Patris Christiani Lupi Opera omnia Opusculorum adm. reverendi ac eximii patris magistri, f. Christiani Lupi, iprensis, ... pars altera. Ejus operum tomus duodecimus, ac postremus. Studio, ac labore f. Thomæ Philippini Ravennatensis ejusdem Ordinis

발행: 1729년

분량: 369페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

201쪽

Disp. XI. DUB. I.

vocat Setius nesai Ionem intra genus: qu a se;li.

cet nCu vagatur per omnia genera entis; sed imira limites certi alleuius generis realis . nimirum

intra limites subjecti eapaeis recipere formam,

qua privat, coarctaturr uetb gr. caecitas non vagatur per omnia, nee extra Omnia genera entis realis, neque veri fieatur tam de entibus ra.

tionis, quam de realibus, neque de omnibus

realibus i sed de solis illis, quae visum ieeipere eapaeia sunt. Id est De solis animalibus , illa

quippe , quae animalia non sunt lieet potentia visivaeareant, non dicuntur Mea ; sed non videntia : adeoque eleeitas intra genus animaliseohibetur, ae eoarctatui . Recte ergo privatio

voeatur negatio intra genus.

. Ex his si saei te, quid sit negatio voealis enihil quippe est aliud, quam vox quaedam signi.

stans nesationem realem. Tales sunt vox eaec

tar, vox non , UOdi tenebrae, ustuu dens , non

lema , non lapis , ere. Hae itaque voees voeantur negationes nona sua entitate: quia illa non est negatio; sed vera positio, ae aliquid reale. Vo. eant ut ergo negationes 1 suo sgnifieato, quod est negatio. Dividit ut negatio voealis in negationem voealem privantem , in negationem vo. calem negantem, di negationem voealem insm; antem. Negatio voealis privans est vox signi. seans carentiam sormae in subiecto apto habere

illam: ut vores eaecus, eaecuar, tenetrosus, te

nebrae , ere. Negatio voealis negans est vox asseiens & negans eo pulam propositionis r ut eum gi eo homo non est brutum , natius hama es bνulam, re. Issae . oees nen dc ntillus sunt negationes voea. les negantes. Est ergo negatio vocalis negans

illa vox, quae propostionem , in qua ponitur,saeit esse negativam . Negatio voealis infinitans est vox , quae a me it, de negat propositionis sub tectum, vel predi ea tum , vel aliquam eius par tem diversam a eopular ut eum di eo , bamae non 3νatam . A quod non timi os lama, edici tui

voces non sunt negationes infinitantes. Ex quo patet negationem voealem non in orationis contextu eapi aliquando neganter, aliquando vero infinitanter Tune ea pitur neganter, quando

a meit propositonis e putam: quando vero assieit at Iam partem I eo puta , tunc non negat. sed infinitat. Unde praeeipuum harum aeceptionum disti imen est , quod negatio illa aeeepta negan ter saeiat pio postionem esse negativam; aeeepta veto infin Itanter relinquat illam assi malivam ruti patet in exemplis allat; s.

Negatio realis solummodo est duplex: ergo negatio voealis nequit esse triplex . Probartir conseq.

Quia negatio realis Ec negatio voealis habent sese ut signum de sanifieatu mi atqui tot debent esse signa , quot sunt fgnis rata: ergo tot prae,

ei se esse debent negationes v ales, quot sunt reales. RUp. nuanda conseq. er minorem prelatIa.

tur eodem fgno, ut patet in voce uni voca, aequiv ea , analoga. aliisque plura signifieantibus: de in tergum idem sani statum fghiseatur pluribus signis di sella modo illos signifieantibus.

ut patet in voeibus rima, risbite . rationale , admirat viam, ere. Infiniti siue aliis eandem plane

item diverso modo sgniseantibus . Nam seuehominem modo eoneipimus ut hominem, modo ut animal, modo ut risibilem , modo ut rati

natem , dce. ita etiam illum fgnifieamus modo hae voee, modo ista . Possunt ergo plura fgna trespondete eidem signifieato. Similiter eieci possunt Me tres negationes voeales , lieet sine solummodo dur reales: quia possunt duae voeales signiscite eandem realem. Negatio quippetealis puta fgnis eatur quan/oque per negatio.

nem vocalem infinitantem, quandoque perne. gantem: similiter negatio realis privans quanis doque per negationem votalem negantem , quandoque significatur par privantem . Atque ita negatio voealis Infinitans fgniseat solam n gationem realem puram, negatio voealis privans semper signifieat privationem realem ; negati ve id negans signifieat tam negationem, quam privationem realem e atque ita eadem negatioiealis signifieatur per duas negationes vocales: possuntque per eonsequens esse plures negationes voeales, quam snt reales.

