장음표시 사용
111쪽
sis dictantibus, & via comprobante, videmus in nouissima Grativi V. Anastasii Collectione plurimos Canones, & in ipsis Decretalibus plures Ponti GBibliothecarii cum Constitutiones apud plerosque Occidentis populos , Praeserrim
Praeot onem in apud Gallos, non obseruari , nec tamen ullum schisma , , vel diuisio Collach nea e- Ecclesiarum propterea contigit. iusdem a Sir- Ethaee sufficiant de antiquissima Collectione canonum Orientalium,mondo nuper & de autoritate Conciliorum, quae in ea continentur I in quibus eri edita, dc adde plicandis Sc eonfirmandis ideo diutius sumus immorari, quia reliquiquς supra scrip- omnibus Collectionibus materiam suppeditant. Superest modo , vesti, Spar I. f. compendii de breuitatis causa celebriores tantum ordine temporum scΜ da regΜla. persequamur; de conuenienter instituto nostro in singulis originem . artem, & autoritatem breuiter inuestigemus. Occurrit secunda, quae Theodoreti Cyri Episcopi nomen praefert in Cod. M S. Regiae bibliothecae , nondum ed ta. Synagoge vetainscribi rur eadem forma, qua apud Socratem ib. t. cap. I. ω Lb. MV Le Cisdi P- M. Sabin Episcopi Ariani Collectio nominatur. Est autem com nes du perion posita ex iisdem Conciliorum Canonibus, quibus Jc superior ; sed en se reoliaue P xxςrea adiunxit Theodoretus Canones Apostolorum 81. de Synodi I, AC,hei , S rdicensis AE . H. quot sunt omnino in Graeco, J quos Canonesis sata ... o P aerulit Antiochenis , licet tempore posteriores. Addidit praetereati P quatuor ex Constantinopolitana Synodo, qui in antiquissima Colle rione deerant, Ephesinos 7. 6c Cnalcedonenses 27. Item ex duabus epistolis Basili, canones 17. non plures. De origine & tempIre Colle DO immus tionis ex ipsa inscriptione satis constat, quae Theodoreti nomen praeis Μ rcat b-3. de fere , ideoque paulo post Concilium Chalcedonense videtur edita ,
C cstraea Sa- cui interfuit Theodoretus. & dignitati suae restitutus est, ut constat p. s. ex actuise a Concilii Chalcedonensis, cuius Concilii canones retulit, ut diximus, in suam Collectionem. Turrimus tamen Lb. p. cap. 18. 7ρ o Canonibus Apostolorum, eam tribuit Constantino cuidam Scholastia Hune Ioanne co. Antonius vero Augustinus in prafatione antiquarum Colliationum. designari exis & Allemanus in Notis ad Procopij Ane Ata, Ioannem Scholasticum . time apud Phota Patriarcham Constantinopolitanti in autorem aGrunt; qui scilicet Euiarium in Bibliota tychio in exilium pulso, a Iustiniano suffcetiis est, Sc usque ad Iustinith: capag. 89o. tempora sedem obtinuit: quibus vero rationibus ita senserint, mox per Ioannem inquiremus. Haec de autore & tempore. gere Cappado- Methodum de artem, quam obseruauit, in praefatione Collectionis .cem. 1 ωαπι- 4 suae declarat ipse , ex qua necessaria quae iam notatu dignissima delib
κω ui; & quia latet adhuc in Codicibus manuscrip ris, in fine huius lia stitieet Epis. belli ex Cod. M S. Regiae Bibliothecae subiungemus. In illa Colle
copus)ό- Κω - ri e canones integri non reseruntur, nec ubique attenditur ordo tem --; . et iam ri Poris Sc series, seu consequentia numerorum, ut in antiqua, de qua 's or, vi τι imia supra diximus, cuius tacitε in illa praefat one meminisse videtur Sed iνυυον, ex Capta suo FO. tantum titulos breuiter ius omne Canonicum comprehendit ea padoc a gentem ratione, Ut similes canones sub unum de cundem tituli uri simul eonia ct cognomon iungat, licet in variis Synodis, pro temporum Sc negotiorum necessut Oens. rate fuerint pomulgati: nec Canones integros refert, sed sententiam tantum, quam breuissimo verborum compendio certis titulis adstringit εe includit; quam sormam , multis post annis Photius secutus Diuitigod by Corale
