장음표시 사용
101쪽
νι IUDICII UNIVER. ET CLERI GOLON
tant . ni in eos, qui in coetnitione aut coinsessione ueri dei errant , quod est pcccare,non quidem haereditarie aut originaliter, quum stne Omni omnino cognitione quaruncunq; rerum nascamur in hunc orbem: sed actualiter, per excaecatae mentis errorem. Talis itam lynorantia Dei graue peccatum est. Ueru inde non efficitur quod erat Bucero probandum scilicet reliquias peccati originalis, esse uere dc Proprie in renatis peccatum. Non est enim istud originale,uel ob id crum,quod huiusmodi ignorantia in Adam,primo peccati origina, iri authore,nunil fuerit,ne post lapsum quider ut patet ex ins quae habentur Genes. in . Non potuit enim in nos transfundere quod ipse non habebat. At uero, ut ignorantia Dei, quam purae seu perfectae negationis dicimus,uideatur in primordiis natiuitatis singulis nobis congenita:siquidem intrantes in hunc mundum, nullam Dei cognitionem nobiscum afferimus, tamen stultum est censere statim eius cemodi ignorantiam esse peccatum originale: non enim quicquidcoii genitum nobis est,statim peccatum est. Multis defectibus obnoxiae
est recens nati paruuli imbecillitas: non agnoscit parentes,non lac currit proximo necessitate laboranti,non dat eleemosynam,non honorat magistratus,non agit deo gratias pro beneficio creationis, redemptionis,sacramento baptismi,qualia possent infinita alia recitari,quae infantili desunt aetatulae:athas ipsas uatantias quis statim dia Nerit esse peccatac Sunt certe in adultis, in rationis usu pollentibus, peccata non contemnenda: sed alia cst paruulorum, alia adultorum, sex ex coditio:alia atq; alia ab his aut illis reposcitur ratio talentoria.. In huiusmodi negati uis seu priuatiuis uocibus solet obseruari, utrum subiectuin de quo dicitur,sit rei abnegatae capax an non .Vbi expenduntur omnes eius conditiones uires,facultas,tempus quocu& aetas. Non enim nullius retulerit subiectum quale sit,aut quibus circunscriptum affectionibus. Si ad subiectum eo confidcratu in do pertineat habere rem illam abnegatam, uicium est, aut peccatum ea carere. Si autem conditionibus subiecticisideratis, uernon ueI nodum exigatur ab eo res abnegata, sine uicio& sine peccato deest Mabnegatur. Quis enim uicio uertat bimestri paruulo suam infantia . quis propterea mutum appellitet Itam cum dicitur Non subministrat pauperi eleemost nam, iccirco est immitis, illiberalis, crudclis:
102쪽
CONTRA HAERETICOS DEFENSIO. ς 3
non adorat, non reueretur Deum, sacramenta non ueneratur, ergo
est impius:non expendit uitam ad normam lacrae scripturae, non cogitat quomodo placeat Deo ergo est imprudens, est corde excaeca w:non uere amat,ezgo fugit Sc odit. uidendum prius de quonam
subiecto haec dicantur. Et quidem si de adultis, qui possunt di debet
haec ipsa praestare,dicantur,statim pronunciatur quod est. Sunt immites .crudclas inpij excaecati &c. At si de paruulis, de impotentihus,de iis qui rationis usum nonduinassequuti sunt, dicantur, nequaquam ita. Quis enim tam uecors est δέ insanus, qui conuicietur par uuluna crudelem,immitem,impium,imprudentem xcaecatu ' Paruu Ii igitur & impotentes nullo uicio uacant rebus illis, nec est in eis peccatum,quod in adustis crimen est,non dare eleemosynam non expendere uitam ad normam scripturae. Sic beatus Augustinus libro in . de lib. arbitrio cap. xxii l. Tunc homo incipit aut stultus esse aut samens ut alterum horum necessario appelletur, cum iam posset nisi negligeret habere sapientiam, ut uiciosae stultitiae sit uoluntas rea.
