장음표시 사용
151쪽
. 43 mn sis tamanae enim Iaudati spiritus non sint physice simplices; ne unus quidem
ex ipsis posset usque in animam in puncto simpliei existen atem pervenire . Nam ut ille unus spiritus ad animatri perveniat . necesse est . quod Per nervum transeat . Transire autem usque ad nervi extremitatem , quae simplex supponitur . spiritus , qui est compositus . plane non Potest . Ergo ne a annimam quidem . quae . ex hypothesi . in simplici illa extremitate resideret . Quare postrema haec sententia loeum ha here ad summum posset in systemale cati asarum occasiona- Iti m . vel Harmonis tariam . de quibus subinde . et quo ruin Prius temperatum quidem aliis ceteris praeserendum Putamus
Ine mutuo . quod animam inter et corpus , cui copulata est . intercedit . Commercio .
535. Def. Animae et eorporis . cui illa copulata est . Cornamaretum est mira illa operationum utriusque eonsensio sive hvmonia . in eo sita . quod certae . quaedam operationes unimae certis quibusdam corporis motionibus . certae quaedam motiones corporis certis quibusdam animae operationibus ita respondent . ut modo eorpus animae ι ac modo anima Corpori veluti obtemperare videatur . 516. Sehol. Non ad omnes omnino homἰnis actiones Seso extendit mutuu in hoc Commercium . Nam illi corporis motus . quos naturales appellant . velut sanguinis eire uiatio . Cum per solum partium me elianismum fiant I. 254. . sibi respondentes animae operationes noti necessario ac Per Se P Blulant . Non necoεSario . inquam . ne per se a cum anim hi motus nequeant nervos, ac spiritus animales in ipsis existentes aliqua saltem ratione non eo neutere; sit inde . ut anima . si alio distraeta hon fuerit . ad illos sese convortat . ac sen sationes elleiat I. i56. . Item actiones illae mentis . quo orion. modo in ipsa tantum sunt . sed et Vim nullum secum se runt avi respiciunt producendum extra ipsam mentem esse-Chum , ut sensus intimus seu consolentia . respondentes in eor-Pors .motiones. Non postulant. Leges . quihua laudata operationum animae et corporis consensio regitur . Legeε commer
152쪽
ne Sede 3 9 eii appellantur. Novem numerat Sylvanus Regis a . quibus
decimam de suo adjeeit Antonius Genuensis b . Nos ad qua- , tuor tantum ipsas redigimus . Lex LSi 7. Si eas eorporis nostri partes . quas organa sena ulem dicimus . ita a Teiunt res corpore se extra nos poSilae . ut in il Iis certa quaedam motio fiat . eaque ad te rubrum propage tur 3 eodem sere momento temporis ae necessario in anima , nisi alio distracta sit . exoritur perceptio , quae sem Per est eidem motioni proportionalis . scilicet elarior vel obscurior . magis vel minus expedita . prout sortior aut debilior . magis aut minus expeditus fuerit impressus motus ; quaequo tamdiu durat . quamdiu motio ipsa; cessat autem, statim ac haec ceSSat. Lex II. 538. Quaedam sunt in corpora , quae mentem acuunt . vel obtundunt , vel perturbant . vel paratiorem ad suas functio nes obeundas reddu ut .
Leae III. 5 I9. Ex vehement Iori antini servore et con ei talione . quales uni affectus . fervor quidam et concitatio in sanguine . in iluido verveo, atque ideo etiam in corpore contingunt . Lex IV.
Sao. Ita in corpus . eui conjunela est . dominatur mens nostra . ut ad hujus nutum quaedam ejusdem corporis P nrtes statim . tum adeo consentanee ad nutum illum concitentur admotum . quod ipsius motus duratio . intensio , cessatio a voluntate ipsa pendere videantur. 523. Corol. I. Anima et corpus ex areanda eorumdem Unio nis vi perinde se habent . ac si corpus in animam et anima in corpus reapse ageret . non secus nempe' ac si mens Rcorpore et corpus a mente in operando penderet . Iaa. Corol. II. In quolibet itaque de commercio lium ando mentis cum ejus eorpore systemate , tenendum firmissime es rerum sensibilium notiones eo modo oriri in anima. . es quo ratione motus spontaneos in corpore excitari . ac si res Ps. corpus in mentem . et mens in corpus innueret.
