장음표시 사용
291쪽
distentiat ab aliqua doctrina fidei verbo Dei comprehen
sa , quando adhuc ecclesia catholica, cui doctrinae depositum concreditum est, illam non declarauerit & eredendam proposuerit. Ex qua doctrina veteres patres tamquam veros haereticos habebant, quotquot conciliorum generalium definitionibus non adquiescebahi, quod ecclesiae catholieae iudieium ex comitiis illis habebatur. Et quoniam depositum fidei integrius seruabatur in ecclesiis prineipibus & apostolicis, maxime in ecclesia Romana ;hinc mos suit veteribus, eos catholicos dicere, qui cum clesiit Romana, Alexandrina & Antiochena in fide eoa- sentirent, L. a. C. Th. de fide catholica b .f. IV. Item ad haeresis eonstitutionem pertinaeia requiritur, ut nempe quis sciens prudens doctrinam, quam ecclesia catholiea veluti in verbo Dei eomprehenjam 8ceredendam proponit , abiiciat, & in oppositam sententiam pertinaci animo seratur. Nam si quis in fide perisimplicitatem aut ignorantiam erret, putans esse de fide& ecclesiam ita tenere , nee diei,' nee iudieari potest
tamquam haereticus, ean. 29. C. 24. q. g. o spectat Augustini sententia, errare possum, sed haeretieus nou eror quia scilicet non ero in errore pertinax , sed eo eognito in sinum matris me coniiciam. Hinc recte synodus Lateranensis sub Innocentio m. damnatis abbatis Ioachimi opinionibus, ipsum nihilominus ab haeresi absoluit: Ioa-ehimus enim omnia seripta sua iudicio sedis apostolicae approbanda , aut eorrigenda supposuit, cap. 2. m. de summa Triuitate ρο fide eatholica. f. V. Nee tantum haeretici sunt, qui pertinaei ani
M Atque ex his omnibus intelligitur, cur olim complusculi
patres dogmata nonnulla tenuerint, quae verbo Dei aduersan- Iur, nec tamen inter haereticos relati sint. Sane ante exortam
haeresim Arianam quidam ex patribus de Christo & sacrosancta Trinitate minus caute scripserunt ς itemque multi veterum doctrinam de regno Christi mille annorum in terris tenuerunt. i Nimirum ecclesia catholica nondum omnia ad Christum eiusque regnum pertinentia ventilauerat , nec apertis conceptisque sor. mulis doctrinam christianam proposuerat. 4 Pisiligod by Cooste
292쪽
mo doctrinis fidei eontraria sentiunt, verum etiam qui
in fide dubitant. Dώbius in fide infidelis est, inquit Stephanus papa , seu quisquis sub eo nomine latet, caρ. I. o. de haereticis. Sane qui sciens dubitat de fide eeelesiae catholicae, hoc ipso ex pertinacia peccat in fidem, quae docet, extra dubitationem esse , quae catholica ecclesia voluti fide diuina credenda proponit. Dubius vero in fide non tantum dieitur, qui de uni deria christiana doctri ma dubitat; verum etiam qui aliquem fidei articulum iadubitationem adducit. V l. Praeter crimen haeresis datur etiam eri meae suspecti de haeres , euius rei sunt, qui ex coniecturis 3c iudieiis in fide obstinato animo errare praesumuntur. Est vero sulpicio de haeresi triplex, leuis, vehemens & vi Ienta. Leuis deducitur ex signis externis operum, vel verborum , ex quibus raro admodum haeresis praelumi potest , veluti si quis semel haereticorum conuenticulis interfuerit. Vehemens desumitur ex argumentis saepe concludentibus , quae proinde iuris praesumtionem induiscunt , & nisi contrarium probetur, sere plenam efficiunt probationem, veluti eius earnium die prohibito, & errorum prolatio in rebus fidei. Violenta demum suspieio operatur iuris & de iurec praesumtionem , contra quam nulla admittitur probatio , & sufficit, ut quis tamquam haereticus damnetur, veluti s quis haereticorum conue