Non enim quisquam ira d Dit,ut stultum appellat infantem, quam iit; sit absurdior si uelit appellare sapientem rergo infans nec sapiens hec stultus dici potest, quamuis iam homo fit, & caetera. Sequitura Vnde neq; animas irrationese stultum dicimus, quia non accepit ut sapiens esse posset Rc. Ad hunc igitur modum roganti Bucero, quomodo non sit peccatum,quod non agnoscit creatorem suum, non amat Deum, adde si Iabet, non adorar,non colit,mandata non seruar. quid respondebramus nisi quod iam dictum est si de quopiam per aetatem 5c uires potente Deum agnoscere ac amare quaestio est fatebimur eXcaecatum,
S grauiter peccare qui facere neglexerit: Si uero de impotente renon capace paruulo,dicemus hunc ipsum absq; uicio, multoq; securius absq; peccato ignorare Deum, cum nondum possit. Habes nunc responsum Bucere, ex quo uides re nondum efficere potuisse quod uolabas manentes in baptizatis carnalis concupiscentiae rei, quias,uera esse peccata,sed nec in aeternum illud efficies.
At hic uide Lector prudentum istorum imprudentiam, Q paruuideant oculati isti &e egregie noui isti doctores delirent. Brutamri id carnis
103쪽
,4 IUDICII UNIVER. ET CLERI COLON.
earnis nostrae concupiscetia Bucerus accusat,eius quod ignorat deu, nec diu amet,quasi iudicio illa seratur, 3c bruta quom pars nostra sit rationalis & intellectu praedita.Cur non& oues δc boues,& animatia reliqua,in quibus est naturae sensus, eodem accusat modo β' peccato originalisubmittit Tandem igitur & lapides & ligna,proptere quod ignorant deum,nec amant deu,erunt istis rea peccati originalis. Egreg a nouaru doctrinam artifices,nondum quid distet caro spiritui .lensus rationi brutu intellectui, originale actualibus d diceriit. Illa uero intollerabilis est blasphemia, non nisi de spiritu pessimo excogitata qua oes sanctos Nelectos Dei, una sententia Bucer damnat. Ait enim Sanctos oe, mi feriaisa in seipsis experiri, Cr ea propter frequentius coqueri. Quam miseriam id adeo deplorante Quod iaceant Cait in navi ignoratia Crcontes tu deibunde deo in verbo talmistionisJue que fidei nointegre credunt: at s hinc no invocat eusN ex toto corde ducialiter,nec ex toto corde timent CT amant. Simedificiles er tardi ad obedientia let, proni vero Cr exproditi ad id b caro aduersus ictu cupierit .Quapropter verΞcomitione er poenitudine habet totius veteris hois erc.
O non serenda dedecus.Hactenus no piguit cotra EcclcsiaeSontra Religiois Christianae hostes insurgere,promptus erat animus ad retegendu fraudes in posturas,mendacia & errores, ad perfidia redarguenda:at hic obrigescit attonitus,dolet iniuria,dolet contumelia uniuerso Sanctorii ordini grauiter inflicta .Exhorreo plane haereticorum istoru malicia ne nescio maiore an perfidia:certe utranqa ex aequo,ut est utram maxima. Tam est enim insanu si maliciosum,sordibus istis contaminare animas illas in quibus Christus uere & habitat & uiuit,expuere in facie Chrisii. Hic uide lector C h ristiane quod uidisse doleas,ut insultent,ut maledicant exercitui dei uiuentis,ut gyganteii bellu instauret: posue i ut enim in coetu os suti, & lingua eorβtransmit in terras .iniquitate in excelso loquuti sunt: Dicunt Sanctos
iacere in graui & ignoratia dc conteptu Dei.& quod amplius de te-
