장음표시 사용
171쪽
16s ne muιtio mentis tum quarundam pereeptionum iudiciorum et ratioeinationum Iiberias . meritum . Praemium . vel poena . Momenta . quibus refelli εοδει systema rasuxus physici . Ad tria veluti eapita redigi Possunt ea omnia argumenta . quibus hujus systematis salsitas . si diis piae et . demonstratur . Ad Primum pertinent . qua a mutuam et physicam cor porta et animae nctionem universim negant i ad alterum . quihus aetio animae in corpus impetitur et ad postremum tandem . quorum vi actio eorporis in animam exsi hilatur . Sit, itaque objaetionum capvι Primum Sέ o. r. Clara in nobis non inest idea vis . qua anima agat in eorpus . et corpus in animam . inquit Malebranchius a . α Intelligi nequit modus . quo anima et eorpus . auhst. tia a nempe tota coelo diversae in se invi eum p bysice agant .
Isine . eoncludit Wolfiua bὶ . systema instu us physici est
3 Qui ρxplicandi commereia inter animam rei eorpus intercedentis . animam in ei Vua . et Micissim eomus in animae ager. . modum agendi ignorari alafirmae a ei nullum hoc commercia systema ειε . inquit idem Wolfius e . Nam hi Philosophi aetionia eorporis in animam nan a/iam habene notionem . quam qua. e existentias mutatianum in organa sanaOrio . et mente respondest . nec alia ipsis sse actionis in. Eorpus notio . quam quae Politionum animae et motuum in eorPors . itemque nolitioni ao erasM Ma motus in eodem
s 3 seae iathaee nobis quidem piaeentur minu 1 valida .aa t. siquidam quoes attinee . inriti imux superires c Anno t. ad I. 3 et . non de 3s rationes . cur ab a ἄνω eommuni hominum sensu ree edenaeum Prudanter sit . Ad u. etiam caussa oecasionaris est hujusmodi . ne ipsa posita . Ponatur essectus . illaqree sublata . hic quoque ιοι
172쪽
et corporis commercio r69eorpora eo Issentiae convenit. A mantes itaque . concludit . mutationes in anima et comore eo exiseere . quia in animam corρus agit . et Molitiones atque nolitiones in anima et motus atquct cessationes motiatim coexistere . quia in corpus anima agri . nit quidquam aliud dicunt . quam mutationes in anima et corpore coexistere in utroque casu . quia eoexistunt . .
4 Naturae ordo postulat . ut eadem virium vivarum quantitas in hoo Universo semper eonservetur . Sed haec Plane evertitur in systemate in si uxus physici . In eo si quidem vis quaedam motrix ex corpore transit in animam . in eaque transformatur in aliam . et ex anima vis quaedam transit in tor Pus . et in eodem in motricem abit. lta idem Wolfius a . 5 i. Remondent Influxionistae . et quidem ad i. Si donaturae vi qua anima et corpus in se invicem agunt . Sermo sit . fatentur ingenue . se nullam elaram ideam distinctamque de eadem habere . verum ipse etiam Malebranchius Perspicuam non habet ideam de pluribus . quae tamen pertine re ad mentem nostram rotundis verbis concediti scilicet non de mente ipsa ; non de naturae eius vi . qua impressionem a Deo ne eeplam ad particularia bona nos Ipsi determinamus 3 non de libertate , non deuique de quavis alia ejusdem animae modificatione . Iino vero nec alius quisque fortasSeest mortalium . qui naturam virium sive eorporum Sive Spirituum noverit Perspicue . Arcana haec sunt . circa quae humanum ingenium frustra desudat . Quapropter Salius Sit eo m-Pertam nobis esse earumdem virium existentiam . Existere utem vim . qua anima agat in eorpus et vicissim eorpus in animam . ex iis pluribus sibi persuadent Inlluxionis tae . quae Pro sua opinione in medium adducunt .
