Manuale thomistarum, seu Breuis theologiæ cursus, in gratiam & commodum studentium editus, ab adm. reu. patre F. Io. Baptista Gonet Riterrensi, Ordinis ff. praedicatorum, ... Tomus primus sextus

발행: 1681년

분량: 514페이지

출처: archive.org

분류: 철학

171쪽

- p

rat L Tr actat ν VI. . 'siae processio nisi est ei simillis in natura , ut Cap. 3. Paragrapho 3. ostendimus : Ergo est vera & perfecta Patris imago, D tanto persectior, quanto' perfectiorem habet cum eo similitudmem , nimirum identitatem in natura.

Confirmattir : Creatae imagines, vel non siint verae , quia fideliter non repraesentant prototypum;vel stim inanimatae ' mutar,quia carent vita & facultate loquendi; vel denique inanes & vacua', quia carent virtute & operatione: At ista imago inquit Ambrosius lib. I. de fide cap. q. non est falsa , wia veritas est

Ergo vera & propria ratio ima Hinis illi competit. Secunda pars nostrae assertionix videtur m se contra nonnuIlos Patres Graecos , sentientcs non seiuna Filio , sed etiam Spiritui Sancto conuenire rationcm imaginis, ait enim Basili iis lib. s. contra Eunom. ca P 6. Im g ἶ- Christus est , imago ,er. Filii Spiritus. Et Cyrilliis lib. ia. Thesauri cap. I. Deus Hru Spi tus Sa/nctus est , quoniam Fi 3 De imetor et feci oria es. Item Damascenus lil, r. fidei cpp. i b. imago Patris F tiux , O Fiἰή Spλνirins SaneZasci Est tamen comninnis inter Larinos , eam que docet, & probat Sanctus Thonas hic quaest. 3 . art. 2. hoc discursu: Sie ut Spiritur sanaus, quamuis sua preces ο-

172쪽

sem de ratione amoris, quamuis hoc comveniat

αm.ri , qui est Spiritur Sanctus in quantum es diuinus. Quam rationem fuse expendimus fixi Pra cap. 3. probando productionem Verbi essu generarionem , non autem processi on em

Spiritus Sancti. Dices, Spiritus Sanctus est infinite similiovParri & pilio, quam creaturae: Ergo ratio iurastinis, multo ma Qis ei contreniet, quam

Creaturis.

Sed nego consequentiam , licet enim crea- iturae impersectam habeant cum Deo similiti dinem, illam tamen habent ex vi suae prodiι- ct ionis ; quia simi ve luti quaedam arteiacta, quae exigunt fieri ad similitudinem ideae , quam Detis ab aeterno in mente habuit: At vero Spiritus Sanctus non habet similitudi n in natura, larmaliter ex vi processionis, sed identice tantum Se concomitanter . Unde S. Thomas in i .ad Annibaldum dist. 18.qus staff. art. I. ad et . ru artificiato inuenitur species artis , etiam apud nos, non autem in amore artia

ficii, O ideo creaturae , in quantum habent speciem artis aeternae, quae est Filius Dei, dicunsurimago , ad imaginem , non autem Spiripus

Fanctus , . qui es amor. Unde quando Paties Graeci supra relati, vocant Spiritum Sanctum imaginem Filii,suimini late nornen imaginis, Pro eo quod procedit cum perfectae similitudine in natura , quamuis non formaliter ex visuae processionis.

Ex dictis colligitur primo , Verbum solitis Patris esse imaginem ; etsi enim ut ab obiecto per se cognito pr edat non Blum

