장음표시 사용
221쪽
n. nimis. A Uxhor permissionem contradistingui sone. α legi, sed nimis concise agit: quapri
A sumen- pter explicatius procedendum erit. Vide. tui' autem permissionem non contradisti
i legi: partim, qiii iuxta Modestinum in lib. q. de legibus, legis virtus haec ea, primo imperare, secundo vetare, tertio pe mittere; quaitis punire. It erso praecipere, quod dicit obligationem, ad legom refertura Modestino, ita quoque permittere sp ti istabit cum caeteris actibus ; partim, quia r. etiam hoc docet: nam aσus humani aut boni sunt. aut mali, aut indifferentes. res;taque actus legis & effectus illis debent ri spondere, suorum primus est, praecipexe bo .
. . . rios, a ter vetare malos, tertius permittere
. indifferentes,quibus Udstur quartus punie. di , tanquam neccssa Ius ad elcaciam legi. partim quia cookspirant in hoc Moralita . . uod quatuor sint cffect is legis, supra re- sensiti. IIcut autem saec objiciantur, si con-a ait ne, trarium tamen & pro Grotio sequentia ni in 'r' si ςxio litabunt si essentialis ratio legis consistit in imperio, e Imperio autem non nisi obli gatio, consequens erit, sola obligatione tanquam effemi absolvi rationem legis. a emia hic multiplicantur citc neccista
222쪽
rem, praecipere enim & prohibere sermalia ter idem sunt,& materialiter ex obiecto sal- ' . rim distinguuntur; adeoque superflua est di- Binctio, inter effectum praec piendi & pro- , hibendi , cum prohibitio etiam dicat Impe- . . xium & praeceptum. Prohibere enim nil . ' Miud est, quam praecipere , iit aliquid non'
fat; prout e contrario praeceptum est quae-
dam prohibitio; nam, qui praecipit actum si- quem honestum, e. g. liberalitatis, fortitu- dinis, temperantiae, is eo ipse prohibet, ne αomittat illum actum, Hinc etiam Isidoriis lib. a, Eumologiae articuti io. lib. s. c. I9. - Dum prohibitionem ponit effeoum legis, idque ideo, quia praeceptum per se non dat p nitatem ictui, sed necessitatem, quae ne- -
cessitas bene explicatur per neg tionem nimittendi , quam dicit prohibitio respectu . talis materiae. Quia permissio & punia 'tio accurat loquendo non possunt dici esse, eius legis, non prius, nempe permissio, quia cyla ut sic non est effectus Imperii, sed potius 2 est per rentiam Imperii ; non posterilis, quia punitio non est eo'us legis, sed po- terit esse, & est effectus iudicis, & sive le- ω gislatoris. Caeterum, si distincte haec ad Ementem. Granatensis expendantur, facile
lux affligebit, ut in quantum G tio sit
223쪽
168 ANNOTATIONEs ΙΝppii est ex priori consequens. Nam adaequi tum esse eise m patet ex eo, quia quicquid se operatur, mediante obligat ne operatur. ut probat argumentum , at non operatur sautem unicum quid; quapropter, quia median-xe obligatione lex etiam alios effectus op tur, obligati' non unicus erit effectus , sed praeter illam recensiti. Secundum a gumentum itidem dextro erit accipiendum
Nam, quamvis primo praecipere , prohibere
ideantur coincidςre, tamen diverso moduinducitur obligatio por praeceptum, & dive so modo per prohibitionem; partim, qui praeceptum utpote affiniativum obligat semper, non tamen pro semper, prohibitio autem obligat at semper & pro sempor: p m. quia alia sunt peccata commissionis, alia missionis, Et pmissionis sunt contra lege rmativam, commissionis autem contra issem 'egativam; partim , quia ipsa Scriptura tanquarii diversa haec duo ponit, dicendo rix Ps.33. declina a malo, ctfac bonum. Hinc re, spondetur secundo praecipere aliquado accipilate prout ad allirmativum & negativum sese xtendit, aliquando stricte, in quantum pr*hibitioni contradistinguitur. Priori modo conceditur etiam prohibitionem ςomprehendi sub praecepto, posteriori autem modo negatur. Tertium arsumentum plus habet inrςcessu, ide'que ad illud roondemus primo distinguendo inter permissionem facti & juris. Prior hpo est effectus legis, posterior
224쪽
misso iuris dicitur, lex enim ad ius pertinet, sive ius constituit; Explicari hoc potcst exemplo ab ipse Dro Rectore orbis desumto: permittit enim ille quamplurima peccata non impediendo, permissione scii. facti. Si vero attendamus ad ius vel permissionen juris, Daus nullum peccatum permi:tit, qui nullum non prohibet, nec ullum impunitum