112쪽
est in Nomocanone. Secundo, non temere & sortuito , sed ordine
certo, tituli singuli digesti de dispositi sunt, qui est huiusmodi; veruia iura omnia personarum causa constituta sunt , in enumerationengularum, earumque diuisione, dc disterentia ius omne Canonicum exponat. Incipit quippe ab Episcopis, & Occasione rapta omnes C nones ad Episcopos pertinentes refert; similiter deinde de Presbyte ris, Diaconis, de Subdiaconis, Clericis , Monachis & Laicis agit ;ita ut ad unum summum genus uniuersa Collectio illa, ad personas se lice possit reuocari: quam methodum dc figuram Graeci deinde de L lini aliquot Collectores secuti sunt. Non omittendum quod in dicta praefatione Theodoretus ait Canones Basili' in Colla Bombus antισuioribus non f se adiunctos. Unde colligi-rur , quo tempore primum Basilii scripta quaedam vim dc autor it tem Canonum obtinuerunt. Itemque notandum solius Basilii Cano nes relatos, nec ex pluribus, sed ex duabus tantum epistotis canones a . quorum a posterioribus non modo numerus est auctus , sed etiam ex aliorum Patrum stliptis plures additi Canones , ve infra dicemus. Obseruandum postremo in illis 1 o. titalis desinere Collectionem Theodoreti; cui, quod nemo adhuc praestiterat , primum a Ioanne Scholastico Patriarcha Constantinopolitano, ex legibus similibus stat iis Canonum, singulis titulis excerpta quaedam adiuncta, nempe quia sciebat confirmatos & comprobatos Canones a legibus , non tantiam generali aliqua lege, ut Nouelia is t. cap. h. sed etiam specialibus , dein singulis articulis. Itaque Collectionum, quae postea Nomocanones appellari coeperunt, originem ad Ioannem Scholasticum referre debemus. Floruit autem sub Iustiniano, ut diximus , postremus ex quatuor Patriarchis, qui sub eodem Imp. fuerunt, dc sub Tiberici mo tuus est, ortus ex Sirimi pago Anthiochiae, antὸ ex numero Ad uoc torui , unde&Scholastici nomen retinuit. Procopius in ἀνεκώ-u, Eu grius lib. 4. cap. M . sub finem , & lib. s. cap. ιο. Nicephorus in Chronoustia , dc varii Catatus Patriarcharum Constantinop . Quaedam etiam illius scripta a se lecta commemorat Photius in Bibtiotheca. Ioan oes autem ille Scholasticus multis annis post Theodoretum autorem De Autoritate Collectionis canonum, adiecit excerpta ex legibus, ut ex duabus di- legum public uersis praefationibus colligitur, quae initio Collectionis habentur in Co- tum, etiam indicibus manuscriptis; in quibus sub finem expresse notatur Ioannem Ecclesia vide Scholas leum leges subiunxisse: & initio Collectionis autor canonum Hincmarum inscribitur Theodoretus Epist. Cyri. Quod εc illo argumento euiden- Tractatu de diatissimε probatur, autorem Collectionis decem tantum Synodos a tem- mitio Lothar, poribus Apostolorum, ad sua usque tempora celebratas referre, quas ct Thelberga, enumerat; nec tamen ullam mentionem facit V, Synodi, quae sub Iuu pag. 191. de teq. tiniano est habita ; quod prosectb Ioannes Scholasticus non secisset , tom. r.eius ope- qui scripsit post mortem Iustiniani. Et haec de methodo. De aut rum editionis ritate autem praeter nomen de famam autoris nihil occurrit dicen- Parisiensis. dum e priuata enim opera videtur collecta, ut aliae plures , nec ulla autoritate publica confirmata, vel in iudiciis usu recepra; quae omnia tamen in antiquissima Collectione obtinuerunt, ut diximus. Meminisse veto videtur istius collectionis Balsamo ad can. a. Synodi VI.
