장음표시 사용
231쪽
DE NAT. ET IN DOLE PHILOS. SARAC. 219
XXIV. Pauper et diues huius terrae sunt serui atque ditiores quo sunt, eo magis illa egent. XXV. Subdito debili te misericordem praestato, ne ab atroci hoste
XXVI. Robusti lacertis ungularumque vi, nefas est manum miseri
XXVII. Metuat ille, qui lapsis non ignouerit, pede si lapsus fuerit,
nemo manum illius prehendet. XXVIII. Quicunque rex corruptum Drauitatis semen sparserit, honosque fruinus sperauerit; . ingenium Bustra vanis moliminibus conc quit, et inania consiliorum monstra Captat.
XXIX. Surdum fingere desine, populoque iustitiam administra. Nisi
enim iustitiam administraueris, iustitiae ecce adest dies. XXX. Posteri Adami inter se sunt mutua membra, quia, teste n tura, ex una conditi sunt materia. Si membrum Vnum calamitate prensum tempus tr erit, neque reliqua membra acquiescere possunt. Tu si aliorum malis non indolueris, minime mereris ut te hominem dixerint.. XXXI. Praestat regi mori, quam mortales exagitare, cuinam enim bono illi rerum hoc arbitrium regimenque orbis λXXXII. Cauendum est a vehementia et surore regum, plerumque enim animus illorum grauillimis regni distringitur negotiis, adeoque importunitatem vulgi tolerare nequeunt.
XXXIII. Qui opportunitatem gratiae regiae captare nescit, illi sit illicitum beneficium regis. XXXIV. Si quis stolidus ipso meridie cereum accenderit, illico ubdebis obscura nocte lampadi ipsius defuturum oleum. XXXV. Hominem beneficiis liberalitateque ad bonam spem erigere, mox rursus omni spe succisa animi dolore asticere, principi indignum est. XXXVI. Liheralitatis portam aperire Vix decet: cum vero aperta iam fuerit, illam seueritate occludere dedecet. XXXVII. Quicunque stipendia, ut rem nimis caram equiti subtraiahit, facit, ut equiti nimis carum videatur manum ferro admouere, sorti itaque militi aurum dato, ut caput discrimini exponat: Aurum nisi d deris , te deserto ad alium transierit. Vir sortis si satur fuerit, generoso impetu in hostem prorumpet, si Vcro inani fuerit ventre, sugam alais
XXXVIII. Praestat dignitate motum otio frui, quam cuncta regenis di onere districtum esse. XXXIX. Viri regiminis paris , praeclaroque iudicio praediti index
est hi uod se huic oneri subiicere nolit. Magna prudentia cauendum ab inconstanti regum ingenio. Quandoque enim, dicta salute, ira accenduntur: quandoque vero contu meliis mire capiuntur, ut togam atque munera praestent. Ee a XLI. A
232쪽
PERIOD. IL PARS I. LIB. III. CAP. II.
I. Accidere solet, ut purpuratus regis aurum quandoqUe aequirat, fieri quoque solet, ut et caput quandoque perdat. XLu. Regis negotium duos contrarios apices habet, paniis spem, viataeque discrimen. Sapientum vero consilio renititur: illa panis spe illectum vitam discrimini dare. XLIII. Quicunque fraudes committere sueuit, manus illius in reddenda ratione trepidat. Rectitudo vero amorem diuinum conciliat: nec vidi ullum, qui hac in via perierit. XLIV. Quatuor sunt mortalium genera, quae contra quatuor ace rimo lacessuntur odio: praedo contra regenas fur Contra vigilem; luxuriosus contra eensorem; scortum Contra praedonem. Illi vero, quibus constat rationum suarum probitas, quorsum rationem reddere trepidant pXLV. In actionibus tuis gloriosus ne ello, si vis ut te munere ira to, angustum hostis illudendi habeat campum. Tu vero purus esto,neininemque patrescas. XLVI. Etiam innocenti in aula. insidiae et delationes timendae sunt, neque tum exacerbato rege auxilium. In mari bona quidem sunt infinita, sed tu salutem si desideraueris, eam in litore quaeraS. XLVII. Amicum ne arbitrator illum, qui in epulis felicique tempore magnas sodalitii voces fraternitatisque popismata iactat. Amicum nosco illum, qui miri manum prehendat temporc infelici desperatisque rebus.