6. Antecedens Me probatuνr Qilia , ut habet tegula summulistica 1 ΛΗ amrmativam de praedii eato infinito sequitur negativa de praedicato sn, o, Id est: in argumentatione recte procedimus

a negatione infinitante vel ptivante ad negantem, ch eontra a negation negante recte argumen. tamur ad infinitantem vel privantem. Ergo negatio negans signi fleat interdum idem . quod negatio infinitatis; interdum i/em, quod privans. Paret ansecedens r Quia bon. sunt omnes Ita consequentia : Homo non est brutum. ergo est non blaeum. Homo est hon btutum ; ergo homo non est brutum. Paries non est albus, ergo est non albus , dce. Homo est emus , ergo homo non est vi suus. Homo non est vis sus, ergo est exeus, Ece. In quibus rens quentiis, uti pa itet, semper proreditur a regatione infinitante aut privante ad negantem, vel Eeontra. Conseq. τινὸ ρνιι ι- r Quia in bona argumentatione consequentia fundatur in eo , quo A proeedamus ab eodem afl seipsum realiter, diversum tamen rationer atqui tect/ proe edimus a termino infinitato ad terminum negatum . & contra : item recte proeedimus a negatione negante ad infinitantem aut privantem, dc ε contra. Ergo negatio negans interdum idem est . igemque si-

gniseat . quod negatio infinitans ; interdum

idem, quod negatio privans. 7. Peies primὸ: Quomodo recte procedamus a termino negato ad infinitatum, ae Eeontrars ue quomodo tecta proeedamus 1 negatione ne gante ad infinitantem . ae e contra r adeoque

quomodo negatio negans significet subinde idem , quod negatio infin tans λ RUD Rati nem esse hanei quia propositio constans nega tione negante idem plane sgnificat, quod pt

positio constans negatione infinitante: ergo rein

QE procedimus ab hae ad illam, de ab illa a

hane . Prolatur anulerini: Quia eum dieo tomanos es hjutum , o tima es Baa brutam, i flemplanE dire: atqui prima propositio est determi.

no negato , constatque negatione negante ἰ s

eunda vero est de termino in initato, eoo statque negatione ins nitante: ergo, dce. Probatus in

202쪽

JM : Quia in prima propositione negatur de ho.

rei ne hiutalitas i in seeunda vero de homine asse matur earentia bruta litatis r atqui de aliquo subjecto negare aliquam formam, de asst mare eius eatentiam, idem planἡ sunt: ergo propositio constans negatione negante idem plane di. eit, quod propositio constans negatione infinitante, flce eontra. Patea ληιν t Quia qui Ateit

in aere non esse lumen, de in aere elle tenebras,

i/em plan dieit: item qui dieit in homine ece.

e tatem, Ec non esse visum , idem plan/ dieit: item qui dieit in aliquo es. ignorantiam aut non

esse seientiam , idem planE 4ἱeit. Ergo de ali. quo negate formam idem plani est, quod de illo

amrmate illius earentiam.

8. Augi qui3 de hoe ex Sancto Augustino di.

prout possunt, ita Hestin , habet egestatem, quod e αν , laber son habera . Eem totum quod ego givi, dixerunt antea Ariminensis, de San eius Augustinus. s. Peres secunda: An semper de ubique valeateonsequentia 1 termino negato ad infinitatum, de ε eontra ρ Negat Adamus I. I. EM. a. vult. que illam non habete loeum in tetminis substantivis praegirat Is de aliquo subjecto realiter uno aecommuni multis. Iari, inquit, esset uria loma communis qui esses sortes ex Histo Mur Phes optifarιὸ posuerauel l e esses hera, hamo communis est non malo: o Mes fessa. Ama eommunis non es Plato. Similiter dieit, haee est .era: Essentia Divina est non paternitas. Hae rari salsa r essentia divina non est paternitas. Sia puto uni versaliter esse affrmandum , uti assiimat Grego. eius Ariminensa si rim quaest a. arr. I. O g. ad 7. Ea rasis os elisia: Quia semper dc ubique ex nogatione formae inserti potest a mimatio earentiae iatqui ex negatione formae inferre a mimationemearentiae est procedere 1 tetmino negato ad ins nitatum 1 tia jam dixi. Ergo etiam semper de ubique valet eonsequentia de prorassus a termino negata ad infinitatum . dce ton ra. Ita Petes torιὸ: Quare negatio voealis fgni. feans negat ἰonem realem puram voeatur infini

tans e R p. Quia saeit vocem , cui adiungitur, esse infinitam in praedieando. Sicut quἱppe ne

gatio realis puta est negatio extra genus, ac infinit, in inessendo di inest enim tam iis qua non sunt, quam iis quae sunt. Ita etiam negatio voealis issam realem fgnifieans est infinita in signi- seando de pt ieando ; affirmaturque de se dictis ins nitis, tam se ilicet de iis, quae non sunt, quam de iis, quae sunt. Tam rectὰ enim diei.