173쪽
Ad 2. Modum etiam ignorari . quo oorpus et anima n se invicem agant . omnes satantur . Sed quid tum inde ΤExplicet nobis Malebranchius . quoniam modo Deus et animam et corpus modificet e quique fiat . at anima velit , nolit . sese determinet . In harmoniae praestabilitae systemate incomprehensibilis nobis est corporis mechanismus . inquit Wolfius a i incomprehensibilis sussiciens ratio Seriei perceptionum in anima . et motuum in corpore f. 353. n. v. et S. γ ; incomprehensibilis demum modus . quo corpora in se invicem Physice agant . Haec itaque dissicultas omnia alia sy- temata ex nequo urget . Proindeque haec etiam dici possent ac deberent inanes termini . Ceterum numquid ideo negania aram est . qu OH apertum est , inquit S. Augustinus bὶ . quia comprehendi non Potest . quod Occialium est y num quia . inquam . PrOρterea dicturi oremtis . quod ota esse permicimus . non ita eSSs . quoniam cur ita Ait . non Possumtisinoehire r5 5. Non desuerunt . qui velut plane impossibile traduxerint systema influxus physici . Sed prorsus temere , si vel ipsum Christianum Wolfium audiamus c . Profecto nemo uu- quam ostendere potuit . omnino repugnare . quod anima agat in corpus . et vicissim corpus ici animam . Et ad primum quod FPectat ; motus eorporum . cum haec sint per Se inertia . poterit quidem aliis corporibus communicari . sed tamen Primam sui originem in spiritualem substantiam resuri dat necesse est . Tum Deus , qui est purissimus spiritus . Potest movere eorpora , eademque modificare . hoc est . Physice in ipsa agere i es eius enim physicus physicam habere debet sui ipsius caussam . Cur ergo menti nostrae hoc idem repugnabit 7 Ex quo sit finita . non Propterea quamvis agendi vim a se prorsus excludi r secus enim voluntas
nostra non determinaret sese . non vellet. non B geret , non
esset Iibera . Hinc porro sequi videtur . ne repugnare quidem , quoaeorpus Pitysice agat in animam Eadem quippe est inter anima in Si corpus . at qua inter corpus et animam proportio ο
174쪽
el eor oris Commereio r7ITum unio mentis et corporis mira est aretaque o deo . ut binae hae substantiae majorem habeant inter Se nexum . quam duo quaevis corpora habere inter se Possunt . Denique non sunt ipsae aulis tantiae . quae se ipsis specialae Bgant . Sed ipsarum vires . quae neque eorpus sunt neque materia . Si ita que non re Pugnant . quod anima per suas vires physice agatim eorpus . cur repugnabit . quod corpus in animam per suas agat 7 si animae vires assiciunt vires corporis . cur eorporis ires non poterunt vires animae aeque assicere ac determinare y Ita Influxio Distae .
544. Ad S. Falsum porro est Inssuxionis las qui modum .
suo anima agit in corpus et corpus in animam . Se ignorare affirmant , non ullam habere de hoc commercio notionem . quam quae operationum mentis et corpori S coexi Stentiae rer
pondet e quandoquidem norunt . ut ipsis quidem videtur .
etiam mutuae laudatae actionis existentiam 3 quae certe mutua aetio a coexistentia ipsa operationum utriuSque substantiae distineta omnino est atque diversa ; etenim memorat Operationum eo ex latentia est aetionis mutuae esse eius , velut Bi duo corpora in se invicem agerent . et Per mutuam hanc setionem motus utriusque sibi ad amussim responderent . Qui itaque assirmant . operationes mentis et eorporis coexistere . hoc est , sibi consentire , quia anima agit iri corpus et cor-Pus in animam . non asserunt . ipsas coexiStere quia coexi-Stunt . ut salso putat Wolfius , sed aliam planeque distinctam caussam hujus eo existentiae seu consensus oPerationum videlicet actionem mutuam adsignant145. Ad 4. Maxima est Wolfit confidentia . dum ex virium vivariam quantitate infirmari posse systema influxus physici sibi tam facile Persuadet . Impris enim non omnes quod ad Virium. Fiu rum . notionem inter V conveniunt s imo vero iP3as a molia non distingui. Praesertim adversus Leibnitium
' Vires mori uri sunt eo natus ad moriam . qvr tamen . Praxagnsi mpedimentum essectum suum non Coningequitur . pelut eum Iastis fune sumensus .eει ne cadat. Vires autem vivae ein dictentvr . quae conjuncIoe sit m Gettiali motiana 3unt , Pelus cum . jdem Hapia in tyrram re
ipsa dilabitur . Sed hac super re rursus alibi . t Phys.
175쪽
i a De mutuo ment sd emonstrare conati sunt Reeentiores . 2. Quidam negant . eamdem harum virium seu motus quantitatem in Universo constanter servari . cum vel ipse Wolfius ostenderit eontra Carlesium a . non in quovis corporum conssiliu quantitatem eamdem permanere ; quod quidem colligi potest ex iis . quae alibi opportunius disserimus Psys. Gen. I. 958. et seqq.