153쪽
, fio Mentis' hvmanae S , 5. Coror. III. Ut igitur explieetur mutuum animam uia
ter et torpua intercedens commercium . os lendi a Philosophia debet . cur ex mutationibus . quae a rebus sensibili hus fiunt in eorpore , respondentes de iisdem rebus notiones oriam uein anima . perinde ne si corpus animam ad Sensationes eliciendas excitaret vi sua , tum cur ad nutum et concitationes animae motus Aequantur in corpore . velut si motus illi a b ejusdem animae est cacia et vi proficiscerentur .
Su4. Sehol. Plures inierunt vias Philo,ophi . ut mirabile hoe
commercium exi lirarent . 3. Peripateticis visum est . animam esse formam Mit/s ah ia eri corporis , t Otum ipsum eorpus Permeare . esseque ui bitale ita essentiale ejusdem corporispi incipiunt ι atque ideo , nimam ipsam pbysice agere in eorpus , et corpus in animatu . 2. Opinatus est Plato , mentem Praeesse corpori , ut nautam navi. . eoque tali velut instrumen to ι sensum aute tu ac vitam corporis ab ahima . quam mediam
voeant f. 25 o. , procedere . 3. Animam mediam rejicit Cartes ius . ac docet , mentem soli cerebro Praeesse . ibique non modo sensationes elicere . verum etiam ope spiritu una animalium in reliquis eorporis partibus motus eiere . 4. Malebr finisellius et Sylvanus Regia pulant . neque metitem in eoi pus . Neque corpus in mentem reapse agere . sed heum esse . qui movet corpus ex occasione cogitationum animi i et ex oeca - Ο ne motionum corporis animum modificat . 5. Leibnii ius tandem et Wolfius negant quidem cum Malebranchianis . animam gere in corPus et corpus in animam ; utrique inriten huia Substantiae eam sibique propriam concedunt Vim . ut unaquae que . quin altera ah altera vel minimum pendoat . suas har mori eas operationes eliciat a De Omnibus et singulis hisce opinionibus hoe tulit judicium Antonius Genuensis i priori inquit a . abviti niti ν Pantheis ae . et Lookia ne i malebranchia na piae et enthiasiastis t teibniliana identistis e Platonica ge-ncrosis 'hiloso his et nobilibus : eartesiana mechanacis . Sed incersae omnes . nec te . nec ne . ipse viderit . 325. Recensitas Hypotheses ad tria Systemata redigi eon mode possunt ; quorum primum appellamus systema caussa rum Decassonalium ; alterum varisioniae praestabilitae ; Postremum denique Inistixtis pissici . Nam vel solus Deus co pus
154쪽
Da Seda ritia ut et animam modis eat ; quod esset primum Illud systema ivel utraque haec substant in Proprias aetiones vi sua . quin una ab alia pes deat . at hi producit 3 quod esset systema alterum tve I denique eorpus in auimam , et anima in corpus Physice agit ; quod esset systema posterius. Exemplo reui hanc illustrat Bille hius . Concipiam ras . inquit . duo horologia . quae ςonsonara debent . Res expedita reddi potest triplici raιio
Me . una Per i luxum . si jecerimus . ιιι aiferum tigal in alterum . idqua veI m DIMO . vel ex unica tantum Parte . Aι- tera Per eatissas sce etaionales . si vi ς- OPeri comitem δε- perimus . qui dissonantia ecteroquin , vel ceasatura a m stu rologia singulis momentis Esigas . Tertia . st sapient rsatis Perfecerimus eas machinas arris , ut singulae suas leges exacte sequantur . easdemque ab initio sibι responderasura Uimus . Ita enim cum utraeque easdem . Mel similes exs- quantur leges . semel harmonica facιas nunquam di, sona=hune .
Emonitur systema Catisrarum oceasio 'alium .
