장음표시 사용
511쪽
8 THEOLOG. GRAECO R. Pp. DE GRATIA DB. III.
praeter opportunitatem, Vel praeter personae decorum, vel praeter caussam , vel praeter modum , vel praeter ordinem , vel praeter animi propositum &c. Exempla istorum omnium affert dc late pertractat. virtvtpm omulum Quum autem Virtutis actus ad meritum exigatur, merito quaermir 's ' a Theologis, an proprie solius Charitatis, an per virtutum etiam reli- eone troni, sed quaru Charitati adiunctarum actus mereri possimus. Non de habitu prae caeteris Chari- charitatis tantum, sed de actu explicito & formali sermo est. Charitati Salios. i. q ii . quidem primas deberi, extra controuersiam est: sed illius actus est du .r. a. plex,unuSimmediate erga Deum,qui actus fidei, spei, Religionis tans syl-l EuRQ tiun abest ut excludat, ut saepe adnexos habeat: alter erga proximum TlialasL. qui etiam actus aliarum virtutum ut Pietatis, Misericordiae, Patientiae,Cςntu . - humilitatisque comprehendit. Quum is itur Charitas illos actus im-- perat, ut praecise ex motivo diuini amoris nant, non est dubium perfectionis,quae in actu Charitatis, rationem potissimam haberi in praes. Tho. i. p. v. miis essentiali eidem respondente.ut docet S. Thomas, ita N: hi nec is a.de fide disertexa. perentur a Charitate ipsarum virtutum actus, siue Theologicarum. ν ta ebuista siue aliarum infusarum , siue etiam moralium acquisitarum, cum exegi. motivo supernaturali applicantur, meritorij sunt. Quorsum enim contentio & lchisma inter virtutes ipsas excitatur In Gretiam Charitatis haec scripta sunt ad Rom. cap. v. Spes non confundit quia Charitas dissula est in cordibus nostris, &c. Rursiis in cor hominis non Uenderunt quae praeparauit Dein diligentibus see. Ad Gal. v. Fides quae
per dilectonem opera tin Iacob. cap. I. Coronam nuta repromissit Deus diligentibus se. Caeteroqui virtutum etiam aliarum ossicia & actiones. ut beatitudinis meritorias haec egregie testimonia Commendant. Matthaei cap. v. & Lucae v I. Beati pauperes Jiritu, quoniam ipsorum est regnum calorum. Beati mites quoniam ipsipossidebunt terram. Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt oec. Haec enim & praemium essentiale designant: legaratur octo orationes Gregorij Nysieni, eis πώς μαυιυσμα quibus ex hoc Euangelico schemate non uni charitati, sed humilitati, benignitati.
castitati, patientiae, temperantiae, & Omnium virtutum choro propo-S.Tho qu ε'. sita ac reposita beatitudinis aeternae praemia contemplatur. S. Thormas. Hac omnia siuni Amum in re,fibcet in beatitudine aeterna , quam intelleg at, G mach. et . humanus non capit: m idcirco oportuit quodper diuersa bona nobis nota des Aqμ'y cribantur obstemata conuenientia ad merita quibuspraemia attribu Iur. Praelux Origen. me 4. ep. runt Patres. S. BAsIL Ius hom. μου mest ηυίδα . De virtutum retria
Id est. Hoc actorum in hac vita retributionem accipit. Et virtutes quomque in nostram possessionem transire quis deprehendat, quando per diligentiam eὀ euadust, ut cum ipsa natura quasi coalescant, neque
512쪽
DE MERITI CONDITIONIBUS. CAP. XIV.
