장음표시 사용
501쪽
laus eratgladius divinitus,&es bacratione, quod qui non datum habeat,sed ipse accipia proprio ausu & temere , propterea sit οὐ noxius potes ali illi, cui datus est gladius, ut eo animadvertat in eos, qui fundunt sanguinem; partim quia Christus hoc dixit etiam cum iniqud uteretur gladio suoMagistratus emitendo satellites & speculatores qui ipsum
prehenderent , quos arcere voluit Petrus & efensionem parare adyersus illos. Adde , occurrere in textu particulam universalem, ex
qeo colligitur propositione hanc esse no proverbium , sed regula ordinariam & quidem upiversalem, quod sic. homicidae .voluntarii per sagistratum sint puniendi. Recte itaque Janlinius haec verba ita accipit. Gladio pe- Ebit, hu, sed meritum homicida inodantem urgent,etiam qui negat plane licere ali quem interficere posse hoc genere sermonis
uti, vix concedendum erit. Multum enim
diserunt illa Verba: vide ne poenas des tuae hvitatis, & vide no facias,quia stadio peribit qui illum citra commissionem divinam usu t, prius enim potest intelligi de qualicui ' veEventu possibili vel futuro ; posterius aliis item ordinem insinuat & Justitiae Munus. que MerbaChristi tantum sunt praedictoria, tum alias essent filia; dicit enim omnem quin ipit gladium gladio periturum, atqui iti . in Experientia teste certum est , non omis , .Rζm qui gladium accipit gladio perire, muti origere vim ipsus. Per quem autem pe-
502쪽
UKr. e.3. ANNOTATIONEs IN Lia. HGRometrire quis debeat gladio non solum expressum' est in loco supra citato Gen. IX. . sed etiam
virtualiter in hoc loco continetur,nempe,per illum,qui non accipit gladium,non temerario
ausu illum sibi arrogat, sed per illum, cui d tus est gladius desuper,& qui non frustra sine
vocatione aut fructu illum gestat, ut Paulus docet Rom. XIII. nec, si non exprimitur J dex, nostra non subsistit sententia,cum etiani l. alibi illius non fiat mentio, & tamen necessa- tib subintelligendus veniat Exod. 2I. v. 12. s
Inresolvendo Argumento quod ab Exemplo Christi ductum Author inon satis dextre procedit. GRotius disserit de morteChristi & obKgatione subsequente, & dicit in hac ipsa thes quod Christus pro impiis mortuus sit, id non fecisse ex lege Miqua,sed ex speciali pacto & foedere cum Patre, qui propterea ei summam glotiam & sentem in aeternum duraturam promiserit, nec jussisse animam nostram periculis subjicere pro quibusvis, a saltem pro eiusdem disciplinae consertibus timem lum Iob. III. 16. At 0 Author errat, quando dia2:ὐ- cit Christi Exemplum si imitemur laudabile
δ imita. quidem esse,sed imitandum quoad fieri possit. Nam quamvis certum sit, nos non posse imia
503쪽
Da Just A BELLI ET PACI s. 449 Lib.i. r. tari exemplum Christi quantum ad rationem specialem mortis,quia Christus pro nobis reis
linendis,& nostro non tantum bono sed de loco, animam posuit; tamen tenemur imitari hoc exemplum in certo casu, quantum ad ipsam caritatis rationem, ut se. etiam parati si- mus ponere animam pro fratrum bono, illisadificandis,co solandis vel etiam c Oservandis. r)erra quado disserit de morteChristi & a ierit ipsum esse ex pacto vel foedere inito cum feepta est patre. At hoc,non factu est ex pacto& foedere et cumpatre exclusive. sed in consilio totiusTri- patre. nitatis, 1 .non factum est intuitu sumae gloriae
