장음표시 사용
181쪽
Romana ecclesia laboret, concilium alias necessarium in- dicunt cardinales, sed principibus consentientibus. Certi ruoque iuris est, ipsam generalem synodum, antequamisisluatur, aliam sequentem indicere posse. g. XIV. Iam vero auctoritas summi pontificis gen ratibus conciliis necessaria , ei ius tribuit, siue per se, siue per legatos eonventui praesidendi : quae προεδρια inveteri disti plina, quae spiritualia erant, spectabat. Co
ei lium oecumenicum uniuersalem repraesentat ecclesiam,
euius ecclesia Romana eentrum est: atque ideo qui inter episcopos speciali praerogatiua fulget, etiam generalieoncilio debet praesidere. Praesidet vero summus pontifex eum relationis & suffragii praerogativa. Et hinc in Conciliis, antequam ad res propositas definiendas gradus feret , litterae pontificis, quae in conses tu episcoporum coram beatissimo apostolo Petro conditae erant, legebantur. Referre autem & censere oportet pontifices secum dum reeeptam fidem & antiquam traditionem, quae sim-cerius in ecclesia Romana semper seruata est. Sed tum Hr synodos reeeptae fuerunt litterae pontificis, quum indituto examine eonstabat , illas ex recta fide & disciplinae regulis scriptas suisse et quod eardinalis Cusanus deas mota. lib. II. cap. 2 7. Obseruat.
g. XU. Generalia concilia celebrari debent ex graui& necessaria caussa, quae magnas inter se ecclesias sci dat, nec pax aliter restitui posse videtur , nisi ecclesiae uniuersae au ritate. Quid magis rationi contrarium, ram ob leues quaeitiones sollieitari christianum orbem,c ecclesias suis pastoribus destituiὶ Hinc in veteri distiplina nullum certum tempus habendis generalibus ecclesiae comitiis definitum est; sed tantum emergentibus caus-ss extra ordinem indici consueuerunt. Sed lapsa in O eidente ecclesiastica disciplina, frequens & veluti ordinaria generalium conciliorum celebratio necessaria visa est, Ut malis, quae disciplinam penitus corruperant, Occurre
retur. Erigo synodi Constanti ensis fef. XXXIX. & Basileensis epist. ad Eugenium papam edixerunt, ut concilium generale de decennio in decennium celebraretur . Sed de- .cretum hoc, utpote tempori aptatum, effectu caruit. f. XVI. Synodus generalis uniuersam repraesentat ecclesiam i
182쪽
alesam ; coaleleit enim ex christiani orbis episcopis, qui eceseliis particu lyribus praesunt. Hinς decreta synodi generalis rite & ordine celebratae in rebus fidei.& doctrina morum certam fidem faciunt, utpote quae placita sunt uniuersae ecelesiae , contra quam in rebus fidei portae inferi non praeualebunt . Visum es Spiritui Sanctoo nobis , inquit synodus Hierosolymitana apostolorum, actor. XV. 28. Quibus verbis constat, Spiritum Sanctum eonciliis adesse, & fidei decreta dirigere. Inde Gregorius
M. apud Gratianum can.2. . D. II. protestatur, se veluti euangelii quatuor libros quatuor priora oecumenica conis
cilia suscipere & 'venerari . At si patres in conciliis de uaestionibus sam aut de rebus politicis & physicis tracient, & decreta condant; non diuin i, sed humana auctoritate definitiones illae nituntur. f. XVIJ, Iam vero utrum i synodus Oecumenica supremum in ecelesia auditorium eonstituat, cui summus ponistisex .etiam subiaceat, an potius pontifex supra synodum sit, magnis animis controuertitur. Antiquiores eu sthblatheologi deinceps alii, magno numero pontifieem supraeoncilium extollunt, idquae esse fere de 'de Bellarminus
de eonAl. Iib. II. cap. ' 17. pronuntiat. Contra theologi Gallieani, totius eleri professioni adhaerentes, tenent, supremam in ecclesia potestatem esse penes concilium g
nerale , & idcirco ipsum pontificem ab eo iudicari posse in caussis haeresis, schismatis & in artieulis, qui ad universae ecclesiae statum spectant. Medius inter utramque sententiam ea dinalis Cusanus de tanoota. lib. IL cap. 2 docet , synodum oecumenicam uniuersi christiahi orbis, quae in veteri disciplina coalescebat, pontifice esse superiorem, non vero synodum plenariam oceidentis, quae origine sua patriarchalis tantum est, sed propter schil maGraecorum generalis censetur . Disputatio ista praeiudicialis est ; inde enim pendet altera controu siae, utrum concilia generalia rite celebrata , quo rata & firma sint, summi pontificis confirmatione indigeant , an potius visua consistant. Sed non patitur nostri instituti ratio the logica ista consectari.
