장음표시 사용
331쪽
- τρά tus VII. . conditionis ,. quod est absurdum: Ergo An-Helus cognoscendo stipernaturalia , non de-vrimitur ad modum cognoscendi tuae naturae anseriorem , qualis est modus cognoscendi per discursum,sed potius eleuatur ad modum eo noscendi proprium Deo & connatu talem v d a lumine supernaturali participatur . Vnde tale lumen de te non est disturtivum, ut docsit D.Thomas 2.2. q. ' .arici. sed solum ex parte subiecti, quando scilicet est in sin biecto ex se discursitio; quare cum Angelus non sit ex sua natura discursuitis, non recipit tale lumen ut discursitum , sibindeque non dilcurrit etiam circa super naturalia; sed sicut per lumen naturale unico simplici intuitu cognoscit Petium esse hominem & esse risibilem;ita lumine se mattirali fidei, unico intituit m hoc principio, christisses hom , videt illum esse risibilem. Similiter quando futura contin entia , & cordium secreta explorat, tunc coniicit quidem , sed non discurrit; quia e dem a spectu & a cibi quo videt effectum , VI det connexionem siue necessariam siue probabilem quam habet cum ali js. Ex his probata manet secunda pars Coi clii sion is, quae asserit Angelum non IntellIg recomponendo & diuadendo: nam ex eodem principio quo ostensum eston gestim non di, currere, deducitur etiam illum non uti mali compositione & diuisione : quia sicut in principio videt conclusiones , ita etiam C gnito aliquo sibiecto , cognoscit etiam Perviatim simplicem actum omnia quar illi con- Irediunt aut repugnant. Ergo sicut n-ndil-
curxit, ita nec componit, nec diuidit.
332쪽
ve Angelic. Σ' Obij cies primo contra primam parte conclusionis: Angelus potest pro sua libe tale uti in adaequato qualibet sua specie , non contemplando omnia quae ipsa relucent: Ergo potest ex uno obiecto partiali sine sile-ciei prius cognito , procedere ad aliud obi ctum partiale eiusdem speciei cognoscet sedum, subindeque discurrere . Respondeo , concesse Antecedente, negando consequentiam a nam quando Ange- Ius utitur inadaequale sua specie , hoc non facit quasi νmina cognoscat, & aliud postea in
Drat, ex vi connexionis unitis eum. alio , cel
xtia pro sita voluntate apylicat speciem mo-o vni obiecto modo alteri , sed utrumque mediate , non illativo praestat . ' obiicies secunda Angeli stant admirat tuteirca obiecta supernaturalia , ut patet ex illo Isaiae 6 G is os isse , risi v en is de Ec-m Mexillo Cantic. 3. Q α est ista αρμα ascendiet per defertum 'Mi virgula umi Sed qui est capax admirationis , est etiam. capax dii cur. fiis: Ergo Angeli sunt capaces discursus, saltem circa si per natura lia . Confirmatur : quando Daemones visis.
