장음표시 사용
261쪽
CONTRA HAERETICOS DEFENSIO. 1sς
Iam non Iunusparuuli suctuantes,& circunferamur omnivento doctrinae, in nequitia hominum, in astucia ad circunuentionc errorae si hocnosti, qua fronte,quo ore, quo corde,audestam alii consilii, nempe diuini victionem,tam praetiosum sanguinem, tam inaestimahilem gratiam,transierre ad gentea q ignorant dominum nostrum Iesum Cluistinii quae ambulant in uanitate sensussula Esto habuerint Eusebes tui ,speciem aliquam de imaginem pietatis. Nunquid potest deo esse digna Eusebia quae est extra dominum nonrum Ie- Cenior esum Christum, in quo lo estiatus,uita, ac resurrectio nostra Nun- tas nos P quid potest haec a morte redimere unquid sanetificare,& regene M Araret' O insensati,quis uos fascinauit non credere ueritati .ame quorum oculos Iesus Christus praestriptus est, re in uobis crucifixus Hoc solum uolo a uobis discere: Ex Philosophia. sapientia Scose bia carnis piritu accepistis, an ex auditu fidei Sic stulti estis, ut cum
spiritu coeperitis, nunc carne consummemini. At atrasum,dica
tur quod est. Non defenditurhic ulla pietas. Ab ecclesia prolapsus est desertor apostata, multosq; secum ineanderuinam pietatis ob tentu protraxit. Ergo adeo speserat istis facienda,posse 5c extra ecclesiam saluaris Iam si saluantur Platones, Nuime, Nabuchodono- puhedi mollissores, & id genusidololati s homines impii extrauerpna ecclesiam, cet esset vi quomodo non salventur,qui Christum licet extra eandem, tamen Leduxit tila sonant, di praedicant Hi sunt e ebes illi atheostbes,qui arbitran- tem extra Eetur obsequium se praestare deo, ado Christum quado corpus eius et . . scindunt,lacerant,& persequuntur. Veruin non sic impii non sic edtanquam puluis quem proncit uentus a facie terrs. Vna tantum Vnasuit semper omnium in salute credentium ecclesia dei, sicut Ecclisia cre una fides, & deus unus. I sc ante legem Moysicontinebat illos qui ctati*M appellabantur fit a dei cum caeteri filii hominum uocarentur.Exiguum sane fuisse hunc populum ostendit diluuium, quo tempore cum genus humanum in inmensum crevisset,solus reperii batur cum filiis suis Noe qui saluaretur ubi totam Ecclesia uni arca continebar, omnesque Buceri Eusines diluuio periere. Sublegeuero I daeos di proselytos . pari conditione colligebat, sicut nunc undecun- Me collecios Christianos, Bucerus uero nouorum coelorum fabrili calor
262쪽
iss IVDICII UNIVER ET CLERI COLM.
eator, cocedit paradisum Sc regnum etiam ηs,cis putat olim extra si lucer opius Abrahae fuisse,aur nunc sine fide Christi esse ,extra Christiano fudi gentile, v Catholica ecclcsiam Eusebes eligioses Ethnicos, qui sua opia
eitra ece si stonos iu fide saluentur: inter o alibi numerat Platone, Numa' diu posesa, Pompilium,& alios idololatras, hic addit Nabuchodonosorem , dc
auri. n' clo 4 alios, quorum nos adhuc celat nota. Fortasse Catones , Fabritios Regulos, Aristides, Minoes uult 8c eorum similes: recrect in
Eunuchum Candacis, dc Cornelium Centurione. Vbi iterum qis, ὰ ς qua Tuxologia, utex quibus scripturis Christus unam aedificat Ahi - ' ς ς iςntium ecclesiam super firmam petra,&no est in aliqua alia sui, cisii x ς io G. Propterea ait Apost. ille doctor gentium in fide dc ueri rare,qui nullos nouitalios Eusebes gentilium iFundamentu aliud ne mo pol ponere ter id tu postum est,quod est Christus Iesus. Qui ueniens euangelizavit pace uobis q longe suistis. N pace iis qui pro- be i i per ipsum habemus accessum, ambo in uno spiritu ad patre. Ergo iam no estis hospites &aduens, sed estis ciues cinctoria δέ d mestici dei, superaedificati super fundamentum apostoloru N pr Plictarum,ipso summo angulari Iapide Iesu Christo in quo Ois aedis scatio costructa crescit in templum sanctum in domino,quapropter