S.XVIII. Synodis generalibus succedunt synodi dioece sanae, quae ex unius dioecesis , seu plurium prouinci Pars m. Μm rum
183쪽
346 INSTITUT. IVRIS CAN. PARS III.
rum inter se adnexarum episcopis habentur ID. Sunt vero huiusmodi synodi aliae patriarchales, aliae in specie dioecesinae , prout nempe dioeceses habebant aut non habebant patriarchas. Patriarchales erant in Oriente , cuius dioeceses suberant patriarchis : contra in occidente dioecesanae erant Gallicanae & Hispanienses , & fortasse etiam Carthaginienses; nam olim dioeceses occidentis, excepta Romana dioecesi; proprie sic dictos patria
0 Concilia dioecesana a partitione Romani in peri; in dioeceses. originem ducunt i at in adsiduam & ordinariam iurisdictionem abierunt, postquam unius dioecesiis prouinciae ecclesi sticae exemplo ciuilis politiae inter se adnexae, communi consilio negotia administrare coeperunt. Id in ecclesia orientali fidium est synodi Constantinopolitanae auctoritate, quae ecclesiam Orientalem in qui que dioeceses partita est, & unicuiusque idioeceseos synodo potestatem tribuit administrandi negotia omnia prouinciarum dioecesis, sed sub exarchi seu patriarchae gubernatione . Conc. Constantinop. I. can. 3, Ita in Oriente receptae synodi dioecesan e , praesertim ubi Theodosius iunior innovarae politiae consensit, L. 46. C. N.de epise. ει clericis . Et inde in actis concilii Ephesini memoratur Dncta δε- nodus dioecesiis Orientlatis tremve onodus ex dioecesi Aegypti
Petrus de Marca de cone. Deerd. m imp. lib. e .etes. tenet, synodum Constantinopolitanam tribuisse' ecclesiam Orientalem in dioereses praeiudicio l gis imperatoris Gratiani, qliae anno CCCLxxvi. lata concessit, ut caussae ecclesiasticae de m re caussarum ciuilium ueris suis is a suae dioereseos iudieibus Atidiantur , L. et . O. Tl. de episcopis s clericis . 'Scilicet inde eoncludit vir doctus, hac lege permissum suisse iure ordinario synodos dioecesanas celebrari, quum antea extraordinario principjs imperio haberentur. Verum synodus Constantinbpolitana videtur potius ecclesiam Orientalem in dioecesses tribuisse, quia optimum videbatur, ciuili politiae ecclesiasticam respondere, quam ex legis Gratiani sententia . Certe lex ista ad Occidentem spectauit , praecipue vero ad Galliae dioecesim, nam Treuiris data est. Quidquid vero huius rei sit, occidentis dioeceses exarchos , qui synodis iure ordinario praeessent, non receperunt, excepra dioecesi Romana, cui Romanus patriarcha&sotte etiam Africana, cui episcopus Carthaginiensis praesidebat.
184쪽
elia; habuisse non videntur . Synodi dioecesinae in .anti. quis monumentis dicuntur maiores, uniuersites, plenariae, euerales, totius nimirum dioecessis : posteriore vero aeta- .a re' ouales de nationales; quasi ab episcopis unius regio nis , leu nationis celebratae.