in terra nos assilistos deserere cupiant, nisi violenter eas per inductio nem peiorum abigamus , sed ad futuram vitam properantes praecurrant, inque ordinem Angelorum suum inferant possessorem, ac sub conditoris oculis in iaculum resplendent. J S. Gregor. Theologus te. gendus hom. xvi. & S.Chrysostomus in Psal. rv. Ioannis Climaci Scho liastes optime : ψ muc ν πιτυ, καυμα ι άπέκωδως λβαλλιυμα in ζι λο- ὰ Uri γε vi Id est. Gratia cordibus fiadelium immissa conuenientes virtutibus adtiones larsitur. Conditio Quarta, est status Gratiae. Siquidem citra gratiam sanctificantem. Nullus alius est status quam status naturae purae aut integrat. 84 aut corruptae In statu naturae sue purae siue integrae,secluSa gratia ho- S.Ibo. 1. iii mo nullum ius habere vel consequi potest ad gloriam, quum altioris sit ordinis ut libro primo demonstratum est: in statu naturae corruptae s. August. Enchir. per peccatum silue originis, sue actuale & letiferum, tantum abest ut ς. ψε. homo aliquid a Deo promereri possit, ut ei potius odio si atque abominationi, supplicioque&morti obnoxius qui astidimdiumpectati mors, Grura Dei ita aeterna. Adde quod omne meritum scut & omnis gratia, proprie Christi est , unde Christus recte dicitur Dionysio Alex. Dion. Alis. εν ad
possibile enim est quemquam mereri, nisi Christo inseratur de et Chisis
ceps promi Fonis stiri ius sancti in Christo ut loquitur diuinus Apostolus E=h.ta & R., epist. ad Ephesios: atqui id non euenit nisi U-δωρρώ- τῆς γυ ο τοῦ . s. c. iii
iota Qui I, O M--υ ὐεργή, τῆς δε αμεως α , he undum donum gra- l l. de adorat. &tiae Dei datae secundum operationem virtutis eius, ergo gratiae status ad pro S Aug. . d Bonis
merendam filiorum haereditatem est necessariuS. Concilium Triden- τ' a sista diriti num. Si qui, dixerit hominis tu cati bona opera ita esse dona Dei, di nonfini de cap. 16. etiam bona ipsius iustificati merita: aut ipsum is c mm, simis operi, i qμα ab has Ei, is , eo per Dei gratiam O Iesis Oristi meritum, cui με viruum membr m est, fiunt, pueri eommuniea-
non vene meren augmensum gratia, vitam aremam, anathema sit. Haec de gra rni Scan.
tia habituali, nam de actuali diximus lib. 3 ex ConcilIO Amusicano Alausies .ean is debetur merces bonis operibu fiant ,st ratia praecedit ut fiant. NvLLANR sunt merita iustorum ait S. Mugustinus , fiunt plane quia iusti Hilar ean. s. ω c.
stat. Attamen Pactu diuinae acceptationis ad meriti Vim& effcaciam L. . i., peraecessarium. Lametsi enim in merito de condigno sit fundamen tum codignitatis& proportionis cum praemio ex eo quod procedat a
Deo mouente & a gratia habituali adoptionis, quae Vitae semeia aeter- Tho. i a. q it . nae est, procedat, ut ait S. Thomas: ea tamen omnia legem, decretum b ordinationem, pactumque Dei praesupponunt, Vt in actum reducan- .
513쪽
Cyprian. ser,de op& eleem. prome retur Chlistum iudieem oe Deum computat debit rem. Ita Hier. ep..d Helviiliam. 4nit. Fulgent. cap. 3. Chrysost. hom .s de Poeni .
tur atque perficiantur. Ex Matth, parabola cap. xx. epist aliis locis Id clare probat Concilium Senonense Tridentinum : Tabbα, hostise
promeretur Deus , facietque tandem omnis masericordia locum unicuique iuxta mentum operum fluorum ion absoluIa condignitate quidem neque enim condignae
sunt pessiones huius saeculi adfuturam gloriam quae reuelabiturin nobis θ sed gratuita magu m liberali repromipione qua conuentionefacta de denario Lurno, conduxit operariosin vineam siuam , qua, inquam, qui siu fert tentationem, cum probatus fuerit, accipiet coronam mitae quam repromisit Deus diligentibus p. s. Augustinus serm. xvi. Deus debitor factus est non aliquid a nobis accipiendo, sed quod ei placuit promittendo, &c. S. Chrysostomus in Matthaeum hom.sec. in sec. ad Thessalonicenses: οὐ μιαθὸν δὲ Itim οἰ μιαλν mercedem dat rei cuius mercedem debemus : ora inquit de accipe. mercedem , ieiuna & accipe mercedem- αιευς εμαια υ iam μαθοῦν ο*ειλων. , elio virtute praeditus & accipe mercedem, licet mercedem debens &c. J Debet igitur Deus mercedem x titulo veracitans,& titulo iustitiae simul, iustitiae quippe coronam debet. Vt enim ait S. Fulgentius lib. de Incam. & Graec. datur non solum misereatione donantis, sed etiam aequitate retribuentis. Legatur iterum atque iterum S. Augustinus & traci. 3. in Ioan. in Ps ioo. 83. & 63. Mi Gr vana, caelum vocat: quod tamen ita prius temperauit S. Chrysostomus : . ,- -
-πις ἰ δεα της. Id est. Quantum habes tanti eme. F me coelum non
quod vςnale sit castum, sed quia clemens est Dominus. J Plura idem locus & sequens caput docebit.