oportuit ipsum adducere omnes oues in unum, ut esset unum ouileiohais.16. Nu' pastor, u Christus&una Ecclefiarad quam & Eunuchum illum Cornelium uocauit. Si possunt Eusebes Buceri in sua fide ex Actuuri s. tra Ecclesiam saluari,cur Eunuchus ille & Cornelius in Ecclesiam uocantur & baptizantur Cur ad Cornelium dicit angelus: Mitte in mitiis 1. . Ioppen&-ςςςrse dimonem qui cognominatur Petrus, hic tibi dis uehivio ceresuid re oporteat facere.Quid est,oportet Sic tractat Bucer scricomesivi uo pluras,ut illud quod oporteat no uiderit, atq; interim Dilectos irri aut adeocli dens, rogat qua nam Theologia efficiant Cornelio profuisse opos in. ra sua, antequam fidei lumen acciperet. Non sane Theologia Bucerica,qus non uidet quid oporteat ,sed ueteri patrum Theologia, quae non negligit, quae diligenter quod oporteat perpendet, quae inquirit 3c uidet, quo profuerint Cornelio sua opera. Non enim in i η i profuerunt ei ad salutem aeternam, neq; ad meritum regni , sed ut procr- . mitteretur ad eum angelus, ut doceretur, quibua ad aeternam salute prolus
263쪽
CONTRA HAERETICOS DEFENSIO. 1εν
proficeret.Profuerunt ut informis formaretur, ut praearatus ad si- cornelio audem fidei lumen acciperet. te fidem chriSed Bucerus contenditisum Iam magnum fidei lumen habu Asia opercisse ,&caecos arbitratur Delectos Colonien. qui hoc non uiderint. Homo perspicax, linceis suis oculis uidit plus aliquid in Corneliosolus,quam octo Deputati Colonieli. quam angelus , quamprinceps apostoloru Petrus,quam deniq; 8cipse Deus, quos oes latuit magnu illud fidei luare inCornelio,Bucero perspectum. Dicentibus ludΠn Nos audiuimus ex lege,quia Christus manet in aeternum. Respondit Christus:Adhuc modicum lumen in uobis est, Dum lucem habetis,credite in lucem,ut filii lucis sitis.Qui si tantum luminis de in Cornelio perspexisset , dixisset utiq; t adhuc lumen in te est, dum lucem habes,crede in lucem Sc eris filius lucis.Iam ne modicum quidem in eo animaduertit Christus,idcirco non audit quod Iudaei. Quid a tem Mitte 3c accerse Simonem, hic tibi dicet, quid te oporteat s cere , ut lumen accipias.
At quod est magnum illud fidei lumen o Bucer, quod Co vilio diibuis Licet ignominet,inquit, geria Chryndier est eri
quod jejus crucifixus ille esset Christus, tamen magnum
dei lumen habuit. Boqui nonpotuisset obtinere la dem Eusebeos timoris DEI, n potuiment oratios
nes eius γ' Eleemoque me tanti vasere apud Deum.
Non ita Bucere,cessa nobis dicere,alioqui.Non habet enim hoc scriptura,si hoc docet, nos asserimus:Nimiru opera bona ante gratia Iidei iustificantis, no solu non improbari de sed dc placere hacte nus ut i parenthoiem gratiae maiori recipiendae.No f claram adhuc Lineu fidei si de habebat,& tsi opera habebat admodu pclara, ilbuspparabatur, quod. ut illuminare . An tibi quis de deo opinio est magnum fidei lumes Scisquid sit lume fideli Nobis no est aliud tam uerum fidei lumen si Lis i. Christus, Lumen illud a deo paratum ad reuelationem gentium, ibba,i r quodque illuminat omnem hominem uenientem in hunc mun- cuia . dum ,& lucet his qui in tenebris & umbra mortis sedent, ad diri gendos pedes nostros in uiam pacis,
264쪽
is3 IUDICII UNIVER ET CLERI COLON
Hoc lume si habuissetCornelius,nihil Petro opuserar.ErgoPetrin duenies ad egit Statim micauit fide Christi ullumine fidei Co nebus illuminaretur, ac lamus cogitationa, quibus soauerat spa
bet nisi si Christithabet. Vides quoq; il asymbola,si Ethnica ατ
phanasit tinde Eusebis,& Lutheri probata tibi de contritioe litus. honis,ante gratiam iustificante operibus Cacologia. Non credatur nobis,nisi δc patres tradant nobiscu eade:in quibus non postrem Iocum obtinet diuinunt illud organum Ioannes Chrysost. qui sermone de fide dc lege naturs ita ait: Testimoniu honu habuitCose Fide uterga nelius de eleemosyna&pcibus,sed Christu ignorabat , Deum quide