'g. XIX. Celebratur synodus dioecesina a metropolitanis & eoiscopis ynius dioecesis, eique praesidet pati lara ieha , si dioecesis piari archim seu exarchum habeat. Conveniebant autem metropolitani & episcopi, qui comm de poterant interessem g quin in Africa, ubi singulis , annis plenariam synodum habere placuerat, ne episcopi
toties & tim diu tuis ecclesiis abesse cogerentur, statutum est, ut singulae prouineiae ad plenariam synodum de conciliis suis binos aut plures' episc6pos mittant, can. I 8 C. Ah. apkd Di 'sum Exiguum. Quod si res magni momenti tractanda esset , praeter prouinciariam leg toρ
.maxima pars episcoporum etiam conueniebat , ut videre
-st in synodo sexta Carthaginiensi in qua ad fractandam caussam de appellationibus ad sedem apostolicam septemdecim supra ducentos episcopi adfuerunt. ' XX. Iam vero concilia patriarchalia in Oriente, ubi in ordinariam Sc adsiduam iurisdictionem abierunt, a patriarcha indicebantur , nec necessarius erat specialis pri*-
. . Μ'm a ' ei pis g, Ius, quo episcopi adigebantur ad synodos ordinariu stequentandas , ex ordinatione nascebatnr , ordinatio enim orduia tos subiiciebat ordinatori: & hinc prosectum est , ut pertinere ad oniatim Se ad conserationem pronii scue & passim dicantur episcopi, qui a primatibus suis dependent. Muel CXXXVII. V. Petr. ge Marca de concordia sacerdotii impekii ld eap. 7. n g. Ergo in oriente & Romano patri arenatu metro politae conueniebant ad synodum dioecesanam iure ordinationis, quam a patriarcha accipiebant. Contra in Galliae & Hispaniae dioecesibus, ubi nulli erant patriarchae, qui metropolit uos consecrarent non iure ordinationis metropolitani conueniebant, sed potius iussi principis, qui concilium indicebat :& in Africa ad synodum primates cogebantur instituto confoederati nm, primates enim' Africani ab exarcho Carthaginiensi non odidinabantur , nec iussu principis inuitabantur ad concillum
185쪽
eipis asensus. Similiter summi pontificis erat indiecte synodum Italiae , quae a quinto saeculo ex duabus dioe-eesbus, nempe Romana & Italio stricte se dicta, eo pit coalescere & synbdum generalem Asrieae primas Carthaginiensis indicebat, ean. C. Africi Sed in
Gallia & Iispania prinei pes ipsi concilia 'generalia indi-eebant ἔ non enim dioeceses illae habebant patriarchas , nec placuit tantum ius alicui metropolitanorum tribu Te . V. Petr. de Μarea de eanoMd. Dceia. o imperiι lib. VI. cap. II. seqq. Integrum interim erat summo pontia
fici praecipere, 'r in Gallia aut Hispania eoncilium haberetur , si ecclesiae necessitas postularet. Leo Μ. m. XV. ad Turru. editionis si nemi , Greg. Μ. lib.M. F. Io. At praecepta ista pontificum de habendis synodis reagiam indictionem non excludebant. Greg. M. lib. VI.
f. XXI. Quousque synodi dioeresinae suerunt extra- . ordinariae , arbitrio principum , prout caussae grauitas exposcebat, indicebantur at ubi euaserunt ordinariae, quolibet anno habebantur e . quod ius in Oriente & in Ceeidente statutum est. No I. CXXXVII. cap. 4., cam
8. C. Africani, cone. Agath. eo. LXXI. Verum quod annua celebratione episcopi fatigarentur, placuit patribus . Africanis, ut tum solum generale Africae concilium e lebraretur , si di eesis totius necessitas postularet, eam
93. C. AD. Et in Hispania & Gallia regula de habenis dis
h Synodus ordinaria Romani pontificis longo annorum en su episcopos solius Romanae dioeces , quae in decem prouincias extendebatur, complexa est. Quia vero prouinciae huius dioecesis praeter pontificem alios non haberent metropolitanos; synodus pontificis otius metropolitica, quam pattiarchalis filicse videtur ., At quinto exeunte saeculo synodo Romanae diomees accessit synodus Italicae- dioecesis stricta sic dictae, cuius metropolis erat Mediolanum, & ita synodus Romani pontificis euasit patriarchalis. Nimirum hae tempestate iam receptum erat , ut Mediolanensis & Aquileiensis antistites ex consensu Romani pontificis ordinarentur , can. C. 29. q. I. Quod probat, eos ad .Romanam synodum pertinuisse .