licula frequentarit, & si qui ius Eli de haeresi nolint
iureiurando se purgare, vel haeresim abiurare, & inde
excommunicati per annum in excommunicatione perta stant, east. I 3. 3. 2. o. de haereticis , cap.7. eodem in CVII. Multae in . haereticos poenae tam ηb ecclesia , quam a ciuili potestate statutae sunt. Et Getesia quidem sollemne anathema in haereti eos dixit , eosque christiana communione priuauit. Id autem fecit ecclesia, ut ehristiani melius sibi ab haereticis cauerent ; nam lioquin haeretici errorum monstris & peruleaeia sua ab
ecclesiae communione separationem secerant. Praeterea e
ecclesae regulis haeretici, si elerici sint, omnibus ossiciis ecclesiasticis priuantur,& perpetuo deponuntur; & generatim haeretici sunt a canone alieni, siue in haeresi h
ptizati sint, siue post baptisinum in eatholica fide Me
293쪽
ptum in haeresim inciderint; reuersi enim in eatholieam Melesiam tamquam laici reeipiuntur , saeri ministerii in
perpetuum expertes. Cone. Illiber. ean.LL, Innocentiet.
ep. XVIII. ad Alexandri Antio . Quin iure deeretalium. etiam liberi haereticorum paternae lineae usque ad se- eundum gradum, maternae usque ad primum ab omyibus Gelesasticis beneficiis excluduntur , si parentes hi isti ei persistant , aut in haeresi decesserint, eap. 13. de haereticis is 6. f. VIII. Poenae civiles a summis imperantibus iahaereti eos decretae plures sunt, & varii generis, nee omnes in euiusuis seciae haeretieos latae sunt. Generatim vero ex legibus Romanis haereti ei infamia notati, item intestabiles facti, id est testamenti condendi iis quameumque personam criminis societate coniunctam, vel ex ali rum testamentis capiendi saeuitate spoliati . Item dona di , donationesque eapiendi iure multi haereticorum privati e multi quoque poenae pecuniariae subiecti, nisi adeatholicam ecclesiam redirent. Et ut alias consimiles poenas mittam , iure Romano etiam nonnulli haeretici
ultimo supplicio adsint, quales Encratitae , Saccophori& Hydroparastatae, qui omnes Manichaeorum erroribus conspureati erant, L. 9. C. Th. de haereticis: item qui quemquam de ministris ecclesiae eatholicae rebaptizarent, tum & ipsi rebaptietati, si eriminis per aetatem capaces essent, L. a. C. ne sancium baptisma iteretur. Auxit v Yo in haereticos seueritatem Friderieus II. imperator, qui haeretiem omnes morte ia igne persecutus est, si in hamresi es t peruleaees , haeresim inter publiea crimina T eensuit, & eorum bona publicari iussit , ut ex edictis
0 Huiusmodi eonstitutiones ad imperium pertinent , at prae terea Fridericus peculiarem constitutionem in reFo Siciliae v lituram edidit, qua easdem poenas contra haereticos proposuit. Exstat haec peculiaris constitutio in libris constitutionum regni sub titulo de haeretieis oe pararenis . Friderici aetate haeretici occidentis generali nomine Patarent seu Patavini dicebantur , sortasse a patiendo, quod dura quaevis pati vellent ad suorum dogmatum defensionem; licet alii alias originationes praeserant.
