장음표시 사용
121쪽
xt 8 ise Animarum homines multi sunt i at nonnisi unus numero agans M , Quid autem sit agens hie intellectus . non plane intex se non eniunt . Quidam putant e reatum esse ; aed esse ipsum Deum quod universim jam resutavimus q. 4. . Albutnaron ac Themistius b .i quibus Aristotilem . qui Deum iacit mentem naeum informantem . addunt Malchius c ι et Petrus. Bayle da . . Quidquid tamen hae de re sit . sententiam de unaetnumero in eunetis hominibus: rationali anima damnavit Synam dua Lateranensis V. sub Leone X. ωγ . a , . . , ta
. ii In Omnuus diversisque hominibus non una, ri b
i uio. Pr. Mens humana est simplieissima f. : 6. . . Dum igitur DPeratur . tota operatue iuei totai est . ubi est 3 tota denique ea omnia habet , quae habet. Porro experientia compertum est et exploratum . . unum. hominem cognoscere interdum Fem aliquam . quam alter non cognoscit . Si ergo una numero unima esset in omnibus f itaex rem Hlam cognosceret simul et non cognosceret, haberet linius ejusdemque rei notitiam Famul et ,non haberet e quod quidetis, inani seatam eontra dictionem involvit . Hod idem die endum da. amore . de odio. deque aliis ceteris immanentibus ejusdem mentis operationi-hut a Melionibusque .m,Quare citis omnibus dile si aque tip.
γέ. . Seλol. Nihil iPorro moramur i displicem Averroistarum intel e e tum I. 93s. i ,. Quis enim hoc commentum non Timdeat . r Cete sum alio in loco. de τε persimili o tibi nem po do id earum nostrarum sotigine disputabimus . t Hau unum in .ae xum Praesentia observamus . intellectum agon tam . Siq. imm et . debere res cognoscere r nam seeus ne omen quidem in Hiieqtus t sibi Homeretur ...At ai cognossiit . e edit . quod'an - .i Rah ηxpo uimus j. 24o. ..invietissimum argumentum . lora p
122쪽
Averro istorum aDPhismata . di et . Ob. Idem nutri ius succus diversas, quin et oppositas modificationes in eadem planta interdum subit ι tum idem status in diversis organorum tu his diversos edit sonos ; idque ob diversat , quae sive in Plantae partibus sive in organorum tubis sunt . dispositiones . Cur ergo eadem anima non poterit in diversis hominibus . in quibus aliqua habetur aenauum .phantasmatum, similium diversitas. diversas imo et oppositas aetiones sibi cudere t u. Idem sol . et quidem eadem virtulo Iiquefacit cera et non indurat , indurat lutum et non lique saeit; quae quidem contradictoria esse videntur. 5. Deus . qui est plane unus ae simplicissimus . dum eum creaturis adi operandum eone urrit . diverso a quin et oppositos
esse elus in iisdem pro dueit . Cur non idem dicendum de anima r i- a 3. 4. ad i. Objectus nutritius succus , qui in eadem plata diversas modificationes subit . non est idem numero . sed tantum speeis . Nam si eadem numero i particula spectetur . salsum est . ipsam, diversas ii las modificationes eodem tempo- τε gubira ac praeseserre. At mens humana . ex Adversariorum doetrina . non esset nisi una numero ac simplicissima .uέέ. 4. ad a. imprimis Solis radii. qui eodem tempore lique sa-eiunt ceram et lutum induraui. sunt a se invicem distineti numero . Tum quamvis ejusdem Solis virtus et actio una sit atque eadem ι utramque tamen non immanens est . sed transiens
'Onto I. I. 255. . unde oppositio non in SoIe est . sed in ejus tantum effectibus . inde orta . quod cera et lutum ob diis versas dispositiones . quas in se habent . diversimode ab eadem virtute et aetione assiciantur . At vero anima . de qua disputatio est . supponitur una numero . et fio Ias immanente ejusdem actionea hoc loci spectamus . 245. pl. ad 5. Actiones quoque . quibus Deus operatur Inereaturis . , transeuntes sunt i unde oppotitio non nisi ivi esse-Ctibus . quos extra se producit . est poε ita . non autem in Deo ipso . quasi operetur simul et non operetur . velit simul Tein aliquam et eamdem ipsam non velit 3 quod tameta rea Psu evenire . 1i mens humana una numero esset in omnibus i f.