104쪽
CONTRA HAERETICOS DEFENSIO. sis
steris, dicunt spiritu sanctum in scripturis illud ipsum testari.O cot
meIiam in spiritumsanctum,o blasphemiam. At ego Bucer, sicut non dubitauerim uos ad uerticem est,non quidem oes ignoratia arbitror ena quosdam socioi u tuorum Iecunx non ignorare ipsum que non agnoscitis sed contemptu det,quam' libet pietate &studia uestra nobis iactetis,oppletos e sie: Ita profecto ausim constater affirmare aduersus tuum spiritum, quem tantopere uis esse sanctum oes quotquot sunt δέ fuerunt uere Christiam Ab his malis perdurante in eis,cum rationis hace,dei gratia, fuisse quam re motissimos,nedum patres illos admiran' sanctitatis uiros, Apostolas Sc Martyres, uici, istis non subiacuisse. Ncc longe perenda sunt nobis documenta quibus hocipsum efficiamus: Sicut uos uestra nobis,ita nos nostra uobis obiiciemus e perimenta. Si putatis ualere uestra, Dur non sint nostra potiora Nam quod uesti a uestrorum*fimilium experimenta tantae rei probandae Putatis sufficere iudicium est puersutia, stolidsq; δέ impiae temerita tis praesumptio:quid em tam indignum, tam abominabile, tamque a natura alienum,quam etiam atqs impingere scelera,quorum tua te conscientia Prguat,&optimum quenltam prauum aliperuersum
existimare et sis ipse ' Nostra uerae Christianae professioni admodum conueniunt experimenta, res dent institutis Christi, uerbo dc promissioni dei spiritui sancto regeti eos quos sanctificauit. Quod si nobis nondu crediturii perfidis fidem non facimus,ipsi loquatur quos calumniari non possunt,qui cum Christo in sterna beatitudine iam regnat psi nota, sua manifestent experimeta non imprj dc malevolshaercuc i, quibus non sunt bonorum corda explorata. De bonis Npili erga dcu a neci ibus,de fiducia, timore dc amore dei,dent testimonium,no stet erati 5c auasi illi, q nullum secere pietatis gustum . homines corrupti mente, reprobi circa fidem, cuius iam naufragium fecerunt semper discentes,& nunquam ad scientiam ueritatis peruenien Timoth, 3 tes:sed p ,religiosi 8csanisti illi uiri dei, qui non dubitaueruiit omnia suppliciorum genera I indubitata fide sua piarre potius q dubitare, G ad morte usq; constates seuerauerunt. ipsi nobis suos exponatre conreant asscctuae cognoueriit &senserunt in se gratiam ιδ eis data
105쪽
,s IUDICII UNIVER. ET CLERI COLON.
erat, qui carne suam crucifixerunicum uici js δέ concupiscentiis qui experimento didicerunt in se habitare Christum. Sileant canes reuersi ad uomitum suuin, conticescant di confundantur ora loquentium perueris,qui solam iniquitatem docti sunt. Atq; inter tot gloriosos Christi martyres & consessore s, prodeat multis uirtutibus illustris Cyprianus ille,ante Christi fidem idolis & uanitatibus totus deditus,is inqua nobis exponat quid ualeat fides Christi,quid regeneratio per lauacrum salutis efficiat,is qui sensu edicat nobis quanta si potentia Dei in transmutandis affectibus carnalibus. En igi- - tur in epistola ad Donatum, Accipe inquit quod sentitur ante. ιώGA,ὸ quam discitur . Nec per moras temporum longa agnitione colligi-