XLVIII. Auspicia si rebus tuis non statim annuerint, ne sis solliacitus, animumque curis turbato: ipse enim sons vitae in densissimis Iatet tenebris, Deusque misericors beneficia plurima recondita habet. Ne igitur iniquitate temporum moestus sedeas: patientia eniIn amara quamuis sit, Buctus tamen dulces edit. XLIX. Si quis lato suo dignitatis fastigio ceciderit, orbis uniuersus pedem capiti illius imponit: si vero manum eius felicitatis potentia
que culmen viderint amplexam, laudantes manus pectori imponunt. L. Regum negotia perinde se habent, ut itinera maritima, quae quaestus discriminisque sunt plenissima: minimas aut diuitias acquiris, aut inter maris tempestates aulaeue scenas et lenocinia peris. LI. Si aculeum aulae sustinere non potes, ne scorpionis soramini digia tum immittaS. LII. Magnatum, purpurati regisque fores sine duce ne frustra obe rex Canis atque ianitor, si externum inuenerint, hic supremam thor .cis oram, ille pallii imam captat.
LIII. Nemo iactat lapidem in arborem sterilem, id est , ns examditus orat.
LIV. Magnitudinem si ambiveris, munera dato : granum enim ni sparseris, minime crescit.
233쪽
DE NAT. ET INDOLE PHILOS. SARA C.
m. Si uniuerso populo thesaurum distribueris, cumis' patriiamilias vix teruncius cesserit. Quidni a quouis hordacei grani instar argentum accipis, ut singulis tibi diebus thesaurus nascatur λLVI. Iniquitatis initia in hoc orbe primum suerunt exigua, quae aposteris paulatim aucta in tantum adolevere, ut totum terrarum orbem oppresserint. LVII. Si rex eκ subditi horto unum pomum comederit, serui ipsius arborem ipsam eruerint. LVIII. Non restat iniquus iniqui temporis auctor, restat vero aeteris num super illo dirissima execratii. LIX. Quieunque altissimuin Deum offendit, ut unius hominis, etiam principis, animum sibi deuinciat, Deus altis limus hominem illum contra istum accendit, et exstimulat, ut illius itirpem ex temporum memoria deleat. LX. Omnium animalium princeps est leo, insimus asinus : nihil minus concordi sapientum sententia, asinus , qui onera baiulat, leoni homines dilaceranti subditus tyranno praeliat. LXI. Amor principis non conciliatur, nisi subditorum animos deuitaveris. Si vis, ut magnus ille Deus tui misereatur, tu Dei creaturis benefacito. LXII. Non quivis, qui potens est, magistratumque gerit, in dominatione mortalium opes impune vorat: fieri potest, ut quis gutture os grande deglutiat: verum id ventrem dilacerat, cum circa umbilicum o structum haeserit.
LXIII. Hominem indignum potentem si videris, sapientes illi ad stitipulandum esse consultum duxere, nisi lacerantem ungulam habueris acuistam: improborum contentionibus abstinere satius erit: quicunque enim cum chalybeo lacerto manum conseruerit,argenteum latim brachium laedit. LXIV. Patiens esto, donec manus illius tempora ligauerint: tum ex amicorum habitu cerebrum ipsi. extrahas.
LXV. Tu si sagittam in hostem miseris, caue sagittae illius postea
scopus existas. LXVI. Amicitiam in aula eum inimico si volueris, tum quouis tempore, cum ille te absentem iniuriis lacerauerit, praesentem laudibus ex- tollas. Contumelia certe ex maligni vituperatoris ore profluit, si ve bum illius amarum nolueris, os eius dulcedine oblinas. LXVII. Illi qui tibi quovis momento noua benesicia praestat, ignoscas, si tibi per longum vitae spatium stinet iniuriam lacerit. LXVIII. Si populus tibi damnum lacerit, ne dolore assiciare: a populo enim neque beneficium, neque damnum nascitur. A Deo esse sciato inimici odium atque amicum: utriusque enim animus est in illius potestate.