123쪽
Utrum in quolibet homine 'lures numero animae simul Oel sueeessiva existant I246. Anima d. operationes. quas homines eliciunt , tripli-ἀis sunt generis . rationales . veluti intellectio . iudicium , et ratiocinatio ; sensilio ae . ceu visio . auditio . cetereue . quae immediata sen, uum ope a nobis fiunt; ae domum Me tali Maeuli digestio , nutritio . accretio . generatio . a miles . quae ad corporis vitam et conservationem pertinent . Hoc tr Plex ope rationum genus aliquod habere debet sui principium , quoa animam voeamus 3 esse eius enim sine ulla omnino aut caussa
aesse non possunt tDI. I. 263. . Hinc a 47. DU. Anima rationalis illa dieitur . a qua rationales τἄensitiva a qua sensitiva a 3 - taetoa denique a qua Vege tativae hominis operationes Procedunt . . - 248. Sehes. Ex quo triplex iΗud operationum genus in nomine sit . et aliquod habere aut principium seu eausaam de heat cI. 246. ; non sequitur neeessario . triplicem quoquain quovis homine esse animam . rationalem , sensitioam . e metatioam . quarum una ab altera realiter dixtincta ait Bodiversa r hoc enim est praesentis hujus disputationis caput et Bumma . Sit igitur Sensus quaestionis . 249. Duo hoc Ioel investiganda a nobis sunt 3 3. in quolibet homine Plures numero animae simul existant . quae sint realiter inter se distinetae a an potias unica tantum . est que rationalis . si quidem purus ae putas corporis mech R-nismus exeipiatur 7 2. adi saltem saecessive . ita ut foetus Primum haheat animam vegetativam , sensitivam deinde . Rotandem rationaIem y intonam historia.
aso. Ad primam hujus disputationis partem quo R attinet .
Vulgalissimum est . Galenum triplicem in quovis homine as erui e animam'. et quidem rationalem in cerebro . , in nora. aensitivam . et vegetativam in hepato collocasse . Hoc Idem quod simul laneam animarum multiplieitatem senserunt Tahae
ιγ Lib. de Dev Itatibus animae cap. 8.
124쪽
multiplicitata I atreunt materIem sensitivae . hane intelleetIvae materiem . in telleetivam post temo actum : Quae de Galeno diximus . Pla--toni . ad scribit P. Fereari a . verum alii putant , hune Phi-Iosophum in Aleibiade . et in Phaedona vitarn et censum a substantia quadam eorpus intee-e mentem media derivare Anno .' ad I. III. 3. Hi ne duplex tantum esset anima. allera rationalis V. sensitfva seu meaeia altera. quam ad Pr
harunt Platonici apud Cudworthum tb . Philo se . Theophrastus Paraeelsus d . Io. Baptista Hel montius ceὶ . Cudv-vorthus ipse . n. Clerieus . Nos hemius Ua . Gnosiici apud Epiplianium Q . et Iamblieus μ . Hane esse mosateam et Eabhali sileain doctrinam eontendit Io. Comenius οὶ . qui po LX ah halistas quosdam .sserit . mentam a Deo esse . sed animam mediam ex Praeexistente Mandi spiritu ; quod etiam Flud di opinatio est . et Campanellae . Tandem Manichaei binas rationales animas , bonam unam a Deo bono . alteram Vu malam a malo Deo ereatas in stagulis hominibus eollocarunt; quem quidem errorem proseripsit octava Oecumenica Sy-
25 i. Ad alteram quod pertinet eiusdem eontroversi a Partem . Solemnis est apud Thomistas opinio . humanum foetum Primo anima oegetatisa regi . sensitiva subinde .i ac demum. rationali . Per adventum feeundae peior illa destruitur . omnesque ejus vlees gerit sensitiva . quae et ipsa aestruitur Per adventum postremae . ita ut rationalia tum vegetatistae eum sensitivae ossietis omnibus tandem perindigatur . , a Philosophi ceteri uni eam tantum in quolibet homine . quoad vivit . a1 ruunt animam Proprie dictam . eamque rationalem a
125쪽
, dis'. Nihil adstrui prudenter potest misi aliqqa praesto sit ad illud ipsum adstruendum necessi la4 .i Patet e aliter enimentia sine necessitato . ytque ideo sine ulla ratione sussieiento multipliearentur ; quod est et es4e debet a viro Philosoph
Ita est necessitas ameruendi simulean eam νet suceessio am 'Iurium numero Gnimam m in ii iaquolibet Aomine existentiam . .