5a6. Nicolai Malebranchii . qui fuit praecipuus huius Systein
Nalis assertor et vindex. hae super re cloeti i nam suae ac perspicue jam alibi exposuimu Onto 96. σι seqq. . Negat .rit eorpus ita et animam babere vim esset trie em . Hinc neque corpus in animam , neque anima in corpus agit . sed Deus est . qui actione sua corpus ex occastione cogitationum unimae . et Ruimam ex occasione motionum corporis modificat . Hui e systemati Praelusisse videntur ii omnes . qui solum Deum esse effectricem caussam doce haut; quin et fles a tus Cartesius ta . ut quidam pulant; erso aulam Saltem in sertum crediderim . Malebranchium plure sequuti sunt
155쪽
5u . Plura . eoque . ut putant . gravissima sunt . quibus hoc systema refellitur . I. Unicuique hominum compertum idetur . animvm In corpus B gere . et corpus in animam ; α quo quidem communi aensu nemini recidere fas est . nisi satis valida ae firma ad id operis in promptu habeat momenta . Haec autem plane desunt IIalehranchianis . Perperam igitur reale animae et corporis commercium ipsi abrumpunt , et Causarum occasio ualium . sive Adsistentiae , ut vocant . systema depraedicant . a Neitio tion distinguit quantum intersit inter eas actiones iquas natura sua Seu vi propria exserit mens . atque eas , qua inrum non physica seu ediciens, sed tantum occasionalis est Caussa . Quis enim Don discernat . aliud esse hae ulu in manu sua mo Vere . et aliud praebere a Iteri occasionem . ut illum ipsum moveat 7 Cum itaque voluntarios sui corporis motus velut se ipsa excitare sibi videatur mens nostra . et quidem ita ἔ ut sicut se velle et nolle , ita se motus illos producere sibi conscia videatur . nullumque intercedere diserimen ad- ertat ; quis animam sicuti volitiones suas . Sic etiam sui Cor-
Poris motus reapse Producere . agereque Proi de in ipsum corpus . non facile sibi persuaserit i5. In hoc systemata eorpus vix ac ne vix quidem diei posset occasionalis modis calionum animae caussa . Nihil enim ex se Ponit , quod Deo occasionem Praebeat . ut animam mo- discet et quippa omni omnino vi destitutum supponitur On- o I. s. us 7. ,.stque ideo nihil agit . sed quidquid sive sub Stantine . Sivo. motus. sive modificationum in ipgo est. α
. Indignum Ridetur viro Philosopho . esse cluum naturalium. exaS caussas plane aliunde quam a natura ipsa rerum arceΕ- e re Saria semper tectaque omnimoda illη . quam res quae is creatae haherae debent a prima Caussa Deo dependentia emagna stultitia est . inquit Tullius a . earum rerum Deos
jucere effectoras . causas νertim no suaerere 3 nisi sorte certo constet , effectus illos a caussis 'secundis se se omnino Suh- ducere . At Nunquam . quantum sudaverint . demonstrare id
156쪽
rere a rerum Natura saltem Insuxus Pissieέ - systema . Iaquo potissimum habetur operationum corporis animaeque eon Eensio . quin solus Deus veluti una earumdem e ussa adstrua
tue. Hae tenus ii Philosophi. quibus non adridet systema IIa Iebranchianum . 'ὶ .
Sag. Licet eaussarum oeca,ionalium systema utiqua feminperatum nobis adrideat c g. 514. ; nihilo tamen minus ἐκ hae altera editiona Asctrinam in editione priori traditam relinquimus Plane inlaetam e secus enim vorteret rem ferme totam Oetat de novo eo ingere . Tum erunt fortasse . quibus saltem arstema insuaeua Physici Praeferant caussarum occasio natium systemati . cum hoc aIterum . noatro etia judicio . minime exeadae probabilitatem . Nobis ergo susp-cere Bidetur . sI rationes objectas ita vellicemus ut ipsae opinionem nostram non Penitus eMartere dignoscantur . Ad i. itaque quod pertinet , rαιiones nam desunt . quartim vi reeedendum prustenter sit ab asserto sensu communi . illae ipsae nimirum ; quae mineunt . oim actio am ee retricem eorporibus minimo conuenire Phys. Gen. I. 553.