234쪽
I XIX. Magnitudo in imperii obsequio consistit: imperii vero neglectus miseriaeque paupertatisque est index. Quicunque bonorum v rorum indicia habet, obsequii caput limini imponit. LXX. Vim ne facito terrae incolis; ne oppressorum suspiria coelum
LXXI. Caueas gemitus animorum Uulneratorum: tandem enim Cerinto penetrant, teque euertunt: unum enim oppressi suspirium orbem te rarum vertere potet t.
LXXII. Quid multi anni λ quid vita longa λ Mortales enim in hoc
terrarum orbe vestigiis pedum capita nostra calcabunt. Perinde ut regnum ex longa regnantium serie ad nos peruenit, ita etiam eκ manu nostra in aliorum manus transire debet.
LXXIII. Amizo ne tantum roboris dederis, Iet si inimicus fiat, te superare possit. LXXIV. Reκ custos est pauperum, etsi subditorum selicitas potentiae illius lacerto subsistat. Grex non est propter pastorem, sed pastor est, ut seruiat gregu
LXXV. Hodie unum videris selicem atque potentem, alterum Uero animi dolore angustiisque vulneratum: tu paucos etiamnum dies patiens esto, ut exedat terra medullam capitis meditabundi: regis subditique dia scrimen tollitur, cum satum ineuitabile irruerit. Si quis mortuorum sepulchra aperuerit, diuitem a paupere non discreverit. LXXVI. Nunc dum opes in manu habes sape, et felicitatem tibi para aeternam: haec enim potentia et opes eX manu in manus ruunt.
LXXVII. Si purpuratus Deum ita metueret, Ut metuit regem, angelus lar t.
LXXVIII. Opinatur iniquus, quod nobis iniuriam secerit: sed in
ceruice eius illa reuat aeterna, in nobis finit. LXXIX. In diuersam a rege niti sententiam proprio cruore est manus polluere. Si rex ipso meridie sorte dixerit, nox est: respondendum est immo hem lunam i hein Pleiadest LXXX. Si ex semo inconditum quid audiuerit rex, ne offendatur: orbem enim pererrans mendacia plurima didicit. LXXXI. Vt amicorum subditorumque heri animos tibi deuincias vel patris hortum vendito, et inimico quoque honefacito: satius enim est canis os buccella obstructum esse. LXXXII. Vir ille est cκ vero, qui accensus ira vana non dixerit; quendam moribus inconditus iniuria assecit, tolerauit ille, et extrema tua fausta sint, dixit: peior sum eo, quod de me vis dicere; Certus Equiadem sum, te mea vitia me ipso non rectius nosse. LXXXIII. Dum potes nullius animum vulnera, in hoc enim mundi itinere multae sunt spinae. Miseri inopis malis obstetricator atque subuenito, quia tibi etiam mala subuenire possunt.