5. Eamdem quidem permanere arbiti antur plures Mechanici . sed tantum in unis eorporum conflictibus . 4. Si vis quaedam motrix perit . dum eorpus agit in animam ; dum anima ineorpus agit . eadem ipsa aliquo saltem modo restauratur . Ceterum ratio qua probat Wolfius . in hoe systemate non eamdem virium vivarum quantitatem semper Servari . unos ad summum urgere potest rigidiores influxioni stas ; nam miliores eoncedunt. nullam realitatem . vim nullam ex anima transfundi in eorpus et ex corpore in animam , atque in aliam
Objectionum eaput alterum . 346. r. Necessaria effectum inter et ejus caussam interce indere debet connexio . inquit Malebranchius b . Sed necessariam hanc connexioriem inter voluntatem movendi brachium et brachii motum non dignoscimus . quam tamen inter motum illum et voluntatem Dei compertam ' habemus i concipienim nequit . Deum velle moveri corpus . quin illud reapse moveatur ; quod tamen concipi potest . si humana voluntas spectetur . Itaque anima non movet eorpus . I. II anima corpus moveat, opus habet spiritibus animalibus . eosque dirigere versus nervos et musculos dehEt . ut inflentur . et contrahantur . At plures sunt homines , quos et tum latet . Dum hasce sui eorporis partes habeant . Quomodo igitur poterunt brachium in overe t Ita argumentatur idem
Alalebranchius e . et eum ipso verne ius in) . Ne ab Artifice quidem construi potest machina . cujus ingem iram et ideam
non antea in mente habuerit . I. Ut motus ab anima impressus spiritibus animalibus , qui in cerebro resident . communieari ita possit . qui in nervis
176쪽
et Corporis eommereio 373hrachii sunt . oporteret innumeras fieri motuum communicationes juxta infinitos concursus . infinitasque corporum , Seu spirituum animalium impulsiones . quae ad ipsius h rachii motum requiruntur. Id autem eon dipi nequit . nisi ad minimum motum eorporis volitiones innumerae in mente adstruantur .
Ita Malebi anchius σὲ . . Emetus , inquit Bulfingerus u γ . non dependet a viri
bus cum e metu quoad proportionem incomparabιlibus ; atquio ireε animi , et corporis motus sunt quoa es proportionem incomPambiIes et ergo emotus . quales in corpore mOpendo ex- Perimur . non Proeediant a oiribtis a nim e in 7. 5. Motus corporis est successi a eiusdem in spatii partibus esIIoeatio . Haec autem non est nisi eorporis in iisdem partibus spatii existentia . Naec demum existentia est ipsius Cor- Poris conservatio in laudatis spatii partibus . Atqui non anima , Sed solus Deus corpus eonservat : conserva liu enim est . uti ajunt . continuata creatio'. et creatio a secundis caussis Provenire non potest . Igitur anima nequit spiritus animales . nervos . muscolos . verbo . corpus movere . Ita serme Verinn ejus e Malebrane hium . et Purchotium Sequutus . 5έ7. Respondent Instixionis in ad i. Non illa pro laeto .
inquiunt , voluntatem nostram inter et motum proprii eor- Poris . qualis inter voluntatem Dei Et ipsum motum . intercedit eonnexio r repugnat enim non haheri motum . quem Deus vult'; non autem repugnat . motum non produci , quem Vult mens nostra . eum hujus potentia , actus . esse eius . om nia Del . hoc est . primae caussae imperio omnino' subsint. Sed altera est connexio, quam ereaturae seu caussνe Secun-3dae eum suis effectibus habent. Est quidem a DEo dependens ; sed tamen ejusmodi . ut res ereata aici non injuria P οεο it vera ne proprie di et a suorum esse e tuum caussa r quid. quid enim agit . universim caussa est . SP postremam hane connexionem menti nostrae adimeret Malebrane hius . neget quo qua necesse esset ipsam agere. velle . sese determinars 3 quod neque praestitit vix Cl. tol. 298. , ' neque
a 'ritersem in ea . S. Part. I . lib. 6. Responso a ἀobiectionem sextam a
177쪽
o De mutuo mentis . Praestare poterat quin simul omnem omnino humanam proprie die tam libertatem e medio tolleret . Atqui haec ipsa coD- Dexio . inquiunt . inter voluntatem nostram mousndi corpus .et . ipsum ejus motum intercedit . i ,348. Ad α. Hoe alterum Malebranchii argumentum Petitur ab ignorantia modi . et mediorum . quibus u en' nostra . ut corpus moveat , uti deberet . Verum haec ignorantia nihil ι sa