294쪽
IX. Quamuis vero poenae, quae salua vita in haereticos irrogantur , utiles esse possint μ) ; tamen poena mortis cum ecclesiae doctrina & humanitate parum venit. Eeclesiae est dispersas oves Deo lucrari, ae proinde potius spatium ad poenitentiam & conuersionem haeretieis deprecari quam eorum accelerata morte spem conuersionis omnino amputare. Nullis bovis in catholita Melesia Me piaret, inquit Augustinus lib. III. contra in ston. eam Io. , s visique ad mortem in quemquam, licea haeret cum , saeuiatur. Quod si olim ob haeresim aut aliaseeelesiasticas caussas magistratus reos' capite damnarint, aut imperatores legibus suis in haereticos poenam moristis statuerint iudicia & leges illas numqua in ecclesia
probauit. Et si in posteriori disciplina ecclesiasti ei iudiees
reos haeresis magistratibus morte puniendos tradere consueuerint, vitia ista sunt hominiam, non ecclesiae. f. X. Iam si haeretici poenitentia ducti in sinum ea- tholicae eeelesae reuerti velint, recipiuntur quidem, sed ante omnia ex veteribus institutis peruersam d urinam debent eiurare, & eatholicam fidem profiteri. Cone Nicaea. ean. VIII., Conc. Constantinop. I. eano. Facta eiuratione , qui in haeresi nati & baptietati erant, recipi bantur non per poenitentiam, sed per manuum impositionem , & si in haeresi chrismate uncti non essent, etiam per sacri chrismatis unctionem. V. Petr. de Mare
non in conci Claromonti can. XXVIII. Ex veterum enim
sententia bapti sint apud haereti eos suscepti efficacia in s 'Para III. . . Tt spenso U Nimirum haeretici harum poenarum metu pertersti m
Iius in rationes suorum dogmatum inquirunt, & ita doctioressam in sinum ecclesiae reuertuntur . Constat quidem , multos inter angustias & afflictiones bonam mentem induisse , quod malis veluti excitati acrius in res suas animum intenderint, easque nullo iundamento nixas inuenerint . Ipse Augustinus qui vim adhiberi ob errorem Donatis is initio aequum non ense putabat, inde experientia victus adgnovir, utiles esse contra haereticos poenas pecuniarias. August. epis. L. ad bonis
opis. LXVIII. . ad Ianuar. . ..
295쪽
spenta erat,& tum demum operabatur, si haeretici, deis
positis erroribus, ad metesiae unitatem reuerterentur. A
guit. de bapt. lib. VI. cap. 9., Gregor. Μ. lib. IX. ep. 6 i. Hinc ubi in haeresi baptietati ad ecclesiam catholicam transibant, per baptismi olim sis scepti vim gratia impi hantur , nec poenitentia indigebant. Contra qui baptizati & educati in fide catholi ea in haeresim lapsi essent,s in catholicam reuertebantur , per poenitentiam recipi latebant. Bingh. oris. Meses si XVI. cap. 6. , II. seqq.
f.I. CChisma etiam Graeeum nomen est , & stillaram
D seu diuisionem denotat. At in re ecclesiastica schisma stricte se dictum est dissoeiatio unitatis ecclesia sileae ex ituestinis discordiis eontingens, integra tamen ehristiana doctrina remanente . Hinc Pelagius papa recte ait , sthisinaticos eorpus Christ, hoe est sanctam ecclesiisnet, lacerare , can. 43. C. 23. q. 3. Quod vero schisma int gram relinquit ecclesiae doctrinam; hinc sthismati ei pr Irie haeretici non sunt, ean. 26. C. 24. q. at schima , si diu ecclesiam dilaeeret , in haeresim solet degenerare ; nam pervicaciae continuatio ecclesiae auctoritatem eontemnit, ipsique schismatici obstinato animo profitentur, extra ecclesiae unitatem esse posse salutem : quod ecclesiae catholicae doctrina non patitur. Quin Hieronymus ch. ean.26. obseruat, schismaticos proprium aliquod dogma sibi confieere solere, ut recte ab ecclesia recessisse