Ad 2. Eam esse dieimus mutui animam inter et eomus commereii Iegem , ut in anima ipsa exeitetvr i Sensatio . si corporis organa debita immutentur I. Si . Immutantur autem in eo . qui baeulo aliud moOee corpus externum i Auius Siquidem resistentia ad motum est praesens occasio . cur effectus reactionis in baculo contingae . indeque eur immu-retur manus braefisiam . esrebrum o tandemqua sensatio fas u anima . Sensitivis . Me ita dieam . qualitatibus esse ιαν anima etiam dum nutu suo eo it Oceasis . cur EI NAdem pus mooeatur a Deo . ut puta ad cursum determinetur t quanis
ἀoquidem aliqua in sensibus eontingie mutatio . Ad sero ma- ratio nulla iit in sensibus. .'nullaqua Proinde sensatis in anima hominis . ai hujus jκεsub alter homo lapidem moνα aut currit. Ex Me taque absentia set praesentia aensatis nis mens Eistingail . motum . quem imperae ab atio. feri . motu . quem γε haeuIi se produeere in . Ivida Meι in P rie eidem ad saret . quampia veritiseue ipsa non εu Hεi ea us-
157쪽
Sα8. Animad. Plura alia adversus hane Hypo thesi m eonge inserunt Wolfius . Genuensis . Non tetrus . Fortunatus a Brixia . aliique . Praecipuum est . Vim Plane omnem ipsis etiam huma-Bis menii hua adimit ualebranchius . Liberta1 itaque . meritum . Peccata , leges eorruant neeesse est . totque illa hine suun a Pessima consectaria . quibus cumulatis a me seat et impiissimum absurdissimumque Fatalis larum systema . quaeque catholicam nostram Heligionem penitus atque e radicibus ipsis sonuel-Iunt . At c tantor uti virorum pace dietum sit Malebranchium . de quo und loquimur . animis nostris im Sallem mere activam concessisse . ipsissimis ejusdem verbis sententiisque lu- eulenter . nisi omnino sallimur . alibi demonstravimus c Gn- fol. I. u 98. '. Sarta igitur ae tecta est tum quoad voluntatis determinationes . tum etiam quoad motus corporis . quo boluntarios appellamus . humana libertas c ibid. 4. 3OS. tque hinc meritum quoque . Peccata . Ieges . ea dem qua omnia . 'qliae ad mores spectare videntur .
varmoniae praestabilitae xystema exponitur .
Sas. Def. Θstema Harmonios: Proestabili in illud dieItur .
in quo commercium animae et corporis explieatur Per seriem Perceptionum atque appetitionum in animai et seriem motuum
158쪽
in eorpore, quae per naturam anima a sto torporis harmoniis eae sunt . Ita Cl. Wolfius a . . 53o. Sehor. Tria in hoc systemate explicanda sunt; I. neminpe quomodo perceptionum et appetionum series contingat iα anima r u. eur motuum stuorum series in corpore habeatur r3. demum qui fiat . ut laudatae operationum series harmoniis eae sint . seu inviolabili Iege aibi mutuo ad unguem respouindeant . atque tonsentiant . i 'Ad primum quod spectat i .upponunt Harmonis lae . vi quamdam in anima inesse . qua plane independenter a corporae actiones sui generis perenniter eliciat . Anima'. inquiti Wolfius b , mi sibi propria pro eie bmnes δυαεὶ erceptiones et appetitiones eontinua seria , quin ab ullis omnino alio pendeat externo Principio. perinde nempe ι ae 3i neque ejus sorpus Iino vero ne ipse quidem hic Mundus existere Lia Eas igio tur velut automaton quoddam spirituale . quod ex seipso
elicii suas omnes operationes , Perceptiones quidem .nec e 12-rio . atque ita , ut ratio sussiciens subsequentis in Praeceden te eontineatur , appetitiones autem libere . non aecus ac iasystemate inlluxus Physici e : li . :it . t. m. AIterum quod attinet; Etiam corpus v Im suam habere supinponitur . atque ita a Deo ruisse elaboratum . ut ex legibus motus . et ex obiectorum externorum appulsu fiuas omnes motiones continuata se He producat eo ordine ne nexu . ut in praee edente eontineatur sussiciens ratio .subsequentis.. et adeo independenter ab anima , ut motus harmonie L perinde fiant . ac si anima ipsa nequaquam existeret . Corpus itaque est materiale quoddam automaton . , ' Denique consensus operationum animae et corporis expli-eatur in hoe systemate . quatenus unaquaeque haec substantia . quin altera ab altera pendeat . ita guam eliciat aetionum seriem . ut motiones eorporis animae pereeptionibus et .PPetitionibus . et perceptiones animae corpor Is motionibus
perseeto respondeant D . Percepiones . inquam . animus,
159쪽
15s Da munto meheianam avetiones In anima non fuero praestabilleae . inquit Wolfius a ; qua de re nonnihil subinde die sinus . Paucis contraximus celeberrimum Harmoniae PraestabiIiti Systema . quod omnium primus velut joco delinea vit Lethnitius ; ut fi Otheticam Commentationem amplexus est Bul fingerus bὸ . atque hypothesis loco serio proposuit illustravit munivit Cl. Wolfios e . quem sequuti sunt Thum migius .