ISc. m. quoad t. partem . Vegetat iv' plantarum lanetio. Res per stolas mechanioas materiae Plege .c qqidquid nonnulli in contrarium sentiant , expbsqri qua in scite Pos uni , quatenus nempe in organi pis illi corporibus varienturn , IMeroaIIa . v --οanu πηδ . Ponderg. Pἰagae . .: .. ricu PFus is motuis .io do . Potitura . fgura ἔ i . uti Iueulentae oatendunι r entiores Philosophi , Porro vegetativae humani eorpori mettiones sunt iis Plano imile . . quishus plantae donantur. Cum agitur ex iisdem .im ditivsve emnetibus eaedem vel similes caussae conjiciendae sint . ut est vulgatisaima philosophandi rix a nulla apparet necessitas .eur Praeter partium eiusdem corporis . trihus quibusdam materiae propriis instruetarum methaniam am . vegetativa adstrux tur animη , quo illarum operationum sona sit et origo . Quia ero . si corporis nostri orgau. int organi. . plantarum longe longeque mirabiliora r Hino praecipuas .:. ex quibM4 dimanant ceterae . sunctiones vegetali vigesιionem nempe .eordis motum . sanguinis per totum eorpus,eirputationem . nutritii nem . αecretionem . et respirationam a Puro Puto eor- Poris mechanismo pendere . passim os l. ndunt Anato misi ae-
126쪽
Partic. ῆ. Illos. . .. r. . . : εi iu55. Porro sensationes explicari per solam rationalem'animam aequa sacile possunt. Ipsa enim circa res sensi hiles re
nae iii iudieat ratiociuatur. Aliquam igitur de iisdem ideam. habet ac notionem ; quod perinde est ad . illa. ipsas percipere
sensuum ope , atque ideo Sensatio hes et ieere LOg. i5. . Tum si aDi ma media . per Ad vhrsarios . sentii i eur non eliam rationalis . quae est minia iIta longe nobilior utque persa et ior r Nam cetera sunt paria e Si enim rationatis est spiri tualis . et simplex . simplex quoque et spiri ualis ait oporte vanima media quae sentitas. γ ι Si media uretissime eum corpore unita est . aeque arctissime eum eodem eonjuncta es erasionalis . adeo ut haec sit ac diei dehent easentialis illius forma . atque ex utraque hac stubstantia emergat mirabile ilis lud compositum . quod homin/m adpellamus ι Posiste ino intiis Inm,uniuscujusque experientia eompertum est i quod si ratio. natis anima rerum abstractarum contemplationi defixa sit c nulla in eo homo ne habetur ad sensibilium restum impressio
Nes advertentia sensatio nulla ; et si corporei sensus aalia valide eoncutiantur . anima rationalis intelleetnales operatio nes . quibus perfunctorie vacat . interdum eunti Tuo deserit. Seseque ad impressiones in eorpore laetas convertit . 'Cur Bu- em . quaesis . isthaec , si sensationes non a rationali anima .aed a sensitiva . quae ab illa distinclai sit ae diversa . proe derent Nonne in priori hypothesi deberet sensitiva suas ope rationes elicero. et auas in altera ration hiis animat Cur utra qua eodem tempore ι dum omnia ad id operia praeato sunt .
Quidam Recentiores . inter quos Monteirtis Phys.
Vivent. Part. r. n. 54 o. et seqq. . vegetativas humani eorporis funetiones et ab ejusdem mechanismo et a rationali anima pendere opinati sunt . Quis enim nesciae . positis quibusdam in anima afffectionibtis commotionibusque , qtia-sdam etiam iri corpore mutationes eoenire . adeo tit ex inoi dia mareeseae . In Prospectu Perienti tremae .. ex injuriae Peree ιione sanguinis de r*ente rarefas ac diffunda Iur .
quin imo tanta quandoque serie eomoris Oxagitatio . De ho mines. aliquέ etiam morerentur t Quidquid ' tamen hac de regit . in hae quoque sententia anima pegetatiua Plane rejicitar . Di iligod by GO le
127쪽
ira i ta Aallinarit m . 'ossieto suo Mon sungit ux t. nisi quod etIam aensationes ab una
eademque 1ationali anima fiunt . Cum itaque vegetatium hominis operationes per eorporis mechanismum . Sensitivae autemper rationalem eiusdem hominis animam explicari commode pola iainti nulla est necessitas adstruendi simul laneam plurium nu- , mero animarum in quolibet .homine existentiam . Q. E. M .