b. II. Quod vero schisma ecclesiae unitatem abrumpit , & unitas ecclesiae in eo consistit, quod cum sua quisque ecclesa , & ecclesiae ipsae particulares inter sotoniunctae & subordinatae esse debent ; hinc veluti duo sebismatis genera constitui possunt, internum unum, auterum externum. Et internum quidem , si quis ab e etesia i
296쪽
etesia sua secessionem faciat, eamque excitatis turbis in 'diuersos coetus dissoluat. Ita dissidii interni reus censetur presbyter , qui contemto episcopo suo seorsum congregationem faciat, & aliud altare figat, ean. apos. XII. Separationem istam presbyteri ab episeopo suo fiat alia
eorum ortus atque conatus Cyprianus ep. LV. al. LIX. ad Cornel. appellat. Tum vero ex veterum sententia schismaticus est presbyter, qui ab episcopo suo seorsum congregationem facit, si ob contemtum, aut inuidentiam , aut avaritiam separatio contingat ; nam si episcopus iapietate & iustitia peccet, christiani a peccatore praeposito recte se separabunt. Cypr. ep. LXVIII. al. LXVII. f. III. 'Externum Ghisma est , ubi ecclesiae particul res , quae mutuis foederibus & subordinatione inter se
eonnexae sunt, communionem inter se propter intestinas dilaordias abrumpunt , nec amplius unam maiorem ecclesiam componunt , sed potius tot coetus, quot sunt ecclesiae, in ieem dissidentes. Atque hoc schisma tum universale est, si ecclesia aliqua, seu aliqui ehristiani ab uni-rte totius ecelesiae catholi eae recedant, quales fueruntim Donatistae. Censentur vero recessisse a communi ne totius ecclesiae, qui recedunt ab omnibus, aut maxima parte particularium ecclesiarum , quae ecclesiam ea- tholicam componunt. Qua ratione optatus Mileuitanus ιιb. I. adures Parmeniam Donatistas schismaticos esse probat , quod ab ecclesiarum totius orbis communione di- seesserant. Videndum est, inquit, quis in radice cum toro orbe manserit, quis foras exisrit a .
Q Quoniam vero ecclesia Romana centrum est ecclesiasticae unitatis, eiusque antistes reliquorum episcoporum caput est comstitutiis ad senismatum occasiones tollendas , ut habet veterum
Erum doctrina ; proseelo schismatici diei non possunt, quinmo pontifici tamquam capiti totius ecclesiae adhaerent, stet communione iunguntur; & contra schismarici audiunt, qui ab eo unitatis centro recedunt. Sed si qui cum eeclesia Romana , ut particularis ecclesia est, non communicant, nequaquam tamquam uniuersalis schismatis rei argui possunt , modo cum aliis ecclesiis communionem foveant, quod Nicolius de unitam eccles Disitiroci by Cooste
297쪽
f. IV. Quod spectat ad poenas contra schismaticos ,
ecclesiae canones de ichismate & haeresi eodem serme modo loquuntur , & utrosque iisdem serme poenis adfi-eiunt. Etenim licet schisma possit esse sine haeresi , tamen ut plurimum haeresim coniunctam habet, aut in eam erumpit. At si schisma putum est, canones apostoli et deponunt clericos, qui ab episcopo suo separationem faciunt, laicos vero extra ecclesiae communionem pioii-eiunt ζ can. apos. XII., nec desunt canones, qui clericos schismatis reos exeommunicatione plectunt, C. 27. q. 3. ordinationes quoque a schismaticis & has retieis factas, & dignitatum & beneficiorum concessitones,& alienationes bonorum eeclesiasticorum ecclesia transfixit,& omni effectu carere voluit, cap. I. M. de schismaticis.