235쪽
DE NAT. ET INDOLE PHILOS. SARAC. stri
LXXXIV. Proprio pane vesci et sedere melius est, quam aureo cim gulo accinetiam seruitio adstare. XXV. Vita pretiosa his exeditur curis : quid comedam aetate 3 quid induam hyeme λ o venter ignaue, uno pane content esto , ne tergum in aliorum semitio incurves. LXXXVI. Regi sapienti hostis obitus non est laetandi materies; quia eius etiam vita non est perpetua. LXXXVII. Consiliarii similes sunt medicis, pii non nisi morbo
confli stantibus medicamentum praebent. LXXXVIII. Diuitiae et potentia non aequiruntUr rerum per tia : nulla certe arte, nisi diuino Numine, surgunt. In hoc terrarum orbe hoc accidit sere, ut rudis honoretur, sapiens vero contemnatur, Utchemicus moerore intereat, rudis in deferto thesaurum inuetuat. LXXXIX. Illum amicitia dignum minime duxeris, qui sordidum Iocum frequentauerit; sitibundi enim animus non expetit aquam dulcem; ruam foetidum aliquod os inde hauriens reliquerit insectam. Quom o itaque in regis manum denuo redeat malum aureum, quod in sordes ceciderit. XC. Prudentes illum minime magnum Vocant, qui magnorum nomina contem tu foedat. Haec omnia nihil sunt, cum praetereant, fortuna, regnum, imperium, Uetitum atque iussum. Bonam desunctorum memoriam religiose colito, ut tui etiam bona memoria superet aeterna. Secundum Caput de moribus religiosorum tractat, et ad haec nostra scrinia proprie quidem non pertinet, sed Multa edani cultus et religi nis sobrietatem commendat. Sunt tamen in eo quoque praecepta pulcherrima, multos Christianorum in ruborem dare eo magis apta, quo magis a Muhammedis alumno, promissionibus huius vitae felicitatis inescato vix queunt expectari. Luculento itaque exemplo probant, id quod si Ira iam consecimus, philosophiae auxilio Muhammedanos doctrinamaam valde emendasse, cuius ecce specimina sequentia:
sequii mercedem requirunt, mercatores mercium pretium ζ veri culi res tanquam mancipia spem non obsequium asserunt , mendicique non mercatores adueniunt, orantes: fac mihi, quod dignum est te; noli mihi sacere, quod dignum est me. Non dicam ego, meum suscipe obsequium, sed remissionis calamo crimina mea dele.
Migunt: amorque cordatorum in praesentia et absentia est semper idem.
capiti coronam imponas, an mendicitatis notam humero asi uas. Inn centia et pietas non consistit in veteri pannosaque veste: vere innocens esto,
236쪽
PERIOD. IL PARS. L LIB. IIL CAP. II.
esto, hombucinamque gestato. Pietas est: mundum , libidinem atque
affectuum illecebras dolerere: pictas illa non est, habitum tantum deserere. IV. Per unum bominem in consortio inconditum offenduntur animi prudentum m im . V. O te ignauum, qui virtutes super manus vola expositas ostentas, vilia vero sub axilla complexus occultas. Quid tandem mercaberis o superbe in tremendo illo desperationis die acre adulterino λVI. Inanis pietatis iactator praeter se religiosum videt neminem, quia oculos magnae cie se opinionis tegmine captos habet. Si illi vero oculum Deum cernentem concesserint, neminem se ipso miserabiliorem viderit. VII. Status religiosorum est fulmen coruscans, quod uno momentoi surgit, altero perit: quandoque is in altissimo coelo considet, mox ne proprii quidem pedis iaciem videt. Si religiosus in codem semper statu periisteret, desiderium utriusque mundi praecideret. VIII. Pauper religiosus nihil ipse tenet, neque ipse ulla re tenetur: et quicquid habet, leuamen id est egenis. IX. Vbique oberrat ille, quem Deus limine suo dimouit: illum vero, quem ipse inuitat, nullius ad limen adreptare lacit. X. Tuae rei quid confert pauperum penula, lacerae vestes, palliumque pannosum λ quin improbis actionibus abstineto: liaud opus est, rimia tram gestes ex pelle ouilla , animo virtute religiosus esto, mitramque re giam gestato. XI. Religiosi, qui vultum in creaturis figunt, tergo Orienti obuerso preces sundunt. Seruum qui Deum sibi vindicauerit, decre, ut praeter
XII. Virtutem disce cx vitiosis, et quicquid in eorum actionibus displicet ingenio tuo, illud vita.
XIII. Ne inter facetias et ludicra unum quidem dixerint verbum, quin prudens inde sibi virtutis exemplum sumat. Rudi vero si centum sapientiae capita praelegerint, in auribus eius iocus ac lusus erunt. XIV. Ventrem cibo vacuum habeas, is eius beneficio sapientiae lu
XV. Poenitentiae beneficio diuinum subterfugitur supplicium, comuitiantium vero procacitas subteris nequit. XVI. Tu bonus esto, malumque te dixerint mortales, praestat, quam si malus sis, et te bonum opinati fuerint: magnus enim Deus arcana in nisestaque nouit Omnia. XVII. Calumniatorem virtute et morum innocentia pudore asscias, alacerque in bona recto tramite contendas, ne malevoli vilius in te vitii deprchendant materum.
i) Ηane plevique Persae gestant. religiosi vero omnes hute opponit aucter mitr m Tariarieam ea pretiosissimis pellibus consectam.