rium non ba credens,dei aute sermone nondum edoctus. Et quia opexa era. it bo
bustcorarist na & admirabilia placebant enim bonoru remuneratori Sc amatori M- deo. Sed qa magnus ills iusticiae 3c ueritatis oeulus ustus Muam uς iudex, personarum respectum nescies , uidit bona quide opera, ted mortua,eo gi fidem non habebant, mittit diuinum angeIum opera hus ad simia acquirenda ministrantem, ita ut bsi certando ob fidem coronari possit.Qui dicit ei:Corneis, pces tuae ascenderiit in mem riam coram deo.Si igitur exaudita est petitio.inquit,& eleemolynae meae acceptae sunt'd mihi deest ad iusticiam Mitte igitur in Ioppe dicit,& accerse Simone qui agnominatur Petrus .Qui ubivenerit loquetur tibi uerbain sibus taluaberis tu'c tota domus tua . Irassi non poterant opera saluare. Nam si his quae Pen in praesicat saluatur reipse dc domus sua nondum habuit Cornelius ex operibus salutem, donec operibus suis fides adquaerendum mium offerret. Sed malunt aduersarii udire August. que uulgo iactat esse suu,rperam so dc Augustino ipso reclamate.Lib.x. de baptismate contra Donatisaeait :Neq; em dc Cornelii gctilis hois orationes non sunt exauditae,auteleemosyns no sunt accepis ino Scangelu ad te mitti& missum meruit intueri, P que posset utiq; sine litas alicuius accenacucta necessaria discere.Sed qm quicquid bonian oratiothus oc elee
265쪽
CONTRA HAERETICOS DEFENSIO.sboeiaris N pacis inco P ri cor, Nper illum discit Christum per illum em NYΠst m pQ s. iis
puto.consortio quom comunionis adigitur,cui sola bonoru operu: smilitudine iungebatur. Quibus uerbia d August sis non pote mus coprehendit.Primo,Corneliu amesi didicisset fde Christi,n ias co h li. huisse bona opera,desquoda modo accepta.ubi corruit Buceri do u .huri. ctrina,de peccato cottitionis Sc operuonte fide & gratia iustifca te Secudo eadeopa no profuisse Cornelio ad salute sine fide Christi, di extra corpus Ecclesis.ubi corruit eiusde de religiosis gentiubus ap-
phana doctrina. Vis ergo nunc audire,cum non ualuerint ad salute,
ad qd extra corpus Christi adhuc cosistenti pera illa secundu endensuerint ' Cu nostra affertio habeat iuscemodi opa pparare didiseponere ad pratia,nihil uero mereri lic amplius aliquid videtur promittere,lib. I.de pdestinatione sanctorum, cap. . ubi ait et Solet de uiro bono dici deo credere meruit,quia uir bonus erat antequ) ς - λε dereliquod de Cornelio dici potest,cuius acceptae sunt Eleemodnari isti exaudiis oratiora intequa credidisset in Chrisui ita AVRVst M u. h. a.
ipsum tamen eius dictum credere meruit nolim sensu .pprio accipi,
quasi deus factus sit Cornelio debitor, ex merito dc iusticis debita, iante ς fide Christi uiua haberet,ut hanc fidem uelut Interenti dare debuerit.quod a sensu Augustilane abhorret: sed ad tu moda quo
recentiores Theologi loquuntur de merito conui,quod aiunt non Quod meri. esse uera meritu,sed dei dignatione: dignatur enim misericors deus tum conum homines suis donis, quos scit eisi ut fit nonnunqua incognita ea invicino Thea tota mente desiderare,sem plas caeteris ipsi praeparare,licet sint pec-ologis eatores gratia eius reuera indigni.Sic Corneliu affectu oc operibus paratu adcredenta ac psiclandum dei uoluntate,dignabatur nrunere fidei,ut meruerit fidenhhoc est dignatioe dei eam acceperit. Censuit eisi deus,eu qui informi & impersecta fide, eousq; bonoruoperu Psecerat doneum seu dignum cui ueritas 3c salus misericor diter exhiberctur. Quae sententia cum rcedentibuSJc sequentibu ,cohim me. in eode ac plus libris,uhi hanc materia B. August. tractar,saris cocor ritum, quod dat. Aduersarii uere se merito congrui no aliter fere loquuntur, K nou habent. oporteat hominc. minimum cile paratos. 8c hoc potissimu curare, resiliari hae/Π si ne uidGintlir remi.