I.I. DRoximum haeresi erimen etclesiasticum simonia
I eis, qua res spirituales & sacra officia non gratis , sed per pecuniam conseruntur nefario prorsus commercii genere , quo Dei dona inaestimabilia in turpem quaestum adducuntur contra expressam Christi sententiam, qua voluit , ut gratis accepta spiritualia dona apoifolicratis elargirentur e gratis accepistis, gratis date. Originem habet hoc crimen a Simone mago, qui ab apostolo Petro Spiritus sancti dona sibi emere volebat, deinceps v
oeetis. II. II. ea'. io. & Espenius pari. III. tis. 4. eap. z. docent. Quo sensu schismaticae isisse non videntur Asairae ecclesiae , quae ob dissidium de tempore telebrationis paschae ab ecclesiae Romanae communione per Victorem pontificem exclusae sunt. Etenim etsi Asiani non communicabant cum ecclesia Romana, tamqKam particulati ecclesia; tamen cum plerisque
aliis ecclesiis etiam incidentis in communione perstiterunt.
298쪽
- To semper infecit ecclesiasticos r praesertim post datam christianis pacem, quando ecelesia diues, potens & honorata euasit, simonia frequentior facta est ἱ nam tribus. primis saeculis quando nullis diuitiis auctae erant eccletiae, & officia ecclesi stica plus oneris, quam commodi inuehebant, admodum rara esse debuit simonia. f. II. Communis est apud doctores nollros simoniae partitio in eam, quae perfecta utrimque est, conuentio
natem,& mente conceptam. Quae persecta utrimque est,
admittitur , si reapse per peeuniam spiritualia data sint ,& pecunia itidem numerata. Conuentionalis pacto con
stat, ut si pactum initum sit de danda re spirituali 'non
gratis, & nulla vel tantum ex una parte traditio acteti serit. Μente vero coneepta est simonia, si quis permulationem officii rerum spiritualium dispensatori aliquid offerat spe beneficii ab eo impetrandi: quae simonia quum interius lateat , solum Deum vindicem habet, cap. '33 seq. ex. de smonia ce . P i . f. III. Quando autem ut simonia admittatur, spiritualia per pecuniam dari debent , quid rei spiritualis, quid pecuniae nomine in hac caussa veniat, explicandum est. Et rei spiritualis nomine veniunt proprie sic dicta spiritualia, qualia dona miraculorum, Spiritus sancti gratia , potestas ecclesiastica , & sacramenta, quibus Dei; salutem nostram operatur. Item spiritualia sunt consecraπxio ecclesiarum , sacrarum' virginum , professio religiosa , sepultura ecclesiastica , ministeria ecclesiae suis reditibus instructa, & sacra omnia officia. ' Praeterea inter spiritualia censentur'; quae tantum lato sensu spiritualis diei possunt, & veluti per reductionem . veluti pallii archite-
His speciebus addunt simoniam, quae per eonfidenti amfieri dicitur, veluti si beneficium recipiam eo pacto , ut fructus illius alteri reddam, aut certo post tempore titulum rellia tuam , aut si usque ad certam infantis aetatem in amici alic ius fide beneficium deponam , ut illud adulto resignet i in o mnibus his speciebus pactio, fiducia quadam innixa, contin tut, Eh de risus spiritualibus pacisci simoniacum censeturi eq.
299쪽
piscopalis datio , & in beneficiis electio & praesentatio. Tam late patet notio rei spiritualis, atque ideo qui vel . spiritualia proprie sic dicta, vel spiritualibus adnexa pretio elargitur, vel adquirere praesumit, simoniacus est b .
