장음표시 사용
211쪽
so8 De idearum natura non etiam spirῖtus y quippe horum quoque ideae in Deo sunt . Quare mentes humana a in Deo res noti vident . Q. E. P. Contrarim Milebranchii rationes exρenduntur . et 8. Ob. i. Deus simplicissimus est in operando ; sed talis non esset , si res in seipso videndas nobis non exhiberet roporteret namque . ut ipse vel per se . vel per res alias produxisset vel produceret novas ideas . atque ideo Per plura saceret . quae fieri possunt per pauciora . Ita sere Malebran
2. illa flatui a nobis debet mentis a deo dependentia . qua imajor esse non possit . Atqui si mens nostra res videt in Deo . et quando Deus vult . summam habet ah eodem Deo dependentiam . quam certe non haberet . quoties non in Deo res ipsa conspiceret b . 5. Si de ro aliqua cogitare in particulari volumus . In res omnes mentem prius veluti injicimus . Ergo res omnes inenti Praesentes Sunt . At praesentes eidem esse non possunt . nisi quatenus Deus . qui rerum omnium ideas in se complectitur . Praesens ipsi menti est e . . Praecipuus finis . quem in suis operationibus habet Deus,eSse prosecto non potest nisi Deus ipse . Hinc sicuti natura lis hominum amor in Domi velut in summum bonum tendat necesse est , ita etiam quaevis nostra cognitio tendere in ipsum Deum veluti in summum verum debet . et lux . quam menti impertit Deus . aliquid noliis patefacit . quod in eodem ipso est . Profecto si Deus pro idea . seu pro immediato sum cognitionis objecto solem menti concederet a mentem ipsa ejusque ideam Propter solem . non propter seipsum secis
5. Rationem omnibus omnino hominibus eommunem ess atque universalem scimus a bine quisque hominum , si sanus sit . fatebitur . bina binis addita esseere quattior . Sed undenam . quaeso . id scimus . nisi per universalem quam dis mrationem ; quae intelligentias plane omnes aeque illuminet e non enim alii in me vident . quod est in me . neque Video
in aliis . quod in aliis est e . αὶ De inquir. perit. lib. S. Paer. I. caP. 6.
212쪽
atque Origine 2os s. Id eas rerum esse immutabiles . veritatesque et leges aeternas exse necessarias . nemo unus Negaverit e re pugnat enim ales non esse . quales sunt . Iam vero nihil est In nobis .
quod et immutabile sit et necessarium . oportet igitur . ut illas in Deo cognoscamus a . Praeeipua haec 1 unt . quassino his objieit Malebranchius . suae hac super ra doctrinae mO
29. 4. ad i. Quaenam sit in Dei operibus simplicior via .
Deus ipse noverit . eujus oculis fines omnes . Omnesque m di . relationes . cetera nuda sunt atque aperta . Ad nos quo a Pertinet . tutum plane est . ac viris doctis probatissimum , Consulere oportere effectus . observationes . intimam conscientiam . communem sensum . ea denique media omnia . quae menti nostrae concessit Deus . ut veritatem dignosceret . et quibus . quum de operationibus Dei sermo est . demonstra istio a posteriori . ut ajunt . instituatur . At si id genus argumenta consulamus . non equidem adparet . nos omnia in
Deo videre I. 427 . Ceterum si res in Deo videre est via simplicior ; eur ergo idem ipse Halebrane hius tot modos a-Ctam diversos assignat , qui hus res ipsas mens cognoscit q.
4 o. q. ad 2. Lie et mens humana non in Deo res videat sR Deo tamen pendet non modo quoad sui existentiam eon- ervationem et vires , Sed etiam quoad actus ipsos atque e
sectus . quatenus opus habet immediato ipsius Dei eoncur u . sine quo nihil agere potest . nihilque Producere . Haec mentis nostrae a Deo dependentia plane sussicit . Si enim non ussiceret . cur ergo ex Malebranchii sententia non omnes omnino ideas mens videt in Deo ρ Quod si eam praeterea de- Pendentiam postulaverit idem Malebranehius . quae Omnem quoque vim aetivam eidem menti adimat; actum omnino esset de humana libertate . tum si hi ipsi manifeste ac turpissime contradiceret . Hoe quidem alterum i idem enim ipse . uti alias vidimus c Ontol. q. 298. . Perspicue do e et . Voluntatem nostram velle . agere , ae se determinare . Primum vero et nam Sino vi activa nulla omnino est ac esse Potest Ii-hertas.
