장음표시 사용
341쪽
nique egerint in filior Iuda , o effuderint
sanguinem innocentem in territ sua. Quibus si coi seramus Abdiae αὶ verba , rem eam. dem utrobique sanificatam esse fatebimur . Propteν interfectionem , inquit, o propter iniquitatem in fratrem tuum Iacob . Neriet
te confusio er Peribis in aeternum In die cum sares adversus eum, quando capiebant almeis ni exercitum ejus , is extranei ingredieban rur portas ejus,oe super I eν alem mittebant sortem tu quoque eras qua uuus ex eis. III. Itaque cum sequentibus annis, Nabu chodonosore Hierosolymam expugnante,ea
dem adversus Iudaeos attentassent idumaei , similibus ipi scastigavit obiurgationibus Ieremias, & ipsa Abdiae verba in eos olim inpari caussa iactata ulurpavit. Res apparebit
ex uerborum ipsorum contentione. Auditum
audivimus a Domino. inquit Abdias ibin , Θ Iegatum ad Eentes mst; surgite er consurgamus adversus eum in Proetium. Ecce parvu- tam dedi te in gentibus : contemtibilis tu es talae Susteνbia cordit tui extulit te habitanis rem in scissuris petrarum exaltantem solium tuum, qui dicis in corde tuo : suis detrahet me in terramλ Si exaltatus fueris ut aquila,
oesi ιηter sidera posueris nidum tuum , inde errabam te, dicit Dominus: sic autem Ieremias se r avitum quivi a Domino. O legatus ad gentes missus est : Congregamini, et
venite conIra eam, et consurgamus in praelium . Ecce enim parvulum dedi te in gentibus,contemtibilem inter bomines. Arrogantia tua decepit te, et superbia eordis tui qui ha bitas in cavernis petrae,et apprehendere nι teris altitudinem collis . Cuis exaltaveris quasi aquila nidum tuum , inde detrabam te,
Eιcit Dominus . Pergit Abdias d si fures ιntroissent ad te, filatrones Peae noctem. quomodo conticuisses λ nonne furati essent Ass.cientia sibi ζ Si vindemiatores introissent ad te , numquiae saltem racemum νeliquissent tibi ρ Hi ne illa Ieremiae e)r si vindemia. rares venissent super te , non reliquissent racemum : si fures tu nocte , rapuissent quod
sufficeret sibi. Ait Abdias : Numquid
non in die illa,dicit Dominus ρerdam Dρ tentes de Idumea et prudentiam de monte Esaup
Dominus exercι tuum. Numquid non ultra est
to ergo dieit Hieronymus hὶ : excepto oris arne eommvrato, et aliis , quae videntur diis strepare , magna pars Abdiae in meremiae volumine eontinetur. Atque ex his latis patet Libri huius veri itas.lU. Atenim qui Iesemia squalem Abdiam esse docent, punnabunt ipsius Abdiae verbis, quae postea pia Hierosolymam omni no seripta videntur. Nam quid aliud haec sonant ι rIn die eum flares adversus eum, quando ea piebant alieni exeνcitum ejus,er extranei in
grediebantur portas ejus, ex superI erusaelem mittebant μνtem,tu quoq; eras quasi unus entis. Deinde ): Neque ingredierIs Portam Uuli mei in Ie ruinae eorum Tum str suo mam juxta est dies Dominιjuρer omnes gentes: scut fecisti, fer tibi : retrabutionem tuam eonvertet in caρut tuum. suomodo enim bibistis super montem sanctum metim, babeπe omnes gentes jugiter. Refert haec Hieronymus ad incursimem Chaldaeorum, & Hieroinsolymae excidium. atque ista kn ea aut em lenistentia m recitate Psalmo centesimo tricesim sexto m), quem post deportatos Babylonem Iudaeos seriptum alibi di κimus: Memento, Do-mιne . filiorum Edom in dieIeνusalem a cenistitim, Ex vanite usq; ad fundamentnm in em Has actiones multis excludimus excepticini bus nam primum minus hic me movet Hieis
ronymi auctoritas, qui hane Abdiae explan tionem dedit admodum adolescense In ades scentia mea, inquit n , provocatus ardere, efffudio scripturarum, aιισο ιγ interpretatu sum ab iam propbetam, cujus historiam nesciebam. Sin opus ab eo subinde emendatum fuisse di eas, at iciunt certe qui in literissa cris, vel leviter sunt versati, de rebus suturis, sic tanquam praeteritis Prophetas dii serere , solere : quamvis ergo haec concederemus ad captivitatem Babylonicam , & Hierosolymitanam cladem pertinere, non hinc sententia nostra de aetate Abdiae convelleretur. Uerum nee ἰs is concedimus Hierosolymae vastitatem praesignἰficari. Nam cum ait Proispheta: Extranei ingrediebaretur Portas ejus,
reserti ista postunt ad urbes plurimas , quas occupasse Syros necesse est, intersectis uno die centum , & viginti Iudaeorum millibus,
342쪽
ducent Is vero eaptivorum millibus in servitutem abductis . Praecipue vero Ailam notat, quam expulsis Iudaeis Syri ldumaeis tr diderunt. Addit autem: Et super Ierusalemm urebant sortem,utris nempe posse κ pugna tionem cederet. Minime vero ad Idumaeos verba haee spectant: suomodo enim bibistis super montemsanctam meum , bibem omnes gentes jugiter, ne juxta plurimos quidem euiis, qui postremum bellum Chaldaicum hienotatum voIunt. Ad Iudaeos enim illi e eom ertitur oratio, quos nae pollicitatione lola. tur DE Us , futurum ut quas tolerarunt cala. mitates, easdem hostes ipsorum patiantur . Genuinam hane esse significationem metaphorae istius ostendit Cnristas i pie cur ait ta): Pater mi, si sibile est, transeat a me calix se . Praeclare men: em Abdiae aperit Ieremias b , se ipsum velut interpretans et
suta haee dieit Dominus : Ecce quibus nonoat judicium, ut biberent eaticem, bibentes bibent , er tu quasi innocens relinqueris λ mn is innotens sed bibens bibes. Ad Idumaeus,
sed de Iudaeis istba facit. Sensus autem hic est: Si ludaeos, quos summo lavore, ac beni
gnitate complector, noxarum tuarum peena manent, putasne, id umeae, impune tibi erunt
scelera tua λ Par est apud Abdiam sententia, sed inversa oratio talioqu tur enim Iudaeos, sed de Idumaeis, aliisque gentibus. Quemad modum, inquit,in sancto Monte Sion pecca
a vestνa tu illis, cum circumsessam videretis Hierosolymam , totamque regionem ferro fiammaque vastatam , ita a reliquis gentibus criminum suorum pcena seu petam. Non alio igitur detorquendum hunc iocum ratus est Aben Ezra , non Tremellius, non alii plerisque sacrorum Librorum interpretes.