113쪽
loco singulari in Latina versione Gentiani Herueti , ubi se multos sim istis libros vidisse testatur, 'Procedente tempore, cum saepius de autoritate Canonum de Co Liliorum graues contentiones inciderent, tandem finis impositus est in Synodo V l. can. 1. in quo non tantum, qui vulgo dicuntur Can nes Apostolorum, & Saraicenses, sed etiam Africani, Carthaginenses,& quarundam aliarum Synodorum admittuntur. Praeterea plures ex Basilio , & ex antiquioribus & recentioribus Basilio desumpti sunt , qui enumerantur in ium can. a. ad quem referri debet ean. t. septi mae Synodi. Nec tamen in illis Canonibus, de Synodis ullius Pontificis Rom. vel alterius ex occidentalibus, fit mentio ; quod mirum
videri debet, eaque de re conqueritur Nicolaus I. can. vlt. Dist. HI. O can. a. D in x X Iuxta v I. & vri. Synodi canones citatos Collectiones omnes Graec rum recentiorum compositae sunt ex iisdem Conciliorum & Patrum c
nonibus tantum, de quibus in illis canonibus specialis fit mentio. Inter omnes vero celebratur Photii Constantinop . Patriarchae Nomocanon. Ex Photii nomine facile tempus deprehenditur, quo editus est ; vixit enim Hadriano II. & Nicolao I. Pontific. Romanis, cum quibus ei graves discordiae intercesserunt; Basilio Macedone in Oriente, & C rolo Caluo in Occidente imperantibus. Melso dum in ea seruauit Collectione, quam & Theodoretus, 3e
ad personas ius omne Canonicum retulit: torum autem opus in qua tuordecim titulos partitus est, εc singulos titulos iterum in capita su diuidit ; itemque una & eadem opera Canonibus Ecclesiasticis exiscerpta ex legibus subiicit: peritissiinus enim filii Iuris ciuilis, & ex Senatore Patriarcha factus. Auroritas vero Nomocanonis Photi, tanta fuit, ut Graecorum C nonum Collectionibus praeponatur, quia totius Canonicae scientiae et menta continet, ut Bael sumo notat in praefatio e Nomo canonis; qui quidem
Balsamo iussit Emanuelis Comeni Imp. & Michaelis Anchiali Consitant. Patriarchae Nomoemonem Photij diligenter inaerpretatus, ad usum sui temporis accommodauit; quia, ut ait,plurimae leses, quae tempore Photii obrinebant, longo illo temporis interuallo fuerant abrogatae, M aliae nouae promulgatae; sicut & in Iure canonico aliqua similiter postremis Synodis innovata. Praeterea si quid in illo Nomocanone d erat emendare dc repurgare iussus est Balsamo imperatoria dc Patriarchia
Plures aliae Graecorum Collectiones extant post Photium, veluti Consitantini Harmenopuli, quae initio iuris orientalis extat ; qui satis emplicat initio Collectionis suae, quam artem adhibuerit ; ideoque prae-rereo quae de eo dici possunt. Extant de aliae non adhuc editae, Tne
dori Abbatis de Philolophi, Simeonis Logothetae, Atillani, Arsenii, Matthaei Blastaris ; sed istas attisisse sussiciat.
Diuersam methodum secuti iunt quidam recentiores Graeci. Coti lectionibus enim, quae praecesserant , contenti explicauerunt illas, &Interpretum munere functi sunt ; quae forma tractandi est utilissima. nonibus enim receptis in dicta Syn O v II. r. a. inseruientes, quae
dissicilia Diuitigod by Corale
114쪽
DE ORIGINE, ARTE ET AVTOR. IURIS CANON. 13
. dissicilia occurrunt exposuerunt, de si quid usu innovatum . vel receptum fuerit, adnotant ; relatis aliquando Patriarcharum, praecipue Con- stantinop. Synodalibus decretis, & iugibus etiam similibus adiunctis , ut Zonaras, dc Balsamo, quorum commentaria extant in eunt modum composita : a quibus tamen cauere debemus; quia fuerunt schismatici,
. ideoque Romanae Ecclesiae, dc reliquis occidentalibus infensi , in qua-
rum odium non tantum multa detorquent , & prauh interpretantur;
sed etiam falsa quaedam proserunt, ut in donatione Cantantini, Synoiadi sextae aliquot canonibus & locis ; & octauae in causa Photi, , licet. deprehendere. Concludamus tandem ex superioribus in canonica scientia pertrac- tanda triplici praecipροὶ methodo usos fuisse Graecos. Prima simplici sima est dc antiquistimat disponit enim i intum Conciliorum Canones ordine temporum,S serie numerorum, cuius exemplum in antiquisana Collectione ostendimus. Sucunda plus habet laboris & industriae , quia non verba Canonum integra, sed sententiam in pauca colligit, & sub certis quibusdam titulis disponit ; ita ut habita ratione materiae, ius: omne Canonicum comprehendatur, & in artem paulatim redigatur, ut in Theodoreti, Photii , & Harmenopuli Collectionibus obseritatur. Praeterea huiusmodi breuiationibus Canonum ex legibus excerpta quaedam coeperunt subiici-; ita ut in unam quasi consonantiam ius Cano- nisum dc Ciuile coniungatur; quod in Theodoreti dc Photii collecti nibus notauimus. Tertia dc postrema species eorum est, qui Canonibus integris , & dispositis eo ordine , de quo in dicto Canone a. Synodi VI. actum est, perpetuas interpretationes & commentaria subiecerunt, ut Zo ras, & post eum Balsamo , quorum scripta in omnium manibus habentur. Sunt & alij nondum editi, sed intra compendi j modum consstendum est.
