장음표시 사용
331쪽
Summa Suarta de Terra. Caput Primum. Ontiquorum de loco Terra
Eliquum autem est de Terra dicere, Tex. a.& ubi polita', & utrum de iis sit.
quae quiescunt, an ex iis, quae mo-, uentur, & de figura ipsius. De positione igitur non eandem omnes habent opinionem. sed, cum plurimi, qui totum coelum finitum esse piunt, in medio iacere dicant contra qui circa Italiam incolunt, vocanturque Pythaghrei,dicunt. in medio enim igne iesse inquiunt: terram autem astrorum unum existentem , circulariter latam circa medium. noctem,& diem facere. Amplius autem oppositam aliam hule conficiunt terram, quam an tichthona nomine vocant: non ad apparentia rationes causas quaerentes , sed ad quasdam opiniones, & rationes suas apparentia attrahentes,& tentantes adornare.
Multis autem, & aliis videbitur non opor 'D . 73.tere terrae medij regionem assignare,fidem non ex iis, quae apparent, consiyderantibus, feci po- - . oritius ex rationibus. honorabilissimo enim pu- tant conuenire honorabilissimam competere regionem. esse autem ignem quidem terra honorabiliorem ,. terminum autem mediis ipsis. extremum autem, Zc medium terminum esse. υνο--δε quare,ex his ratiocinantes,ipsam non putant in
medio sphaerae iacere, sed magis igne. Amplius autem Pythagorei quidem, propterea qubd maxime conuenit id seruari, quod est principalissimum ipsius uniuersi,mecsium autem esse tale quem Iouis carcerem. nominant) hanc habere
332쪽
rex. . bere regionem ignem. Tanquam medium limpliciter diceretur,S magnitudinis medium,&rei medium esset,aim naturae.quanuis quemadmodum in animalibus non idem e sh anima- llis, & corporis medium, sic existimandum est
magis & circa totum coelum. Propter hanc igitur causam, nihil eos oportet turbari circa uniuersum , neq; adducere carcerem ad cen rum,
sed illud qu ere medium ipsum quale quia est,&ubi natura aptum est: esIea lud enim medium lprincipium e sh, & honorabile: loci autem medium assimilatur extremo magis quam principio. quod enim determinatum est,medium eae lquoci vero determinat, finis est. honorabilius Ηοηο bι- autem est continens,& finis,quam finitum: hoc ιisus c-- enim materia est, illud autem substantia con- si stitutionis ςst. 1 quam si imἔμm . C. uiseeundum. nisiquorum et na de ιβημmotus Ic Tex. s. T E loco igitur terra hanc habent quidam opinionem. Similiter autem & de quiete,&m tu Non enim eodem modo omnes existimand sed quicunque quidem non in medio ia-' cere aiunt ip1am,moueri circulariter circa me- diummoti idium aure hanc,sed N antichthona, quemadmodum diximus prius Quibusdam au i s tem videm x & plura corpora talia posse ferri lcirca medium,nobis immanifesta propter obiectum terrae Quapropter & lunae ecliptes plures squam mus fieri inquiunt.eorum enim quae se-Tuntur,Vnumquodque occultare ipsam, sed nosolum terram. quoniam enim terra non est ntrum, sed distat per totum ipsius hemis Rriti,
333쪽
nihil prohibere putant ea, quae apparent, acci dere umiliter non habitatibus nobis in centro, lacutui in me lio etia esset terra. nihil enim neq; nunc essicere insigne per dimidium distantibus diametri. 4Aidam autem & iacentem ita cenero dicunt iplam volui ,& moueri circa et semper latum polum, quemadmodum in Timaeo lcri- niuersum Pium est. extensum. Caput Tertium.ra it 'starumsrmo de terra figura. SImiliter autem & de figura ambigitur. Aliis ' Venim terra esse videtur sphaerica, aliis vero P 'figura tympano similis. faciunt autem indicium quia occidens, & oriens Sol rectam, non circularem occultationem sub ipsa terra facere videtur:tanquam oporteat, si ut sphaeis rica, circularem fieri abscistionem; non attendentes dc distantiam Solis ad terram,& circunis ferentiae magnitudinem, quomodo in apparentibus paruis circulis recta apparet a longe. Propter hanc igitur apparentiam nihil iplos non credere oportet non rotundami molem esse terrae. Sed adhuc addunt,atq; dicunt,propter quietem eme nec ellarium iptam figura linc habere. .