I. Disputatur de Ionae statνia. II. es aetate. III. Probatuν Prophetiae I dimis. Ams , o antiquitas . IV. Ex ιibro Ionae uino Eam manarunt Graeeorum fabulae. DiDM-ratur de vera significatione vocis navich. V. Refelluntur argumenta Adversa νγ
I. T E Iona quoque controversia est. Scel. I. bunt Hieronymus,er uidorus,o Ra
ri Hebraeos , filium eum fuisse viduae Sare.
planae, quem ad vitam Elias revoravit . Causa credendi haec est,quod Ionae patri nomen sui ite dicatur Amathi: id Veritatem so nair vidua autem poli suscitatum puerum dixerit Eliae r Nune in isto cog πονι, quoniam .iν Dei es tu, ct verbum De ιο ore tuo Ueν ras est ri: puerum itaque FιDum Amatbi diis c um , celi Filium Veritatis . Frivola pe nitus . & cassa sunt haec , eusa in Rabbiniis eis officinis: Repugnat etiam locorum situs; nam Sarepta nae viduae filium, Sageptanum, de ipsum fuisse par est credere , cam Scriptis.
ra Sacra Ionam de Geth Opher prodiisse tradat libro quarto Regum id . Si tum Get Opher accurate indicat Hierouymos te ,
non longe a Sephori, quae Di aes area appellatur. versus Tiberiadem, in tribu Zabulon lotide , ubi di Ionae sepulcrum sua aetate olfenissum fuisse ait ; nonnullosque carpit , qui inal a Geth, Lyddae, seu Diolpoleos proxima,
natum eum . dc cond. rum volebant; Gethi Ilam cum Geth Opher , Diolpolin cum Diocaesarea permit centes. Benjamin quoq; in itinerario Ionam ad Sipor in in monte sepultum tradit. Idem & indigenis persuasum suisse ait Brochardus Argentoratensis in D scriptione Terrae sanctae . Insaniunt ergo m. lennia Pseudo. Epiphanius, ejusque imitator
Dorotheus,cum ex rerra Caristhmaum, novlonge ab Amto seu Casiathjarim I egerr . mavis, quae urbs est tribus judae , longe tamen ab Aroto ortum sutile garriunt. Ac in
terra Saar mortuum ac sepultrum , in spelutis
ea Cenesaei judicis. Othonielem intelligunt, unum ex lir. lis judicibus , filium Ceneet, cui Caleb frater rixam si iam despondens, Cariat sepher doti dixit. Est autem Cariath sepher se quae di Dabir. in tribu Iuda Atqui videtur Epiphanius ille nominum an finitate delusus , Cariath sepher consedisse cum Geth. Opher, seu Geth Epher; scribt-tur enim Hebraice Gath ώaehmbre. At Μ hamine danns de Iirare sinamus , qui non is ye a Ninives ruderibus Ionam sepultum fui D
is centent, emique tumulum venerantur.
II. Quamvis autem Eliae aevo vixisse I
nam Hebraei aut ament, oleae tamen, Λm -s, ct Italae aequalem ponunt, ut testatar Himronymus . Si e visum Λ, abanieli. lneadem
opinione est Eusebius λ, dc id pati possunt
343쪽
optImornm Chronologorum rati In Ia. Ututes , tempore certe praecessit Artam a Iero. amo de Syris victoriam, utpote quam praedixit, quemadmodum habetur in quarto Regum sat,ac proinde oleae, Amosi, Ac listae vel minimum aequaevus esse potuit. Quatuor certe Maiorum , & Μinorum Duodecim Prophetarum nullum superest tantae vetustatis vaticinin m . In uuae tempora vero conserendum sit Niniviticum ipsius iter , alque hujus itineris historia , plane 'u certum est .
R . David Κimehi, aliique Hebraei, Iehu filii Namsi , & Et i lati temporibus adjungunt. In Sardanapali aetatem , dc initium Albaeis conjicit Scaliger b , de in Ioasi aevum ; ac propterea Nini ven a Deo destinatum vult fui sse Ionam, quo solutos in flagitia de libidi.