relinquit. Igitur permisso facti non includit negationem probibitionis, quo sensu re- Grotius dicit non esse actionem legis, vel actionis negationem sive negationem ii i pedimenti, permissio autem juris includit ne-i gulonem prohibitionis & praecepti. Sc umi do permitti iuris potest dupliciter iterunti considerari: vel ut consistit in mera negatio. ne praecepti & prohibitionis, vel quatenus in positivo aliquo praecepto fundatur, qui nμ mirum per legem aliquam positiv m permisso decreta est & stabilita. Prior non est proprius effectus legis; posterior verbi Nate, quae per peculiarem aliquam legem sitivam decreta est, utique specialis est en sectus legis. Exemplo hoc iterum illustra- mis, Dixit Isidbrus: lex permittit, ut vir sortis petat praemium, haec permissio non dicit nudam negationem, sed aliquid positi- vum, & concepta est de actu aliquo bono, i et eoque illa lex obligat, non quidem peten- tem praemium, sed Regem v i alium Supe- riorem ad dandum prae ii vita, forti peteris
ii, quando secundd legem petit, & nihil est, i puod probabiliter impediat, Quamvis ob- Lue' ligatio
225쪽
.I7o ANM3TATIONEsis LlP.M. GRorriligatio in Principe non tam venire videat ex lege permittente Viro sorti, ut petat praemium, sed ante petitionem ad id teneatur
ex capite virtutis, cum remunerare debeat etiam eos, qui non petunt praemia, meritorii in gloria publice affulgente, & proin Isidorus non tam legem rigorose talem in tali casu intelligat, quam laxe sic dictam. Quod de punitione annectitur, quasi sς. non esset effectus lcgis, sed iudicis,respondetur illu ipsum
etiam non esse absolute concedendum, partim, quia lex quoque tax t modum & quan . titatem poenae, i sit. st positiva, prout lex naturor ostendit actum malum, & poenam i genere assignat; partim, quia in censuris p
nae insictio sit immediate ab ipsa lege, dum Iex imponi censuras, irregularitates , alias que inhabilitates de facto, partim, quia lex dicitur punire dupliciter, aut immediate aut mediate, posto itaque quod non immedi te puniat, qdeoque effectus legis non sit puniatio immediatus; mediate tamen potςst dici punire, & effectus legis mediatus ipsa punitio, quia in virtute alicujus legis aliquis momvetur vel obligatur ad insigendam poenam Hinc licet Judex sit propinqua causa pCenae vel potius minister, qui ex Imperio ejus movetur, nihilominus quia lex est quasi primunt movens Iudicem, idem te talis poena esse, ctus legis dicitur. Consulatur hic Tannerus Tona' II. Disputatione quinta de legibu Io. prima, dubio tertio,1ssertione L
226쪽
Ο Β sE R VATI O. . Ius pro lege acceptum non mal Edistinguitur in naturale R. y'lunta
DV inguit Autli4r inter ius naturale &
voluntarium. Et dicit primo hanc par. hionem extare apud Aristotelem respiciens procul dubio librum quintu Niconiachicoru Aristotes xjusq; caput septimum. Discernit autem phi. iosophus ibi ita, ut jus naturale sit id, quod ii-biq; eandem vim habet, non quia ita videtur, 'el non videtur: adeoque ad illud duo requi-- . .rit, ut ubique eandem vim habeat, sive juxta Michaelem Ephesium apud plaer'sque, & i, quod non pendeat ab opinione hominq, sed ipsa natura. Ius vero testitii in illud sit, quo ab initio uirum hoc vel illo modo fieret, nihil referebat; ubi vero constitutum, refert. &ita itertini duo i est irit, vel instar notarunt
ni primδ quod hoc ius variet; secund0,
quod a placito hominum dependeat, quibus consona sint, quae habet Philosophusi, Rhet. cap. i3. ubi legem aliam dicit com- munem, illam propriam illam naturaleni, . hanc veris. quam quiri; sibi populus statuit, spe non scriptam, sive scripto comprehen-
227쪽
Lib. t. c. . 77: ANNOTATIONEs IN Lis.,LGstorii . sam. Secundo dicit hoc discrimen apud
xoratorum Hobraeos quoque reperiri, qui jus natural '' vocent Miavoth, jus constitutum autemChumiuini Verum prinid, si Scripturam consi lamus non illa sit bsistit in hia divisione . sed ulterius progrς itur, & prosundius disce
nit, scit. ut legem notet vel voce oth Hami vah, vol nomine Chachiilcim, deniq, V haminisci patim, Deut. v. r. Quorum Pribimum est praeceptum, alterum statuta, te