De Collectionibus occidentalium antiquιs ct nouis. SV P E R I o R I capite rationes exposuimus , cur Collectiones Canonum a Graecis editas separauerimus ab illis , quae in Occidente , Sca Latinis ; itemque cur a Graecis principium fecerimus, enumeratis &expensis insignior; bus Orientalium Collectionibus : sequitur ut ad noΩrras, id est, Latinas, veniamus, in quibus eadem via & methodo procedemus; nec omnes, sed celebriores tantum Tecentcbimus , & in singulis ex proposito nostro tria inuestigabimus , originum , methodum, & autoritatem. Scopus autem, & finis totius tractationis hic erit, ut reseremus fontes, unde Gratianus hausit suam , quam vocar, Concordantiam Canonum , vulgus Decretum Gratiam ; itemque ex
quot dc quibus Decretalium Collectionibus Gregorius I X compilauerit Decretales , quae in scholis autoritate publica praelegi solent ; prius tamen quaedam praemittenda sunt. Quamuis initio capitis superioris dixerimus fidem ab oriente ad nos venisse, ibique celeberrima Concilia primum habita & Canones editos, quibus constituitur Ecclesiae PAR s P R I MA. D.
115쪽
disciplina : tamen tanta fuit Sedis Apostolicae autoritas & priuilegii ,
ut & Conciliorum & Canonum confirmandorum ius , & autoritatem sibi vind1cauerit, can. r. a. ct 'Memib s, dist. xvii. cui iungi d bet can. r. dιδ. xl x. unde videtur deducta Decretalis Paschalis I L in capitulo 4. extra. de electionibus I quod tamen Gallia nostra nunquam probauir. Praeterea per manus Rom. Pontificis ad reliquos occidentis Episcopos Concilia & Canones ut plurimum transinittebantur. Abs luto enim Concilio oecumenico aliquo, in Oriente verbi gratia , ad eum mittebantur uniuersa, quae gesta crant, a Legatis, qui eius vices
gerebant , vel etiam ab ipss Patribus Concilij, ut constat ex Duod Qs Concilii Constantinop. I. ad Dam βm, Ephesini ad Calestinum.& Chalcedonensis ad Leonem I. quibus addere licet epistolam a Patri bus Nicaeni Concilij ad Diuestram Pontificem missam, quae nuper ediationibus canonum accessit, etiam in editione Romana. Ex quibus to cis , maxime ex dicta epistola Concilii Nicaeni ad Druestrum scriptat euius fides valde sublesta est in colligimus in eam rem Occidentis concilia conuocari solita a Romano Pontifice, maximὸ ex epistola S nodica Concilii Constantinop. I. cujus inscriptio diri situr non tantum ad Damasam Rom. Pontificem, sed etiam ad Ambrosium Medio
Ianensem, Ascosum Thessalonicensem , t de quo in epist. Concilii Italiae
a Sirmondo edita, J ct retiar I Episcopos in urbe Roma conuocatost optima ratione, nempὸ ut communi consensu reciperetur & probaretur quod erat pariter ab omnibus seruandum. Soluta vero Synodo singuli Episcopi Graecorum canonum versionem ad plebes suas referebant. Huiusmodi fuisse videtur prisca translatio conciliorum, quae etiam hodie extat, & frequentissima fuit in omnibus Occidentis Ecelesiis; ita vi communis & vulgaris interpretataonis nomine Irerito censeri posse via deatur. Expressa velo fuit ad instar antiquissimae Collectionis Grate rum, a qua smiliter incoepimus cap superiori : in utraque enim ii dem omnino Canones continentur , & iidem des derantur. Sicut enim in Graeca , ita in Latina Canones, qui vulgo dicuntur Apostolorum desunt , & postri mi Conones, Constantinop. & Chalcedonenses omnes. Confirmatur etiam ex eo quod in antiquis Conciliis occidentia ex illa interpretatione canones allegentur I dc Ferrandus Carthaginenia sis Latinorum Collectorum, qui extanr, antiquissimus, perpetuo illam sequitur i & Dionysius Exiguus illius meminit in praefatione interpre- rationis nouae Canonum, quam fecit, esse us, ut ait, priscae trasurrenis cons 'ne s qua tamen Episcopi Galliae de plexique alii occidentis non sunt cfiens . eam enim diutis ii e retinuerunt; S Plispani quid mnullam aliam adhibciat in suis Conciliis, scut & nostri Episcopi, viaque ad Caiolum Magnum; post cuius aetatem veteri & noua Dionysii Exigui , de qua dicemus, promiscue sunt Vsi. Ex quibus cognoscimus quan rae suetit autoritatis apud Occidentis Ecclesas; in Gallicana piri sertim religiosε adeo seruata est, ut qui postea addebantur Canones, nostris Episcopis haberentur suspecti; quod in celebri causii Praereri ti Episcopi Rothomagensis sbi contigisse Giegorius Turonenss reserttib. s. cap. ιδ. Ipse vero Rex Chilpericus ) ad metatum discessit, transmisses libram canonum, in quo erat quaternio nouus adnexus habἰns