mus , ehymmra est non brutum , hippotaurus est non-brutum, quam dieamus, homo est nonis brutum , lapis est non btutum , dce. Λe ratione

istius voratui passim in Seholis negatio is a infi

nitans

DUBIUM II.

rt. Eo. o duo prima: Vox positiva est L . illa, eujus formale ae prio ei pale si

gnifieatum non est negatio . Tales sunt v es

homo , Deus, iasia, ouum, fans, sedaeas, ere. Signifieata enim earum formalia, ae principalia sunt humanitas, deitas, albedo, statio , sessio .dec. quae omnia non sunt negationes, sed verae propositiones , ae entitates reales. Vox negat,

tum est negatio. Tales sunt hae voras caecus, cae. titas , non videns , non flans , non saria, non. de ras, era. Earum etenim formalia signifieata sunt caecitas , negatio visonis, negatio sati

nis, Ece. Dixi utrobique, es ilia, cujtis pν ML pati , ae formale rin eatis est , mes non es nera,rio: Quia parum, immo nihil hie eurantur signiseata seeundatia, ae materialia ; sed attenduntur, ae respieiuntur sola sermalia, ae prin.

eipalia. II. Possunt quippe vores postivae pro significat materiali, ae secun 3ario habere negatio. nem , de voces negativae pro sgnifieato materiali habere positionem, seu entitatem postivam, ae realem a ergo ad hoe, ut aliqua vox dieatur esse positiva vel negativa, oportet negligere signi featum feeundatium de materiale, ae atten dete solum primarium, ae formale. probaruν amreradens pνopν ma sui parte : Quia voti inultictum est vox vetE positiva: ut nemo, qui sanus est . augebit negare. Atqui illa vox quandoque pro signifieato recto habet negationem: ergo voces positis ae possunt pio sgnifiealci recto habere negationem. Probatur minis: Quia, uti iam sinpe dixi, voees in recti signiscant omnem illam rem , de qua assirmative velifieantur i atqui line uox inrel ctam assirmativ/ veriseatur de negatio. hibus: uti patet in hisee praedi eationibus, eaeri-ras est intellem, negat a iam ais es intestim, es

concepta, ere. Ergo illae voces inteluctum , eoaee.ptum, ere. in tecto, ae de materiali signifiea ni negationes. Et eanfirmatuν r Quia hae voees ιν .tionati , immensum , septiae . unam, ere. sunt voces positivae; de tamen etiam signifieant nega. tionem seeundatior ergo vores postivae possunt

seeundari A sgnifieare negationem. Sed de hoe statim plura.

rg. Secunda antecedent a princ palis pars etiam μοι iura Quia voces caecus, surdas, claudus, e . sunt v es negativae r uti concedunt omnes.

Atqui hae v ex de materiali signifieant aliquamentitatem postivam , ae veta realem ergo vinees negativae de materiali, ae seeutigatio sign i Seare possunt entitatem positi eam. Paret mis-IQuia voces eonetera de materiali signi Mane su

203쪽

Dbiectum sormat prἱ ne paliter signifieatae ab hiseoncretis vocibus, surdus, eaecus , elataria, etc.

est quid positivum: ergo is ae v es de materiali signifieant aliquid positivum . Patet manore Quia forma ab illis voeibus plineipaliter signiscita est surgitas, eaeeitas, clauditas r atqui harum sot. marum , si tamen ista privationes seu earentiae

possint voeari sormae, subjectum est quid posit. vumr ut est evidens. Ergo subjectum sol mae ab isti, voe; bus prinei paliter signifieatae est quid posui vum.14. Obistior : Hae voces irrationese , immate. νιου , fimplex , immensum , aerrenum, erc. sunt vores polit i vae t atqui istae voees de sol mali seu prin. et pali non signifieant positionem a sed negati nem a ergo nostrae desn tiones nihil valent. PM-batur minor: quia istae voces de sotmali fgnis. eant negationem rationalitatis , materialitatis, eompositionis , mensurabilitatis, dic Reo M.tanda minorem: Et dieo illas pro liguli eato ptinet pali habete aliquid vete postivum. Putoque hoe debere esse eertum de evidens apud Omnes . Non nego illas voees fgniscare negationem; seddim negationem non esse earum fgnificatum Dimale, ae pri neἱ pale . ἁuia probo : Quia si praefatae issae , aliaeque smiles vores de formali si. gnisearent negationem , vel fgnis carent nega. vionem puram . vel negationem privat vam: atqui neutram fgnifieare possunt; ergo de sol ma. Ii non sgnifieant negationem . Prebatur minor quoad illam partem , quae de priratione Qιι: Quia voees de sol mali privationem signi seantes Q. Iummodo amrmari, ae velifieati post uni de suta iectis ea pae; bus formae privatae r uti dixi Ahia praereaeensi, v. g. voces suνdus , eaeetis, claudus, aliaequae similes privationem fgniscantes, solum. rando uelificari possunt de subjectis ea paeibus ubsus de auditus. Hi ne enim Angelus, lapis, plan. ta, aliaque similia , quam tumuis visu ae auditu