nem ad Regis exemplum ASyrios ad meliorem frugem revocaret Sed parum solida hae evidetur coniectura . Prosecto qui Canonem Librorum sacrorum digesserunt, in collo candis duodeeim Prophetarum libris specta sese videntur rationem temporum , ut diκi, idenque existimasi e casum hune , vel casus certe descriptionem , Oseae , Amos & Ab. diae praedictionibus supparem esse vel aequa in lem . A qne haec est Clementis Λ levandri
rum Interpretum assensione probata opinio . Quanquam multo longius abit Clemens, velut prillinae desertor lententiae, cum signum
Ionae , postremam Danielis in laeum Leo. num missionem , dc Tobiae junioris nuptias
in idem tempus conjicit. Ill. Et si vero manifesto non apparet , utrum Libellum hune ipse scripserit Ionas, utpote qui non Q..προσωπ- ex propria Per fina) de se ipse dili erat, genuinum tamen agnoscere se Ionae librum posterior aetas non obscure declaravit. Nam praetermisso isto quarti Restum b); Ieroboam restituit term nos Israel, ab introitu Emath, ti sque ad ma
re solituaeinis , juxta sermonem Domini Dei Israel, quem locutus est pes servum suum I o-nnm , filium Amathi, Pr betam , qui eratri Geth quae es in Opher: quod alterius Ionae vaticinti, diuturnitate temporis aboliti, non
eius quod superest. antiquitatem probat; manifesta sunt illa Tobiae si r In bora autem mortis suae voeavit ad se Tobiam flum suum, o septem juvenes filios ejus , nepotes suos ,
dixitque eis r Prope erit interitus Ninive . non enim excidit verbum Domiui. Ubi Grae
. Vade in Meddam , Fιo , quia quaecumque de Ninive dixit I onas, fiatiarum
Fili, exi Nimve, qu a quae effatus est Ionae Propheta, omnino contingent. Addam etiam testimonium e tertio Machabaico, Aulioris
bus notis exhibuisi , Pater . Quam historiam recitat Christus Dominus apud Matisthaeum sh ,& Lueam l . Hausta ν identur ex iisdem sontibus , dc illa Ioelis sm , cujus librum libro Jonae recentiorem putri. E nignas et misericors est , patiens oe multae miserieordiae, Θ praestabilis super malitia.
Nempe hoc ipsum eli quod dixit Innas o rTu Deus clemens is misericors es, pallens is multae miserationis , oe ignoscena super is a.
Iitia. Pergit Joel soὶ: auis scit si converta. eur , Θ ignoscat ' Ionas iisdem verbis sp suis scit si convertatur, or ignoscat Deus λIU At non sacrae solum, sed profanae qu que literae Ionae memoriam retinent. Hercuislem enim . cuius famam aliorum facinoribus exornare Graeci solent. finxerun ad liberanis dam Hesionen , in os & alvum eanis Trit nis, si ve canis Carchariae, qui ad eam depa. scendam mittebatur a Neptuno, insiliisse. triduumque in ejus visceribus latuisse, neque
hine aliud ipsi aece se incommodi. quam capillorum aliquat de fluvium . Auctor Lycophron , dc Lycophronis interpres lia eius TZet Ze s. auctor quoque Cyrillus,& Theophil actus in Ionam : auctor denique Sextus Empiricos q), dc Pha vorinus tr . H Q vero discrimen ad iiise eum , compage navis, qua R r a vehe
344쪽
vehebatur, soluta, narrat aeneas Gazaeus in Dialogo de immortalitate animorum. Ob servat praeterea Grcitius ta) Amythaonidas fuisse apud Graecos. quemadmodum JGnas Amathi filius inter Hebraeos , dc Ionae nomen habere posse significationem hominis ex Graecia orti: nempe quod Graeci Ionum nomine apud Hebraeos censerentur, a Iavane ducta appellatione, qui fuit Iapnethi filius . Quid inde efficiat, non apponit ; neque URO Certe video: nam Amythaon bellum Trojanum multis praecessit annis , quo Amathi longe recentior fuit .. Ionas vero, li ab Ionibus nomen habuit, ita Heieulis ea ius fuerit adscriptus Ionae , non vero Iorae catus Herculi , quod absurdum est. Probabilius videtur, quod aliis venit in mentem , Arionis hilloriam a nautis in mare mi ii. dc a Del hine excepti, & Corinthum delati , ex Ionaen istoria detortam esse : nam tempora , licet Non omnino conveniant, propius tamen ac cedunt, di in nomine Arionis vestidia extant
Dominis Ionae s & ut hie in mari Deum ora. vii di Psalmum dixit, ita ille cantu delphi rem deliniisse sertur. Ionas Propheta fuit,inrion ei thaicedus . Quemadmodum enim AEgyptiis multa 1 onat vox Propheta , My sagogum, myllam , sacrificulum , cantorem sacrum, dc quorumlibet laerorum ministrum: se Hebraeis multiplex est significatio ocis navich: pia cipue vero Prophetam, ec canto rem sive Poetam notat, ut Latini S vocabulum Uates , designat & Prophetam dc Poeram . fAis ignorat, inquit in intilianus ibin,
musicen tantum ram in iliis antiquιν te ribus , non studii modo, verum etiam Tene
Fationis habuisse, ut iidem musici, θ vates, o sapientesjudiearenturὸ Sie vice limo quin in capite prioris Paralipomenon e , Asaph, Heman , & ldithun, qui sidicines fuerunt, dicuntur beebi rotb banebit m . Vulgata, sui prophetarent in eiraris . Septuaginta ,
Interpres , & Arabs . Simile reperias paulo
inserius. Sic soror Mosis in Exodo sa) ap- Pellatur , Pνophetissa , havavi bab , quippe saltatrix & tympanistria . Sic Debbora in libro Iudicum se eodem assicitur Pνophetisse, navIah nomine, culus Canticum si a timi ubiicitur. David ipse , non ob vaticinia solum , sed dc propter psallendi ac ςarminun
condendorum facultatem, prophetae nomen videtur et e consecutus. Manichaei, Gnostiisci, Nicolaitae vatem futurorum fuisse ipsum omnino nestabant: negabat & Theodorus IH opsuestenus, ut annotatur in Actis quintae Synodi; & Propheiae nomen, quod saepe silii tr butum negare non poterant , ad unam canendi peritiam reserebant . Sed non unicus hic error nefariis Haereticis illusit. Le. ytmtur haec canite decimo nono libri primi Samuel J Iahaqvat, bani Diim ne deim.