etenim de motu,&quiete dicti modi mulii sunt
caput Suartum. ntiquorum de causa quietis terra ieta e ommemorat, O quu illorum con-
. Deris apsim quisere DVbitasse igitur omnibus contigisse necen Tex- 'farium cur. forsitan enim '- mentis fuerit 'διοινοι. irrationabilioris non admirari quonam modo parua quidem terrae particula, si eleuata di . mittatur, sertur, bc manere non vult id maior
334쪽
semper velocius,totam autem terram,si quis dimittat,eutra eleuauerit,non utique seratur, nucvero quiescit tanta grauitas. At vero, si quistiam latis particulis ipsius , antequam cadant,mbtrahat terram,ferentur deorsum nullo obsi- x.78. stente. Quare dubitare quidem omnibus,ut '' ehilosopharentur,merito causa fuit. Circa autem huius solutioncs,qubd non magis absurdae videantur esse dubitatione ipsa, mirabitur.Vtique aliquis. Si enim ob haec infinitam inferiorem terrae partem esse aiuntan infinitum ipsam radicatam este dicentes, quemadmodum Xenophanes colophonius,ne negocia habeant quaerentes causiam. Quapropter & Empedocles sieincrepauit dicens: Immesum ne patent ter ima. ae largior aether, ut stra lingua multorum dicta fuere, Ore effusa hominum de toto pasua videntum. Alii aurem in aqua iacere. hunc enim antiquinsimum accepimus sermonem,que dixisse aiunt Thalem Milesium:tan a m eis eo, quia natans sit,ipis manear,quemadmodum lignum,uel aliquid tale aliud. erenim horum super aerem quidem nihil natura aprum est manere, sed sui X.7'. per aquam. Tanquam non eadem sit rario.
de terra , aqui Vehente terram. neque enim
aqua nata est manere subleuata, sed super aliquid est. Amplius autem, quemadmodum aer aqua leuior est,sic εc aqua terra.quare quonam . modo possibile est id,quod leuius est, de immagis iacere eo, quod grauius est secundum naturam Praeterea, si tota nata est manere sui per aquam, manifestum est quδd & particularum ipsius unaquaeque. nunc autem non videtur hoc fieri, sed quaelibet panicula sertur iti
335쪽
Verum videntur usq; ad aliquid quaerere, Tex.8o sed non quousq; dubitari possibile est.omnibus
enim nobis hoc consuetum est no ad rem quae- con μι--stionem facete , sed ad contraria dicentem. est nobis non etenim ipse in seipso quaerit, quoad non am- ad replius habeat ipse sibi ipsi contradicere.Quapro 'onem'ea; pter bene quaesiturum , per proprias in genero re,sed ad
instantias ad instandum i loneum esse eontraria iaret.hoc autem est ex eo, quod omnes contem- e entem. platus sit disserentias. Anaximenes autem, Tex.8I. .' & Anaxagoras,& Democritus latit menae cau Mnaxim . iam manendi ipsam este dicunt.non enim diur- nes. dere , sed eum , qui subtus est aerem obturare, Mnaxagy- quod corpora, quae latitudinem habent , Viden- ν-.tur facere .haec enim & ad vemos cum dissicul- Demoestate mobilia sese habent propter reluctantiam. Hoc isitur ipsum facere latitudine terram ad . suppositum aerem, hunc autem no habentem. quo transferaturamum sussicientem , totum simul deorsum quiescere,quemadmodum in elepsydris aqua. bd autem possit multam grauitatem serre comprehensus,& manens aeriindi-eia mulia dicunt.Primum igitur,si non lata figura terrae sit,propter hoc quide non quiescet , a Quamuis quietis non latitudo causa sit ex iis,quae dicunt sed ma ludo magis,propter
coarctationem e mmm liabens transitu, aer manet ob multitudinem:mutius aurem est aer,
, Propterea quod a magnitudine multa terrae comprehenditur. Nam cerit,&si sphae ica quidem fuerit terra,tanta autem sectinaum mZgnitudinem.manet enim secundum illorum ra tionem. omnino autem ad eos: , qui sic di- Dex.8
336쪽
terminandum est, utrum sit aliquis eorporibus
natura notus, an nullus, & virum natura quidem non est .violentia autem est. Q niam auis rem de iis determinata sunt prius, quaecusi; proea,quae aderat, lacultate habebamus, utendum est ut existentibus Si enim nullus natura motus sit ipsorum,neq; violentus erit. si autem neq; na tura,neq; violetia est,nihil omnino mouebitur.