116쪽
DE ORIGINE , ARTE ET AVTOR. IURIS CANON. 1r
noues quasi Apostolicos. Quod si praeterea suboriretur grauior aliqua
contentio de Canonum numero dc authoritate, ad Orientis Sacet do
te, seribebant, hoc est ad Ecclesiarum Antiochenae, Alexandriuae, de Constantinop . Episcopos, in quaruin scriniis authentica dc verissima exemplaria diligenter custodiebantur; cuius rei insigne habemus.exemplum in Conciuo VII. Carthag. 6c apud Gregorium in Registro lib. I. epistola 47. Et haec de origine dc autoritate antiquissimae interpretationis C nonum , quae in omnibus similis est Collectioni antiquissimae Graeeo
rum De arte de methodo nihil opus fuit. dicere et Canones enim ta tum integri reseruntur ordine temporum seruato, praeterquam in Nia
Ex illa interpretatione antiquissima, ut diximus, Ferrandus Ecclesia Carthag. Diaconus Breuiationem Canonum consectis qua hodie. nulla reperitur antiquior apud Latinos. Ferrandas enim lloruit sub iusilino de Instiniano, ut ex viistoris Tununensis Chronico collisitur Curiis ut iam vita functi meminit Facundus Hermianensis Episeopus Africanus tib. 4. cap. 3. ubi Sc eius fit perhonorifica mentio. Illa autem breuiatioCanonum Ferrandi hanc methodum retinet, pluribus Canonibus ex diuersis Conciliis collatis in unum, quibus eadem de re agitur , breuem titulum Sc summam proponit: Sc quod de Graecis diximus , ius omne Canonicum, paucis exceptis ad Personas reuocat; quas di . . tinguit eodem serε modo in Episcopos, Presbyteros, Diaconos, &c. Praeterea non tantum ex antiqua interpretatione desumpta est illa bt uiatio, sed etiam ex variis Africae conciliis . quorum pleraque alibi non reperiuntur; quod notandum maxime. Unde Cresconius, etiam Aselcanus, doctis de peritis Canonum tantum scripsile ait, Ferrandum. Indoctorum veQ, ait, quorum est maxima multitudo, in eodsm opere M dium probatur, ut ita dixerim, sequestrasse , dum eos ad inquisitιonem
earum rerum praemisis, qua nec ab omnιbus reperiuntur , nec reperta sine
eorum fastidio perleguntAn Epistolas verb δc constitutiones Rom. Pontificum nullas retulit, praeter Unicam Siricii, quam non allegat sim- pliciter, sed cum hac additione dc nota ex epistola Sirici' in Concitis' Cellensi , de aliquando absolute ex Concilio Cellensi. Forth ad consultationem Episcoporum Africae in Cellensi Concilio conuocatorum Siricius responderat; vel ad illud Concilium per Legatos Rom. Ponti iacum , qui Concilio aderant, cpistola missa fuerat; quod nouum non erat in Africa. In reliquis, ut diximus , antiquissimam versionem se quitur. Itaque nihil ex Ephesino de Chalcedonensi Concilio retulit ;ruia in antiquissimis Collectionibus Graecis dc Latinis deerant: Saricensis praeterea Synodi Canones adhibuit; illos praesertim, de quibus recipiendis tandiu certatum fuit in Africa inter Zozimum, Boni- facium,& Celestinum Pontifices Romanos, & Aurelium Carthaginen- sem, Sc reliquos Africanos: nec ideo tamen omissi fuerunt i Ferra do Antiocheni Canones, qui cum Sardicensibus manifeste pugnant, ut superius diximus; de de quibus in Africa certatum fuit tanta con
Authotitas huius collectionis non leuis fuisse videtur , maximε in
117쪽
Africa, si officium, quo fungebatur Ferrandus, attendamus; Diaconi scilicet sub revetendis. Ecclesiae Carthag. Episcopo : quod olim in Ecclesia erat huiusmodi , ut eorum opera uterentur Episcopi in responsis& epistolis , quae ad consultationes Episcoporum scribi latebant, siue ad mores pertinerent, ut ex dicto loco Facundi Hermianensis colligitur , & ex epistolis & scriptis Ferrandi, quae supersunt. Eandemque Collectionem Cresconius in praefatione Breuiarii sui laudat. Quin t mcn aliqui naeui in illa Ferrandi breuiatione supersint, nemo inhelahitur, qui attentius inspexerit Ferranduinn meras I O . I S. IO9. IIo. LII.
r . II 3. II . Irs 18s I 88. 2Ic. & m. Sed de his alius erit dicendi locus in editione noua Fereandi.