514쪽
DE His QUAE CADUNT SUB MERITUM. CA. XV. si CAPUT XV.
De hs qua in utrumque meritum cadunt: nec non de meritorum interitu et reuiuiscentia
NMprima Gratia nec reparatio floselamum in mentum condenum cadit, exscript .PP. or Scholae Theologis. II. Donum perseuerantia merito condigno non meremur , ex S. Augustin. Gratiu PP. III. Animentum gratiae meriso condignotasti merentur, em. IV. Gloria aeterna meriti utriusiae memi res, exueripi. OPP. Temporalia quomodo in meritum cadant.
Mereri alijs merito condgno Gratiam aut gloriam non ossumua, con Mopossu- nuc, ex L em. VI. De meritorum ex raone es reaiuscentia pauca ex Frest. σ PP. VII. Operis cinctu a.
RIMA Gratia ea est quae naturae siue purae siue corruptae, caeterum Gratia destitutae statum praesuppo nit. I lla duplex: Actualis. quae sub meritum nullum cadit,cum sit principium totius mutationis a negatione vel priuatione Gratiae, ad Gratiae susceptionem non ex operibus, sted ex vocante Rom. Ix. & 2. ad Tim. r. Vocauit nos vocatione F sencla , non secundum
opera nos,a, βουβωnsim propos itum Fuum ingratiam. Legatur s. August. epist. ios. Habitualis altera gratia prima est, 'uae sub meritum etiam condignum non venit, quum ante illius infusionem homo in statu si ue naturet integrς siue corruptς, illo quidem meriti incapaci, hoc vero etiam alieno, aduersiario, ac indigno prorsus existat. Unde longissime a merito, de reparatione post lapsum sic loquitur diuinus Apostolus, omnes peccauerunt, in exeni gloria Dei: iustificari vatis per gratiam vet, per redemptionem Pae est in cirso sesu: Et paulo post mi ergo glorialis est 3 Meluia η'' i '' sea est. Rationem alteram adducit S. Thomas, quia principium meriti s Tho io, qu-Uε qualis est gratia sanctificans, siub meritum non cadit. Gratiae quidem --
m, omne mentum repugnat stecundum rationem gratuitι doni: ad Rom. t. si ex operibus iam non ex gratia .sed abopnaeterea modo siecundum naturam ipsius rei qua V idonatur non potestgratia cadersub merito non MentignaItam: tum auia excedit &e L .v set proportionem naturae: tum etiam quia ante gratiam inflatu peccati, homo habet
515쪽
Non solum nulli, impedimentum promerendi Anutiam , sc qicet ipsum peccatum. Postquam autem bonis. sed etiam iam aliquis habet gratiam, non potest gratia iam habita tu, merito cudere , auia
cedentibu, me iii, merces emerminus operis: Graim vero estprincipium cur libet boeti operis in no
datur. Aug.delib. bis. Proinde huc redit illud Pauli ad Titum. Rustificati gratia i ius. Et adi Rc,m. 3. ω cuti gratis. Optime interpretatur hanc propositionem Tri
Seil . . i. eap. 8. dentina Synodus. Gratis iustificari a Deo dicimur, quia nihil eorum qua iustificationempnaecedunt ,siue Ues , siue opera ipsam iustificationis gratiam promerentur. Ad Romanos iterum cap. xi. Sic ergo oe in hoc tempore hecundam ele cibonem gratiae reliquiae factae sumit: si autem Gnatia ,iam non ex operibus alioquι gratia iam non es ratia. S. Augustinus Epist. ad Sixtum. Quod est menitim h
minis ante gratIam, quo mento pracipiat gratiam, cum omne meritum nostrum non
