장음표시 사용
131쪽
s8 ANNOTATIONEs IN LIB. H. GROT II partim ex Interpretum consensu: Chaldaica enim paraphrasis aperte ad Levitici cap. i8. V. s. addit, vivet vita aterna; & Jonathanis,. portio eJ- cum justus partim ex Christi responsione, qui quaerenti, quid faciam, ut habeam vitam aeternam λ respondet: Si vis ad τι tam ingredi serva mandata Matth. I9. v. I 6, 17. & seq. partim ex ipsa phrasi; posita enim vocevives absolute absque conditione limi. tante vel minuente, etiam aeterna, & quidem principaliter significatur; ut ex opposito vocabulo mortis in Comminationibus mors
rho linia. aeterna notatur Gen. 2. v. l7. Photiniani
di Aruhλ. aperte prodit, in quo regnat illa distinetio, in quo propugnatur non tantum Mosaicorum praeceptorum perfectio, sed& novorum peculiarium a Christo additio, sui scit. abnegatio, crucis toleratio & Christi
imitatio. Uttit Socinus contra Culte num nolit admittere Christum esse Legislatorem, &scribat: QuamvM Chrsem suam legem habeat ,
eamque D EI nomine mundo tulerit, non tamen simpliciter ligislator dicitur, cum ejus lex nil aliud fuerit, quam complementum ac perfectio A fosaica legis. Me sane ob id praecipue in mundum urnit, ut bgem ferret, nostera ve Irgislator esset, sed ut nosservaret, in quem
etiam Inem nobis Dam 9'em dedit. Chri Blex, quia , ut diximus, est compumentum perfinio legis Mosaica, sine dubio ipsa lege 'G- sica est perfectior. Nec tamen negandum se, quin ipsa quoque lex uosis ab hominibus inlcriorem probitatem r/quireret , licet nom
132쪽
him exactam, ut Christi lex requirit, que vici sim non minim quam lex externam
probitatem seusandiitatem postulat, sed multo
OBsERVATIO XVI. 1us D Er in Creaturas ita asseren idum , ne DEo labes aliqua ex nimia illius Extensione adspergatur. MEntionem injicit Juris D si Author
noster, de quo inter eruditos multum diversae controvertitur. Sunt, qui putant illud sesel tantum porrigere e. g. ad occisionem hominis, cum non repugnet justitiae divinae,auferre
ab homine id, quod ei concessit, siquident creat'r iure supremo gaudeat disponendi dedi us vita, omnibusque ei appertinentibus, quae est sententia Curcellaei: sunt, qui illud latius extendunt ad annihilationem usque creaturae rationalis; cum in potestato figuli silvas confi. Rum confringere, & in summi principii vi quod dedit esse, illud iterum repetere, vel tollere, quibus accedit Grotius. Sunt denique, Tettia. qui opinantur, illud ad inflictionem malorum quorumcunque, adjudicationem infernalium tormentorsi & perennium flammarum excurrere, quod inter pontificios defendih Gabriel Va liez, Suareet, Lorinus & alui; quia Dpus Dominium ab lutum habeat, Author sit vitaex mortis : ex Calvinianis vero maxime Guiliolinus d Hile di Moses Amyraldus tractatu Gal.
133쪽
roo ANNOTATIONEs IN LIB. H. GROTII Gallico de praedestinatione cap. . scribens: Si Deus in continenti,ex quo homine ereavit, P eustabime dans lis effers, ad inferos ct orcum eum νιι asser, nusto re fectu habito actionum ejm, bonarum aut malarum, ad ostendendum supremum imperium, quod habetsuper omneου res creatas nullis terminis ct limitibin circumscriptum; creatura es et in eo acquiescere, quippe,
qua nihil aliud sit , quam quod Creator eania esse voluit, ideoque penta usum esse de jure ab-rundamen soluto pro lubitu de illa a fouere. De fundaxum ivxi mento hujus juris quoq; disceptatur. Armbin PL0' Disputatione de Dominio DEI,xriplex Aiminii juris divini sundamentu ponit. Primum crea-1ςnx tionem, secundum contractum cum creatura
rationali initum, tertium peccatum illius , Amvialdi quod etiam Curcellaeus propugnat. Amyral- Dpinio. vero & Eminentiam Numinis juri illi summo & absoluto substernit. De EFietisi,. primo Effectu iuris non controvertitur inter Amyraldum &Curcellaeum, in altero vero impeditius est negotium. Si enim D Eus potuisset
creare hominem ad finem mere naturalem, ubiamque hanc caducam & mortalem, non dii.