Tertia Collectio est Dionysii Exigui, quam , ut ipse ait in epistois
ad Si phanum Episc. Salonitanum, confusione prisca trans Donis incitatus digessit iterum , ct de Graco transtridit. Floruit autem Iustiniani temporibus, ut colligitur ex eiusdem Epp. Paschali ad Petronium Disc. edita in vpendice operas de Doctrina temporum, & ex alia eiusdem scripta ad Iulianum Prest rerum tituli sancta Anastasie, quam initio Collecti nis Decretalium Pont. Rom. praemiserat; eamque a doctiss. Sirmondo erutam ex MS. Codic. in fine huius libelli subiiciemus i &ex Cals dori lib. Humarum Iectionum cap. as. Constat autem Dionysij Colle tio ex totidem Canonibus, quot in antiquissima Graecorum contineri diximus, id est, usque ad Constantinop. I. ex quo tres tantum C nones refert, scut Win Graeca autoritate, ut loquitur Dionysius indicta
epistola, & deinde subiicit, Tum sancti Chalcedonensis Conciliν decreta subdentes, in his Gracorum Canonum finem esse declaramus. Nec tamen, quod animaduersione dignum, mentionem ullam facit Concili, Ephesint cecumenici, licet ante Concilium Chalcedonense celebratum fuerit. Vnde recte apud Iuonem in can. de Γώeliis Dist. xx. Enhesinum Concilium omittitur ; quod in editione Rom. Gratiani male suppletur. Exe.ulem causa grauior occurrit error in Moguntina 3c Parisiensi editi ne Codicis Eccl. Rom. in quibus pro Concilio cecumenico suppositum est Concilium Alexandrinum particulare ex AEgypti dioecesi tantum. Erroris causa fuit, quia utrumque Concilium contra Nestorium habitum est, & utrique Cyrillus Alexundrinus praefuit, Alexandrino quidem Concilio, suo & proprio iure , id est Patriarchico ; Ephesino a tem nomine Celestini summi Pontis cuius Legatus fuit in dicto Concilio. Subiicit postremo Dionysius statuta Sardicensis Concilij atque Africani, quae Latinὶ edita fuisse ait l, quo refellitur error illorum, qui versa de Graecis existimant, ita ut Dionysi Codex, partim ex Graec rum, partim ex occidentalium Conciliis compostus sit Methodum ver b & artem eandem seruauit in Canonibus Orientalibus , quam in antiquissima Graecorum Collectione reperit, scilicet seriem & consequentiam numerorum ; deinde post Sardi cense plura Comcilia Africae diuersis habita temporibus, sub uno tamen dc eodem Epis.copo Carthaginensi Aurelio refert, sicut in antiquis Codicibus inu nerati de quorum autoritate & Collectione , an autoritate publica edita sit, vel confirmata, an vero priuari alicuius Colluctoris opera,
fusus aliquando disputabimus. Duilired by Corale
118쪽
Ne quid verd videretur Dionysius eorum omittere , quae ad Ecclesiasticam disciplinam pertinent, post Conciliorum canones promulgatos , & eo, quo exposuimus, ordine dispositos , ad Pontis Romano rum Constitutiones curam extendit, ut ipse profitetur in epistola M S. supra citata ad Iulianum Presbyterum ciuis sinctae Anasta ita , in qua istius secundae Collectionis rationem dc consilium exponit his verbis;
P tentorum Sedis Apostolica Praesulum constituta, qua valui, cura dilia gentiaque collegi, ct in quendam redigens ordinem , titutis aestinxi composeis ; ita dumtaxat visitet torum Pontis quotquot a me praecepta reperta sunt, sub una serie numeror m terminarem , omnes ue titulos huic praefationi subnecterem eo modo, quo dudum de Graeco sermone Patrum Canones eransferens ordinarum. Quae Verba ideo descripsi, quia breuius &diIueidius autoris consilium explicari' non potuit. Nec omittendum Dionysium hunc laborem suscepisse primum: autiquiores enim Col- Iectores Decretales Pontificum, ut diximus, omiserant, Conciliorum canonibus contenti. Incepit autem a Siricio Pontifice , de s non in
Hormisda, sed in Gelasio desinit, vel potius in Anastasio II. qui suc-eessit Gelasio, si qua fides indici Pontificum : J reliquis Pontificibus,
qui praecesserunt Siricium omisiis. Vnde quod de Sylvestri decretalibus in dicto can. de libellis, dicitur, valdὶ suspectum est , ut Hineamarus ostendit epistola I. cv. aa. u. ct sequentibus f pag I s. I 6. MAE' - - 1 . & seq. J Sc 3n opere II. CupitΜlorum, pitulo χ . pag. M8. σωρ. 43. pag. I S. I 66. dc A. seqq. edirionis in A. J Siticium I. nominat , non Sylvestrum, sicut & Cresconius in indice nullas ςyluestri