in nobi aciat nisi gratia , quet verba ut & alia eiusdem Epistolet licet eae proprio scopo ad gratiam ac ualem pertineant, Gratiς tamen primet habituali, quς a prima actuali & efficaci producitur, aptari facile pos- Aue EF, i. .asi , sunt, Idem d Simplicianum. Hocantis est gratia, percipientis mero gratiam
eoto fere I bro de non fuerit et ivificatus uesicat autem gratia, di iustificatus possis iuste )iuere. PR1M A est igitur gratia, secunda bona opera, &c. Consulamus tantisper & Grςcos. S. BAsILivs antithesim futuri si culi cum prςsenti hanc esse vult, quod in futuro iudicium sine miseri cordia futurum sit, inprς lenti vero cum iustificatur peccator , ελεος reac κυαως fiat misericordia sine iudicio, quia ut ait Paulus, quum essemus mortui peccatis &delictis, misertus Deus conuiuificauit nos in Christo. S. GREGORIvs Nazianaenus inuitans peccatorem ut Deo offerat: Q. με, δαλαί vite mutationem ait, - ΟΙ - αἰ τὸ ε ε ἐν ο irinia' a Deo esse quod habeamus quid offerre possimus. S.CHRY-sosToMus in Mattiaeum. -- - ψεις sii K όiλ6Λς δωρέαι. Omnis gratia donum est proprie largientis. Rursus ex persona Dei I ἡ u ὸἡ V, 7 .m DC ἐμὴ ἡ ψω. Non tanquam mercedem gratia taluti cra accepistis neque ob labores, mea enim gratia est. Tertio ε αλὴθ M
U9 7ς Q Uocari & purgari, gratiς est, quod vocatus es non ex eo quod dignus eras, sed ex gratia exstitit.J Hςc satis superque. Phil Gi iesi .a QV nquam Vero meritum de condigno gratiς sanctificantis conse
q .it . cutionem non attingat: attamen merito de congruo locum dari in actibus fidei, spei&eontritionis iustificationem prςcedentibus antea Aug.ep.iolatioc disimus, idque confirmat B. Augustinus epist. ad Sixtum. Et alibi& de spirit.&lib. t. multoties: non esse vero meritum accuratum, idem docet in Psal. cx. Non ex operibus ne forte quis extollatur, ipsius enim sumus figmentum, creati in christo in operibus bonis. Iustitiam enim non operatur homo nisi ius catus. o dens autem meum qui iusificat impium, a fide incipit, ut bona opera non praecedentia quodmeruit, sed consequentia quod arcepit, ostendant. de ergo illa con-
516쪽
DE HIS QUAE CADUNT SUB MERITUM. CA. XV. 1,
fessio 3 nondum quidem opus est iustitia, sed delicii imp obatio. S. Chrysolio
mus hom. 68. in Matth. improprie igitur&considerato potius nitiericordiae diuinae more, quam reorum merito, Patres aliquando dic utar, peccatores venia dignos,&iustificarionem mereri, ut S. Augustinus . ibidem, S. Cyrillus Catech. i. ubi & gratiam, fidei & Poenitentiae υι ' ον vocat. S. Gregorius Theologus : τυ λι αξ ν μυς ωι ά am. Chr. to. s. Gratia indignis minime contingit S. Chrysostomus homil. de decem millium debitore, & alibi saepissime. Clarissime vero iterum Cyrilius Hierosol. Catech s. argumento sumpto a Lazaro sororum precibus
- δι--α - -ύ m-θυσκι άρ' οὐ a μαψον m. I I. Recuperata per iustificationem Gratia augeri meritis potest, perse- Pei seuerantia non uerantiae tamen in ea donum meritis ex condigno acquiri non potest. S. Thomas: suod caditμb humano mento,comparatur admotum liberi a bi-rnia Deo mouente direm,sicut te suus, non autemsi principium. depe feres s. rrid. seisi . . . rantia gloriae, qu.e est te m n κε praedi ob motus, cadit pia, menio. sue unita autem tae non caditsub merito, quia dependet μlum ex motione diuina qu.e est principium omnis meriti. Rationem addunt Scholastici, quia donum per seuerantiae complectitur omnia auxilia essicacia a primo instanti iustificationis necessaria ad perseuerandum ingratia Vsque ad Vltimum - . . ,