173쪽

a Patre; sed etiam a se ipso , a Spiriau Sancto , & a possibit ibus ; Vt a principio tameti. originante , a solo Patre procedit : unde. csim de ratione imaginis sit non solum similitudo , sed etiam lip estis . sati cxprcstio , Eilius selius Patris cit ima o. Quare plusquam falsiun est quod scribit Auctor Theologiae mentis & cordis in 1iactatu de Trinitate pagina 3 OQ. nimirum quod qaia trincipiuin

tiar. Clam enim inter imaginem & prototypum debeat esie relatio de distinctio realis Myrmn minusqua- inter Patrem & Filium ; sicut Verbum non potest dici filius cssentiae , scd tantum Patris , d fectu relationis, &diit inchionis realis inter Verbum & estenti asac licet illa, ut modificata relatione paternitatis , fit principium quo generationis Verbi λita ob ea instem rationem , Verbum non potest Aici imago essentiae , sed tantum Patris quam- tris essentia sit principium quo productionis seu explessionis Ucibi. 8c habeat rationen, 1 peciei foecundantis intellectum Patiis ad ii lius productionem. Colligitur secundo ; pulchritudinem sei speciem recte appropriari Filio ab Hilario lib. 2. de Trinitar. ubi sic ait: AEt eruitas sin Patre , specie. in imagine, a fur ira munere ,

Tum quia pulchritudo praecipue relucet in Vultu , Filius autem , ut fit pra dicebamus inscriptura foetes Dei appellatur . Tum etiam , quia ut disclirrit I Thomas infra quaest. 3'. art 8. ad pulchritudinem tria requiruntur ,

integritas scilicet, seii perscctio . quaς enim

174쪽

manca & diminuta sinit, turpis f mi; debita proportio seri consisnantia , Ut patet in corpo- ratibus; ille enim non dicitur pulcher, qui non habet membra debite proportionata &coaptata; denique splendor seu claritas, unde quae habent calorem nitidum pulchra esse dicuntur . . Haec aurem tecundae Sanctii sinae Trinitatis Pei curae perfectissime con leniunt; cum enim sit Filius Dei n ittiralis, habet in sietotam Patris naturam,cum sit eius imago,perfectam habet cum illo proportionem , conue

nientiam & similitudinein a denique cum sit Verbum, est lux & splendor intellectias, ut ait

Damascen IS.

Colligitur tertio ex dictis toto hoc capited a Persona Filij , eam ad arquate constitui per hos tres respectiis Filiationis , Verbi, Imaginis, omnesque per se requiri ad ratio- nem Filij & geniis increati ; quia cum Filius increatus procedat per intellectum , recipituaturari diuinam , ex vi suae processionis , q2oi ad rationem Pilij requiritur , terminat in i inlece Patris intellectionem , quod est proprium Verbi ; Verbum enim est terminusi er intellectionem prodactus seli expressius ;Se perfecte manifestiat sium prototypum , quod exigitur ad rationem imaginis . Hi vero trcs re spectus id enti ficantur in secunda Trinitatis Peisona , sine virtuali discrimine , Se diis rant solii .n par ordinem ad diuerta

175쪽

. & imitationis,seii repraesentationis sui exemplaris . Vnde S.I homas dic Q. 3 .art. 2. ad 3. Ad exprimendas diuersor Filii Dei I erfectio

res , diuersa ei ait Zibuuntur minina s nam dit olendatur connaturalis Patri , dicitur Fialius; ut ostendatur coeternus, dicitur splena crs,t ostendatur omnino similis , dici; ux imogo ; -t 'ndatur immaterialiter genitu , dicitur

Erbum . Vide in Clupeo Theologiae Thomiaticae praecipua Verbi Diuini cncomia, ex capite primo Euangeli j D. Ioantiis desiimpla , quae ad finem disputationis nonae, fuse in Pendimus.

CAPUT VIII.

De Persona Spiritus Sancti.

SIcut nemo scit quae hominis sunt , nisi spiritus hominis qui in ipso est ; sic ea

quae sunt Dei, vel Spii itus Dei, nemo cogno' uit, nisi Spiritus Dei; unde ad inuestiganda .re explicanda huius Diu inae Persenae arcana , speciali indigemus Spiritus Sancti auxilio , de quo Vt monet Hilarius Itb 1. de Trinitat.