tur sed compendio gratiae maturantis hauritur. Ego cum in renobris atque in nocte caeca iacerem, cumque in salo iactantis seculi nutabundus ac dubius, uestigqs oberrantibus fluctuarem, uitae incae nescius, ueritatis ac Iucis alienus, difficile prorsus ac durum pro illis tunc moribus opinabar, quod in salutem mihi diuina indulgentia pollicebatur,ut sis renasci denuo possct,utq;in nouam uitam lauacro aquae salutaris animatus, quod prius suerat eXponeret, corporis licet manente compage, hominem animo ac mente mutaret. Quin
impossibilis aiebam tanta conuersio est, ut repente ac pernicister exuatur, quod uel genuinum situ materiae naturalis obduruit, uel usurpatum diu senio uetustatis inoleuit. Haec egomet saepe mecum. Nam ut ipse quam plurimis uitae prioris horroribus implicatus tenebar, quibus exui me posse non crederem, sic uiciis ad nitatu, c, haerentibus obsecundans eram, desperatione meliorum, malis meis
iovi sui i uelut iam proprηs ac uernaculis afflueba . Sed postqua undae geniinisatiouem talis auxilio, superioris aeui labe detersa, in expiatum pectus ac pu-iu bapti ο/ rum desuper se lumen insudit, postquam celsius spiritu hausto,in nouum me hominem natiuitas secunda reparauit, mirum in modum protinus confirmare se dubia, patere clausa, lucere tenebrosa, sa-cuItatem dare quod prius difficile uidebatur, geri posse quod impossibile putabatur. Vt esset agnoscere terrcnum fuisse, quod prius carnaliter natum, dclictis obnoxium uixisset, DE I esse copiise,quod iam spiritussanctus animaret. Scis ipse profecto,& mecupariter
106쪽
'pariter recognoscis,quid detraxerit nobis, quidue contularit mors asta criminum,usta uirtutu. Scis ipse nec predico in nroz: requitur. Caeterum, si tu innocetiae, si iusticiae uiam te eas illes, firmitate uestigh tuis in deum uiribus totis aetoto corde gi: sus,hoc sis tantum qnod esse cepisti, tantum tibi ad licentian da- . 2In m gr/i VspimWalis augetur.N5 enim qui beneficiorum
estrium mos est in pescendo munere coeIesti mcnsura ulla ueImodus est: profluens Iargirer spiritus, nullis finibus praemitur nee coercentibus claustris,intra cerra metarum inacia refrenarur manat i iter xuberat at enter,nostrum tantum sitiat pectu & pa- illuc sitis capacis afferimus rantum inde ora mundantis haurimus. Inde iam facultas datur castitate sobria mente intectra,virtute syncera oce pura, in medulla adolescentium posse
tiabuere Iocum residuum non 's
107쪽
,s IVDICII UNIVER. ET CLERI COLON
clementiam furor ille mutabitur. Da iniustum, insipientem, peccatorem:continuo 3c aequus& pruden β innocens erit. Uno enim lauacro malicia omnis abolebitur. Tanta diuinae sapientiae uis est, ut in hominis pectus infula,matrem delictorum stulticiam, uno simul impetu expellat. Ad quod efficiendum,non mercede,non IN hris, non lucubrationibus est opus . Graris ista fiunt, facila, eruto, modo pateant aures, δέ pectus sapientiam filiat. Nemo uereatur, nos aquam non uendimus, nccsolem mercede prsstamus. Dei fons uberrimus atq; plenissimus patet cunctis, & hoc colleste lumen , uniuersis oritur,quicunque oculos habent. Num quis haec Philosophorum, aut unquam praestitit, aut praestare, fi uelit. potest ' inii cum aetates suas in studio Philosophiae conterant , 'neque alium quenquam, neque stipsos possunt facere meliores . itaque sapientia eorum ut plurimam efficiat) non excidit uicia, sed abscondit. Pauca uero dei praecepta sic totum homiuem timmutant,& exposito uetere nouum reddui, ut non cognoscas eu dem esse. Ita Lactantius ad Constantinum magnum,tanta conmdentia, ut quod dicebat, reipsa ac quotidianis fidelium experia mentisse Imperatori comprobare posse non dubitaret. Atque hinc adeo persuade tibi Lector,non leue momentum habere haec, de quibus apud summum orbis monarcham ille omnium Christianorum nomine tantopere gloriatur. 