rium nremere animarum in eodem homine existentiam . Ne- Cesse non est . ut mima vegetativa sensitivam in embryone
Praecedat .. Mam vel Primis a Reeundatione diebus Per solum partium mechaniamum haberi potest veget alio . Et sane evoluto et explicato Per seminalem auram ovulo . de duetoque in uterum . mater Pet venam uintili calem alimentum jam diis gestum ne Praeparatum in corpuSculum laetus in trudit . quo a deinde ubique membrorum diffunditur . et nutritionem acere aionemque omnibu omnino: et singulis ejusdem corpuseuli partibus assert ' non aecus ac cibi , quos sumunt homines in Ioeem editi . et in ventriculo digerunt . Imo vero plane
solicius : .scelus enim eonfovetur calore parentis suae . ac di- alatur . vel utque Per vitam matris vivit. Plantarum ortus ac vegetatio . quae Per solum mechanismum perficitur . tem hanc mirum in modum confirmat . I 57. Sed neque necesse est . ut anima sensitiva praee edat Tationalem. Haec enim quum adest. ipsis Ad versariis concedentibus q. v 5t. . etiam sensitivas operationes elieit . Cur ergo statim ae foetus ad iunctionea illas aptus est et expeditus , anima rati 'nalis tondenda non est , et eum eodem foetu eopulandar quorsum e reanda est sensitiva . i. nihilum
mox abitura ' An sorte quod laetus nisi ad sensitivas lanetiones idoneus per id tempus non sit Τ Verum nonne eodem ju- τε eademque ratione dici posset et deberet eum Ioanne Ar ehi atro Pragensi I. 257. . animam rationalem eorpuseulis nisi in lucem editis . imo nisi Post quintum vel sextum ae nativitate
- Postremis mensibus foetum etiam assumpto per os Iiquido blando et .glutinoso nutriri putat miserua Comperi dio nnatona. n. 245. 3 sed negat Nos annus lib. I. Soci. I.
128쪽
ivitate annum non Iniundi'. 'eutii tantum pH iit tempus in- Cipiant homines suas operatioties rationa ea elicerε Accedi P . quod melioris nhiae Philosophi vitales et sensitietas' fretus aetio nes velut signum reputant- existen im rationa Iis animae in εο dem foetu ibid. ; quin et Bituale ipsum Romanum . dum sub TituIo Ue baptizandis parvulis ' uΗiversam praecipit 3 quod gi mater Praegnans mortiι ἁ I erit . Delus quumprimum ean- ea extrahatur . ne δi uiuus fuerit histiletur . Hanc itaque faetus vitam indicio esse putat . quod rationalis animis in --
tu ipso existat . Si ergo ne eesse non est , ut anima segetn-tivat sen ilivam , et sensitiva rationalem praee edat; nulla quo que est necessitas adstruendi sueeessivam , urium nummo animarum in quolibet homine existentiam Q. E. u. Par . '
n quolibet homine existeri ia Edstrui prudenter 'non potest . 258. Fri Nihil adstrui prudente potest, nisi aliqua Praesto ait ad illud ipsum adstruendum ne ees,itas I. 253. b et atqai
nulla est necessitas ad atruendi simultaneam v I Sueeessi a mPlurium numero animarum in quolibet homine existentiamc I. 254. et Seqq. r ergo simul lanea veI sueeessiva Pluriumue. Q. E. F.
259. Coro I. In quolibet Igitur homine . quoad vivit . Non
nisi unica proprie dieta, eaque rationalis existit anima. risint objeetionibus . 26.. ob. I. contra primam propMitionis partem . Di Vers essectus diversas caussas sibi postulant i atqui vegetati ae . sensiti ae . et rationales Iri minis operationes sitiit esseetus diversi t ergo ue. 263. D. maj. ; diversi esse eius lae. I si A una eadem quo caussa Proficisci non possint . C. . secus N. maj. 3 et D. min. . Vegetativae vc. ita tamen ut vegetativae ab humani cor Poris methanismo . sensi ivae antem ab anima rationali procedunt . C. . secus . N. min. . et Cons. In ea tantum hypothesi esse e tuum diversitas diuersitatem caussarum necessario si hi vindicat, in qua esse eius tyli ab una eudemque caussa Pro duci non possunt ι aliter Venim caussae sine necessi are multi-Plicarentur . Iam vero vegetativlle hominis' uel onis a solo Partium sui corporis mechan is mo I. 25έ. - , sensitivae autem
ab anima rationali produci Pobsunt ae re ipsa Producuntur I.