237쪽
DE NAT. ET INDOLE PHILOS. SARA C.
22s XVIII. Luscinias in arboribus vides concinentes, perdices in mon- . tibus, ranas in aquis, feras in sylvis: inhumanum itaque est, omnibus Dei laudem concelebrantibus, te ignauiae somno sepulturn esse. XIX. Quicquid in hoc uniuerso vides, magni Dei lavdcs ouans atque gestiens accinit: sed animus ille hanc capit mentem, qui aures habet. XX. Facultates si non habuerimus, miseri sumus, si habuerimus, iularum amore curisque exedimur. Nullum huius mundi grauius atrociusque supplicium csse potest, quam quod mortalium animi acerbitatibus di- Iacerantur, opes siue habuerint, siue iis caruerint. XXI. Si magna eκpetiueris, nihil expetere velis, praeter contine tiam , quae potentia est insuperabilis.
suspicere noli: ex magnis enim viris audiui saepius, pauperis patientiam diuitis liberalitati praeitare. XXIII. Hominem inuisere, vitium quidem non est, sed tamen non tantum, ut: susticit, dicant. Quod si te correxeris ipsum, aliorum correis etionem et Correptionem audire opus haud erit. XXIV. Mulier praua in aedibus viri boni in hoc quidem mundo illi
tartarus est: Caveas a mala coniuge, caueas, serua nos, O Domine, ab istius
ignis infernalis supplicio. XXV. O tu, qui familiae vinculis es oneratus, noli posthae libertatis opinionem capere. Cura prolis, panis, Vestitus et opum te retinet ab angelici mundi contemplatione. XXVI. Quisquis fuerit iurisperitorum, doctorum, religiosorum, Conincionatorumque mire lacundorum, si vilissimo huic mundo animum apisplicuerit, perinde Ut muscae pes melli, semper mundo aflixus haeret. XXVII. Religioso non conuenit argentum nec aurum, quod si acceperit,m tibi alium religiosum quaeras. Ille qui veris pollet virtutibus,vnicum io Deo posuit studium, sine sacro ille pane huccellisque collectis religiosus est.
XXVIII. Panem, ut in abdito vivant, Deumque colant accipiunt CO dati: non vero in abdito vivunt, Deumque colunt, ut panem comedant.
XXIX. Sapiens, qui nihil, nisi hordacea fecerit verba, verba etsi
pro concione fecerit, in neminem tamen penetrant. Sapiens est ille, qui non secerit malum; non ille, qui populum multa bona docet, ipse vero non facit. Sapiens, qui animi libidinem cuticulamque curat, ipse iam Periit, viam cuinam monstrauerit Z XXX. Sacerdotum concio perinde se habet, ut ossicina increatoriam: hic nisi aes dederis, merces non acceperis: illuc vero, nisi ben uolentiae studium attuleris, sapientiae decus et felicitatem non retuleris.
XXXI. Verba sapientis animi auribus accipito, etsi saeta ipsius dietis non fuerint consona. Futile est illud, quod sapientiae ostentator dicit:
dormientem dormiens quandonam expergesecerit λ Virum benignis auriabus admittere oportet, etsi muro suerit inscriptum virtutis exemplum.
238쪽
PERIOD. IL PARS I. LIB. IIL CAP. I L
XXXII. Religiosus vix proprium corpus undis eripere potest sapiens vero philosophus vel doctor publicus operam dat, ut alios quoque V dis oppressos discrimini cripiat.