213쪽
ato Ps idearum natura . hertas. Caveat Igitur vir Cl. , ne clum nos in Deo res v Idere conatur ostendere . Plane inertes nos ipsos faciat . ac libertata privet . 1 i. ad 5. Falsum est . nos . dum de re aliqua speeiatim cogitare voluinus . mentem in res omnes veliti conjicere. ed tantum eo usus e atque indistincte in eas injicimus . quas antea quavis ratione noverimus . Quo ei rea nequh res omnes Praesentes menti gunt . neque nee e se ast , ut ipsi Praesentes in Deo videantur .
43et. 4. ad 4. Praecipuus operum Dei finis est Deus ipse ssateor r ergo ne omnia in ipso Deo coguoscit meus nostra t erum cur se ipsam . lum aliorum hominum mentes aliund
Prorsus quam in eodem Deci . Halebranchio ipso docente I. 4,o. . novit r Tendit quidem in verum sed verae etiam
sunt res ureatae . quae idcirco esse possunt ejusdem mentia
objectum . quin Propterea praeeipuus excludatur finis . Prae- ertim at propter Deum . qui est finis ultimus . res ipsas cognoscati ta pro sueto erea iuras diligere potest voluntas On- ιοι. g. 335. r sed si eas diligat propter Deum . hic amor i αDeum ipsum tandem resuditur . Hinc salsum plane est . quod subdit Malebranthius . nempe Deum . si pro idea Seu Pro im mediato suae cognitionis objecto solem menti concederet . ipsam mentem . ejusdemque ideam Propter Solem . non Pr Pter se fecisse . Ceterum nonne hoc idem dici et posset et deberet. si quidem mens nostra . uti seribit hic Philosophus c f. 4. 6. . at sectiones suas e seque ipsam per sensum inti-miam 1eu per . conseientiam immediate cognoverit r4,M 4. ad 5. Ideo omnibus omnino hominibus Communis est Ratio . quia in ipsis aeque inest lumen rationis . cujus.
Bubsidio quaedam universales veritates . earumque nexus eisdem perspicue Birulgent . nulloque negotio . imino plane ne cessario aliae ex aliis deducuntur I. 588. γ . Porro Rationem
reapse inesse in omni hus certo scio . ex quo externae eorumdem operationea Penitus sint meis similes , di se Sus . Propositiones . responsa . atqae id genus aliae , quas nonnisi eae Ratione procedere , si me ipsum consulo . facile animadverto . id autem sciri a me non posse . nisi in Deo hoc idem vidi am . est supponere illud ipsum . quod in quaestione est . quodque propterea demonstrandum superesset Malehranchio. Quare ex quo neque alii in me videant . quod est In me . ne
que ego videam in aliis . quod in aliis eoi , non inde nece S-
214쪽
atque orierne . 23 1ario sequitur . nos se ire non posse . Rationem esse univer- Salem . atque omnibus communem . nisi ipsam immediate in Deo videamus . 454. 4. ad 6. Veritates immutabiles et necessariae speetaviri tum in se . tum relatu ad nos possunt . Primum illud ad Praesens institutum ne hilum quidem pertinet . . uti manifestum Per. e est . Hoc autum alterum ex eo Procedit . quod intellectus noster ita a Deo consormatus ait ut si aliqua veritas Per se Porspicua atque evidens eidem affulget , i Psi necessario atque ideo firmissime et constanter assentiatur . Hoe in .ensu quaedam veritates bive meeutatioae . velut totum est qualibet sui parte majus . sive Praeticae . uti Deus eri colendus . immutabiles etiarn relatu ad nos sunt et necessaria φ satque hoc ipso in sensu salsum est . nihil esse in nobis . quod immutabile ait et necessarium . Liquet Porro . id plane fir mum consistere . sive in Deo si vo aliunda laudatas veritates
455. O,. a. Sacrarum praeterea Scripturarum . et Sm Pa trum . maxime vero Augustini aut oritata pugnat Malebransbius . Non stimus suinerentes cogitare aιiquiae a nobis . quali exi nobis . - s.cientiα nostra ex Deo eu sa r Deus eati Pater tum inrem ha . est lux Mera . qum illumincle omnem hominem venientem in hiane mundum cc . ae docet hominem ocientiam ωθ. . 2. Videmus ntine per syecia Ium in aenigmate i eune autem