bium est etiam doctioribus, non tantdm po. ' tuisse vitam repetere, quam dederat, sed Sin nihilum redigere, quem ex nihilo produxit. At hypothesis illa fervide impugnatura Cornelio Iansenio, qui impossibilitatem
talis status in puris naturalibus docet, ex ordine creaturae rationalis ad DEuM, ut principium & finem, sine cuius amore condi nequeat modo connaturali, cum voluntas cre
134쪽
Dx Juna BELLI ET PACIS. I Iturae rationalis iuxta Fulgentium libr. I. ad Monimum esse non postit sine qualicunque amore, quo vel Croatori bono bene subjiciatur, vel cum superbia deprimatur, ut creaturae bonae male dominetur, & aliis argumentis quamplurimis, quae possunt legi lib. t. de statu naturae purae, capite tertio & sequentibus. In tertio manifesta est smpietas. Quod enim pugnat cum Sapientia , Bonitate divina; illud imperfectionis potius censendum est esse, & a DEo proinde removendum, quam perfectionis, & consequenter non sub Obiecto potentiae divinae. Ipse Amyraldus agnoscere tenetur pugnare hanc Gra εροχην, hoc sua ἀνέυλνον cum bonitate & justitia, scribens : Ut, a. rem nostram rideamin, neque bonitas, neque justitia prohibιδε---nm Deus possit creaturam innocentem addic ire cruciatibus aternu ἀνευώνως. Possunt
dem prohibere, quo minin id facere post istbene, hoc est, elementer, vel juste, hoc est, ex illa virtute, qua vindicando peccato ristinataeir. Nam sane id, si Dem facerar, nequι cis
menter ageret cum c reatura, neque illiu pec-
tum puniret, quod nustum est. At f MIMceret, tamen ἀώυλν esse debaret. Nequa enim Hritas, neque vero Iustitia Ἀπεροχωilli adimit, qua creaturam arcet, quo minus eum eo iure contendere possit. Non bonitas: Nam si bonitas idfaceret, quanto melior esset, quisquis dignitate pracellit, tanto minuι 6M potestas atquι dignitaι accederet ad summam,
135쪽
1G2 ANNOTAMONEs IN LIB. H. GRoortem sic pessime cum rebvi humanis comparatum, si summi Idagistratin una bonitatem περοχ γ' retinere non possent. Non justitiae
ut enim praeterea-ω idem sequi incommodum,
ut quant. jui Bor ct aequi retinentior judex essit, tanto magis ex fastigio --δε scenderet : Justitia ista remuneratrix nulla ivt jam vidimua, i/ἰ Deo esse potest, nisi ex p
sto apque convent' , quo Dein verbis concepti sese ad remunerandum obstrinxit. uc autem
rem consideramus βρο to ooni tali pacto, O Gnaturaliter sese habet duntaxmta. Qui itaque Dgo tribui possit, ut non eo ipso quo assignatur illi, DEus Dgus esse desinat; max, paus sit, sed non optimus; Idolum quoddam oppositis instructum proprietatibus exeat , monstrumque tyrannicum , quod homo ex suo confiixit ingenio. Scholasticos premit Jaiisenius ex Augustino scribens : Nunquid iste prim Ultor , quam iste peccator Z abstii ius enim non damnat innocentes libr. 2. de
Gen. cap i7. Et libro II. de Genes cap. M. Quia cuilibet, inquit, occurrit, ct verum est,
atque manifestum, justitiae Us esse contrarium
m nullo praecedente merito, hoc ipsum in qu quam Dem damnet, quod in eo ipse cre vit, ortaque ct evidens damnatio Gaboli gelorum ejus ex Evangelis recitatur ubi se d Ecturum Dominus pronuntiavit eis, dicens, qu asinistris sunt: Ite in ignem aeternum, qui pra paratin est Diabolo est Angelis ejuι, nullo m δε eam naturam, quam Deus creavit, sed malam propriam voluntatem poena ignis a m
136쪽
Ds Junt BELLI ET PACI s. Ioims plastendum esse, eradendum est. Et iterum Epistola Io6. ad Paulinum contra Pelagianos:
Fie namque es veraciter creditur Dein nocentes atque impios justificando a poeuis debitis liaberareς quemquam vero immeritum, ct nulli obnoxium peccato ,s Dem damnare creditur . alienus ab iniquitate non creditur. Et infra