XXXIIL Si videris peccatorem, obtegas crimina, benignusque esto. XXXIV. Religiosorum toga et beneuolentiae et patientiae est habututa Quicunque in hoc vestitu iniurias non toleraverit, ordinis sui religionem mentitur, togaque illi est illicita. Vasium profundumque mare unius saxi proiectu turbatur minime: sapiens, qui iniuria accenditur,vadosa etiamnum est aqua. Si tibi damnum acciderit, toleram: quia crimiana aliis ignoseendo,'crimina eluis tua. O frater, cum postremo in puluerem verti debeas, anica puluis esto, quam in Iuluerein Venaris. XXXV. Etsi quis cum elephante frontem conserere possit, vir tamen est nullus, niti humanitatem laabuerit. Mortalium fabrica constat ex humo: si quis humanus haud fuerit, nec homo erit. XXXVI. Itineris comes, qui sestinat, tibi minime est comes: Proinde animum in nemine figas, niti qui in te animum fixerit. In propinquo si pietas et religio non lacrit, cum illo amicitiam rescindere, quam pro pinquitatis ius colere praestat. XXXVII. Praui mores si naturam obsederint, non nisi lato expelli possunt. XXXVIII. Maritum coniugis deformis coecum esse praestat. XXXIX. Religiosi regibus sunt in hoc terrarum orbe milite intariores, vitae iucunditate superiores, mone pares, resurrectione meliores. . Externa religiosi facies est tunica eκ veterihus pannis cons ea, rudeque pallium; Vera autem haec est: ut spiritu sit vivus, assectu mortuus, nequaquam illa, ut a mortalium consortio seclusus se religi
sim iactet. Qui si sone contra animi ipsius sententiam aliquid securit, in
bellum ruat. XLI. Instituta religiosorum haec sunt: Deum mmcare, grates agere, tolere, obtemperare, liberalem, paucis contentum esse, Deum unum si tuere, confidere, illi rem omnem remittere, patientemque esse. Quieu
que hisce uirtutibus polluerit, vere resigiosus est, etsi magnifica toga indutus sit. XLII. O te excordem, cuius anima pietatis est vacua, corpus vero religioso habitu ornatum pietatem simulat.
XLIII. Infelix est ille, qui caput suum deflexerit a Dei foribus, alias
XLIV. Luxuriantes vitis diuitiarum ramos liberalitate si succideris,
Caput tertium continentiae praefantiam commendat his praecipue sententiis: I. O continentia, tu me diuitem redde, praeter te enim opes sunt nullae.
239쪽
DE NAT. ET INDOLE PHILOS. SARAC. est
Π. Qui haereditatem vatum inuenit, eius est, creatoris maximi beneuolentiam laudibus cumulare. II. Sic ne contenti simus vilique vestitur onus enim propriae miseriae praestat exprobrationi mortali Um. IV. Inueteratos pannos praestat consuere, et patientiae angulum c lare, quam vestitus tausia ditibus libellum supplicem icribere. idem profecto est ac tartari cruciatus subire, vicini ope in paradisum irreptare. v. Qui non nisi stomacho latrante comedunt, atque etiamnUm pruriente manum a cibo retrahunt, verum valetudinis honae sontem caussamque tonenti Q. Sapiens tum temporis verba facere, ei Ne manum admouere coeptat, cum ex silentio damnum, ex abstinentia mors imminuerit. Pr inde dubio procul verba eius sapientia erunt, ipsiusque comedere sanitatis seuetus feret. VII. Comedendum est ut vivamus, summoque numini laudes dic mus 3 non vero vivendum, Ut comedamus.