christo dcferenda ,gloria enim habuit sese ad 'passionem antecedanea non per modum mercedis ad meritum, sed consequentisi cujus dam ad antecedens ex ordine divinitus institutos. etiaEcclesiae exstructio, gentis sic in ae vel augem ternum duraturae non pepedit ex passione tanquam ex conditione praevia sed habuit sese ad illam tanquam effectus ad caussim. Hinc loco illegato exEsaia dicitur: Si posuerit ictus pro reatu videbit Senem , hoc est posterit iem moriendo sibi comparabit & propagabit, eram scit. 8c perpetuam Ecclesiam; quidam per modum admirationis accipiunt sed in idem collimant, ac si sensus esset: admiran-ὸum est quod qui ita percussius & contritus, imis mortuus3tam immussim tam e sobole edt-
dictum I. Iob. III. quasi sc. non pro quibus niur vita tanq; , sed pro ejusdedisciplinae consortibus iratum teneremur animam ponere. Q um-
504쪽
Lib.ιαι. qN ANNOTATIONEs IN LIB. H. Istorret quam enim promiscue non teneamur prota temporali aliorum vitam nostram discriamini objicere, quod Augustinus eleganter docet scribendo in libro de mendacio ad Consentium c. 6. Ipsa Dectio proximi ex
sua e inque dilectione terminum accepit: TH-xit enim Dem: diliges proximum tuu tanqωa lteipsium; qui itaque pro alio temporalem viram perdit, non jam diligit sicut semeti iam .i Ied plinquam sirinum, quoduene doctriηa regulam excessit: t men pro quibusvis tenemur,
sed non promiscue citra respectum certi casus & hypotheseos; quod ipsum probamus tam ex eo ; qiuia pro exemplo hujus dilectioius ponitur Christus, qui etiam suam pro nobisnlustratur deposuit , ut autem Christus non tantum mortuus est pro ovibus suis,pro eiectis,ut v Iunt lviniani, sed pro omnibus: mortuus es pro nota cum adhuc inimici essemus Rom. v. o. T. 8. ita pro quolibet, etiam si non sit, nostrae Religionis tenemur in certo casu animam ponere; tum ex eo, quia hoc enuntiatu
Apostoli conforme est verbis illis i ditiivi proximώ tuum sicut teipsum; proximus autem non selum notat illos,qui sunt consortes Relia gionis, sed quemvis hominem ex ipso hurrit
nitatis vinculo nobis junctu; tum quia,quamvis Iohannes dicat, pro fratribus mori Cri dum, quod vidctur favere Grotio, tamen non excluduntur illi,qui fratres non sunt,h. e. noui ejusdem religionis.Optavit enim Paulus An thema heri aChristo pro fratribus non secum
: dum Religionem, sed carnem, animo & Spi-
505쪽
Da Iust A BELLI ET PACI s. q3ILib.i. stu adverss. Rom. s. v. 3. & si accipiamus hanc vocem large,omnis homo frater nosterdici potes. Agit autem hoc dictum de inserviendi promtitudine proximo, quo tyso intelligimus latius illud sese porrigere quam ad tratres, quina ad ejusdem religionis consortes, & tana agit de vitae jactura quam de sortunis quoq; &omnibus, quae in hac vita nobis cara esse possint & interim tamen recte probatur ex illo, etiam posse & deberi aliquando vitam poni pro fratre partim si sit persona publica, qua ratione omnes subditi isnentur; partim si salus publica id exigat,utD vid in pugna cumGoliatho; partim si spiritualis alterius vita cum periculo temporalis possit salvari,ut supra ostensum, qua rations Pan- lus&Barnabas commendantur,quod sint homines qui exposuerint animas suas Actor. is. v.26. Consulantur etiam loca illa ex Epistola
silio & sublimis propositi commendatim quae subjungit, alibi excussa sunt.
Quae prodit Grotius de Bello publico minus solenni sine castigatione non possunt transmitti.