in eadem Epist. hoc vocat absurdissimum,ct a justitia Dei penitur alienum. De fundamento autem quod substernit Amyraldus, qu dam opinantur Jus DEI antecedenter se habe. re ad creationis beneficium, ex quo tantum Existentia Subiecti', in quod jus DEo competat, nec facultatem juris in D Eo esse ex productione, licet Exercitium juris praerequirat illam. Interim non desunt ex nostris, qui in beneficio creationis fundant, jus 3c potestatem D E i in creaturam, & juri obnoxium esse praerequirere ipsum Esse censent
Dia. Brochmand. in Articulo de Praedestina. Brosimara, tione cap. 3. quaest. T. ita concludit: Omnet Ρι, quod Demsibi vendicat in creaturas, veluti aquitiate temperatum en, ita nititur aliquo Dei in creaturas HUscio. Si enim quicquam in rerum natura esst, quod per actionem nutiam divinam esset id, quod est, nullo cerre jure istud mo subditum dici posset, eo, quod a Deo non dependeret, ac ea propter sui juris est. Iam vero justum dominium semper requirit costationem majoris benefic3 in id, cui dominaris quam es post malum, quod infers rei imquam ob collatum beneficium jus tibi vendicas. Si enim cluod instipitur malum, longe excedit
137쪽
o ANNOTATIONEs IN LIB. ACROTirbonum costarum; dominium beneficio eostris siverstructum non est aequum, sed iniquunc. Q D posito non posset Dem, si vel maxime utim stet jure fiso absoluto hominem condere , ut
aeternum damnaret. Eovum enim per creae . tionem collatum multo inferius en malo, quod
insuitur. Quid enim est paucorum annorum vita eostata cum horrendis inferni cruciarib qui nunquam finientur.
Lex natu rae quomindo eum morali eo o
TAxat illos Grotius, qui urgent antiquam
Legem pro ipso iure naturae. Per antiqui legem vero intelliguhi aut complexum tum legum moraliWm, tum serensium, tum cer: monialium, aut saltem in specie legem moralem. Si prius; certum antiquam legem non esse eandem cum lege Naturae; alias se. queretur eti m leges ceremopiales & forem ses spectare ad ius naturae, quod φvidenter falsum. Si vero posteriori modo accipiat legem antiquam, tunc distincte erit pronun. tiandum , aut enim confertur lex moralis in Deealogo expressa cum lege naturae in statu integritatis, aut confertur cum lege naturae in statu corruptionis. Si prius tunc certum est, legem moralem & legem naturae esse unam eandemque legem, adeoque Decalogum n,
hil aliud esse, quam repetitionem illius legis naturae primitus hominis cordi inscriptae:
138쪽
Dy Iu RE BAL 11 ET PACI s. Ios Illa enim sanctitas, quae in Adamo fulsit conis formiter legi concreatae, est eadem ςum illa, quae in Decalogo denuo praecipitur δέ exigitur, nunc autem impossibilis homini corarupto, quantum ad perfectam expressionem. Si vero conferatur cum jure naturae in statu Differenti lapsus, tum dicendum est legem moralem &
legem naturae non esse unum idemque , ne- talis insta
que Decalogum esse repetitionem legis naturae, sed specie disserre legem naturae & legem moralem. Quod constat partim ex eo, quia, qui legem moralem implet, ille obtinet vitam aeternam; qui autem legem naturae implet, posito quod talis detur, quod tamen iis deale est, ille manet sub ira & damnatione; tum ex eo, quia Apostolus Paulus aperte ducit Rom. VII. de se, etiam ut instructo sese naturae : sium earnalis, sex autem spiritualis. Quae autem disserunt, ut carnale dc
spirituale, illa specie disterunt. Si itaque lex moralis est spiritualis, & lex naturae refertur ab Apostolo ad carnem , patet illud discrimen plane specificum. Hinc Apostolus dicit etiam. Non cognovissem concupistentiam esse peccatum, sic. per legem naturae, nisi lex scit. moralis dixisset , non concupisces Tum ex eo, quia lex naturae est in Gentilibus, & naturaliter nota; lex gutem moralis in statu lapsus non est nisi ex revelatione supe naturali. Quod autem sese habet ut naturale & superhaturale, illud sese habet ita, uxunum ab altero specifice distinguatur.