Vertunt Septuaginta , ε,κληπιαν Vulgata , Proρbelaru is vaticinantium . Ita
Syrus quoque dc Arabs. At Ionathan vertit, Ubere miscbec Fim , scribarum laudantium. Et mox ut ubi Vulgata habet, Θ proρ betareca μναnt, habet Ionathan; vescavaeba, Et laudaverunt. Item Uulgata, ω ambulabat ingrediens , oe prophetabat: Ionathan, oei vir iens oe laudans, vemescaveb. Uulgata,
Et prophetavit cum caeteris coram Samuele rIonathan, Et laudavιt, desciveab. Vulgata demum : Num o Saul inter Prophetas ρ Ionathan: Num 2 saul inter scribas oesopbre. Verum enim verisimilius esse ilicas, significari musicum concentum , arrim minum turbam, sibi invicem obl repentium ,& vaticinia ita sun dentium , ut a nullo pollent exa diri λ Existimare satius est , chorum notari pla I lentium & laltantium hominum . His cum se adjunxerunt Saulis 'nuntii, & Saul ipse, nempe afflatu divino ita sunt permoti, ut iplbs cantandi quoque & psallendi ae saltandi libido incesseret. Quemadmodum Eliis saeus h , cum vaticinari vel Iet, fidicinem eanere jussit: qui eum caneret,ncta est supeν
Elilaeum manus Donatur .Quippe musico conincentu excitata mens Prophetae, & velut re
serata, inli inctui Dei facilius patebat. Quam
artem ne impiarum quidem religionum minittros nescivisse cognoscimus ex Epistola
Porphyrii ad Ane bonem , de ex Iamblichi
libro de mysteriis ιὶ : nam dc Corybantes, ct Bacchi, aliique hujus generis lacerdo tes, cymbalorum , dc tympanorum sonitu agebantur in tetrum illum, oc Stygium iurorem , quo stolidae plebi illudebatur . Hae
plallendi, di canendi exercitatione utque adeo incaluit Saul, ut vestimenta detraheret, nimiaque demum lassitudine confectus, in ter ram iese nudus abjiceret. Quanquam nD a
345쪽
me fugit,& Prophetis nonnumquam comin- Et Horatius lyram appellat iocosam. Noopere, ut spiritus Dei correpti in terram prola- tum illud b ibantur. sui visionem omnipotentis intuitus Carmina proveniunt animo deducta Dines, inquit Balaam lain, qui eadis, er sic ape- reno, riuntur ocuIi ejus. Quod & iterat deinde . Notum & hoe rHunc psallendi, ac tripudiandi morem inter Sed me Musarum diserta per avia dulcis Iudaeos receptum tenuit, & David,cum Ar RVtat amor, cam de domo Obededomi Hierosolymam, Et illud quoque rreduceret e nam septem cantantium choris Carmina secessum θνIbentIs , o otia stipatus,ad strepitum citharae, & turbarum quaerunt. se tenue saltabat. Uerum Micholi hoc maje- Item illud de Poetis rsate reaia indignum in Davide visum est , scriniorum chorus. omnis amat Nemus . universi, vero populo in Saule: unde natum oe fugot urbes. est adagium : Num Θ Saul inter Prophetas'.' Quoniam igitur qui Spiritu Dei excitati psal Sed Dei instinctu factum id ab utroque ne- lebant; nebiim dicebantur, hinc de fidicines sciebant; quod quum ita fit , tum vere exi' omnes- abinde eodem nomine. sunt Prophetae: dc hoc prophetiae genus in videntur appellati . Atque ua ex Iona Proin secundo gradu collocat Rabbinorum docti se pheta; Arion fidicen confingi potuit. sinus Maimonides in More nevochim b : U. Dixi super iis Ionae vaticinium , libro Secundus, inquit, prophetiae gradus est, cum quarto Regum ti in memoratu me, annorum homo in se sentit rem, υei facultatem quam injuria periisse . Hi ad ejus , quod extat, deinpiam exoriri, Et suster se quiescere, quae eum primendi an tam arr,pit Theologo-Politicus impeliit ad loquendum; itaui loquatur vel de Di sputatur th), vel quasi stagmenti a Iicpjus scientiis er artibus , vel Psalmos oe mmnos, e majori opere decerpti, vel certe quasi e vel utilia , ac salataria recte vivenas praece- scriptionum compluνium numero levis unius pia, vel res politicas,2 civiles, vel denique opusculi, & contemnendi. Quam notam redivinas, Θ quidem inter vigilandum, oe in liquis itidem inurit Prophetarum libris; una
vigore sensuum ordinario. Et hic est de quo omnes opera abolere, in contemtum certe adicitur quod loquatur per spiritum sanctum. adducere liudens. Aliis quoque, sed saniora Hine specie spiritus sancti instinctus Psalmos sentientibus de Libris sacris grandioris histo. suos serint David. Nec hic Lachariam prae- riae particula visa et Prophetia Ionae ; idcir-teribo, quem Lucas te in Spiritu sancto reple- eoqisod a conjunctione conne κi va initium tum prophetasse ait, cum hymnum Deo ce capiat. II vero tibi id responsi habeant, quae cinit etsi in eo sutura quaedam praedicta sunt. edidit vaticinia Ionas prςter Libellum hunc,
Multa praeterea communia sunt Prophetis, non videri ab eo literis fuisse mandata, pro& Poetis . Utrique Deo agitante vaticinan- indeque nec temporum lapsu conlumia . eatur. Utrique laeti. Ac soli cantant. Id de Pt quippe duntaxat, scriptis tradidi ila Prophe-ς hetis perhibet Maimonides in libro de sun. tas, quae in longitudinem pertinebant, ne ea da mentis Legis d; . Is dc in More neum hominum animis memoria ipsorum eva chim Lein ait tristitiae ,& luctus tempore , nesceret: quae autem proxime spectabant ad cessare prophetiam. De Poetis testificantur exitum , etsi nonnunquam in libros relata Israelitae Babylone captivi, qui rogati a ca- sunt,minime tamen id ita necessarium suisse,ptivis ut se cantionibus oblectarent f , ne- utpote quorum sutura esset recens recorda-pant se extorres, & captivos in luctu canere tio , tum cum eventu ipso complerentur .