129쪽
a 62. Inst. Sensat Iones intenduntur ae remittuntur i ergσε sunt mutationes iret . quae intendi ac . remitti potest, . Atqui ianima rationali . cum spiritualis ait ac simplicissima. intenis , di diequi; aci remitti i ergo sensationes ab anima rationali. non ἰ
o. . .. sensationes intenduntur ac remittuntur .
hoe est . modo vividiores sunt modoque minus vividae. C. . secus N.A. 3 et D. Cons. . fiunt mutationes rei . quae quos a propriam entitatem . ut aiunt . intendi ac, remitti potest . m. quae quoad suas operationes intendi e te . . c Cans. 3 et co it r. D. min. subsumρω . N. alteram Cons. Ea dicuntur in- irendi . quae augentur ; quae autem minuuntur . remitti . Duplex porro est intensionis et remissionis genus . quoad entitatem nempe Seu quoad subsyantiam . vel ut cum per lignorum accensionem augetur flamma . vel per pabuli subtractionem minui in
ur 3 qua sane. eatione neque anima .rationalis neque sensitiva ι
siqua est . intendi potescae ramilli . eum utraque sit substantia simplex et spiritualis . Alterum intensionis et remissionis genus est quoad verationes . ceu eum res aliquK . eadem Perseverante ejus entitate . magis vel minus vividas . validas .essicaces . Persectasque edit acliones . Intensio haee et remi - .sio non modσ eonvenire potest substantiae spirituali sed etiam reasse convenit . Annon enim intensiores veI remissio res invidiae , amoris . odii . reflectionis . ceterarumque auarum arietionum actus eiicit rationalis mens nos ira Cur ergo intensiores vel remissiores aensationes eidem repugnare' dicendae sint . ego sane non video a .
264. Inst. Sensationes . puta dolor aut vosupias . intenduntur velut Per gradus et remittuntur ι sed gradus intensionis vel e emissi ovis ensationum sine a ubjecti . quod dolet aut laetatur . intensione ac remissione. etiam quoad propriam entitatem intelligi sane non possunt i ergo et c. . 265. 44 Hoc, argumentum omni ex parte psaudicare vide-lue . Negari eniin imprimis posset . sensationes intendi per grad*s aut remitti A Ex inflicto vulnere doleat anima. putaut . quai uors ln e Porro recrudescente . ut octo 3 poaterior Mee se Vatio non est prior illa . quae aucta velut per gra-dtra sueui . sed plane altera a peior nempe evanui ι jam . dum furit posterior . et utraque indivisibilis est ac simplieissima . Quod ar gr/dus tu. 3ensationibus esse pervi eae iue eos tenderis; eato ι sed quid tum I Eodem jure ae ratione dixerim e - .
130쪽
so imae ra iocialis esse olibas a neque tamen , o Pinor. iuda colliges ipsam quoad i Proyrism entitutem intendi, Pus4e aut
, a66- m. m. Plura alia in medium Proserunt pro re sua A vursarii. Et quidem x. Sensationes imperio mentis non parent et ergo anima sentiens est a mente ips distincta . . DoloreΦ ὐ qqi ex sola noMuntur Perseptione mali . aperie ab iis distingvimus . qui ex contusione vel βcissione e pro vae niunt . idque in i r eos intersedit di eriminis i quod e t .inter dolorem . quem ex fractura navi. sentit nauisse et quom Permcipit ex cruris aut brachii se aetura At Ri Iab eadem Mnima rationali aeque procederent ι Οἰβ ingni a nobis non possent Eipsa enim esset . quae dolores, ncipereti quidquid demum
S, Diversae in homine ηtque. in brutiat operationes diverso in iisdem priης ipia indie nil emo eιi in differ ae tui eostdm
homine opeτη tiones diversas. in . .an animas .indis ara dehen , a. Im. Vero contrari e operatione . Propensioneaque in uno eodemque I homine haben ut ..nempe Ppetitu ιi at jant . sen. uioo humo: denectit a honis moralibψε . ad qu R, Ppotitu Mais ionali tendit, Hinc iIta i spiritus adversu ε ea mem . e. carnis