186쪽
dis unoquoque anno synodis in usum deducta non vid tur,& potius pro nGessitate ecclesiae indictae sunt. Ue-' rem dioeeesana & nationalia concilia iamdiu eelebrars d
ciliis diomesanis tractari solebant, ea in primis fuerunt caussae communes, quae scilicet ad totam dioeeesim spectabant, ean. i 3. C. Wν., siue fidei, siue disciplinae essent. Si tui 179 fidei est, inquiunt patres eoncilii Toletani Iv.
co. 3. , aut alia ecclesiae generalis, totius Hispaniae σGalliae θndidus convoretur. Ea vero ratione tantum cauciae communes ad synodos dioecesanas pertinebant, quod singulis prouinciis sua erant concilia prouincialia, in quibus caussas singularum prouinciarum tractari oportebat. Synodi ' quoque dioecesinae eanones, quibus ordinabatur
i Concilia dioecesina in occidente summa auctoritategotia ecclesiastica usque ad nonum saeculum administrarunt, ii, de sensim se e nullius usus euaserunt, Cui desuetudini multum contulerunt salsae decretales ea vulgata doctrina concilia haberi non posse sine sedis apostolicae auctoritate, itemque illa, ad Romanum pontificem pertinere omnium ecclesiarum etiam
ordinariam & episcopalem sollicitudinem Etenim via eiusmodi doctrinae in usum abierunt, concilia prouinciarum incide iis, neglem regum iussione, haiata sunt praesidentibus Romanis legatis, qui se e pro arbitrio negotia in conciliis disponebant, aut ea, tamquam disti eilia. summo pontifici reseruabant unico suffragio suo, quod collectis totius synodi suffragiis
aequivalebat. Petri de Marca de emordia faenae . imperi Lb. VI. eap. Io. n. 4. Sic deminuta & tantum non deleta meis porum potestate, synodorum celebratio neglecta est, praeserti in quanao iudicia a legatis in synodis lata per appellati nem Romam deserebantur , ubi interdum parte altera inaudita mittebantur in irritum: suod serme nullius usus prouinci rum synodos reddebat, ut Iuo Carnotensis ops. XCV. obsedivinit. Aecessit noua disciplina, quae uni pontifici caussas m iores reseruauit, & ivi generalia prurunciarum concilia celebris, ridetarunt.
187쪽
sso. INSTi TU T. IURIS CAN. PARS III.
absoluebant caussas omnes e esiasticas, quae in dioecesi
. 9. XXIII. Praeterea singulae prquinciae ecclesiasticae suam habent prouincialem synodum, ad quam tetius provinciae episcopi conueniunt. Eam indicit metropolitanus, qui ceteros prouinciae episcopos auctoritate antecellit , nec enim sine illius iussu &'admopitione episcopis licet. conuenire. Conc. Nicaen. conc. Antioch. cano. Idem porro metropolitanus , qui indicit , synodo praeest: qui enim principatu quodam inter iudices viged, necessario debet consessui praesidere . Metropolitani Vero προσηδρια praementia nihil de iure episcoporum deminuit, atque ideo plurimorum sententia . debet. .praeualere, quod Nicaeni patres can. VI. statuerunt. ,
f. XXIV. Concilio per metropolitanum stato die indicto episcopi prouinciae tenentur intereste, nisi legiti miν
caussis, veluti infirmitate, aut iussione regia, impediantur, can. I 8. D. IX absentes vero sine legitima caulla fraternae correptioni erant obnoxii, conc.Chalaed. can. XIx, aut per Integrum annum missas facere interdicebantur, conc.