posse. Si e dc Euripides la) : Cujusmodi fuit illud , quod de Ieroboam
Tον 'υμνοποιον, άυτὸς ἄν τίκτν ραλ. . praenuntiatum a Iona libri regum testantur: υκ is, nam cum aequaevi fuerint Ieroboamus, de
Et poetam, Is versus, ipse pariat, Ionas, verisimile est in re instanti, ac immi- . Latum parere. centi praedictionem hane a Iona editam sui D
346쪽
se. Favere nobis videtur Cyrillus rest enim:
atae sermo straeter hune nudus alter in literas relatus est . Quae autem ex coniunctione . connexiva , initio Libri hujus posita , petitur ratio, frivolam esse demonstravimus aliis hi, eum librum Ezechielis contra Adversa ei rum argumenta tueremur utpote quam ab Hebraeis in fronte ornatus gratia collocari Grammati ei doceant . Postremo etiamsi majoris operis partem esse Prophetiam hane fateremur, quid inde illi ex auctoritate suaderederet, non intelligo Imo vero hinc eon. iieere licet, nobilissimam visam, ae utilissimam particulam hanc, quam adversus edacem vetustatem studium hominum , vel potius supremi numinis voluntas eonserva Uit, ne eximio hoc Christi per triduum mortuuae deinde resurgentis simulacro careremus.
I. ε Ui ab Hebraeissextus inter Prophetas
duodecim ponitur Michaeas , is ter. eius ab interpretibus Septuaginta , aliisque Graecisa eriptoribus eoi locatus est . Tempus quo edita ipii a Deo sunt vaticinia , quibus nune seu imur, ipsa in fronte indicant, nempe n diebus Ioatham, Acbaz, Ezechiae reis gum Iuda. Proindeque munus Propheticum obire coepit paulo post Oseam , Ioelem , de Amosum , qui Oziae regis Iuda temporibus vaticinia sua exorsi sunt. Et vix stare potest Hebraeorum sententia , qui Michaeam Ioeli balae mysteria tradidisse volunt a . Patriam quoque titulus declarat. & Morasthi. thensuisse docet. Uiculum autem non grandem sua aetatae suisse Morasthi, juxta Eleutheropolin Palaestinae urbem, tradit Hieronymus bi. Paria fere habet Eusebius in
Topicis. Horum autem, in locorum sanari. rum explorando situ , ratio potissimum habenda est, utpote Oculatorum testium, qui ad praeclaram Scripturae sanctae peritiam , diuturnam in hiε oris moram adjunxerunt. Minime igitur audiendus Paraphrastes Chaldaeus , qui pro Morasthi Maresam reddit. Utramque aeeurate distinguit Hieronymur cum in Epitaphio Paulae se , tum in libro de locis Hebraicis , ubi Maresiam esse ait in tribu Iuda , altero ab Eleutheropoli lapide,
cujus rudera tantum sua aetate visebantur, morasthi autem vicum esse ad orientem
Eleutheropoleos t quod ex Eusebii Topicis exscripsit. Nihilo magis audiendus Drusius,
cum ambieere se air, num Morasthi idem sit locus,ae Moreseth Gath,cuius commate dein cimo quarto capitis primi Michael fit men. tio 2 nam pro eo quod est in vulgata': Iuste haereditatem Get, , Hebraicum exemplar habet: vat morastae trab, quod quidam vertunt. Ad Moreset, Get, e quasi sit nomen loci proprium. His praeter vulgatum Interpretem refragantur Septo a ginta Senes,& Ionathan . Deinde ex sequenti commate senten. tiam hujus odorari licet: me redem inquit DEUS, adducam tib , quae habitas in Asare. D . Futurum nempe minatur , ut Maresitas de patria sua alienus haeres a se adductus exin trudat: unde apparet pari prorsus comminatione, & simili sententia Gethaeos exterrere volui sse : Dabit emissisIas super haeredita-eem Geth. Scribit Pseudo Epiphanius interiisse Michaeam ex alto praecipitatum a
loramo filio Aehabi regis Iuda, quem ob ip
ius patrumque noxas credris objurgationibus perstringebat e quae ineptiae non scutiea , sed flagello animadvertendae sunt. nam ne
uerex Iuda Athab suit,aut Ioramus ipsiustius, sed IsraEl; nee Iorami aevo vixit Michaeas Μ ,r sthites,sed poli ejus aetatem annis minimum centum ac triginta. Fraudi
fuit insulso Scriptori Michaeas alter , qui ocIolaphati, de Achabἰ aetate vixit, variitque ab eo cruciatibus vexatus est. Uecepit hune quoque sortasse, quod legitur initio libri Michaeae , Prophetias ipsum edere oepisse s τω ψυεραις ε-MM. in diebus Ioatham; ubi perperam legii se videtur, ἐν--αὐ . tu die bus Ioram; non observatis iis , quae sequun
Θ Eeteebiae regum Iuda . Deinde cum ait Epiphanius illeύω λι uαim , t fun titius, patri Michaeae nomen filiis Iramo, it a videtur expressisse nomen IemIa, quod pristi illius Michaeae pater gessit . Sed nea supplicio affectum iuisse Morasthiten satis ostendere videntur ista Ieremiae M: Num-
347쪽
id miste estndemnavit Μ ehaeam Eleebias rex Iuda , er omnis Iuda ὸ numquid non timuerunt Dominum , ω deprecatι sum Iaciem Dom=ni , ω paenituιι Dominum mali , quod locutus fuerat adversum eos p Demum in tria ispulium suisse ait, prope Enaci arum sepulcretum ; celebremque ad luamis aetatem tumulum erus fuisse. Huie partas cinit Dorotheus . Moras hin certe , Μichaeae antea sepulcrum, Ecelesiam vero sua aetate fuisse scribit Hieronymus ta . N men vero Morasthis , corruptum videtur