266쪽
tercessione N inuocatione Sari torum. Equis nunc in Iibello Iudicri celaraD electoruide
opibus honis, & eoru meritis p gratia, cui mkrtus est,casu magis q consilio ut in opere tumultuario facile poterat comitti,praesertim ubi sicut
obuia erant colligerentur,conscriberetq; multOrum iudicia) articulus de inuocatione Sanctoru quem grauiter & infestis animis Philippus,Bucerus Sc Oldendorpius oppugnant .ac sibi iam de eo triumphare uidetur:quod non obstureiarunt eoru symmistae, exilit 3 quida monachi tolidi,indocti 8c per time frontis homines,quales reuerendisi dsis Archiepiscopus Colon iesi. Elactor, & princeps noster clementissia Bucem 3c Philippo heu male persuasus, aliquot suae Dioecesimhacis,praedicando uerbo Dei praeserit, digniores qui porcos alerent, aut remiges in triremibus traherent,qui animaru saluti procurands admouerentur:cum sint perfidi uouisaai,& temerarij a postatae, nulli certae fidei addicti sed ad quiduis credendu docendu 3c aggrediendum semp faciles Sc expediti. Cuius quide articuli, uideo proptereae a pus qbusda δέ cathobi cs fidei sectatoribus, integra propugnatione νuehemeter dcsiderari. Ac iam dudumeraueramus illudfactutu λ- - ρ
ctissimu uitu Bartholomeu Latominqui si uoluisset ioc utissi pore- Quia abrat eleganter εc copiose rimare. Veru ille intentus sorte aliis neo li talis, hro que ante hoc biduit Colonie impressum aduersus Bucem edidit, . hoc tan tu agit,ut detectis Buceri fraudibus ac paralogismis,obtineat clarissimoru orthodoxorum patrii testimoniis inuocatiois usum suisse iam supra annos miIle ducentos in Ecclesia rece plinquod ita agit .ut uix quisqua mi lius. Et certe debebat ris qui credui aiunt aut oesse credere snterea rpis extitisse ulla uera Ecclesia, uasum quoq; e sistam Iogsuu inuocatiois usum,no potuisse temere psertim aetate illa puriori)inuchi in Ecclesia,aut tot seculis in eadε impie retinerit sicut stolide proclamat aduersam esse Ictiomanta .Quod fi sit, interea noluisse uera Eccli faetit necesse: cu no possit Ecclesia eqcutidololatr
267쪽
o , IUDICII UNIVER. ET CLERI GOLore
At ut nunc sunt mores,nulla quavis firma ratione, contentiosis quibusdam potest sal isfieri aut persuaderi,ut necesse sit 8c hoc argumentum explicari latius,& plures ad idem efficiendum rationes adhiberi. Intersectim itaq; hoc articulo censuram illam de operibus bonis N eorum meritis,uisum mihi fuit rursum coniungere,& tollere prius e medio, primum iu tractare articulum illum de ueneratione 5c inuocatione Sanctorum:ac tum demum integra disputatione&illam quoq; tractare. Sequuntur igitur uerba iudicii Delectorum ut erant inseri
Debortatur quo ab imploratione sanctorinob id quod Christus est summe m isericors, aduocatus pro nobis apud patre, & satisfactio pro peccatis nostris. Ne p tamen idipsum expressis uerbis agit, sed rebus
quas ob oculos proponit conatur efficere. Multis emmodis atterit implorationem hanc N eleuat, nec multum abest quin uideatur damnare, Zc ne ipsis quidem Sanctis dieit admodum placere. Praedicata est Nnobis dei misericordia,in quam anchoram spei nostrae defiximus: & scimus ipsum nihi/lominus esse iustum atq; adeo nobis thronum gratigrius adeundem esse cum fiducia,ut misericordiam co sequamur. Ad hoc adhibemus nobiscum sanctos,tam eos qui agunt in terris,u qui uiuunt in coeli S. Hoc em . deo placitum est & acceptum ut per multorum inter cessitones honoretur ipse,N nos adiuvemur. Oportet enim orare alterum pro altero, ut salutem consequa mur. Hoe modo secit Apostolus,& orationem pro se
postulauit fieri. Theodosius cum sacerdotibus 5c po
268쪽
CONTRA HAERETICOS DEFENSIO. 1 3pulo omnia orationum loca circumibat, & ante marstyrum & Apostolorum thecas iacebat humi prostraatus poscens fida sanctorum auxilia. Nem tamen ideo putandi sunt dissidentia aliqua circa misericordiam dei lanouisse,sed multo magis,utPlurimorum inter cessionibus adiuti, reista deum adirent. Ita & nos deo meremur nobis sanctos legitima ueneratione, Preca muro ut nobiscum orent deum pro nobis. Non desoperamus, non dissidimus,non dubitamus etiam, sed
deo hanc habemus reuerentiam, ut no arrogemus nos
his supplicandi dignitatem, simul rea nostraadeoaque trepida conscientia, consociatis sibi sanetis Apo, stolis, martyribus, es deo dilectis consessoribus, meatiori eum fiducia thronum gratiae aecedit. Hinc sunt Litaniae ille,quibus sanctorum agmina inclamamus, quarum usus peruetustus est: Cassiodorus enim Liis tantarum meminit Tripartitae historiae libro primo,& Nicephorus sub Valentiniano Somniumest quod quidam putant sub Gregorio primumauditas.