nam & de his quod necessaritim sit accidere Tex.84. determinatum est prius. ' hi insuper qubdneq; quiescere contingit. ut enim motus existit aut violentia,aut natura,sic & quies. At vero,si Tex .st. 'st Otus aliquis secundum natu ram,non utiq; violenta erit Iatio itum,neq; quie . Quare, si violentia nunc terra quiescit,& simul venit ad medium lata, propter vertigine huc' enim causam omnes dicunt ex iis,quae in liquidis fexunturAEc circa aerem accidunt.in his enim semper seruntur maiora,grauioriq; ad mediu conis, uersionis. Qua propter SP terram omnes , quot- uot coelum generant, ad medium conuenisse
icunt.Quia autem manet, quaerunt. causam. Et
dicunt quidam hoc modo,quod laritudo,& magnitudo ipsius causa est. Alii autem, quemad--φιῶιL n Odum Empedocles, cinii lationem circulariis
ter circuncurremem, di velocius latam terrae Iationem prohibere:queadmodum aqua , quae in cyallais est.etenim haec . circulariter cyamo lato,cum plerunq; sub aere ipso existar, tame non e rtur deorsum nata deorsum serri, propter e1 x.86. oena causam. At,neq; vertigine prohibente, neq; latitudine, sed aere, qui subiit, quonam se retur nam,si mouetur violentia ad medium,&manet violentia.secundum naturam autem ne
eessarium est esse aliquati ipsus lationem. Hςc igitur
337쪽
Igitur utrum surium,an deorsiim,an ubi est esse enim quandam est necessarium. Si autem nihilo magis deorsum quam sursiim,aer autem,qui sursum est,nori prohibeat eam , quae suctum fit, Iatione neq; utiq; qui sub terra est,prohibebit .
eam,quae deorsum,easdem enim eorundem ne
nessarium est esse causas cistam. Amplius Tex.87. autem ad Empedoclem illud etiam quispiam dixerit. quando enim elementa stabant separatim per litem, quae causa ipsi terrae quietis erat . non enim dc tunc vertiginem in causa esse dicet.Absurdum aute est&non intelligere quod prius quidem propter vertiginem serebantur
partes Ierrae: ad medium , nunc autem propter quam causam Omnia grauitatem. habenria feruntur ad ipsam , non enim vertigo appropinquat ad nos. Praeterea propter quam causam Zc ignis sursum sertur non enim propter vertiginem.si autem hic ferri aliqud natus est. . manifestum est quod & terram existimandum est. At vero neq; vertigine graue,dc leue determinatum est : sed, prius existentibus grauibus,& leuibus,illa quidem ad medium ventu haec vero superemi nent propter motum. Erat igitur,v antequam fieret vertigo, hoc quidem' graue illud vero leue.Quae quonam determinata sun S quo pacto sunt apta natura ferri, aut quo infinito enhra existete, impossibile est emsursum,& deorsiim:determinata autem sunt his israue,& leue.
P Lurimi igitur circa causas has immoran- 'reT.'O..tur Sunt autem quidam,qui propcer' tudinem dictitit ipsam manere, Ut ex- .