de mutatum in Bera latia , ubi sepultum Michaeam narrant, eiusque sepulcrum diis tum iermone locorum illorum Nephta- meemana , quod exponit MΣΟmenus. Wh-Vere;est enim natase hamena, . Unde apparet, eequa fides habenda sit iis , qui Ioca Terrae sanctae descripserunt, dum in oliveti montis descensu sepulcrum Mi
Il. Libri porro hujus, qui Μichaeae nomen praesert , scriptorem se Μichaeas ipse satis
Prodit,cum alibi gum maxime capite secundo d ubi ait: Utiuam non essem vir habens spiritum , ω mendacium potius loquerer . 1 tem tertio se : Verumtamen ego repletus sum fortitadine spiritus Domim , judie oes virtute, aI annuntiem I aeob scelus suum, is Israel peccatum suam . Nec caret prae terea sequentium temporum testimonio. Illustre hoe est,& omni cavillatione mans;
quod ipsi praebet Ieremias f r Michaeas
e Μον δι , fuit Probeta in diebus E et chiae regis I uda , o ait ad omnem popuIam
sion quo ager arabitur, er Ierusalem in acervum Iastiaeum σιι, ἐν mons Domim in excelsa δε arum. Numquιd morte coiae minnavit eum Ezecbias rex Iudae, T omnis Iuda λ Numquid non timuerant Dominum , eram reati Iam faciem Domισι, ει ραπιtu tDominum mali , quod loeutus fuerat a
versum eos δ Quae expressit Iosephus it r
Prophetam ex aula dimiserunt, aliisque auoctores fuerunt, ne quid mali adversus Ieremiam designarent . Abebant enim non hune solum urbi futura maedicere,sed Θ MIebςam ante i um eadem esse vaticinatum, atiosque complures, quorum nullus a sui temporis regibus malo uno , sed honore tanquam Pro ρbata Dei esset affectus . Haec autem verba, quibus Hierosolymae excidium impune in. terminatus est Michaeas , tertio capite sic concepta sunt : Propteν hoc eatissa vestri,sion quo ager arabitur . ει Ierusalem quasi acervus lapidum erit, er mons Templi in ex-
ex eodem Libro ista hausitis: salvabo elavindieantem , ct eam quae effecta fuerat congregabo , ef ponam eos in laudem , o in na. men , in omni terra confusnis eorum . Sic enim Michaeas li): Et ponam claudicantem n νeliquias, et eam qciae laboraverat in gentem robustam,2 regnabit Dominus super eos
in monte Sion . Illa etiam Baechielis Principes ejus in medio litius,quo lupi rapientes prcdam ad effundendum sanguinem, ω ad perdendas animas,er avari adsectan.
Iurea. Proseetae autem ejus uniebant eo absque temperamento, videntes vana, o Q. v nantes eis mendacium, dicentes: e diei Dominas Deus, eum Dominus non fit laenissa
amnia sunt istorum Μithaeae sI : μι aedi- fatis sion in sanguinibaa , o Ierusalem im
niquitate . Principes ejus in muneνιbus judicabant, O saeredores effas in propritia divinabant , er supeν Dominum requiescebam diceutes r Numquid non Dominus is medio nostrum ρ non venien/ super uos mala . Arposita quoque ad id argumentum testimonia Μatthael, dc Iohannis, unde intelligitur, e . praedictione Mithaeae consentientem Iudaea. rum omnium opinionem extitisse,suturum
ut Bethlehemi Christus naseegetur mee enim ea sua ipsorum persona docent Evangelistae id praenuntiasse michaeam , sed pervulgato inter Iudaeos sermone jactari istud Iitum sui ila ἐν talia enim de Herode refert Malathaeus tos r Et coneruans omnes princi ea saceνdotum, er Feribas Oopuli, scipitabata ab eis ubi Chν, as uasceretur . at illi vix
348쪽
ptum es per Prophetam : Et tu Bethlehem, terra I vaea, nequaquam minima es in prinoeipibus Iuda r ex te enim exiet dux, qui re Iat populum meum Israel. Item Iohannes a): Iuidam aurem dicebant: Numquid a Gali. Lea venit Chrastus ὸ Nonne scriptura dicit, Muia ex semine David, oe de Bethlehem casello, ubi erat David, venit Christus λ Iam dudum enim percrebuerat inter Iudaeos insigne illud Michaeae vaticinium bὶ : Et tu Bethlehem Epbrata parvulus es in mIllibus Iuda;ex te mihi egredietur qui fit dominator n IsraEI, ω egressus ejus ab initio, a diebus aeternitatis . Christus ipse denique verba ejus, dc voces usur pare digna tus est: nain cum apud Matthaeum te se diffitit: Veni enim separare hominem adversus patrem suum, eriliam adversus matrem suam, ef nurum ad Qersus socrumsuam ; er inimici hominis a moliel ejus: procul dubio in animo haec ha huit: Veni enim smarare honianem adversus patrem suum , ex filiam adversus matrem
ichaeae septimo capite reperiuntur.
I. Disputatis de Nahumi patria . II. Variae . de ejus aetate Uiniones protonuntur II l. Deinde nostra . IV. Pν obatur Propbet De Nahumi er antiquitas V .Refelluntur argumenta Adve Driorum.
Primum argumentum . V I. secundum aris tumentum .