epistolas allegar. f Hormisdae vero, J GregoriI iunioris, dc reliquorum , J epistolae additae sunt rostea. Multis enim annis post Dionysium
- Notandum vero codicem hunc Canonum 3c regulam Pastoralem Gregorij Episcopis in ipsa ordinatione tradi in manus a Metropolit no in more postum. Hincmarus praefatione in opus ys. Capitulorum pag. 4. 6c y ubi de Consecratione Hincmari Laudunensis. J. Postremo Collectionis Dionysii summa fuit autoritas; adeo ut Cas. fiodorus eius aequalis, eique superstes in dicto tib. de diuinis Iectionibus, dicat usu celeberrimo Ecclesiam Romanam eam fuisse complexam; cuivi etiam ut passim receptae indicem fecit Cresconius et & absolutε Addendu, An corpus Canonum appellari meruit in can. ἔ- Dst XIX. eoque titulo tonius Augusti- eitatur a posteriobus Collectoribus, Burchardo, IuOne, Gratiano , dc nu, librilis in omnibus Decretalium Collectionibus , quod probauerunt Corrector νοm,ismo de sol res Romani in praefatione Gratiani. In Galliis Verb notior osse co Pir usor bin G, tempore Caroli Magni; quamuis non ante fuerit Omninb ignora, isam e ii
Sirmondus in praefatione Conciliorum. Cui Carolo J ab Hadriano piis, in en Pontifice oblata fuit, ut constat ex versibus politicis ab Hadriano inseriptio east praefixis, quos f iam dudum quidem Laudauerat P. Pith u. p f - , δε ν b ubi
trone in Ferrandum ; J nuper vero edidit in a. tomo Conciliorum G l- & deeeditu, hae doctissimus Sirmondus; ex quo tempore frequentissimus fuit Vsu. taliaeta, illius Collectionis in Conciliis & Scriptoribus Gallicanis.s Notandum, quod iam monuimus , Cresconium circa eadem serὸ tempora accuratam methodum totius Collectionis Dionysii contexuisse.
119쪽
imitatum Fulgentium Ferrandum, quem εc laudat, oc sequitur aut rem, ficut ipse profitetur in Da prafatione. Opus vero suum ita scripsit: hic habetur Concordia canonum Coraciliorum infra scriptoru- , Prae iam Rom. id est canonum Apostolorum, & deinde refert Concilex quibus canones sumpsit eodem planε ordine, quo habentur intege apud eundem Dionysiam i, & postea Praesulum Rom. nomina subiicit Siricii, Innocenti, I. Zozimi, Celestini, Leonis & Gelasij. - - κDiximus Cresconium imitatum fuisse Ferrandum in Breuiatione stin
Canonum. Nim Daulbante Cresconium aliam Breuiationem Canoni iconfecerat Ferrandus; ad quam conficiendam usus fuerat antiquissima
versione Canonum Orientalium, quae ante Dionysii Exigui versionem tam in Ecclesiis Occidentalibus, quam Africanis recepta fuerat ., dc adhuc post Dionysium remansit. Addidit etiam Ferrandus ex plurubus Coacti. Africanis excerpta quaedam, qRoram multa iniuria te surum exciderunt. JDionysii & eius indici Cresconio confecto recte subiiciemus oro dine temsoram seruato, Martini Bracarensis Episcopi, quae vocat Cadpitula orientalium Cisonum; eos Canones intelligens tantum, qui uiantiquissima Collectione Graecorum , de qua diximus , continentur. Nihil enim nequidem ex Concilio Constantinop. I. desumpsit, nee ex reliquorum Conciliorum Cinonibus δc summorum Pontilicum de cretis , quae Dionysius exiguus suae Collectioni addiderat. Quae Con lectio ideb in Hispaniam non peruenisse videtur. Martinus enim post Dionysium vixit de scripsit. Scripsit enim circa annum Christi 1 oab Graecus origine, & ex Abbate Dumiensi factas Metropolitanus Braea tensis. Diuersa autem methodo usus est a reliquis e non enim int .gra verba Canonum, sed vel breuiata, Vel interpolata refert ue noti adscripto unde, nec ex quo Concilio desumpta sunt. In duas verbpar ιtes opus distinguit: nam quae ad Episcopos dc uniuersum Clerum pera tinent in prima parte simul , in secunda Vero quae ad Laicos conscripia sit. Quin de ex Conciliis Hispaniae adiecit quaedam , etiam contra
mentem veterum Canonum. Autoritatis vero non leuis fuisse videturi
nam totius Galleciae primus fuit Metropolitanus, de in Concilio L censi comprobata fuisse videtur illa breuiatio , ad quod ab autore missa fuerat. f De Martino Damiensi videndus Fortunatus scribens ad eum lib. F. epist. t. dc ibi notata ex Isidoro & Gregorio Turones fi quibus aequalis fuit. Legenda de quae de eo refert Antonius Augustic