Parea igitur de inuocatione mortuo in dicam, de qua,vesaepe alia Gopponit nobis antiquitatemate Theo inlinis
269쪽
ιτι IUDICII UNIVER. ET CLERI COLOR Primum isitur dest D er autoritatescriptorum verrerint ita respondeo: una quaedam eri Ecclesiae dei craehincaeperpetua Erpura doctrina, per ita Poriolos rerudita , quae habet te Iimonia Ecclesiae etiam fguentiunt aetatum. Sed ali scriptores alijs purioressint , ut torum doctrinae corpus , quis dextre iudicet, apud Gog D. tium purius es, tam apud Origenem. Miscent Cingis lascula aliquidcontam, ut hominum natu, in hac imbecillitate nunquam est sine uiti'. Et natinii siuemus patrib prae tibus moribis, ideo cusmino e licionum
irrerassent in Ecclesam, sancti parres quaedam velami
fus co derabant vel tolerabant , tamet non probarent. Nota est omnibus Gog lini querela desiper titione 's in aetatis, cum austrvitutem Messae iam duriorum esse Mosama. Sed ferebat hic quaedam vici occve. rus aBh discilioribus certaminibus. Deinde nondu adeo creueiae abusu illi degsius me disisierimus,ut posea barbaricis temporibus . cum accesse
quinos,ereuersit.Erat conuerta recte mitione mortuo
ram in publicis precibus . Nondu accesserat opinio a plicatam esset eis coena Domini,nondu erat res quom. f.Forta iis aliquipriuatim mortuos inuocassit. Im ondurameerat statu nondu distributa eras munera inter mortuos, nondu ora dabat opes vi Iuno,nondu Georpus
ivvabat equite ut Gasiorer Polla dei mina par se e ro Y adhuc erant exigua, edtamen uera lucem fisi obseuras
270쪽
CONTRA HAERETICOS DEFENSIO. ετ νοUcurabar. viij igitur ab seuerius obsi flebat. Naravae Epiphanitiora artare mulieres in Brias tua Agriviae circulsiste, Cr ei liba, Cr nescio quas res alias obtustisse. Hunc more inter haereses receset, Cr oppres in esse inne diligentia Cr aut hornate 'sopora, imitatio
eset ethnicifuroris Nunc magna pietas ducitur inuocasH uetariam, er donnia tiberaliter cumulare. Quare cu nobis antiqua me a obi uis, hoc respondeamus,no deliter,utfupra diata es,tvericosn m catho Iicae Ecclesiae Christi , Cr a mamus nos desmbolis
no dissentire albatisscriptoribus veteribus, Fruere et eam aetate illam nobiseu existimamus in caeterisnoseris sine ijsiderare de ea iudicetum Ggn.gs scriptore epe ne ligetius loquatur, er Pard. rivata exe a reneris ripo α,1 nostris ritibus aduersantur,tame mos Minpar publicus fere cooenit nobis . Gena domini una communis erat, etiasti fore is reperias ex D ubi aliquis sa
quadaμpersitione priuatim tanquassacrificaturus, myuetudine publica mutavit. Ita Cr mortuos aliqui invocas bane. Paulatim enim basiupersiciones irrepserunt. Nec valet argumetum ves m. Haec Masunt aetate patru. Retinearum Wito mospraesens. 0.n.dissimilis,
ut si quis dica pater tolerat silivsaepius convivante ergo debebis eire grassatore π i diante alienae pudiciaciae. Ita vos exemplis veterum,q adhuc minus mali habent,
posterioris aetatis vicia, g iamsi miliasune Ethicis . bilire conamini. Et ias, Basilius hac voce copellat Mara