tium iudicia. Ubi praeceptum legem - ratem, statuta & judicia legem ceremonia. lIem & judicialem notant, Deut. VI. i. Hine Nicolaus Lyra in haec verba : In hujmmodi. x . aliqua suηt cir morti, ct dicuntur procinat aliqua circa modum cρυ- Deum di untur ceremonia, aliqua circajustum h. . minis fictum ct Amntur judicia; septua lininterpretes habent haec tria vocabula : e. m, κεψα N. Praeterea sita sum est, quo PCbuchim semper notent tu .m liquod constitutum; cum ςtiam in Script ris haec vox vsarpetur de lege morali, gitque aeterna & immutabili, prout hoc ipsim mih, stat ux Deut. VI. r. loco scis. allegato; tan- . dςm' per Mi ot propriς non tam jus natura apud Hebraeos intelligitur, quam lex mor
lis, ςujv disserentiam a lege naturali sum indicavimus. Accedit, quod Leonaesu Marius poni velit haec vocabula distin pro eodom; oleaster pro iis, quae ut plur
mum ore traduptur, quae scribuntur, aut a
o ox; quibus e nique inter homines com
228쪽
troversae dirimuntur: non tamen illis subisscribimus, sed hoc notamus, ipsum Crotium ad illud Lucae I. v. 6. observasse discrimen horum vocabulorum non esse perpetuum unde post Expositionem illarum addit: Scio non observari perpetuo hoc diserim n. nam ct vocari praecepta morum s λκωύριοι quaedam, qua ad ritus pertinent. Sed quam His maxime propria st recipia est cum se catis. Interdum id ι ιδ ειτολιο instinguantur in eam partem qua V-ndiris nomine contenta se rituale significat, ct φρ ri v tμm propro notat μι istua cis te, quo mutua cipium secutus continetur : pari juris cum non ad judices tantum , .
δ rtia quarta & nona voluit distingue- fgninea
gliscationes illius recensent, & sorsant ki- haec latitudo plures: principales tameni notavid Grotius, ad quas alias pbisse reseris
stramur. Antonius de Moebar in Theo.
229쪽
Lib. i. cii. 174 A, OTATici NEs IN Laa. H. GRorii logia morali non multum vidctur recedere a Grotio. Examine enim primo libri te ui cap. i. quaest. D Jm; linquis accipitur tri Au modis , i. pro Jos,o ct aq-ο, secuη pro lege, tertio pro farisitate ad aliqui , quὸ pasto quu dicitur uti jure siti . . Si enim restituas ordinem, quem Grotius secutus flane conveniunt s.scobariam. Suntqμi id dein alia etiam signiscata; ut quando Iuris, prudentia notatur & acsnitur: quod sit ars. ' boni & iqui; cum necessitatem exprimit, vel f . etiam locum notat, in qu6 jus dicitur. Minus
tamen principalis illa sunt. auquam quod
minisus postre iam concernit significatibnem D 'φ minus a Soto & Molina illam rejiciant. quod si de proprietate 'ocis intelligatur admitti potest; ssii vero de Usu etiam in sensu figit rato Authoribus familiari habebunt recta mantem ipsumThomam & ex veteribus i ,rentium & Gllium lib. i.
Minus comulode Author Iusturae descripsit. κΡ quai, Author distinxit ius ii alitiarale & volantarium, quae quidem dimisectio satis bona, utpote, quae totam latitudinem juris explicat, iis aliis tamen laborat, ut
notavimui, jam prodreditur ad jus statura
230쪽
turalis sunt, non tantum distare ab illis, quae .
sunt iuris humani, sed etiam ab illis, quae divsui. Ita ut quae juris naturalis sunt , sint
sicita in se , & antecedenter ad voluntatem divinam , etiamsi Deus uota voluisset, non praecipisset illa , ipsa essent honesta,' ut co- lere Daubi, iustitiam exercere. illa vcro, sunt juris voluntarii, vel Dominii, dicit non esse in se bona vel mala antecedenter ad voluntatem divinam, ut quando DEus prohibuit esum de arbore, item ut Sacerdotes lavent manus &c. ea non in se bona sunt, vel mala, sed tum demum, quando & quia Daus jussit, praecepit & voluit. Sed nunc ad deis finitionem. Desinit Avis r jus naturale per dici irui' nai tum rectae rationis , indicans actui alicui 'd' ita ex ejus convenientia aut disconvenientia iuna. cum ipsa naturali rationali inesse moralem turpitudinem aut necessitatem dcc. In qua
detinitione quam plurima sint obelo digna. am G) genus hujus definitionis non rem reinunc se habet , quia primo dictatum est terminus ambiguus ρtque obscurus, qui ipse indiget
explicatione , cum ea, quae in definitione ponuntur, debeant esse dilucidiora definito, α desilitio sit dilucida essentiae repraesent tio.quia secundo non solum ambiguus est bieterminus, sed & inconveniens, compositiis in