facie ad faciem . Nunc cognosco ex parte r itis Apostolus e . Eodem itaque modo . quo Beati , Deum videmus . illudqus tantum intercedit diser minis . quod nisi ex parte in mortali hae vita Deum ipsum eonspiciamus. S. Deus . inquit Augustinus V . intelligibilis Ivae in vs σε quo et per qtiem intelligibiliter Incent , qtidie intelligi- hiliter laeene , omnia . Tum si ambo picemus . ait: τὶ , verum'
215쪽
stia ne idearum natura, esse quod dicis et ambo oidemus o erum esse quod dies stibi quaeso id videmus y nee ego utique in te . nec tu in mae .seae ambo in lasa . quae supra menteo nostras est , ineommutabili veritate . Similia aliis in Iocis aeribit S. Doetor . 456. I . ad x . Dupliei sub aspectu cognitionem in nobis Peratur Deus . vel nempe tanquam Naturae . Vel tanquam Gratiae auctor . Primum illud per Iumen rationis . perque alia quaevis media . quibus ad id operis nos exornavit e hoc alterum per Bevelationem . Prophetiam , supernaturale lumen , similia . Cum itaque haec omnia et singula ab uno Deci sint ι omnis nostra Suffcientia a Deo ipso est . ipse est Pater Iuminum . omnem illuminat hominem . eumque docet scientiam , quin necesse sit . ut omnia in eodem cognoseamus is Noe idem vel ipse Malebrane hius respondeat necesse est quoad cognitiones . quas per eonseienιiam vel Per conjecturam sibi eomparat mens nostrae 4437. η. ad 2. Nos Deum videra per spreulum . non aliua Profecto est, quam ex creatis rebus Deum ipsum cognoscere . uti ad Romanos aeribens docet idem Apostolus is f. atque ax objecto ejusdem testimonio satis manifeste colligitur e modum enim , quo nune temporis cognoscitur Deus . opponi modo . quo in Patria a Beatis . nempe facie ad faelem videtur . Cum autem eo gnitio haec nostra ex ereaturis hausta im- Perseeta sit et manea a jure optimo asserit . nos ex Parte tantum Deum cognoscere a 458. 4. ad 3. A. Augustinus prae Ius erit Malebranchio . est saltem incertum . eum nisi subobscure loquutus hac super reait . Imo S. I homas ipsum interpretatur b . velut si de una 2upernaturali visione verba see erit . Quod orerem Augustinus inquit , non sie intellexerit . omnia cognosci in rationibus aeternis . o εἰ in incommutabili veritata . quasi lysae rationes internin Mideantur . Patet Per hoc . quod ipse clieitce . quod rationalis anima non omnis . et qtiaeeti myrae .aea quae sancta et pura fuerit . asseritur illi Oisioni . scia Iicet rationum aeternarum esse idonea sicut gunt anima a bonorum . Ceterum pro comperto habemus et exPlorato . virum
216쪽
atque Origine . at 3rum philosophum mancipari non debera eniusvIs etiam doeti simi in naturalibus diri virendis rebus auctoritati Log. q. 55 a. . Ad id nos eompellit aurea illa , eaque verissima ipsius S. Augustini de se loquentis sententiar eredita Augustino Probanti . non Augustino dicenti . Exponitur . ac refellitur oceasiona Italarum superidearum origins hypothesis . 439. MAOI. Deum quidem esse unum omnium id earum nostrarum auctorem . putant occasionalistae 3 non ita tamen ut Rut esse innatas velint . aut mentes nostras in Deo ipsas videre . sed tamen Deum ipsum ex occasione sive motionum corporum sive nutuum voluntatis humanae auccessu atque interrupte Producere. i
Occasionalistarum de idearum origine hyPothesis admιtti non posse Midetur . 44o. 6. Indignum videtur Philosopho ad Deum velutἰ ad unam id earum nostrarum caussam eonfugere . nisi validissimae, Bd id nos compellant momenta . Tum eur tam mirae Purtium humani corporis dispositio . ordo , structura . si Deus est , qui rerum ideas ae solo in mente nostra producit i Ceteria Parcimus '' . Itaque Oecasionaliatarum de idearum originutie. Q. E. P. I έέr. Corol. Si vera sunt . quae hactenus diximus . mani- se. t equitur . Deum non esse solam atque immediatam idea
mnemus Leetores nostros . ut non PrιΠ3 Aaec et equentia ediscant et opprobent . quam nostram evena int o inionem . de qua in Phystea Generati j. 578 .