cienda est si I. S. i. 542. . Se ilicet . distinguendum est duplex caussarum genus ; aliae nempe virtute omnino Sua et a nullo accepta. operantur . uti est solus Deus ; et aliae per vim aliunde ipsis concessam . qualos sunt creaturae. Deu . . quem nihil latet . res omnes et modos . . quihus effectus Produci Possunt ac debent . eum prehendat necesse est . Non ita v nTo caussae secundae r quippe ad causso e universim i peela De notionem. . necessavia .no' est coguitio . .ed plane sullicito perandi vis , , quamvis bruta tu se ait et mechanica. Qua itiobrem uecessum non est . quod mens no tris , , ut motus Pro ducat in corpore , noveriit etiam cerebri substantiam . que R dsecli unes . tum nervos 4. . Spiritus animales . musculus ac modu. . . quo ad . illorum motuum Produutionem. uti
iisdem p qssi x. ac debeat . Quod . si dictis non acquieverint
Nalebrane hiant . ab ipsis petim μ' . Duin mens nostra Se ipsam noverit . vim εuam . suos actus. libertatem . modificaliones. Praesertimi ero modum . quo qjus vis exeri debet atque i q actus
gnitio e L ali, agendum omnino uecessaria, . nullo a actus edit is illa a medere Potest ; lino vero ne ex Isii 3 quidem i ut quid enim ipsa . si neque exeat in actum neque se ire unquat
possit t Quid igitur Τ nempe cuin ualebrane hiani neque vim illam negent c Ont l. L 298. neque ne sarmin sint , ut ho
quae ''t . quae ad machinae suae elaborationem spectant . Plura etiam omnino ignorat . Non equidem novit suum metBgcTu; non inlimam instr mentorum natur Iaviatae Lelum IMnon materiae . per sextam inaniam genium non denique internam machinae structuram o si strionyn .a qi. tiones . Quid ergo mirum, si etiarn. metis' an .uon ea omnia . . . . offe-
178쪽
ee eor oris commercio in5- noverit . quae ad producendos in proprio eorpo e motus
349. Ad 5. Nugari videtur hoc Ioel Malebrane hius . Plures quidem fieri debent motuum communitationes , ut brachium vel quaevis alia nostri corpωris pars moveatur ue sed totidem praeterea requiri metitis volitiones . ego sana nota video. Illae si quidem eommunieationes unia mechanicis materiae legibus . netione scilicet El.re actione fiunt . Nempe ita sese res habet . Mens spiritus animales in cerebro exi-i tent ea , Seu . ai mavis. eorum vires primum determinat. Ipsi autem ad motum cone itati vel ad eam corporis Partem . quam , unieo voluntatis suas actu mens ipsa moveri uit . excurrunt . vel in alios sibi proximos . atque ita Porro alii in alios agunt . adeo ut e nee plus motus tandem ad partem illam propagetur . quae movenda est . Eademsern e ratione . qua vulgo concipimus . sonori corporis Se mul etiam Pereussi motum in ambiente primum aere . tum
in remotiori per plures et plures communicationes imprimi .
, 5 o. Ad 4. Vel ludit Bulfingerus . vel ea villatur . Qualem
quina , quaeso postulat inter motum corporis et vires animae proportionem y geom stricam ne vel amimeticam ; an Potius qualis effectum inter et sui caussam intere edere univer
sini debet y Si priorem illam . quemadmodum argumentum innuere videtur . perridie ulus esset hic Philosophus. Id genus Proportio est duarum vel plurium rationum aequalitas bratio vero generatim est duarum vel plurium magnitudinum ejusdem generis . puta duorum corporum relatio . Seu modus . quo una magnitudo eontinet aliam . vel haec in illaeontinetur . Jam vero motus corPoris non potest quidem excedere vires animae . sicuti quivis effectus excedere nequitu daequatam sui caussam i tum etiam eo sensu torporis motus Et vires animae sunt comparabiles . quatenus illius quantitas harum contentioni eonstantis respondet ι at postulare comparationem quot vicibus motus ejusdem corporis in animae Viribus contineatur . seu quoties repetitus hic motus vires animae exaequet vel superat . desipere e St . et aptare qua drata rotundis . Profecto non dixerit Bulfingerus . motus corporum toties repetitos aequare vel superare vires Dei . aemotus illos et Dei vires esse ejusdem generis . Nulla igitur heio adparet sive geometrica sive arithmetica proportio . Atqui tamen Deus movere potest corpora ac re ipSa m.