139쪽
rois AyNOTATIONEs IN LIB. H. GROTII Ops ERVATIO XVIII. Scriptura: V. T. usus non est vel negandus, vel minuendus, nec since re agit cum Verbo DEI, qui vel dirocte, vel in directe eidem obstrepit.
Devla v. N Authoritatem V. T. non tan. tum impugnarunt ex laarreticis vetusti
ies illi Simoniani, Basilidiani, Marcionitae, quos secuti sunt Manichari apud Epiphanium haeresi 66, quos refutat ; Augustinus vero
contra illos agit lib. I. cap. I. contra adversarios legis & Proph. sed & nostro temporesehvvenk. l. Schment Didiani, Anabaptistae, & mi liani, qui etiam N. T. Authoritatem elevarunt, de a verbo Prophetico & Apostolico ad
Menponi. revelationes peculiares remiserunt. II. Men
nonitae , Soboles Anabaptistarum, qui in Consessione sua Articulo XI. Omnes Chri- sti nos, quantum ad fidem attinet, debere se tantum necessario componere ad Evangelium stituunt, & Di edericus Philippi Mennonis Collega in praefatione ad libellum de spirituali Restitutione monet simpliciores, ut ab illis tanquam deceptoribus & falsis Prophetis sibi caveant, qui, quod confirmare non possimi ex. N. T. illud probent ex veteri & litera Prophetarum. Hinc ortas esse varias sectas, hinc varios falsos cultus institutos, ex hoc fonte praecipue dimanasse Ceremonias idololatricas, de pompam Ecclesiae lAnt,
140쪽
1as Jung BELLI Eae PACI s. IOIAntichristianae & deploranda Sectarum sed tiosarum sphalmata ; paria deprehendes in Colloquiis Francothalensi Actio: I. g 7. Leor .ardiensi Aetio: 13. Exhortatione Johannis de Ries, Confessione praefixa Martyrologio Anabaptistico,& illa, quae opposita Fauhelio Artic. I. pag. 37. III. Photiniani. Ita enim Socinus libro de Auctoritate Scripturae cap. 4. Qui novum Testamentum recipit, habet in ipso quidquid ibi est opin, quod attinet ad δε- strinam. csed si tamen interdum in rebiti ad doctrinamor lantibuι, est quod vetere quoque Testam ento utatur, ea doctrina pars tunc
aliud nihil, nisi historia censevda est, qualia sunt
prαcepta , qua Deus per eua Uen deiut. Quem sequitur Valentinus Schmalet ius in praefat. Refutat. B. Frantali: Quid mirum. loquit, is , qui ci ristianam religionem tractat, potissimum urgeat libros N. foederis p Cum certum
sit ex his potissimum ct principaliter istam deis monstrandam esse, ct quicquid ex se . Test. ad
eandem assertur, id non tam ad confirmandam eam, vel fidem ei fiaciendum, quam illustrandam ct commendandam faciat .suis enim prorim nititur Ecclesia Christiana mκμηργοις er principiis, nec aliena vis indiget. Secundo, si in causam inquiras cur Mennonitae &Photiniani tam contemptim sentiant & loquantur de Veteri Testamento metonymice
ita dicto, sive libris Moysis & Prophetarum, deprehendes discrimen Religionis, quod illi propugnant sub utroque Testamento haec subiministrasse effata putida, quod tum ex G 6 Con