2 Amri. Beatus Augustinus libro confessionum iiij. cap. iiii. scribit quendam grauissimis febribus laborantem, cum pene animam eta flaret, & quid circa se gereretur, Omnino iactaret, baptizatum, ac subito sic omnibus affectibus mutatum. ut cum Augustinus infidelis adhuc, expectarct ab eo baptismatis quem sensu absente acceperat irrisionem, ille praeter expectationcm Augustinum quasi inimicum cxhorreret, ac mirabili fiducia libertatem stupefactum eum admoneret,ut si amicus esse uellet,lalia sibi dicere de ' nereir tam potenter tamque subito rapit gratia dei hominem ita contrarios affectus, tam efficaciter ueteris hominis & peccata d tergit & uicia expungit. Iam & de seipso loquenlcm Augustinum audia
108쪽
CONTRA HAERETICOS DEFENSIO. φρ
pudiamus t Cum lactus est et catechumenus,& uoto tantum baptisma concepisset, cepit statim affectuum mutationem persentis cererquadere libro Confessionum ix. ita deum mirabundus amatur: Quam suave mihi subito factum est carere suauitatibus nugam, . N. quas amittere metus fuerat iam dimittere gaudium erat. Eiacie has enim eas a me, uera tu & summa suauitas, e aciebas,& intrabas Pro eis, omni uoluptate dulcior: sed non carni&sanguini, omni luce clariori sed homini secreto interiori, omni honore sublimior: sed non zublimibus in se.Iam Iiber erat animus meus a cutis mordacibus,ambiendi & acquirendi, & uolutandi atque scalpendi sca-hiem libidinum t 8c garriebam tibi claritati meae, Se diuitijs meis
di saluti meae, domino deo meo &c. Longa enim oratione prose tur hos affectus. Antea deditus fuerat sectae Manichaeoru , sed mutationem nunc audi ad deum animi conuersi.
Im uelle menti inquit Racri dolore indignabar Manichps,
dimiserabar eos rursus, quod illa sacramenta, illa medicamentanctarint,m an i essentiaduersus antidotum,quo sani esse potuissent. Uerem ut alicubi iuxta essent ignorante me, intuerentur que aciem meam,&audirent uoces meas,quando legi quartum Psalmui
in illo tunc ocio,quid de me secerit ille Psalmus. Et post pauca: O si
uiderent internum lumen aeternum, quod ego quia gustaveram frendebam,quoniam non eis poteram ostendere:ibi enim ubi mihi iratus eram intus in cubili, ubi compunctus eram, ubi sacrificaveis raminamus uetustatem meam, nec uolebam multiplicari terrenis honis, deuorans tempora,&deuoratus temporalibus,cum haberem in aeterna simplicitate aliud frumentum, &uinum Sc oleum. Et clamabam in consequenti uersu clamore alto cordis mei, o in
pace, o in idipsum, o quid dixit e obdormiam & somnum capiam iaci Quid aute iam baptizato acciderit, 3c quantum mutatus ab illo priore sit Augustino,si sis uolet cognoscere, laetat librosConfessio- nu ipsius, e quibus pauca tantum uerba, quae libro ix. dic utur hoc a d Ioco
109쪽
CONTRA HAERETICOS DEFENSIO 1εχ.