Cli rist, in haculis, coni jeiebant ipsum esse Filium Dei vel dum ex aliquibus signi , aut
externis indiciis venanitar ac explorant cor dium secreta k aut futura contingentia , ibi concurvunt omnia qtiae ad dastui sum necessaria sinc: ibi enim inuemuntur plures inu , quΘrum Vnus causariu ab alio , scilicet visio mirabilium Christi,suspicio diuinitatis illi iuvisio huius signi externi, puta immutationistvitatui sulpicio talis cognitionisi in men v
333쪽
xys Tra satus VII. conceptae a Ergo Angeli discurrunt Litetn : circa ea quae non possunt cognoscere naturaliter , qualia sunt tutura contingentia, & cordium secreta. Ad obiectionem respondeo admirationem in nobis tria continere, nimirum cogniti nem rei occultae,com parationem eiusdem.cura calica occulta , & desiderium co noscendi
causam ; eamque in Angelis re periri quidem
quantum ad primum, non tamen quantum ad duo posteriora , ex eo quod eadem notitia ainungunt effectum , & causam. Ad confirmationem nego Antecedens,nam
dum Daemones videndo miracula Christi, coni sciebant ipsum esse Filium Dei , non interueniebat ibi pluralitas rea lis actuum , sed ibi erat una simplex cognitio , qua ex sola penetratione illorum effectuum mirabilium , coniiciebant Christum este Dei Filium , MMessiam promissiim . Similiter quando ex signis externis secreta cordium , vel futura concingentia explorant , eodem aspectu de actu quo vident effectum , probabilem quam habet cum illis signis & este tibus connexi
nem intelligunt. Dices, repugnat unum & eundem aet in esse simul euidentem, &obscurum,certum M vinatiuum, necessarium & liberum Sed cognitio mirabilium Christi erat Daemonibus euidens, certa, & omnino necessaria , cognitio vero diuinitatis illius ineuidens, incerta , - opinatiua,& contingens: Ergo ibi erat da Pleue
Respondeo negando Maiorem , sicut enim - non impli sat eundem actum cognitionis esset
334쪽
De Angelis. et 'siniit abstractivum & intuitiuum, respecilia
diuersorum; ut constat in vilione beatilica , quae est intuitiua Dei & creaturarum exilientium, abstractiva vero respectu possibilium s& in cognitione anSelica , Angelus enim suam essentiam intuitiue cognoscit, & Deum per illam re praesentatum abstractive so Ilim
ita etiam non repugnat eundem actima intellectus esi e euidentem &obscimina, necesi
rium & opininatiuum, per ordinem ad diuer sa obieeta: imo saepe in nobis reperiuntur actus liabentes omnes huiusnodi conditiones ; nam cpntingit multoties a nobis cognosci prinei pium aliquod euidenter lumina naturali , & simul in eo quasdam conclusiones in confuso tantum , & opinative a quja non penetramus smul cum veritate huiusmodi principii , veritatem illarum conclusionem , aut necessariam connexionem huiusmodi . principii cum illis conclusioniblis . . Obijcies tertio contra secundam partem conclusionis , in qua diximus Angelum non
cognoscere componendo aut diuadendo: Veritas & falsitas non reperiuntur in simplici apprehensione, sed solum in compositione , aut d iuisione, ut docetur in Logica: At veritas & falsitas nint in intellectu angelico : Exogo& compositio ac diiusio. Re*ondeta distinguendo Maiorem : non sunt nisi in compositione S diuisione formalinur virtuali, concedo Maiorem et sorinali tantum nego Maiorem. Quamuis autem in intellectu angelico non sit compositio aut diu sio forma lis, in illo tamen reperitur compositio Sc diuisio victualis quia simplex illa Pe i
335쪽
Nauriit, in utratio quid litatis intellectui angelico conueniens aequivalet nostrae compositioni &duuisiones , R ideo in illa veritas vel falsitas reperitur s licci non possit re periri in nostra simplici apprehentione, propter rationem O positam . Quod diximus de compositione dicendum est et i im de discursi, nam in Anet lis esse etiam discursi Es viritialis , quia simplex. illa notitia qua conclusiones in principijs, Meffectus in causa , unico intuitu penetrant, teqitiualet nostro discursui, de lassicit ad rationem verae & strictae scientiae , ut patet inscientia diuina, quae est vere , Z propriuscientia , Jc tamen non est dis ursiua forma liater, quia principia & conclusiones diuersis actibus non attingit.
vseti liuν utiima disseu stas. Dido ultimo, Angeli inferiores impersei char quidem commaehencham sit periores, nc tamen comprehensione persecta , & striciem rigoroso sirempta. Prima pars patet, & ab omnibus admiui tur; at imperfectam enim comprehensionem, Affieir quod nihiI sit in re cognita quod uota manifestetur, siue quod per eam attim, tu omnia quae in obiecto sormaliter de Em henter continentur: Sed cognitio quam Α r-
revis inlarior habet de superioli , attingit non sol uni essentianr Angeli seperioris , se aetiam omnes modos in ca 1 orma liter existentes, & cuncta eminenter in ipsa contenta 3
usim i da si at obiecta proportionata virtuti im
336쪽
De Angelis. 3ortellectitiae Angeli interioris, utpote citin haec
omnia contineantur sub ente naturali uniue
fa liter sumpto, quod est obiect um proportio
natum intellectus angelici: Ergo Angellis inferior imperfecte comprehendit superiorem . Et de hac imperfecta comprehensiona
intelligendus est D.Thomas cum ait 2.contra Gent. cap. 98. Ex hoc qu.d substantia aliqua
intellectualis, est rehensiva es totius entis .