176쪽

Tertiae Persimae Sannis rae Trrnitatia, tria . praecisne nomina conueniunt , scilicer Spiritus Sancti, amoris, O doni. 'Tres solent assignari rationes, cur tertiae Sanctissimae Trinitatis Personae , nomen Spiritus attribu tur . Prima di praecipua , quia proprium est tertiar persenae passiuae. spirari , non secus ac Fili j est passive generari . S

cunda quam tradit S. Tnomas 4.contra Gent. cap. I 8. nomen Spiritus in rebus corporeis .impii lsionem quandam & motionem significat nam flatum & ventum, Spiritum saepe almpellat Scriptura : Sed proprium amoris est quod moueat ,& impellat voluntatem amantis in rem amatam : Ergo persona illa quae in Diuinis procedit per modum imoris, Conue nienter Spiritus dicitur, Tertia ratio est,quia tertia Sanctissimae Trinitatis persona, sitis donis homines spirituales enicit, & in quandatridi linae spiritualitatis participationem trahit svi enim obseruat Magister sententiartim in I. distinet. 18. duplicem a Deo accepimus Spiritum, Unum quo essemus,& alium quo sancti Zespirituales essemus: nam spiritu creato,qui est anima rationalis , sumus; & spiritu increato ,

ut est Spiritus Sanctus , spirituales di sanct i

Sanctus quoque congruenter dicitur , qtitavi notat S. Thomas in compendio Theolgiae Cap. 7 S nctum tribus modis sumitur , pri

177쪽

cundo pro eo quod eli cultui diuino deputatum & consecratum , tertio sanctim idem est quod firmum , seti in bono confirmatum. his tribus modis sanctitas Spiripui Sancto tri-btii ur, sed appropriatur; ille enim animamra ionalem , a terrenorum aristitim labe mundat, Deo consecrat & applicat, &in bor , si fidat ac firmat, qui est triplex sanctit i s radius Geu character . Unde tota Ecclesiae sanctitas ipsi ut auctori cauta.tribuitur, Iab co derivari dicitur, ut eleganter expendit Chrysbstomus homil. 1. de Spiritu Sancto, his

vel bis : Hoc Prophetae illustrantπr, Retes inun- g rtntur , Sacerdoter ordinantur , Do ctore e illaminantur , Ecclesiae sanctificantur , αἰ cria

Secundum Spiritus Sancti nomen est amor quod duplici titillo ei conuenit ; primo ex vi procestionis Sc proprietatis Personalis, tei minus enim actionis voluntatis , conlienienter amor vocatur, seu pondus &impulsis in rem amatam . Sectindo ratione suae operationis . quatentis scilicet nos reddit amantes ; infundendo in nobis charitatem. Ad quod respiciens nemardus epist. IC7. Sic exclamato gemin m , ipsumque firmissimum , erga nos

178쪽

De M ie; Io Sy. Trinἰtrtis: I sTertium 'nomen Spiritiis Sancti est do num , quod etiam personali proprietate ei competit; procedit enim ut amor: Amor at tem est primum donum quod consertur ambco, & ad quod caetera consequuntur: Ergo Spiritus Sanctus ex sita proprietate personali ha- . bet quod sit donum . Nec obstat quod donum res ectum dicat ad personam cui datur : de nulla creatura sit ab aeterno,clii Spiritus Saactus donari possit. Nam ut ait Sanctus Thomas hic qiiaest. 38. ad 4. Donum non dicitur ex eo quod actu datur,sed inquantum habet aptitudinem ut post dari: unde ab aeterno Diui na Persetua dicitur donuru, licet in tempore detur

rhus Sanctus a Patre, Filio si e procedit. Post haerelim Macedonij, qui Spiritus Saneti diuinitatem negauit , nouus aliquorum Graecorum error circa illius processionem Pullulare coopit;licet enim illi Spiritum Sanctum, aeque ac Patrem & Filium , Deum esse confiterentur g negabant tamen ipsum a Filio procedere. sed a solo Patre. Hoc antiquo err Te ad haec usque ad tempora laborant Graci Arnieni,ad eumque abolendum plura fuere coacta Concilia, interque ultimo loco, iu)su Eugenij IV. coactum est Florentinum, Vbi post multas accuratasque disputationes inter Patres ag itatas , tandem Graeci conirenerimicum I atinis, te processione Spiritus Sancti,Vt constat ea ipso decreto Eugenia, & ex oratio'