Cantius . Nejerus . aliique . Ex adverso autem steterunt Fou
mimius . Newtonus . Statilius . Reinbee kius . Genuensis . atque alii fere omnes . Postremo Win klerus . Boehmius . Bau meis erus . et Gottschedius quamvis putent . solvi posse ea Omni Rurgumenta. quae adversus Harmoniam praestabilitam eongeruntur 3 videntur tamen esse in systema Inlluxus physici Pro Pensiores . Censura a 33 r. I. Harmoniae Praestabilitae Systema . non secus ae ma- Iebra ne hianum f. 525. n. r. . communi omnium hominum aensui adversatur eum reale mentis et eorporis abrum P te ommercium . nihil nempe eorpus in a imam . atque animam in corPus .sere . ex aequo contendat '' . i. Nemini
Eum . rem serio semper agere , qui in fingendis liypothesi hos ingenii sui vires experiuntur.Puribi hae super re νer Ba seit Leibnitius Princi p. philosoph. ἔ. x8. et seqq. . AS sat fur la Thodice e I. 6 t. fit seqq. . EeIaire isse mens fur Punion de I' a me et du eorps dio. , At persuasionem hane praesudicium potius commune diere Malabranehitis. ωeι hebetioris mentis figmentum WoI us oco euato I. 6έo. . quam eommunem reetum qua saniorum hominum aensum . Eat philosophia paucis contenta
160쪽
di. Nemini persuadebunt Harmonis tae . humana eorpor R . Ite et mire a Deo fabrefaeta . nisi una bruta mechanismi vi ea omnia non Praestare . quae ab iisdem fieri constanter ob servamus , adeo ut ςorpus Wolfit observationes instituisset . demonstrasset propositiones . solvisset Pro hiemata . scripsis et Iibros . cetera esse eisset . etiam si nulla unquam in eo fuisset
anima. Hoe idem de Tullio . Virgilio Alexandro Magno .ce teris eodem jure die endum esset . Quod quidem quantum RVero Blienum sit . confiei ex eo quam tacite Potest , quod
motuum nostrorum ortus . duratio . eessalio . atque intensi Ieges mechanicas non semel evertant r interdum enim subito ae pernicissime movemur aut subito a motu cessamus . quintilla Praesto sit materialis caussa, quae sive ad motum Sive saquietem nos eompellat , nempe tam variae sunt. diverSae . con trariae . subitae corporum nostrorum motiones . quaentum VP litiones ipsae animae . imo vero quamdiu voluntas in nobis non inest . eorPus non movetur. etiamsi externarum rerum et in
ternarum circumflantiae . Puta paratus cibus et famis, quantum ad ipsum corpus altinet. hujus motum requirere et excitor. ideantur . Sussiet tem id genus phaenomenorum rationem 'briarmonistis postulamus , quae in una sita sit corporum Atru ctura . Consiictu . viribus . esfluviis . mechanismo .
5. Nemo etiam sibi rem serio agenti . veI aliis persuadebit. aussieientem pereeptionis subsequentis rationem in praeenden ta contineri . Somat quis in manus lexi eum . ut pro Po it M RCl. Genuensi utamur exemplo . in eoque haec verba leg t . er . Ari3eides , Bdie flaItis . Leptis . Quadratum . Rii Totidem , iisque voeabulis respondentes in mente exeitantur Perceptiones . Sed numquid ratio sussie iens notionis Ariotidi in notione Apri continetur . notionis Bueephaἐi in notivno
Ariotidis , atque ita Porro r Est . inquis . sussie iens ratio 3 ες ι
judicibus multitudinem ipsa consulto fugiens , eique ipsi et auspeeta et invisa . inquiebat milius qq. Tusc. lib. I. cap. r.
Verum cum reeedendum minime sit a sensu communi . nisi Auic repugnent momenta satis palida ac per3Picuis , cumquctAaee non deesse Putemus in eatissarum occasionalium s ste