IN Jesi Author ci) disserit de bello
publico minus solenni, & statuit geri in privatos, &auilibrem habere Magistratum
506쪽
3. quer ANNOTATIONEs IN LIB. H. GROTix quemvis , qui, is vis occurrat , ius beat Belli gerendi, nterim tamen quia cacbello tota civitas in periculum veniat ided se me omnium populorum Legibus cautum esse, ut bellum non geratur nisi ab illo, qui gaudet summa potestate. Verum multa hic dicuntur sine fundamento; & non absque e Ii, quibuι- roris nota. Erroneum est ι quod statute cum v lla bellum geri in privatos,& authorem habere
h.. Magistratum quemvis; tum quia bellum ac-
sunt Priva' curate loquendo non geritur in privatos, sed
- in compares,qui Majestate quoque gaudent, autReipublicae sunt talis, quae bellum gerenti non est subjecta; tum quia Magistratui non concessum est bellum gerere ; qui enim superiorem habet, non debet nisi ex praescripto' ejus gladium sumere, iuxta illudChristi Matth. XXVI. e. a. tum quia,s absurdum est, statum reMagistratum posse bella gerere, multo absurdius erit illa 'universalitas, quam Grotius asserit, nempe quemvis magistratum hoc ip-MWῖ-- sum posse, a) errat,quando dicit, citra leges Civiles si res spectetur. Magistratum babere non ἴabre. potestatem belli gerendi, adeoque jure quasi gentium, cui fibniam inruosuerit jus Civile.
Verum hoc erroneum este patet tum ςX eo,
quia praescindendo a legibus Summa potestas in Republica habet jura Maiestatis, habet it
que,sicut antecedenter ad leges Civiles, Maisjestatem, ita antecedenter ad legesCiviles jus
belli, potestatem suos defendendi & hostes arcendi, tum quia falsum est jure gentium
Magistratus habere jus belli gerendi, di obi-
507쪽
Da Junn BEL Li ET PACI s. 613 Lib.I. c. scem illis tantum postum esse ex legibus Civilibus, eo ipso enim quo talis Magistratus superiori est subjectus, non babet jura illa , quae soli stiperiori competunt; tum, quia ipse Grotius argui potest ex propriis verbis; dicit
enim omniu populorum legibus fere cautum p esse, ut bellum geri non possit, nisi authore eo, qui summam in Civitate potestatem habet, at, si hoc est,ex omnium sere populorum legibus, gentium juris intelligitur esse, adeoque antecedenter sese habere ad jus Civile.
ι ) Dicit, sicutMagistratus possit exercereJη-risdictionem . ita,ii vis occurrat, jus habere belli gerendi. Verum 0 non est pax ratio Iurisdictionis& iuris belli;c ina prius cadat in Μ gistra Magistratum,posterius transgrediatur lii pites 's' λu i 2
illius, Usi vis aliqua externa occurrat,&conis ratam PIin sequenter cogatur illam depellere, faciet hoc yr 'non tam authoritate propria, quam authoritate publica, quae fundatur in consensu princi- , pis vittit ii vel implicito, praesumitur enim ipsum Principem si moram pateretur nego. humi depulsurpm vim aCivitate si ibiecta, 3
quamv4s etiam armata manu possit inIurisdictionii executione uti Magistratus, Dondum
tamen hoc ipsum fundat jus belli, quod alterius est ordinis. De rituum requisito ad Bellum solenne alii disputent. Formulam apud Romanos consuetam exhibet Livius lib. i. scribens: Leeatus ubi adflnes hostium υε- mi. Audu Dppiter, inquit, audite in au bellum in-diat Fas. Elo hum inraim pubbem Romani dic t -- vηlijse piequa ligatus venio, vertaquι--
508쪽
duntur , psit diebus tri ct triginta per actis Bestum indicit: Audi ueniter estor tu Funo. Quirine Diique omneου coelesses, vosque terrestres, vosque inferni audite : E vos testor populum istum injustum esse,neque nupersolvere. Legatur Plutarchus in Numa Dionysius Halicarnassensis lib. 2. Antiq. Geulius lib. 16. & et . Noct. Attic. cap. q.