I. UE Nahum I patria, & aetate, de quΣ υ Ninives exeidici,quod vaticiniis Nahumus praesignificavit suis, magnae cientur inter eruditos velitat Iones, & oppido pauca, ae sere nulla posterior aetas huic praebet testi- nnia, a de ut quaecunque ad eum pertinent, jacebant propemodum in 'bseliro , & densis tenebris circumsepta sinit Institutum tamen tenere conabimur, & Librum hunc ab omni νοθιιαι suspicione vindicare. Apamus primum de Nahum; patria . Simeoniti de tribu oriundum fuisse ait Pseudo. Epiphanius sa), Elcesi natum, trans Iordanem, versus Be gabar. Verba ipsius haee sunt e ἔ-- δε -
ro se Epiphanii huius simius: me Nahum
erat ab Elces, trans Aelbabaran , de σι b. Iam eon . Hine emendandus Epithanius, de Pro μγα ρ, legendum λωνῶν. Betha baran enim trans Iordanem esse lata in docent Eusebius, & Hieronymus ), illi eque Iohan
nem lavacro homines in noxarum emenda
tionem abluisse . idem habet Utigenes se . Elcesa igitur circa Betha baran natiis est Nais humus,ex Epiphanii, de Dorothei sententia, ibi vemque sepultus . Elees quoque natum agnoscunt Euiebius, dc Hieronymus b . Verum hic longe a Betha bara Elces in locat, aitque Heraclai, parvum Galilaeae viculum;
oc vix veterum aedificiorum ruderibus agno, tua aetate eactitisse ludaeis notum,
libi que ab itineris duce monstratum . Unde eos confutat,qui Nahumum Helcesaeum putabant esse dictum, a patre Helcesaeo , P16-pheta quoque,& ipso . Si qua in re, certe in notitia Terrae sanctae fidem meretur Hieronymus ii , qui & ex diligenti lustratione ,
Cc eX accurata sacrorum Codicum lectone, Cc ex frequenti doctorum Iudςorum consuet udi ne Palaestinae loca apprime cogn versi. II. Exploranda deinde Nahumi stas,quam quidam ad Sardanapali tempnra retulerunt hoc Ninives excidium notatum ab eo elle . volentes, quod Arbace auctore contigit, cum ab A ssyriis ad Medos imperium translatum esRIoa Iud porum, Iehu Israelitarum regia uiri tenentc. Id si sit, sacrorum omnium Prophetarum, majorum, Ic aranorum, quorum scri pia constant antiquissimus ille fuerit. Proba
bilius Iosepho kὶ vis una et , ad Ioatham i
tempora Nahumum pertinere . quas autem ad verius Ninivitas edidit vaticinationes, poli centum , dc quindecim annos esse completas, Iosiae nempe temporibus. Plures EZethia regnante floruisse Nahamum cenient ,
Hieronymus, Theodoretus, oc Theophylactus d, etiam post abductos a Salmanasa re in servitutem Ilraelitas ; dc Deum tiari eos, tum & reliquos Hebraeos qui Erechiae parebant. dc variis modis ab iisdem hosti. bus vexabantur , praedictionis hujus solatio
349쪽
recreare voluisse. Atqui Idem Hieronymus, primo Nahumi eapite praedictam suis e sentit cladem Sennacheribo , Assyriisque illatam ab Angelo , dum Hierosolymam oppugnarent. Unde colligitur editum esse vaticinium inter duas Alsyriorum expeditiones, Salmanasaris ad versus tribus decem, Sennacheribi adversus reliquas duas , quarum illa vix novem annis hanc antecessit . At auctor
Seder Ulam , dieκ eo R. Isaae fibrabaniel, Hebraeique sere omnes, cum Michaee, quemlub Ioathamo, Aeharo. & Ezechia floruisse
sciebant, succedere Nahamum in Canone viderent, eum , ejulque praedictiones attribuendas duxerunt aevo Manassis , qui EZechiae regi stic cessit. Atque has praedictiones exitum habuisse statuunt , Joa Κimo inter Iudaeos regnante , cum a Nabuchodrinolore Nin,ve diruta est. Ionathan vero, dc Pleiadonymi Epiphamus,& Dorotheus, aliique, Ni . ni vitis imminentes calamitates praedix illerentur , quod Ionae comminationibus ad meis II ora jam ante conversi , in prillinas deinde
noxas essent revoluti .Quot annis Iona fuerit recentior accuratius definire insuper habent, quod quidam nonaginta ann rum spatio definiunt. Sunt qui Iosiae ς eo futura praedixisse
velint. Omnium vero longissime extra oleas
abit Clemens Aleκandrinus σὶ, Ezechiele
ipso recentiorem Nahumum fingens.
Ill. in tanta interpretum dilidordia, ad sim uitudine in veri mihi valde videtur accedere Hieronymi sententia,qui in Ezechis aetatem Nahumi vaticinium conseri , inter Iliae liticam deportationem, & Hierosolymitanam Rabsaeis obsidionem ; nam & id
pollulare videtur ordo quem inter Prophetas minores obtinet, & eo inclinare video maximam eruditiorum Interpretum parte . . Verum aliud praeterea adiecit Hieronymus accurata observatione dignum e nam inflictam quidem A ssyriorum exercitui pro moenibus Hierosolymitanis cladem, primo Nahumi capite praenuntiari sentit ; sed reliqua duo libelli ei uidem eapita ad toleratas olim ab Israelitis aerumnas , irrogatasque Iudaeis ab A dyri is contumelias, & excitam demum a Nabuchodonosore Nin 'en pertinere arbi. tratur. Quae polirema capita duo priusquam explanet, Lectorem monet se Hebraeorum expositionibus adhaerere. Quamobrem si Hebraeos illos, quos secutum se prostetur Hie. ronymus , conciliare velimus aliis ejusdem gentis Magistris , qui sub Manaise edaurio
Nahumi vaticinium remur,dicemus primum caput temporibus EZechiae proditi te, po i deportatas decem tribus; eψentum vero tum
esse nactum,cum Sennacheribi copiae ab Anisgelo deletae lunt, de ipse Sennacheribus Nini ven redux ,a filiis inters: c tus est; reliqua vero ea pita duo multis post annis primum a