'' Consulantur . quae quoad Oecasionalistarum de mutuo mentis et corporis commereis vinionem Paullo superius dicebamus t Anno l. ad I. 527. . Ex iis prior adducta ratio penitus eoaneseit. Sed structura requirunsur . ut ser-νentur Praestitutae motuum lea's . datique inane motu . secunetum quos Deus mentem nostram Primo determinet ad percipienaeum. Diuitiam by Cooste
217쪽
214 m. idearum natura . .rum nostrarum caussam . sed creaturas . quae easdem vi sua Producant . Duplex porro est . quantum ad praesens in blitutum pertinete . rerum Cre tarum gemus . torporis nem Pe . et
mentes . A corporibus Democritus et Epicurus . reliqui vero a mentibus ideas vere ac proprie produci opinati sunt . Expenditur Demseriti . et Epicuri eadem
fides . sibi persuasit . e rebus ipsis corporeis ex lea qua dum leves minutissimasque superficies . saei es . Species . quae sub stantiae sunt , quasque ille I la . Lucretius vero simulacra appellabat . quasi maximn ahi asas industria perpetuo avola- Te . Sensuum organa subire . deferri ad cerebrum . ibique tandem Sisti , easque esse unicas uoi veras rerum ideas . SI milia docuit Epicurus et Lucretius . atque ideam tentauri fieri , quatenus hominis et equi simulacra sive in aere sive in cerebro sibi obviam leunt. . tacitique negotio ob maximam eorumdem tenuitatem ita in unum iunguntur . ut caput homι--m . reliquum au emi corpus equum repraesentet . Unde hincanit idem Lucreti ullι , Centauros iitaque ι et v Ilarum membra videmus . . Cerberea Eque earium facies, almulacraque eorum . - num morta Ohιta tellus amριeetitur Ossa r ne gretis quoniam passim simulacra feruntiar , Partim urente sua quae sunt aere in iPSO . Partim uvas vaesis ab rebas cumque recedant ,
Et quae consistunt ex horum faeta inguris .
Commentitι a Plane est ac falsa Democriti . et leuri super idearum Origine sententia .
C. Pr. Si nostrae rerum ideae sunt corporeae substanti alea superficies a Ilo avolantes . de Ialaeque ad cerebrum . Cur non
218쪽
minuuntur eorpora . ex quibus abras ne sunt singulisque abra duntur momentis . vel etiam non penitus evanescunt i eurnon plurimum augetur cerebrum . ad quod appellunt.. et tu quo demum sistuntur Τ Τum quid est . inquiebat Tullius a . quod minua probari possit . quam Omnium in me incidere imagines . Homeri . Archilochi . Romuli , Numae . Pythago rao . Platonis . nee eae forma . qua iιli fuerunt Quid .
quod simul ac colli hilum euique tuerit . Praesto est imago rQuid . quod imagines rerum , quae nullo unquam tem Pore extitere . nobis repraesentamus y Res quoque concipimus adeo a nobis dissilas . ut earum simulacra pervenire ad nos non Possint , vel saltem incurrere in alia pene innumera dehererit Proindeque mirum in modum sociari . corrumpi . deformari . Postremo vel aliqua in nobis inest spiritualis substantia , quae
Iaudata simulacra cognoscat . vel non . Si hoc alterum e ergo ne ulla quidem in nobis inesset rerum cor Porearum .. multoque minus abstractarum ac mere intelligibilium . puta entis.
relationis. ordinis. Pulchritudinis . oitii, virtutis, similium cognitio e haec enim haberi nisi iti substantia spirituali non Potest q. l. . et res abstractas me reque intelligibiles simulacra illa emittere ex se non posse . manifestum Per se est. Sin autem pri inum illud; rursus quaesiverim: vel laudata corporea simulacra spiritualem substantiam velut ingrcindiuntur ac penetrant . ita ut formaliter . uti a junt . seu quoad Propriam entitatem in ipsa subinde contineantur ac perseverent . vel tantum cognoscuntur . Primum ridiculum est atque absurdum e etenim simplicissima substantia nequit substautias sompositas, divisibiles . extensas quoad propriam entitatem in se continere . Si dixeris alterum ; ergo praeter simulacra in cerebro sita atque impressa. aliquid in mente est . quod res corporeas cognoscit et repraesentat . Sed in hac hypothesi plano evanescit Democriti et Epicuri commentum t hoc enim aliquid . quod in mente repraesentat res . quodque a laudatissimulacris distinguitur nos dicimus i eam . g. 596. . cujus originem hoc loci investigamua . Quare commentitia P Idne est Sc. Q. E. P. a Lib. i. de nat. Deor. caP. 58. Diqitigod by Cooste
219쪽
216 Utrum mens humana congenita vi omnes reriam ideas sibi producat rFlaeita PhiIosophorum . ιιι. Aliquas rerum ideas , adν entitias nempe . et faeti-eias . Cartesiani ῆ. 4oi. ; Arna Idus autem . Wolfius . Lo-kius . Scholastici . ac Reeentiorum pars maxima plane omnesae mente fieri per vim ei de in eon genitam putant . licet quo amo duin . quo a mente ipsa Produeuntur . non omnino inter e conveniant ; qua cle re paullo inserius I, 458. et seqq. .