vitae instans lubratione ultimi collective: sed naec cum ad specialem ti a. Gam16. e. s. Dei prouidentiam pertineant in meritum non cadui: adi Scholasticos. iLegendus S. Ausustinus libro de bono perseuerantiae, aqua remouet pessi te. 1i. ii. solum meritum de condigno: nam ait, nos illam suppliciter emereri posse: x3. cap. s. precibus impetrari, obtineri: quod probat ex publicis Ecclesiae orationibus: Quis autem sibi unquam non orauit νι in DomIno permans ret ' aut quis Sacerdot/m sper fideles Dominum inuocantem, si quando dixit'. da illis Domine in tu se uesane vise in finem, non solum voce ausus est, sted saltem
cogitatione repres enhre, ac non potius Der eius talem benedictionem O corde credente, m ore confitente res ondit, μAmen: cum aliud in ipsa oratione Dominica non oren deles, dicentes maxime illud, ne nos inferas intentationem, nisi
τι in sancta obedientia perseuerent Namsi haec ab ipso q idem possit Eccle*,sed Antea eiρ ι ... a stipso sibi dari putat , non verus,st ejunctorias o iiones habet, quod absit a
Vt autem ad Graecos Patres accedamus, ipse S. Augustinus nobis Greg. Nazas. Au- viam ad eos sternit, Gregorij Theologi verba honorifice proferens. ε Addamus sanciam Cynegorium qui oe credere in Deum,m quod credimus confiteri , Dii donum esse testatur dicens: unius deitatis, quasemus dos, confitemini Timnitatem. M vero aliter vultis dicιte nius esse naturae: m Deus morem dari vobis asendis Spiritu deprecabitur, id est rogabitur Deus t permittat vobis dari vocem,
qua quod creditis , confiteri possitis. Dabit enim, cenus sum , qui dedit quod primam est dabit m quod secundum: qui dedit credere dabit m confiteri. Ipsi tales tantique Doctores, oeci Postea S. Augustinus cancludit, cum pes-
517쪽
1 THEOL. GRAEC. PP. DE GRATIA LIB. Id.
V. de eote Ee erat. cere quam inchoare sit maius, vos non a nobis, sied a Deo haberes cui mitium si , sqq, sic Gypermanere in knem: virumque Dei donum esse non ex mentis no s. sed ex gratuitis Dei benefici s, conIra' Pelagianos. Quod reliquos Graecorum Patrum spectat, reuisenda sunt ea quar. & n. m. i. . 'a. ex iis attulimus libro 1. Addimus S.Chrysostomum iterum. Gκ ά:
δ ιιι2 Σἰμὸν Σιμιν ibi υ α. ιροῦς Os - οἰ λυι ι ελέοις ari γαν , da ἡδ α άδε λύ, cimoi -- Lα As i cotari δε- i. Id est Non solum peccatores misericordia saluantur, sed & iusti misericordia muniuntur. Audi quid Christus dicat Perro, illi columnae, illi basi ae propterea Petro dicto, quia saxea fide praeditus erat: Simon Simon expetiuit te Satanas ut cribaret te: ego autem, &c. Vides quomodo iusti misericordia indigeant, ut a peccato iustificentur, & ut iusti effecti, iusti permaneantὶ &c. Idem vero actionum nomarum concursum ad perseuerantiam multis commendat, & necesiarium
in virtute,s velint frui perpetuo Dei auxilio x subsidio, quia & securi-