Quamvis per apparitores cogere possit non parentes Magistratus,& in casu instantis necessitatis arma movere, quae tamen colliguntur ex hypothesi hac, non concludunt.
In lis, quae T Icit Author hanc legem suam interpre-Μ.hist a ' t/rionem recipere. Nam primum itain, tu, beta luin,qui Iurisdictioni praeest, posse per appa-etudi 'iu -vi cogere paucosi non parentes , quoties ad eam rem copiis majoribus opus non est, nec periculum imminet Civitati Σ si ita praesens est periculum, nec tempus supersti ut consuli possit summa potestas,hic tiam necessitatem exceptionem porrigere. At & hic erratur : tum quia hoc non est bel- , lici juris cogere per 'pparitores 3 tum quia, etiamsi majoribus copiis opus esset ad hoc negotium, non tamen propterea sequeretur,adhibitis illis, fundatum esse jusBelli in adhibe
509쪽
Da Juas Bacti Ei PACI s. q3FLib.r. τέ te. :um quia sit de mero licito sit sermo,etiam in casu periculi licet vi cogere,nec tamen pro pleica jus belli admittendum est in tali eo.
Ad Th. IV. OBsERVATIO II l. Franciscus Victoria Civitati periculose tribuit, quae illi non compe
Cocludit Author hanc thesin, scriben. An Cist do: extra talom necessitatem ad vindican ς' .l das jniarias, quas Rex persequi negligit, jus ripistent bellandi oppidanis in Civitate dare ausum fuisse Pranciscum Victoriam,sed ejus semen . tiam Derito ab aliis repudiari. Concise bic Pugnatur agit contraVictoriam,recte autem dicit,quo- alios ipsum repudiare. Nam scribit ille in Relectionibus Releictione de jure bellinum. s. Civitatem ab aliis passam graves injuriasposse tentare armis compensationem, si princeps requisitis nolit eam tueri; imo posse Civilitem, aut Ducem injuriam pasti m non tantum se defendere, sed etiam Bellum infe re & animadvertere in hostes. Ludovicus Molita Disputat. ioo. Victoriam referens idem ἐocet, sed limitare vult, & ait, illam lucentiari non debere extendi. a idius C ninh. aatem num. 6o. solum ut probabileni illam disendit, & quide in casu, quo saepe ea Respuuisa patiatur talia damna, & Princeps
510쪽
M r. e. s. qIs ANNOTATIONEs IN LIB. H. GRONI nolit esse sollicitus de eoru reparatione. rum rectius alii simpliciter Victoriam rejie unt; nec limitatio vel Molinae, vel Coninsinegotium expedit, & proin vel universalit rerit concedendum in sententiam Victonae . vel illa erit universaliter neganda. 2 uti,n-
controversa praemittendum et 1 stati. -duplicem ordinem Rerumpublicariis e
quaedam enim Principi plane sunt subjesta in omnibus e. g. in regno Civitates Regii , quaedam sunt liberae Respublicae,ita tamen , ut habeant supra se saltem in multis rebus unum aliquod caput, quemadmodum in sic mania dicuntur aliquae Civitates libera absolute, & tamen supra se recognoscunt I'peratorem, prout etiam Electores & Prinopes& liberi sunt &subjecti imperio. 2 Res publicae sucRegna secundum quosdam instituta sunt, vel ex conventione hom num traie-tium se voluntati alterius, in ordine ad guta nationem Politicam, vel vi fuerunt subieiice& armis. In illa traditione voluntatim
'bditi se maxime suis Capitibus sibiecerint in ordine ad decisionem litium, & ita ju taquosdam omnem puniendi & belli gere, di potestatem in Principem seu CaputReipuMicae transtulerunt, ita ut supposita eaReipublicae regnive institutione,prilis no possit justi dicedi bellum offensivit quod est quaedripunitio aut deciso litis, reperiri in eiusRei,ublicae quolibet membro,quam credatura si premo capite illi concessum, quodq; maxine videatur indigere prudentiaCapitisReip. pila si ali-