VIII. Cum modicum comedere cuiquam institutum suerit, si inedia eum sorte presserit, facilius seret; si vero cuticulam curauerit profuse et laute, rebus angustis inedia periti IX. Quamuis in corporea liae mole cibus sit delitium, modum tamen si excesserit, molestiam parit. X. Illud expete animo, in animus tuus nihil expetat. XI. Quicquid precibus a vilibus impetraueri Ξ, Corpore quidem a
eius animo vero imminutus eris. XII. Praestat gloriose interire, quam vitam misere trahere. XIII. Nouerca te fortuna, tristis flebilique vultu carum amicum ne adeas; quia ipsius etiam voluptatem exacerbas: necessitatem alicui op siturus, laeto ridentique vultu adeas: nequaquam enim succedit male ne
gotium viri, qυi est laetae fronti . XIV. Male est ille cibus, quem necessitatis tempore acquiris; olla quidem hullit, sed honor decoquitur. Praestat omnino egenum esse, quam mendicandi vilitatem tolerare. XV. Necessitatem viro vultu tristi ne exponas: a prauo enim ingenio illius dolore assicieris. Si animi curas atque dolorem cuipiam eXpOnere lubet, eκponas tali, a cuius laeto ingenio mox beneficium sentias. XVI. Quicunque panem labore suo acquisitum comederit, procerum beneficorum eκprobrationes non tulerit. XVII. Fieri solet, ut miser atque contemtus, si potens euaserit, suringat, miserorumque manus obtorqueat. XVIII. Abiectus si dignitatem, argentum, aurumque obtinuerit, caput eius colaphum omnino ambit. XIX. Ille qui te potentem non secit, te ipso res tuas rectius nouit.
240쪽
etdis PERIOD. II. PARS L LIB. III. CAP. II.
, XX. In deserio pauperi solis calore adusto coctum rapum argento non signato praestat. ' ' iXXI. Res si heneuolentia et comitate non successerit, tandem in crudelitatem vertatur beneuolentia, necesse est. 4n sui non miseretur ipse, alii eius ne misereantur, aequum erit. XXII. Angustum auarumque mundani hominis Oculum aut continentia aut sepulchri humus opplet. XXIII. Seruo necessitate perculso, quid resert supplices manus te dere ad Deum pietatis caussa, bene faciendi vero tempore eas sinu cor dere. Auro argentoque benefacito, tibi ipsi quoque beneficia inde ca pilo. Scito has aedes te defuncto superaturas, siue laterem ex auro, siluem argento statuas. XXIV. Fruere, o bonis praedite moribus, haereditate auari: vilissumus enim ille opes congessit, nec iis frui sustinuit. XXV. Si a tergo irruerit hostis animum auserens, satum legat pedem hominis currentis. XXVI. Praestantia et ars inania sunt vocabula, nisi in forum producantur: aloen igni imponunt, muscumque terunt. XXVII. Amplitudo et diuitiae non aequiruntur annitendo: inanis honorum via est luctari. Si in cuiusque capilli apice ducentas habueris aries, ars equidem frustra suerit, si sors iniqua erit. Robustus nouercante fortuna quidnam secerit8 sortunae vis corporis robori praestat. XXVIII. Quamdiu in ossicina penatibusque haeseris, nunquam o insipiens, vir euaseris; mundum obeas atque perlustres prius, quam tiri ex hoc mundo migrandum erit. XXIX. Diues nulli hi peregrinus est; ubique enim lectum sternit: ille vero, qui opes consequi nequit, etiam domi et in Iratria peregrinus enatque ignotus. XXX. Corpus sapientis viri, perinde in aurum obryzum est, quo cunque tuerit, momentum pretiumque eius norunt. Rudis vero diuitis filius similis est coriaceae regis monetae, quae in aliena prouincia nihil valet. XXXI. Formosus quocunque tuerit, honorem et beneuolentiam experitur, pauκillum enim pulchritudinis multo auro praestat. XXXII. Forma delitium est corporis, vox vero robur spiritus. XXXIII. Si in peregrinum orbem ex patria discesserit, inopiam mira seriamque non Videt cerdo. XXXIV. In quemcunque iratus coelorum cursus insurgit, in Contrarium, quam nititur, illi omnia tempora vertunt. XXXV. Opes eiu sine dubio contingant, ingenium tamen docet, eas a magnatibus quaerere; etsi sine fato moriatur nemo, tu tamen viperae oaccedere noli.
XXXVI. Qitivis locuples noctu suam repetit aulam, pauper vero, Ubi a nocte oppressus suerit, ibi aulam suam inueniti. x xvli.