nus initio E. partis Epitomes Iuris Canonici, Sc maxime lib. r. iualoi de Emendatione Graciam Dialogis ro. rr. O ra, quibus addi possunt, Sirmondi fragmenta & aliquot eiusdem Fortunati carmina J Grati nus autem plurima ex eo retulit in decreto, sub nomine Martini ει- cpae in Concilio, quasi fuerit Pontifex Romanus t grauiorem etiam ' errorem in eo ad ni sit, quod saepe integros Canones inserat, Ac dei de siue imperitia, siue incogitantia eorundem Canonum tanquam diuersorum , excerpta ex Martino referat, quod adnotauerunt Anto-
nius Augustinus Iuris Canonici peritissimus , dc Correctures Ro-
Mutinam Bracarensem excipit Isidorus , vel quisquis est author :
120쪽
DE ORIGINE, ARTE ET AVTOR. IURIS CANON. ii
Collectionis Canonum, quae nomen illius praesere , sed fesso. Quid
illa contineatur , & qua arte seu methodo usus fuerit author, in prae- Nomine eius. fatione & in indice quem subiecit, apei tὸ satis declarat. In illa ve- dem Isidori etiar , Collactione tria sunt obseruanda. tat illam Coliar. Eius autorem antiquissimam interpretationem Canonum oriem lectionem tomatalium nobis conseruauisse; quae in pluribus locis dissicilibus usui esse a. vlt .edit.pag. potest. 793. dc seq.1. Concilia quaedam Galliae & Hispaniae, quae in reliquis Colle
tionibus nou habebantur, inseruisse. s 3. Eundem primum in Occidentem inuexisse veterum Pontifi- eum Romanorum Epistolas quasdam, ignotas antea, & sidei sitspe tae; a Clemente nempe I. usque ad Syricium sub Theodosio Magno.Quam nouitatem impugnauit acerrime Canonum & Conciliorum pG sitissimus Hinc rus Remetas Archiepiscopus, quoties nouae illae Epictolae aduersus antiquam Ecclesiae disciplinam, vel Episcoporum aut Metropolitanorum autoritatem ab illis allegabantur, qui Ecclesiae R manae immensam & infinitam potestatem primum in Gallia astruere
moliebantur. . De ea Vero iuvabit quaedam loca annotare ex eodem Hincmam I. quidem In opere so. pit lorum cap. pag. II8. ait:
Plena est terra ista de libre Collectarum Epistolarum ab I oro, quem de Oama aliatum Riculphus Moguximus Episcopus in huiusmodi, Νώt σin Capi utis Russu 'dosus obtinuit, est sas regisnes ex tuo repleri fecit. Postea de huiusmodi Epistolarum autoritate loquens , sententiam papae Gelasii, quam ipse Isidorus suae praefationi indiderat , proponit ;cuius Gelasii vota extant in canone F. 1tem Decretales Dist. κυι.
Item Decretales Epistolas , quas Beatissimi Papa diu/ss temporibus abisbe Roma pro diuersorum Patrum Consultatione dederant, venerabiliter fuseliendas. Quae Hincmarus in capitula a1. Ita exponit: Animadueria tenda igitur est diseretio ex verbis B. Gelasii inter S Odalia Concitia, ct Apostolicorum virorum Epistolas , quas ante Concilia celebrata diuesstemporibus pro diuersorum Patrum consul atione dederunt malὶ ferε semper apud Hincmarum coVolati--pro conisitatione.) Et post pauca r quantam enim iusseri intor illa, scilicet Concilia , qua custodienda σ reeiapienda decreuit, ct inconsulsa firmaaue deinceps Patres Catholici manere luerunt, er illas Epistolas, qua diuersis temporibus pro diuersorum consultatione data fuerunt , nemo in dogmatibωs Ecelsasticis exercitatus ignorat. Quod argumentum plenissime exequitur cap. 43. cuius haec est
sententia : Canen es Conciliorκm pr Anm inmolatos debere permanere, verte cιnmuni consensu O ce uetudine Ecclesia1rum receptos. I. Ioco Decretalia cenintuta S. Pcntificam , quorem decreta Ecessa Catholoca ct Patres ae Praedecessi res nostri se Mnda tenuerunt ρο venerata sunt. Quiabus verbis intelligit illa tantum decreta Pontificum, quae in Codice Canonum Ecclesae contineri diximus ; eorum scilicet Pontiscum , qui post Nica num Concilium a Srricio usque ad Gelasium in dicto C dice inserta fuisse diximus. Antiquiorem uero Pιnt scam Epistolas, de quibus loquuti sumus, nempe a Clemente I. usque ad Syricium exclusue esse quidem venerandas ; sed in illis iudicio ct deliatu opus esse rqκasdam enim ex illis inuicem pugnare, ct etiam a ersari sepe canon