Apud Phot. c. 18o. rasin eorum voluntate es L J Pariter Eulogius Alexandrinus contra Nia . . Nouatianos lib 3.& . Gregorius Theologus oratione in S Baptisma: - , δυ'ελ- τπiψω. σαι :ησον, ἱ ,α o - άς εα αν ι ι .eg ἰ-5θ -- τηρηθίω u s κω. Gratiam diligentia conserva, ut remissio peccatorum tibi quidem a Deo sit, conseruatio autem & a te aliqua ex tili in Io.l. i..de parte sit. Plura S.Cyrillus ad ea Christi verba apud Ioannem, Manete in me mera in vobo de studio, industria & diligentia actionum nostrarum, quae tamen inualidae sunt, nisi Deum habeamus ι-e --
mme si τὸν λεγντα ψαλ- ἰόν, me ιε υς ψ υ εξ. Id est. Deum adiuto rem, opitulatorem & protectorem nos liberalissimis auxiliis muniem tem , iuxta Psalmistam: Domine ut scuto bonae voluntatis tuae corona stinos&c. Vide Anastas Sinaitam ex S. Nilo qu. 3. & aliis ex Patribus
Adgmς tura s ' Vt autem perseuerantiae munus integrum & era κληυν sub meria' honditrio pes tum non cadat, ratione tamen partium ex quibus consurgit a meritistinet. alienum atque seiunctum non est, quae quoties eduntur, Gratiae san- Tho, . M MAE' habitum augent, tandemque absoluunt atque perficiunt Gratiam enim iustificantem diuersis constare partibus aut gradibus. intensionem ac incrementum suscipere, augeri confirmarique pol se lux scripturarum obscurum esse nemini patitur. Secundae Epist. Petri cap. 3. GPatia vobis adimpleatur. Et cap. 3. Cresicite in Gratia. Paulus sec. Cor. 4. Euod in Uenti est, momentaneum m leue tribulationis nostrae seupra, modum insublimitate aternum gloria pondus operatur in nobis, propter eum g tintus es hominem qui renouatur de die in diem: renouatio autem hominis
518쪽
DE His QVAE CADUNT IN MERITUM. CAP. XV. in
interioris est effectus gratiae sanistificantis. Ser. ad Tim. sec. Conforrari in stratia. Ad Heb. I s. Gratia flabilire cor. Ser. Cor. 6. Perficiat D-us rabis gratiam 'am. Donec cap. s Ait Eminens Gratia Dei. Et haec adhuc '' augeri potest ad extremum usque vitae spiritum . ββάυ - :αoin ξςς 'sque ad
pter animae substantiam nos licet corpore inuoluti, si velimus diuina
gratia nos adiuuante, poterimus cum incorporeis virtutibus certare: addit, is μηδὲν Εκείνων ἐλαβον α κ α 2 νω καλῶον & nihil
minus ab iis facere, sed & tortasse quid amplius &c. Quod quidem comirandum magis, quod Angelus inferioris Hierarchiae vel ordinis, gratiam alterius superioris nunquam aequauerit vel attigerit, ut docet B. Thomas. Sed haec alias. B. Augustinus ad B Hieronymum . in f δμῖ P y
ma Charitas quae iam non possit augeri, quamδu hic homo et DII, est in nemine. z. Deprec. mer.
Quod Ec libro sec. de peccatorum meritis probat ex dicto Pauli, Non hi
quon iam acceperam,aut iampellectus sim, sequorautem si quo modo comprehen locum dissit ilei ..dam, In quo cir apprehenses stim in fosso Iesb. Fratresnego meipsem non arbitror i-dς Pr deit S S. apprehendi sie: unum autem quae tiro obliscis, mea quae ante sunt extensin fecundum intentionem sequor ad palmam Dei vocati'nis Ddi in Chi so Ies Ipse se confitetur nondum accepisse, nondum esse persi tum in plenitus ne iustitiae quam adipisti dilexit in Gnsto, circ. B Ampsilochius docet Christum pro- Amphiloeli. infecisse Gratia non quam ipse haberet, sed a ei, - ε ἰή - ὰ V p Cod. - αροι, Gratia proficit qua nos proficimus. Scilicet Actio humana Christiani nulla est indifferens, B. Basilius: ἰκά , ine, A ς GH G -- rasilan Psiν.