simul,& a uerbis tuis sormidavit cor meum. Cuiusmodisunt in sacris innumerabiles sanctorum uoces . 3c his omnibus reclamanti bus contendent haeretici, ipsos iacere in graui conleptu dei Dicit uirgo mater domini nostri Iesu, Magnificat anima mea dominum. Buccrus uero quid Iaces, inquiet,in contemptu Dei, uilificat anima tua dominum. Raptus in admirationem Dei proclamat Apostolus, O altitudo diuitiarum sapientiae δέ scientiae Dei, quam incompre hensibilia Ne.Huic nimirum dicet Bucrem,auid ita exclamas Cataceas adhuc in graui contemptu Dei. Omnes quotquot sumus ca
tholici,eade tenemur cum Apostolo admirationercum Davide ue ro canimus,&ex animo dicimus, Magnus dominus di laudabilis nimiS,magna uti tus eius, & sapientiae eius non est numerus,quam ad mirabile est nomen eius in uniuersa terra. Item, Cor meum Sc caro mea multauerunt in Deum uiuum,omnia ossa mea dicent, Domine quis similis est tui Interim dicet Bucerus, Cor nostrum,carnem nostram, ossa nostra iacere in graui contemptu Dei. Age Bacer,et tanta fiducia audes isthuc omnibus occineret profer uel unum e tam innumerabili sanctorum exercitu,qni non dico contempserit,sed qui toto corde,tota animi sententia,toti: qt e ulii hus,Deum non maximi fecerit. Multi fuerunt aliquando peccato rer, uerum sunt conuetiri tu de sanctis loqueris , volo tempuS numeres conuersionis. Quod nouissimum , quod supremum est desperantium hominum Impii enim non statim,sed cum ad summum por Sol impii e5 uenerint peccatorum Deu contemnunt conuerso ordine satis Om temuuiit diani s&bonis Amalis esse originaIedc haereditarium, adeoq; caput non sincti.&initiumsuccedentium peccatorum inde uis tanquam ab origina ii morbo nos uitam reliquam omnes auspicari:sed gratia Deo,quod non experimur nos frequenter ex contemptu peccare sed ex infirmitate, nec fine metu iudicii Dei. At tu contendis, contemptum etiam in sanctis haerere,quia timore dsmini auspicati sunt omnem suam conuersationem, dicente scriptura:initium sapietiae timor domini, quod non gratis toties in sacris repetitur,& nescio an fit quicquam in lacris frequentius tantum abest, ut timorcni domini praeen ii
110쪽
x. IUDICII UNIVER. ET CLERI GOLOR
cesserit uel originalis contemptus, uel ei successirit aliquando , quaru lege praescribis. autem te, as putas ullos uspiam gentium homines, aut sanctos Ditem ad Deum pertinere, qui contendis adco iacere omnes in graui contemptu uerbi Dei Quod si est, certe ad ipsum iam nulli pertinebunt, dicente Moyse Numeri decimoquinto i Anima quae uerbum domini contempserit, peribit de populo suo. Item, apicunque honorificauerit me glorificabo eum. Qui autem con
tempserint me, erunt ignobiles, pri. Regum ii. Rursus tena, si omnes contemnunt,erunt omnes mancipia diaboli. Dominus enim in
euangelio cum dixisset Nemo potest duobus dominis seruirer duos dominos docuit esse Deum N Plutone gentilum aut fi mauis Mammonam,quem pro domino suo habet quisquis ei addictus est. Dominis istis contrariis,contrariis seruitur affect ibus. Is cui seruitur, di Iigitur & sustinetur.Cui non seruitur,odio habetur 3c contemnitur. Ita Christus prodidit. Quid hic dices Bucer e Deus ut tu uis co temnitur a sanctis, ergo ei non seruitur, ergo non sustinetur a san ctis,ergo & odio habetur. Hanc consequentiam absque ullis fucis infallibili uerbo Christi statuimus. Si autem a sanctis non diligi tur,si odio habetur: iam sancti non sunt sancti, sed inimici, quos ille amicos appellat. Tales parit euangelium tuum cc euangelio Chrsesti contradictiones. Sed quid moror in insectatione istorum, quorum praestiterit uesaniam execrari potius,quam longius prosequi ratione. Tam prodigiosum atque indignum hoc est.quod affingunt sanctis ignorantia
Dei. Experiuntur nquit Isiacere in gravi ignorantia dei.
Non arbitror tamen hoc de ullo sanctorum post uocationem & i, Suum a Deo Iuminationem in fide Iesu Christi domini nostri,qui cognitione di
misἰ r. vinitatis suae illum inat omnem hominem uenientem in hunc mundum,aliquando lectum uel auditum: Quin potius ubique fere contrarium eius experimur.Caligauerat quidem totus orbis,ante Christi aduentum, paps maior credebat idola uana , ueros esse deos , ut
hinc hortetur fideles CHRISTI Apostolus , ne ambulent sicut gentes, quae ignorant inum . Quae est autem ista adhortatio , si Sc