IV. Nomine pecuniae in caussa simoniae non ve nil tantum pecunia numerata, sed quidquid pretio aestimatur ; semper enim verum est , rem spiritualem nougratis dari, ubi non propter merita aecipientis, sed pr pter aliquod temporale commodum consertur. Hinc veteres patres in primis Hieronymus & Gregorius M. d tuerunt, tria esse, quae in materia simoniae pecuniae nomine Veniunt, munus a manu, munus a lingua oe mu- . nus ab obsequio , ean. 6. C. q. I. & can. II . C. I. q. I. Sane horum quodlibet vel ipsa pecunia est, vel eius vicem subit. Et quidem munere a manu continetur pe-eunia stricte sic dicta , seu omne id , quod homines in
terra possident. Munus a lingua fauor est, veluti si aliquid spiritualis eis detur , pro quibus maioνum quisquam regauerit , ut loquitur Hieronymus in citi can. II . Fauor autem' & gratia apud homines & maxime potentes pretio & quidem summb aestimatur ; experientia enim compertum est, saepe plus valere gratiam & sauorem potens torum, quam summos & honestos labores. Munus ab 'bsequio est seruitus indebite impensa: seruitia vero pre-
M Quamuis vexo tala Iate pateat simoniae materies ἔ tamen nulli frequentius vitium hoc admissum est , quam in sacris ordinationibus & ecclesiasticis bensficiis: saeculi enim commoda inhiant in ecclesia homines profani, quae praesertim ex sacris ordinibus & beneficiis consequi posse credunt . Interest autem inter veterem & nouam ecclesiae disciplinain t namque inveteri disciplina damnantur simoniacae ordinationes, nulla ferme sis a Deneficiorum mentione et contra in noua saepe damnatur simonia in beneficiis, raro in sacris ordinationibus. Nimirum per decem serme priora saecula clerici in ordinatione ius ad prouentiis ecclesiasticos adquirebant: inde ordinatio ministroriam a beneficii collatione separata est, & ordinatio i ,
tum eotestatem spiris dem contulit Lm veru ad temporali
beneficio adhaesit . . . . , Diqiliroes by L O
300쪽
. CAP. XXXIII. DE SIΜΟNIA. 663
tio aestimantur . Itaque si spiritualia dentur, siue propter pecuniam, sue ad sauorem potentiorum promerendum e , sue propter indebita seruitia , semper verum est, non gratis , sed per pecuniam data fuisse . . . f. V. Verum serio distinguenda sunt sponte oblata ab iis , quae in eum finem dantur, ut recipiantur spiritualia. Sponte oblata in rerum spiritualium administratione recte aceipiuntur , .quod Thomassinus de Dei. σmua reeles discipi. par. III. lib. I. eap. 6'. seq. pluribus exsequitur ; sunt enim potius medium , quo sacri ministri vitam sustentant, quam rerum spiritualium pretium. Christus apoliolos suos ad praedicandum euangelium misit, postquam illi terrena omniae reliquissent. Hinc voluit, ut de euangelio viverent,nόn quod eis temporalia,
quasi sui ministerii metam, iure deberentur ; sed potius
quod defutura non essent media , quibus vivere possent . Ex qua doctrina siue in administrandis saeramentis, siue in aliis: ecclesiasticis omelis sponte oblata quouis tempore sine vitio ecclesia recepit. Eodem cum sponte oblatis iure censentur reditus ecclesiasti ei , quos propter ossicium ecclesiae ministri percipiunt ; sunt nimirum reditus ita media vitae sustentandae , non pretium rerum spiritualium , nec merces laborum , qui in ecclesiae ministeriis impenduntur. Quae quum ita sint, certe profani sunt
clerici illi , qui reditus ecelesiasticos sibi debitos pro I
f. VI. Quamuis autem sponte oblata in administrandis saeramentis & reliquis sacris ossiciis. accipere simonia
cum non sit; tamen omnis auaritiae turpilae quaestus
suspicio ab aliaris ministris procul esse debet. Hine sy-T t 4 nodus .
c) Quod si preces potentiorum tantum moueant antistites,
ut in merita commendatorum inquirant, & inde tantum ob vera merita conserant ecclesiastica ossicia, alias non daturi, nulla est simonia, quamuis preces intercesserint: quae est S. Thomae doctrina a. a. q. Iio. Qui etiam recte tenet, sim
niacum apud Deum esse, qui consere quidem digno res spirutuales, si id faciat potius is te precum, aut timore Inantis, quam meritis accipientis .