338쪽
Anaximander. nihilo enim magis sursem, quae deorsum,aut ad latera id ferri conuenit , Nodin medio collocatum est, & similiter ad extrema sese habet. simul autem impossibile est ad
contraria fieri motum.quare ex necessitare ma- 1. r. net. Hoc autem lepide quidem,non vere tamen dicitur.Secundum enim hanc ratione necessarium est omne, quodcuu , ponatur in me-
Texisa dioin anere.quare & ignis quiescet.quod enim dictum est,non est proprium terrae'. At vero non est necessarium. non enim solum videtur manere in medio , sed & ferri ad medium quo enim quaevis fertur particula ipsius, eo totam etiam ferri est necessarium: quo autem serturaIiquid secundum naturam,& ibi manere secundum naturam.Non igitur, propterea quod fimilitet sese habet ad extrema.hoc enim omnibus est commune:ferri autem ad medium pro-1 43. prium terrae. Absurdum autem est & hoc
quidem quaerere, curnam terra manet in medio non quaerere autem cur ignis in eraremo. Nam, si& illi natura locus extremus est, manifestum est quod necessaritim est esse quendam di terrς natura locum.s i autem non huic est hic locus,sed propter similitudinis necessitatem manet: quemadmodum de capillo est sermo valide quidem , sed similiter undi , extenso, quddnon disrumpetur:& de esurienae,ac sitiente vehementer quidem,similiter autem & ab est utenris,& poculentis aequaliter distate: etenim huncaemescere necessarium est: qu rendum est ipsis de ignis quiete in extremis. Mirabile autem est& de quiete quidem quaererct: de latrine vero ιpsorum non quaerere, propter qua causam hoc
quidem iursum sertur, hoc autem de sum aclis in
339쪽
apsum medium nullo impediente. At vero Tex.3 neq; verum est quod dicitur,secundum accides tamen hoc verum est, quod necessarium est mancre in medio omne,cui nihil magis huc, qua illuc moueri conuenit. Sed propter hanc rationem non manet,sed mouebiturion tamen tOtum,2d disterptum. Eadem enim congruet Tex. F. ratio & in igne.neccsie enim ponatur,qui, escere similiter ati terram. similiter enim 1ese habebit ad signorum extremorum quodcunq;. attamen feretur a medio,quemadmodum & videtur serri initi quid prohibeat, ad extremum. verum non totum ad unum signum: hoc enim nece1Iarium est solum accidere ex ratione, quae
de similitudine siti sed proportionalis particula ad proportionalem extremi partem. dico a tem veluti quarta pars ad quartam continentis ipsius partem:nullum enim corporum pu iues .vr autem & ex magno ,enire in minorem locum potest condentitum , sic & ex paruo in
maiorem,rarius factum.qitarc dc terra hoc modo moueretur a medio,propter similitudinis rationem, si non natura terrie locus, iste esset.
- caput Gxtum. Torra Asum , cansamque quietis
Nos autem dicamus primum, Utrum ha- Tex.36.
beat motum, an maneat. Nam, uti diximus,alii quidem ipsam unum astrorum esse faciunt,alii autem, in medio ponentes, volat, Mmoueri dicunt circa medium polum.Quod a . um mpossibile sit,inar estum est sumptoprin
340쪽
cipio,qubd,si sertur siue in medio existens, seree Hra medium,necessarium est ipsam violentinmoueri hoc motu , non enim ipsius terrae est: etenim pariicularum unaquae q. hanc haberet lationem:nunc autem super rega omnes seruntur ad medium. quapropter, cum violenta sit,re praeter naturam, non possibile est lampiternam' esse: mundi autem ordo sempiternus est. - Prxterea omnia, quae feruntur latione cirisculari,subdeficere videntur,ac moueri pluribus Una latione,praeter primam sphaeram quare terram necesIarium est,siae circa medium, siue in medio posita feratur, duabus moueri lationiblis.' autem hoc acciderit,necelsarium est fieri ita sitationes,ac conuersiones fixorum astro- , hoc au em non videtur fieri, sed sempersem apud eadem loca ipsius & oriuntur, &TeX.38. Omdunt. Praeterea latio partium , dc ipsas
totius secundum naturam ad medium est unia uersi:ob hoc enim etiam existit posita nunc in X.99. centro. Dubitabit autem aliquis,cum idem sit amborum medium ad Virim ierancur ea, qua gratiitatem habent, & partes terrae secun- . Quin naturam.virum,quia uniuersi est mediu,
an quia est terrae Necesse est ita ades , quod
est uniuersi etenim leuia,& ignis , quae in contrarium grauitatibus terra serantur, ad extremmum loci continentis medium ferunrur. Accidit autem idem medium esse icrrae, Muniuersi. ieruntur enim εc ad te rae medium,sed secundum accidens,quatenus medium habet in
ipso uniuersi medio. Qiiod autem ferantur ad terrae medium, lignum est,quod lata pondera ad hanc non aeque drstantia feruntur, sed ad fimiles angulos. auareiad unum medium, aclia