- ς κγιταγ εο μύο - ημα 'ς άμ ωας. η .H - άσω ουτί b erkυί- ἐμαῖ, απρος έν λίν. Vna quaeque actio vel nos in interiora deprimit, peccato aggravans, vel sursum nos leuat velut alis ad Deum ferentibus. J Gregorius Theologus de mutatione dexterae excelsi lo- Naziant. orat. 3.quens: οὐ βουλε m. α ἰ νς -τἐ ia , Σv.' QMM1πν, In ταν νε et ν. ώ ά et ης ' πεφον , εἰ κω hia zomi rex. Id est . EO tendit oratio ut non in eodem statu maneas, sed semper facili motu movearis, penitus noua Creatura: si peccaueris, conuertaris: si
recte egeris, virtutem augeas. J Lege &Gregorium Nyssenum statim ab initio orationis de scopo vitet Christian . Has vero prςclayas & a Gratia editas actiones, Gratiς accessionem mereri, sentit B. Chryse. o. 'hς φ mstomus, ex eo quod non sola gloria, sed etiam gratia primum coronemur, eaque sit primum Christiani certaminis praemium. At B. Cyrillus S Cyxid. l.i & . illud augmentum gratiς pei opera & merita vocat: - ριγιατρε eme ἔθνε' ε αι - ἡ ω ν Gratiae negotiationem & usuram. Quςstionesquet huc spectant an per remissiores actus gratia augeatur, vel solum per intensiores: an Physice an morali ter tantum Scholastici subsellij iunt, de apud Scholasticos Doctores, quos quisque maluerit, legi possunt. Di tirco by Corale
519쪽
sc THEOLOG. GRAECO R. PP. DE GRATIA Lm. III.
in riti obiectum. Meriti scopus proprius, Gloria est. Id iam superius ex verbis Chri- . I . sti. Succinit Apostolus ad Philip p cap. 3 sed deinnatum per quor, ad bravium siverna vocationis in Christo sese. Ad Coloss3. uodcumque facitis,
ex animo operamina sicut Domino cir non hominibus , scientes quoda Domino accipietis fetributionem. i. Cor. '. Sic currite ut comprehendatis. Ad Gal. 6. Bonum autem facientes non si ficiamus, tempore enimμο metemus.
Locus unus est ex interpretatione S. Chrysostomi negotium forasan quibusdam facturus. Ad Romanos cap. VI. Nunc etero tiberi a peccato servi autem uesti Deo habetis fiuctum vestrum in sanctficationem Rem autem via
tam aeternam. Stipendia enim peccatι mori: Gratia autem Dei ita dierna in Chria
Peeeati stipendia quum nominasset de bonis verba faciens,non eumdem seruauit ordinem : neque enim dixit merces recte factorum ve st rorum, sed, gratia autem Dei: ottendens illos suapte vi non esse liberatos: neque quod debitum sibi esset accepisse: nec id quod illis datum est, vel retributionem laborum esse , vel remunerationem, sed omnia gratia obtigisse. Ineptissime quidam haeretici hoc loco Pauli, cum interpretatione Chrysostomi, trophaeum errori suo erectum gloriantur. B. Chrysostomus notat Paulum non dixisse )itam armam esse mercedem quemadmodum dixerat peccati stipendirum mortem Use: At B. Augustinus non semel notauit Paulum potuisse etiam dicere vitam aeternam esse labo ris nostri stipendium: Nec Chrysostomus tamen Augustino,nec Augustinus Cnrysostomo aduersatur : Chrysostomus enim considerat Paulum loquentem de vita aeterna secudum totam suam oeconomiam ab ipsa nimirum salutis origine quae a Gratia prima incipit, secundum quam sub meritum non cadit: deinde secundum pactum , cuius qui dem pacti constitutio&interpositio omnino gratuita est: si enim v luisset Deus, cum homine non pepigisset , nec illi mercedem vitae aeternae fuisset pollicitus: hic ergo merus fauor est: & fecundum illa duo Gratia aeterna plane Charisma est & donum gratis datum: S. aurem Augustinus de vita aeterna ex suppositione tum primae gratiae sans hisci, ibes 4 ctificδntis quae his verbis significatur habetis fructum in banctificationem; si iuri. y ' tum etiam pacti & repromissionis, locutum Paulum considerat, & idcirco est , Vide obsecro te quanta breuitate, quam vigilanter verba polirerit quibus diligenter consideratis quaestionis huιus aliquantulum dilucesicat auctonMM. cum enim dixi sit stipendiam peccati mora: quis non congruentissime m const- Dentra addere iudicaret: Ibyendium autem iustitia vita aete a m erum est quia Acut meritopectati tanq- uendiam redditur mors, ua merito Iustitia tanquamlhpendium Tua aterna,m . Sed G postolus aduersus elationispestem vigilani sime militani:
520쪽
DE HIS QUAE CADUNT SUB MERITUM, CAP. XV. s
militans estipendium, inquit, peccati mors et rerili stipendium quia debetur, qu adgra uiribuatur, quia merito redditur. Deinde ne iustitia de humano se exitisi, rei bono mento, sicut humanum meritum malum non dubitatur esepe catum, nona contrario r tulit, dicens e stipendium iustitia vita aetyrna, sed gratia, inqhit, Dei vita aeterna in haec ne pMter mediatorem abqua glia via quareretur , cm. -- . Et appolite quidem hoc ad iuperblentes ex legis operibus Iudaeo S. ad e,p. c. Ro.