Nahumosuisse adjecta , dc ita quidem adjecta , ut in unum contextum colligata simul videantur cohaerere; nimirum quod consimilis essent,& ejusdem argumenti,& Assyriorum calamitates praenuntiarentiexitum Uer
habuit se, partim cum Nini ven vallavit Cya -κares Medorum rex, Ioliae temporibus, partim etiam ac praecipue , Tum eam N.ibuchodonosor aliquot post annis landitus dele vit. idem quippe Hieronymus, Piooemio in Ionam, sic disserit. Auantum ad historias tam
Hebraeos Iosa er Astyage rege Hedorum duisse subversam . ot cladis huIus auctorem fuisse Cyaxarem trauli Herodotus b). Illuc respexit Iosephus sc) , cum Ioathami aequalem
Nahumum lia tuens, post annDscemum , dc quindecim edita ab ipio adversus Nini seri vaticinia , eventu comprobata fuisIe refert;
in Ioliae qu ppe aetatem incurret illud temispus , si a Ioathami aetate initium seceris rivis merandi. itaque Nahumi praedictio adversus
Ninivitas , quae duobus postrem S capitibus inest a Cyaxare,& Nabuchodonosore diverinsis temporibus completa eit . Nec refragari videntur conditores prisci Librorum sacrorum Canonis, a quibus Nahurmis sub unctus est Michaeae . qui Ioatham i , Achati,& Ezechiae aequalis fuit: in eo quippe desiit
Μichaeas , in quo vaticinari exorius Nahumus ad Manassem pervenit. IV. Bene vero est, quod Duodecim Prophetarum memoriam Sirachides d)retinuit, unde satis probatur antiquitas Nahumi , qui unus eκ illis semper habitus e it, ut ex Septua ginta Senibus, aliisque cujus ε is aetatis inter. pretibus cognoscere promtiim eli . Uiκ ulla autem Scriptoris hujus pol terior aetas serva
350쪽
Nahumi capite sa). Vae civitas sanguinum, timuersa mendaeli dilaceratione planar non recedet a te rapina . Λd id quippe videtur excusum hoc Habacuci ibi : Vae qui aedificat civitatem in sanguinibus , o pr araturbem in iniquitate . Multo magis etiam, istud Ezechielis se : Vae ei ditati sanguinum, cujus ego grandem faciam ny am . Incertum autem habeo,an a Nahumo lsaias ab
Isaia Nahumus te haec sumserit: Ecce D.
per montes pedes evangelizantis o annuo. Iantis statem : celebra , Iuda , festivitates tuas , o, redde vota tua : utrumque enim do.
cui vaticinia haec Ezechiae temporibus stri. pii l se. V. Diximus Sennache tibi, Assyriorum. que interitum praedictum suisse primo eapite Nabu mi; at postremis duobus illatas Nini. vitis per Cyaxarem,& Nabuchodonos irem clades: quam sententiam Hieronymi sum a. pio tutati sumus. Verum supposititii Epiphanius de Dorotheus aliorsum vaticinationes illas detorquent; praesignificatsequi p. pe Nahumum volunt, futurum ut exundante aqua , dc ignibus erumpentibus Ninive sub. vertatur; atque id evenisse; terrae quippe motu lla gnum, quo cingitur civitas, ripas super inpressum, loca vicina, urbemque adeo ipsam submersisse, cum interea flamma aliunde effervescens eam depasceret . Nempe haec ad verbum interpretati sunt g): Montes commoti sunt ab eo, o tolles desolati sunt, oecoureemuit terra a faeie ejus. Deinde thὶ : Indignatio ejus effusa est ut uuis , ef ρονtae dissolutae sunt ab eo . Tum si): In diluvio
prςtereunte consummationem faciet Ioel ejus.
Et alibi etiam th) : Portae fudiorum apertae sunt, o te lum dirutum . Paulo post il)r
Ninive, qua piscina aquarum aquae ejus. Praeterea sin): Succendam usque ad fumum quadrigas tuas. Rursum n : Deverabit ignis vectes tuos . Verum quid istis siet, quae ibi. dem leguntur so : Miles eaptivus abductas
est, Θ amillae ejus minabantuν Rementes ut colambae , murmurantes in cordibus suis : dc
aio tua r inimicis tuis advertione pandentur portae terrae tuae, devorabIt ignIs vectes tuos. Aquam propteν obfilonem hauri tibi. exfνue munitιones tuas , intra in lutum is ealca . subuens tene laterem . Dι comedet te ignis,
per bis gladio. Quae manifesto declarant bello domitam & dirutam fuisse Nini ven , ET militum copiis , non aquis inundatam; ecflammis nostilibus , non naturae vi ingruen-bsum tam i quod neque consentit cum n de historiae, neque cum Ninives ipsius situ, quae stagno haudquaquam circumfusa suit Attendi Isent autem Epiphanius ille, & D rotheus, quam saepe exotici &saeri Scripto. res, ac potissimum Prophetae, ad bellicas elades exprimendas , hujusmodi translationibus ex incendiorum , dc exundationum impetuareessitis utantur.
V l. Leve quoque est argumentum , quod ex Theodoreti verbis fr) erui potest, quibus asseverat poli intersectum a liberis Sennacheril um, imperium ad Chaldaeos paulo post transitisse , dc regum illorum genus extinctum fuisse. Haec enim aperte pugnant cum historia a sacris Auctoribus tradita , cujus fides non ad manifestas hallucinationes exigenda est , sed hae eontra eκ illa convincendae. Certum quippe est Sennacheribo successisse . Alarhaddonum filium , ut docet pol remus liber Regum is huic Saos duchinum, quem excepit Cine ladanus; quod c noscitur ex Canone Mathematico stegum Babyloniorum, quem repraesentat Georgius Syncellus. Imperium autem Assyr orum a Chaldaeis excisum non est ante Nabuchodonosorem , qui aequalis Ioa Κimi fuit. Itaque a Sennacheribi obitu ad dirutam a Chaldaeis Nini ven ,
anni intercedunt circiter centum ec viginti.
Castigandus hie ergo Theodoretus I multo etiam magis Cyrillus tr) , qui a Nahumo
praedici censet eam Ninives expugnationem,
quae auctore Cyro facta est . Nini ven haud dubie cum Babylone confundens, quam Cyrus ditioni tuae subjecit.