Aurelian. III. can. I., aut communione omnium episcop
riam usque ad suturam synodum priuari solebant, cam 14. D. I 8. Si vero in prouincia sui episcopi , qui nulli metropolitano subsint , aliquem vicinum metropolitanum semel eligere tenentur , in cuius synodo prouinciali cum 'aliis debent interesse,& eius decreta obseruare. Trident. ff. XXIV. de res cap. r. Conuenientes epἱ scopi omnes
iudices sunt , suffragium serunt , & inge suffraga uerdicti . . Prouincialibus. quoque conciliis prouinciae abbates. sonsecrati interiunt , & suffragium serunt Et iure decretalium inuitari debent canonici ecclesiarum cathedr , lium, quibus vel . per se , vel missis vicariis' licet inte--Fesse, cap. Io. m. de his , quae sunt a praelato fine cou- fu eapituli: & moribus locorum etiam eanonici eoli piatarum , archipresbyteri aliique vocandi sunt. U. Espen.
f.' XXV. Ex veteris disciplinae regulis synodum pro vincialem semel & iterum quotannis in sinistulis prouin-3 iis celebrari oportebat', conc. Nicaen. cau. H, Antioch. an. , primusque conuentus pro karietate ecclesarum habe-
188쪽
. CAP. IX. DE CONCILIIS . uest '
habebatur vel ante. quadragesimam , vel quarta hebdomada post sestum paschae ; alter mense Octobris, seu autumni tempore Deinceps Iustinianus notiel. CXXXVII cap. 4. edixit, Vt saltem quotannis in qualibet prouincia synodus haberetur , quam disciplinam lynodi Trulla can. VIII. Nicaena II. ean. VI. & Innocentitis Irr. in conis cilio generali υρ. confirmarunt Et demum Tridentini patres s f. IV. de ref. cap. z. synodum prouincialem tertio quoque anno cesebrari tui serunt . Sed a pluribus saeculis synodi prouinciales raro admodum celebra tae sunt : quae cessatio praesertim contigit, postquam synodalia iudicia frequenter retractari coepta fiant, & eau sae maiores solius pontificis Romani iudicio cesserunt XXVI. Synoedus prouincialis premum prouinciae auestorium in veteri disciplina constituebat, in quo cauia sae contra episcopos & omnia negotia maioris momenti, quae in prouincia contingebant, tractabantur , siue ad fidem , siue ad disciplinam pertinerent . Hi ne fidei quam stiones , iudicia contra opiscopos , emam translationes , cessiones , nouarum cathedrarum erectiones , ut antiquarum diuisiones , coadiutorum episcopalium constitutio ita synodo prouinciali tractabantur. Eadem quoque synod pro iure sub canones ad disciplinam . speciantes condit terratque profecto Gratianus initio D. XVIII., dum do cet, integrum esse conciliis episcopalibus caussas iudicare,& criminibus debitas poenas irrogare , non tamen nouos
canones condere; auctoritas enim canonum condendorumpendet ab ecclesiae regimine, quod Christus episcopi demandauit. Haec origine sua erat synodi prouincialis p testas , at in noua disciplina caussae maiores soliu po tificis iudieio cesserunt , & potestas synodi prouincialis ferme circa disciplinae emendationem minuta epwco
' f. XXVII. Iam ' vero ut concilia prouincialia rata& legitima sint, sufficit metropolitani inlictio & anctoritas, qua το κυρος firmitas rebus agendi tribuatur; nee ex antiquis regulis ad ea celebranda iussu , aut adsensu pontificis opus . erat . At ubi in scenam prodierunt falsae decretales, auctoritas metropolitanorum labefactari corpraest, notia proposita doctrina , non esse rata cuiuscumque, Μ m 4 ae
189쪽
sset INSTITUT IURIS CAN. PARS III.