179쪽
r 6 De mneus mentis et . Sussieit itaque proportio altera , quae nempe inter e
fectum et eausam intercedat universim necesse est. Hanc Porro haheri motum inter ae spiritum . nemo unus veImedioeriter doctus negabit . eui compertum fuerit . primam motus originem a spirituali substantia per se activa esse de
Si euriose eum Lethnitio quaesiveris . cur a I motus cor Poris ab anima procedit . fieri nequeat saltus ad eam altitudinem . quam volueris r Facilis est responsio ; nempe animae vis certis quibusdam definitur limitibus iisque plane an. gustis; tum ipsa ad motuum productionem a terta quadam pirituum animalium et nervorum constitutione plurimum Pendet . 55 i. Ad 5. IEqui votationibus pugnat Vern ejus , dum corporis eoil eationem in spatii partibus eum ejusdem in iis
Partibus spatii existentia . et existentiam hanc eum conser-ὐatione in illis ipsis partibus simul confundit. Aliud est exi-.temia corporis . Per quam extra meram sui possibilitatem est positum Ontοι. g. 58. . quaeque . si duret per tempus ae liquod . dicitur Perseo erantia seu conserυatio existentiae sel aliud ipsius eorporis iam existentis in locis positio . quae
si duret . consertiatio seu perseverantia ejusdem Positionis adpellatur . Nam sive existentia sive existentiae perge erantia iti trinseeus assiciunt ipsum corpus; positio autem in locis . et hujus positionis perseverantia non sunt nisi extrin- seea quaedam ipsius corporis ad loca illa relatio. Iam vero motus non spectat ipsam corporis existentiam . neque existentiae perseverantiam seu conservationem a sed utramque SuPPonuns . non est nisi successiva ejusdem eorporis ab uno
ad alium to eum transIatio . seu mutatio io eorum M . . quae ab existentia illa et existentiae perseuerantia distincta omnino est ac diversa r corpus enim existere eliam sine motu cert certius Potest . In motu porro duo spectanda sunt . nempe successiva eorpori ad spatii partes retatio . quae motus matem alicus vocatur 3 et aetus via motricis . qui di-
.eitur motus physicus c ibid. . Quare eum aetvs vis motristis nihil praelei ea sit quam ejusdem vis modi eatio . et re-ἐatio ad partes spatii sit Plane exserinssca . proindeql e non substantia . nemo miretur . Si non a solo Deo . sel etiam a causis se eundis uterque hic moιus procedere possitis a. Teapse Procedat . P .
180쪽
Objectionum caput postremum. ' iosa. I. Materialia substantia tangere nequit spiritualem quae Penetrabilis est ae simplicissima ; seu materia nonnisi'Per eo ut actum n git atque agere potest et igitur corpus Physice non aegit in animam .
u. Si in animam corpus ageret . esse eius integer plenum eu ad aequatam sui causam superaret r integer enim virium corporis esse eius esset motus ; aliunde vero in hypotest influxus physici . seri praeterea ab iisdem viribus deberet laeanima percepi: o . Ita scrme Bul fingerus σὶ . I. Imago , quaecumque sit . di cerebro depicta . seu adsectiones ejusdem cerotiri invare non possunt animum . seu ip um neque doeent neque regunt . ut objectum externum cognoscat et quippe animus neque nervorum origines . ne quo ubstantiam cerebri eiusque a diaetiones videt aut sentit . Ita Vern ejus b ,. Τέ. Imago retinae non excitat motum sensilem in nervis opti ars r hie enim motus neque in oemio . neque in cerebro sen titur . Hoe idem dicatur de aliis e et eris externis sensibus . in quibus , si tactum excipias. nullus sensibills motus excitatur. Impressiones itaque in iisdem iactae delataeque ad cerebrum nequeunt animum adficere Ita' idem Vern ejus e . 5. Cerebrum leges ignorat . quibus animus ob impressiones ira cerebro ipso iactas adfici debet. Nequit igitur ipsum adficere . T. in ea us Sa . quae animum exeitat ad pereipiendum . eumdem cogite sensationes enim nee essitate fiunt'. non libemtate . Atqui e erebrum non habet vim eo gendi ad id operis aenimum: in seium enim est atque iners . Ira ide in Vern ejus AE .
Ssb. Respondent Insuxionistae ad i. Non eo sensu aec mo do corpus tangit animam quo corpus aliud eorpus tangere dicimus et observamus . sed certo quodam eontactu . quem νιrtualem appellant quemque absolute repugnare nemo un quam