Per hoc enim solitin declarare intendit , substantias intellectuales habere vim cognoscendi omnia entia naturalia,cum habeant specie
illorum sibi a Deo inditas, subindeque illa sub obiecto proportionato intellectus angelici
Secunda vero pars, quam Bannea & Saumanticenses negant, sic probatur : Ad strictam & propriam comprehensitonem non sufficit quod per eam attingantur omnia quae in obiecto formaliter & eminenter continentur, sed insuper requiritur, quod tam Persect e cognoscatur obiectum , quantum ex propria na tura cognoscibile est, seri quod tanta sit vis cognoscitiua cognoscentis, quanta est obiecti cognoscibilitas: Sed Angeli inferiores non cognoscunt superiores tam perfecte quam cognoscibiles sunt,nec vis cognoscititia illorum adaequat istorum cognoscibilitatem : Ergo Angeli inferiores non comprehendunt sup TioreS , comprehensione micte & proprie
sumpta . Naior eXPresse docetur a D. ThGmaa. Part. quaest. Iz. art. 7. his verbis : Illud α'myrahenditur quod perfectῆ cognoscitum per
337쪽
est cun scibile per scien iam demonstratIuam
opinione teneatur εχ aliqua ratione probabili concepta , non comprehenditur .. ra si hostqvod est,ti tantulum hab*e trex angulos aequa
les duobus rect s , aliquis sciat peν demonsta- ionem , cpmprehendi illud . Si vera aliquis eius opin onem accipiat probabiliter , per hocq od a sapientibus vel fluribus ita dicitur , non comprehendet ilom, quia non per ingrς ad
illum ters Arem modum, quo cognoscibilis est . Et in resp.ad 1. uen proprer hoe inquit Deuxivcompi ehensibitas dicitur , quasi aliquid eiur. sit q*od non νideatur , sed quia non ira perse se Midetur,sicut νisibilis est . Item in dist.
69. quaest. t. art. 3. Tunc dicitur aliquid per cognitionem comprehendi, quanaeo cogntrum stas IH actu Dirtutis cognoscitiuae , O non excedisitsim: Ergo iuxta D. Thomam ad veram Miti ictam comprehensionem requiritur qu sttam persecte cognoscatur oblinum , qua tum est ex sua natura cognoscibile, se ii quodvis cognostentis adaequet vel sit peret cogno' scibi lita rem obiecti . Ratio etiam id sit det, cum enim cognitio comprehensiva non addavsupra cognitionem quidditatiuam, saltem n cessario,plurium rerum notitiam in non adderet adaequationem modi cognitionis actitiae cum modo & perseet ione cognoscibilitatis obiecti, non distingueretur ab il la . Minor vero quae assierit Angelos inseriores non cognoscere superiores tam periecto quam cognoscibiles sint, sed inferiori modo,
probatur primo ex eodem S. Doctore 2. con tra Gent. Cap. 38. ubi admittit hanc propositionem ex libro de causis L Substanςi-fet
338쪽
. De Angelia. dio ta inferior eognoscit superiorem secundum mi- dum si auς- cognt in. Et lib. de causis lecl. 8 circa sinem, loquens de intelligentia, inquit: Superiora cognoscix per modum Iob aurias , inferiori modo quam res superior D i' seipsa - , Quae ultima verba aperte declarant, i psium loqui de inferioritate modi cognostendi se
tenente ex earte rei cognitae, non ex parta. cognoscentis, ut interpretatur quidam recen tior Thomista , ut vim tam evidentis testimonii eludat: Ergo ex D. Thoma, Angelus in ferior non cognoscit superior tam persecto modo, quam ex sua natura cognoscibilis est .
sed modo inseriori & impersectiori .