Mens humana eon genita vi omnes omnino rerum
ideas sibi pro duaeie . i5. m. Vel ideae idem omnino sunt ac pereeptiones . Vel aliquid ab eisdem realiter distinetum ῆ. 597. . Si Primum
manifestum videtur . ipsas a mente nostra reapse produci aip ο enim est . quas pereipit et cognoscit . Sane internus Sensus non m nus nobis insinuat . mentem esse . quae Vult Rc se sedeterminat . quam esse . quae percipit reflectit iudicat ratio- Cinatur . Tum si aliunde eidem menti advenirent Perceptiones , volitiones autem ex seipsa eliceret . profecto diversam hane illarum assectionum caussam atque originem discernerct quam sacile posset . Denique nemo negaverit . mentem n. tram vivere in aetia . ut aiunt . secundo . dum cogitat . Iam ero id genus vita in aetione immanenta eonsistit I. 56. Certum praeterea est . duplex tantum operationum genus irimente nostra esse . scille et quae ad intellectum . et quae sta oluntatem pertinent . Postremo asseri nequit . ipsam mentem sem Per voluntatis actiones elicere r si quidem non raro uni Fintenta est operationibus intellectus . Nisi ergo dicamus . mentem non vivere in aetra seeundo toto eo temporis spatio,
quo P steriores has operationes tantum in ipsa fiunt quo st Rue dici non potest ; eompertum videtur , has ipsas intel-lπetus operulio ex esse immanentes . At immanentes esse non
P. sunt . nisi a mente ipsa producantur . ut perspicuum Perse est ontoI. I. 253. . Eas itaque vi aua sibi elicit mens..c Proinde si idem non sunt nisi perceptiones , illas ipsas eo n- senila vi mena nostra albi producit. Hoc
220쪽
Mqua origine . aet 7IIae idem die endum videtur . si ideae a pereeptionibus rea
Ilier distingui supponantur e cum enim neque a Deo neque Rcorporibus tanquam a caussis essicientibus immediate procedant . uti ex hac lenus dictis satis luculenter constat; reliquum est . ut a mente nostra ipsas produci asseramus . Ne eonquerantur Carlesiani : nam si aliquae . ipsis concedentibus . mente fiunt'. cur . quaeso . non omnes I Quae eum sint omens humana lac. Q. P.
446. Ob. Antequam rei alicujus ideam albi Producat mens nostra . vel rem illam cognoscit . vel ignorat . Si cognoscit . ergo ejusdem id eam jam habet . proindeque non eam sibi Producit , nisi die e re ve Iimus . illam sibi producere antequam reapse producat ;)quod et ridie ulum est . et secum Puguona ἀSin autem ignorat i ergo ideam rei adhuc ignotae sibi efformat . Sed quis hoc dixerit y Nam ne Pictor quidem Potest gnotae rei expressam imaginem depingere . Ila- sere Malchra ne hius a . et Antonius Genuensis b . a. Sed demus interim mentem nostram id Posse . hoc est, ideas simplices sibi creare ; quemadmodum ut laeem Persequar exemρ Ium . subdit idem Genuensis . . si pictor ignotas
in Saturno res depingeret . nullo modo asseuerara P 33et Picturas hujusmodi ad viuum res illas exprimere . aut ulla
modo esse illi similes . nisi haberi velit deridiculus ; ita si
mens ignotarum rerum ipsa sibi notiones erearet . . incerta FemPer esset rerum eatra se Positarum . nec . nisi dioinando.
He illis disserere posset. Ut idcirco pateat . eos . qui hanc
OPinionem tuentur . Omnem e manibus hominum rerum aertitudinem et seientiam praer*ere . illis commentitiam ιantum et Poeticam cognitionem concedere . S. Ideae sunt formae rerum seri existentium . seu PO Sibi Ilum . quae ideirco continent realitatem objectivam earum rerum , quarum sunt ex 'laria e si eas sibi mens creare Poteεt . ante omnes ideas continere debet realitatem objecti- ωam omnium earum rerum . quarum sibi ideas simplices Producit . alloqui/a sιatuetur e ectus sine ratione subiciente .