum enarratione S. Chrysostomi&Theodoriti: DoctiDsmos S. I homae, Esth aliorumque recentiorum commentarios conse-lendo: qui recte monent non omnia hoc novenario gratiarum seu

Charismatum dona, sed praecipua comprehensa esse, quae tamen omnia nec cuiquam priuatim, nec ipsi Ecclesiae absque Cliaritate prodesse docet S. Chrysostomus,quia Charismata Christianos diuidunt. Cha Chrysostom. 3;. in

ναυάγἐ εν-Satis superque pro tempore diuertentibus. Haec de Gratia actuali.

FINIS LIBRI SECUNDI

400쪽

ISAACII HABERI IEPISCOPI VABRENSIS

Uindicatae, circa uniuersam materiam Gratiae.

LIBER TERTIUS

DE GRATIA HABIT VALI EIVS si VE

Hfectis. IVsTI FICATIONE ET MERITO.CAPUT PRIMUM. Gratia Habitualis, sanantis, gratum facientis , sanctificantis

iustificantis, nomenclatura, notiones ac elogia apud Patres Graecos Latinis Patribus, S. Thoma G Schola Sorbonica contos.

dam gratiam habitualem exue t. o P P., inhabitatione Dei.

Nomen Atara es Hopa Gratiae habiti H ndi cantis apud PP. Graecos.

Gratiae habιrsalis quali ae se forma flermanens robatur ex Fri amor PP.

라틴어 텍스트