. Secundo probatur eadem minor ratione : .
Angelus superior ex sua natura est cognoscibilis sita propria cognitione: sed inferior non potest illum tam persecta cognitione cogno scere; cum non adaequet illam in vi intellectilia , sicut nec in persectione naturae: Ergo
Tertio eadem Minor suadetur: Tam intellectualitas quam intelligibilitas desumuntur ex eadem radice , nempe ex immaterialitate, ut saepe docet S. Thomas. Sed Angelus superior est immaterialior , quam inferior,custa sit Deo propinquior, eique similior , & inte . Iigat per species uniuertatiore quod proueniteri maiori eius elongatione a materia,quae est ' Principium coarctandi & limitandi, ut supra capite 7. Pax δgrapho 3..declarauimus: Ergo ucut propter hanc rationem eius intel- Iectualitas vincit intellectualitatem inferio-.xis, etiam eius intelligibilitas, quae est aequa
lis suae intellectualitati , excedet eandem in-
339쪽
. Trasi mi re vellectuali atem Angeli interioris Nec valet quod dicunt Aduersarii nem. pe luincere ad comprehensionem , quod Amge is interior sit in eodem pradu genericoimina erialitatis cum suileriori , qtumuis sesee cedant in gradu specilico , quia inquiunt
ille excessus secundum rationem specificam, sis babet per accidens Si materialiter ad com- Prehensionem . Non valet , inquam , haec responsio: nam laicum eth quod excessis in gra- dii specifico imniateria litatis, qui inter A gelum superiorem & interiorem reperitur .Pcr accidens & materialiter se habeat ad comprehensionem : ad illam enim essenties ter requiritur persectae adaequatio virtutis intellecturae eum inteli igibilitate obiecti,ut ianhostendimus. Sed hae adaequatio tollitur per excesssim specisicum in immateriali ate a cum enim illa ut radix intellectitauitatis & intellia 'ibilitatis , excessus in immateriali ate imp dit quod Angelus inferior possit cognoscere inperiorem , quantum cognoscibilis est: Esego &c. Confirmatur primo , vi Angelus inferior Persecte comprehenderet superiorem , debe aut istius species recipi omnino connailreat ver in intel lectu i Iluis : Atqui ad hanc omnimodam connaturalitatem non sussicit conuena entia in gradu generico in material itatis , kd insuper desideratur contiententia vel ex inlus ita modo habendi eumdem pradum 3 quia si modus essendi obiecti cogniti sit supra
modum essendi cognoscentis , species non rem Cipitur Onan bcormaturaliter in cognoscori P ised silma eius naturam; Irg. ad com Pr ς
340쪽
De Angem. hensionem non si scit quod Angelus su perior& inierior sint in eodem gradu generico im
materia litatis. Confirmat ii r secti ndo: Per intel l ig i bilitatem secundum gradum genericlina, non redditur intelligibil:s tota entitas Angeli : Ergo ut inseriores Angeli comprehendant stuperio res, non s usticit quod ad aequent eoi iam intelligibilitatem secundun gradum & rationem genericam, sed requiritur adaequatio vel excessus secundum rat onem specificam . Consequentia est euidens , quia compilehensio debe; adaequare intelligibilitatem quae reddie totam rei entitatem intelligibileni, alias non adaequaret totam rei elatitatem . Antecedens Vero probatur , quia intelligibilitas, sicut &veritas, sequitur entitatem per modum paD sonis, unde non magis extenditur, quam ipse entitas : Ergo impossibile est quod intelligibilitas , quae consequitur ad gradum immaterialitatis omnibus Angelis communem, reddat totam cultis libet Angeli en itatem intelligibilem . Argumenta Aduersariorum soluta manent
ex iam dictis , omnia enim sundantur in his duobus principijs, quae falsa esse ostendimus, nimirum quod ad comprehensionem stricte& proprie sumptam , sufficit quod per eam attingantur omnia quae in obieecto formaliter& eminenter continentur : & quod ad hoc veringelus inserior comprehendat stiperiorem , fatis est quod sit in eodem gradu genericolaimaterialitatis cum illo . ,