generis eoneilia sine pontificis auctoritate celebrata, eam I. V 2. D. IT. Vna eum falsis decretalibus doctrina ista in v sim versa est , praesertim poli Gratianum , a cuius tempore vix ulla concilia prouincialia , aut dioecesina in Oeeidente habita sunt sne Romani pontificis auctoritate, euius legati in Occidentis reclesias frequentes missi,& eoneiliis praesidebant , & negotia ferme omnia pro ambitrio procurabant. V. Petri de Marea de covcoH;a Deerae oe imperii lib.VI. eap. 3o. Sed tandem deeroto Tri-- . dentinae synodi fes XXIV. de res east. a. antiqua liberintas restituta est, datumque suit metropolitanis pleno iure sngulis trienniis synodos prouinciales celebrare.' XXVIII. . Sed an concilia prouincialia, quae inscio pontifice in noua disciplina eelebrantur, saltem ante publieationem confirmatione. pontificis indigeantὶ Et nulla videtur opus esse eonfirmatione; etenit. Tridentini patres statuerunt, ut singulis trienniis synodus prouincialis libe- Te eelebretur. At hane libertatem Sistus v. quodammodo infregit, qui acta synodorum ante publicationem ad eOn regationem eardinalium, quae interpretandae synodi Triisentinae praeest, mitti praecepit; non quidem ad cons mationem, sed ad emendationem , ut nempe corrigere tur, si opus esset correctione. Ita per Sisti constituti nem vis apreta synodo Tridentinae illata est, inquit P trus de Marea de concordia faceνα re imperii lib.in eap. 14. n. 2I. Ergo in ecclesiis occidentis inualuit, ut eo eilia prouincialia ante publieationem Romam mitterenis tur , & inde ut plurimum emendata redirent Multi v ro metropolitani ulterius progressi sunt, & suas synodos
. confirmandas Romam transmiserunt. V. Benedict.xIv. de synodo dioeces lib. XIII. cap. R. n. q.
f. XXVIII. Synodi prouincialis e stitutiones de m
re publicatae per uniuersam prouinciam obligant ἔ totius enim prouinciae administratio metropolitano eiusque syn do competit . Ipsi exemti de episcoporum iurisdictione in rebus non exemtis etiam statutis synodi prouinci lis
obedire tenentur. U. Fagnan. ad cap. etsi membra ex. de
his . quae sunt a praelato sine consensu μ. Publicari vero debebant deereta synodi prouincialis in synodis epi-4copalibus cap. 23. ex. de accusationibus , quas , noR s
190쪽
CAP. IX. DE CONCILIIS . ' s 33
eus ae eoncilia prouincialia, singulis annis oportebat e lebrari' Verum publicatio laetenda non est, nisi praeuiis regio adsensu & confirmatione . g. XXIX. Inter synodos ultima speetes est episcopalis, seu dioeeefana, ut in noua disciplina dieitur. Ea est conuentus presbyterorum & elericorum episcopo praeside, in quo de rebus ad euram pastoralem pertinentibus tractatur & deliberatur . Quod vero synodorum celebrati
spirituali potestati & iurisdictioni adhaeret , episcopus pro
iam suo eonuentum indicit, celebratque , ramisi D. 8.. & quidem antequam consecretur, miaci eonfirmatus sit.
Praelati quoque inseriores , c qui 'dioecesim separatam &quasi episcopalem iurisdictiooem habent, etiam synoduni cogere possunt, modo expressum habeant sedis apostoliacae priuil tum , quod in usum deductum sit. Card. P
tra rom. V. ρε . a. n. Io . seq. Item vicario ea pituli sede vaeante ius est celebrandae synodi, modo annus pius si a synodo per episcopum celebrata. V. Benedict. xiv. de onodo diseres. lib. II. cap. p. n. 6. vicarius V iro generalli tum synodum indicit, celebratque, si spe. eisi episeopi mandato donetur . . F. XXX. Non minus clerici , quam abbates ad synodum episcopalem vocandi sunt, can. I 6. D. I 8. Et eleriei quidem in veteri disciplina praecipue erant par chi, qui generali presbieroraem nomine ad synodum v eantur , eisque praesentes exhibentur. Uerum in noua diseiplina praeter parochos ad synodum voeandi , qui dia. gnitatem , aut Personatum obtinent, item vicarius gen
ratis, & se dicti vicarii fornanei., qui in pagis & oppidis episeopatus ad caussas leuioris momenti secidendas co stitui solent. Vocandi quoque ex receptiore sententia ec elesiae eathedralis canonici, qui senatum ecclesiae repra sentant , itemque reliquarum collegiatarum canonici., &reliqni dioecesis beneficiarii, si id recepti mores habeant, aut de rebus ad uniuersum elerum. ectantibus tractandumst. U. Benedict. xiv. de onodo dioeces. lib. III. cap. 6. b. XXXI. Abbates quoque , seu monachorum sup riores ad synodum episcopalem pertinebant, erant enim episcopo subiecti, ean. I 6. C. 8. q. 1., eique de spirituali monachorum cura rationem reddere tenebantur: quamuis in