Addunt quidam nomen ἰ υνα , quod stipendia vel proprie cibaria De Rasurr carii. militum significat fuisse paulo ignobilius, quam ut rei praestantissima , - 'i'
nimirum vitae aeternae praemio tribueretur: &vicissim nomen ἡγείσ- μμ c, quatenus donatiuum redditura Tertulliano, non excludere omnem iustitiae rationem , cum de donatiua & congiaria militibus non temerer, sed ob praeclara facinora dari soleant: verum id in mentem S. Augustini&S.Chrysbstomi non venit, nec forsan Pauli. A terna igitur nimisque magna merces , Beatitudo operibus ac x Tim- . meritis promissa a Deo, ut corona iustitiae redditur. Paulus iterum. In die reuelationu iusi itidici' Det qui redder Pinicusq; secunda opera eius, Vs qi idemquι secundum patient ηm bonι operis , gloriam oe honorem in ιnco uot onem quarunt, uuam aeternam. άγα Δίν δ NAM. bonorum operum retributionem hic agnoscit S. Chrysostomus &ad Thesi alon epist. Iustum supiidDei m n eretribulationem his qui vos inibulant, P νobis i rei tr. numini, T. '' requie nobiscum : qua nimiru, DO in perpretiam distent eis a Pil Dominum est merces eo um: quorum omnium veram de meritis & praemiis intelligen 'di''I' tiam vide apud S.Chrysostomum homil. de petitione filiorum Zebedaei: hom. in Ps iv. lib L. de Prouidentia. hom. ix. in sec. ad Timoth. sexcentis aliis locis. εHuic autem immarcessibili aeternae gloriae coronae deciduos tem- Tempotalia subporalium bonorum flosculos adnectere incongruum est: statim illud ' .
Tertullian. occurrit, Deus te inuuat ut coronet, qu/ vicerit, inquit, dabo N .ar vir.
coronam tae, quid tibi cum fore pen tu Bene itaque S. Thomas, Nonnisi ἰς Iuli i 4ςςφς secundum quid temporalia m terrena bonase, merito cadunt, inquantum ijs he moadvitam Hemam consequendam inuari aliquo modo potest. Hanc in rem multa ex scripturis & Patribus collegit Anastasius Sinaita quaest , i QR'R in qu quorum stimina esst in illis Pauli verbis. Diuitibus huiussaecub praecipe non l.Tim.ε. 17. 4bbme sapere, neolerare in incerto diuitiarum, siam Deo vivo, qui praestit nobis abunt omnia adfruendum: bene Nere diuite era in oper7bus bonis jacile
tribuere, communicare, thesaurizaresbι fundamentum bonum infuturum, ut ast prehendant venum vitam, Gr. τῆς ψωνῶ ζωης. Vitam aeternam.
Hactenus de merito prout propriam cuiusque promerentis spiri. i m glo-tualem utilitatem spectat: an alienae vero salutis bona mereri possimus a Deo, sic definiunt Theologi: Merito quidem nostro condigno ad sumus, eoneruo gloriam & gratiam alteri acquirendam non est locus: id enim merito 'ς φ P0ii N.