179쪽

De quam ad Concilium habuit Bessarion Pa triarcha Constantinopolitanus, de unione Ecclesiae Graecae cum Latina : sed in patriam reuersi, suadento Marco Ephesino, ad vomitum redierunt, & in eundem errorem relapsi sunt. Veritas Catholica , quae asserit Spiritum Sanctum a Patre, Filioque procedere , praeter. quam quod invarijs Concilijs definita est, aperte colligitur ex varijs Scripturae testimoniis , praesertim ex illis in quibus SpirituqSanctus dicitur a Filio missus Ioan . is. Cum

autem venerit Paracletus , qVem ego mitram

obix , nam unam personam ab alia mitti, in Diurnis est unam persenam ab alia procedere, cum nouo modo existendi in alio, quem antea non habebat; unde Augustinus lib. . de Trinit. cap. a. O. ab illo mittitur, a quo emanat AIdeoque Pater nunquam dicitur missus, etiamsi in tempore sit cognitus , quia ut idem Saa-

istis Doctor ait lib. contra serm. Arian.ca P. . Solus non habet aut borem a quo genitus sis, γHZ a quo procedat. Nec resert quod interdum

dicatur Filius mitti a Spiritu Sancto , a quo

tamen non procedit; nam ut ait Sanctus Thomas q. contra Gent. cap. a . Fit u a Spiritis Sancto mittitur fecundum naturam assumptam : Spiritus autem Sanctus nora assumpsis naturam creatam, rut fecundum eam possit dici missus a Filio i runde si a Filio mittitur securi

Aliud eli celebre testimonium Ioan. I s. Vbi Ch ristus loquens de Spiritu Sancto , sic

ait : I lle me elarifcabiso quia de meo accipio , O annunciabir γοbis . omnia quae habex Pa-

180쪽

De M eris' SS. Trἰnitatἰs. 1 7rer mea sunt, propterea dixi vobis, quia de me.. accipiet. Ex quibus verbis duplex argumen- . tum conficitur. Primum est: Nequit in Di-riinis una persona aliquid accipere ab alia , nisi per originem pasimam ; sicut e contrario nequit una Persona Diuina dare aliquid alteri , nisi per originem activam , cum non sit alius modus dandi Ic accipiendi in Diuinis , quam per originem activam dantis , & passi..uam accipientis : Ergo Spiritus Sanci iis , qui accipit a Filio quae annuntiaturus est Apostolis, ab illo procedit. Nec obstat quod dicat accipiet in tutum, quia ut recte ait Augustin.

tract. ''. ill Ioan . IV internis cuiuslibet tempo- aris Verbum , non mendacItex poni urb. Secundum argumentum est Omnia quae habet Pater sunt fi lij praeter id in quo relative opponuntur , ut verba Iradita testant urs Atqui ρ i ratio aetitia conuenit Patri et Ergo pariter debet conuenire Filio, &per consequenSSpiritus Sanctus ab utroque procedere. Hanc rationem insinuat Florentinum in litteris sanctae unionis, in quibus sic dicitur : quia

.omui , 7 in Patrix fu ut, ipse Pater γnigenito Illio suo , gignendo dedit , praeter esse Paxrem , hoc ipsum quod Spiritus San Ectus procedit a Filio , ipse Filius a Patre aeternalirer babex . Tertium testimonium habetur Ioan. 2 O.

Vbi Christus in sufflauit in Discipulos, dicencio in illis: Aecipite Stiritnm Sanctum: Nam ut a 't Augustinus lib. 1 f. de Trinit. cap. 26. Ter hoc significaxum es, sic ab ipso procedere

spirisμm Sanctum , quomodo ab eius corpore

ηας Mi ille processit. Deinde Bernardus s i m. 8o. in Carri Ins flauit O dixit,accipite Spiritμm

SEARCH

MENU NAVIGATION