eareant, non tamen vocantur surda aut inear

quia non sunt subjecta sormae ptivatae eapacia. Ergo smilitet s vox Irrario te, Immareriisti, eri. de formali importarent privationem rationalita. tis , aut mater alitatis , debetent solummodo posse velifieati de subjectis rationalitatis, Λ ma. terialitatis eam e bus: adeoque deberet vox initissati posti veliseati de homine , di de solo homine e hie quippe solus est subjectum rationalitatis capax. Deberet vox Immoteriati posse veti-lseati de eorpore, di de solo corpore: hoe etenim latum est subiectum materialitatis ea pax. Atqui thoe plane absurdum est e uti patet. Ergo iudiu es pro suo formali sign i fictio non possunt hahere privationem rationalitatis vel materialita. tis, cte. I s. P obatur eadem minis quoad aliam stis paν. em : Quia voees puram negationem signifieaotes de formali, debent posse velifieati, ae assit. mari de omnibus omnino subjectis, tam leali. hus, quam rationis, tam fictis, quam veris, ex. repto solo illo, in quo repetit ut forma negata ;v. g hae vox non homo , quia de sormali puram negationem fgn seat, ideireo amrmari ae veris. eati potest de omni omnino subiecto . tam ficto , quam vero, tam reali, quam rationis, solis illi,

exceptis in quibus existit humanitas, quae est Boma ab ista vore negatae ut I dixi supra. Eigo si. militer , s hae voti ἐννaιι-ati de formali nega. tionem importaret, debetet posse amimari, aes et seati de omnibus omnino rebus, praeterquam de illis, in quibus existit lationalitas, qudi esh tma ab ista voce negata, praedicari, inquam is debetet de omnibus omnino entibus . praeier quam de solo homine: in hoe solo quippe existerationalitas, a voce is a negata. Atqui hoe plane salsum est ista quippe vox praedicatur de solo bruto, eum si dissetentia vel quasi disserenitabluti eonstitutiva. Elgo ista vo2 de formali imis

portare non potest negationem rationalitatis. I 6. Similes ergo voces important de formali aliquid vere reale , ae positivum , eon notando tamen negationem .important, inquam , aliquam positivam persectionem , ae formalitatem , in qua ista negatio eon notata sundatur , quaeque per illam negationem explicatur , ae signifieatur; v. g. vox fimplex de formali signiueat illam lat. malitatem, in qua landatur negatio eompositio nisi s gniseat, inquam , istam positivam sorma. litatem con notando istam negationem. Vomiserasianahias , diu irrationale de formali signi seat illam postivam btuti formalitatem, quae est funis damentum, ae radix sundans in se negationem rationalitatis , dce. Adeoque istae, aliaeque omnes similes vocis sunt voces vere positivae eum earum sot male signifieatum si quid vere positivum. Nos enim in hae vita, ubi corpus animam gravat, ae intellictum multa cogitantem deprimit, hoe pio mole habemus t eum inter Auas speetes idem genus aὰ aequat/ dividentes una nobis est nota, altera ignota: vel potius eum unius constitutiva differentia nobis est nota , alterius ignota, tune disserentiam illam ignotam signifieamus, ae explieamus per negationem disserentiae opposta nobis rotae: v. g. homo de brutum duae speetes sunt idem animalis genus adaequar g divissentes: disseientia veto hominis , se ilicet rationalitas. nobis taliter qualiter nota est ; disserentia uel bruti est nobis omnino ineognita r hine expli- eamus illam per negationem rationalitatis, voeamusque illam, itiationalitatem. Id es : Persectionem aliquam positivam rationalitati oppostam, euique negatio rationalitatis semper est neeessario con uncta. Hi ne ergo vox illa ire istianalitas non est vox negativa; sed postietat si .gniseat quippe de formali illam positivam pers ctionem, qua brutum ab homine gistinguitur .ae in qua negatio seu earentia rationalitatis lanis datur . Signi seat , inquam, de formali istam positivam persectionem eon notando istam negationem : adeoque negatio non est ejus sormalos gnifieatum ; sed est solummoso illius eonn latum. Sed de hoc alibi sottasse per oeeasionem

plura.

I . Peres tamen: Quid si negationem aliquam fundari in positivo λ item quia si aliquod posti. vum esse fundamentum negationis λ Resp. Hoenibit esse aliud, quam negationem neeessatio sequi, ae quasi pullulare ex aliquo postigo, ne-eessarioque esse eum illo eoniunctam . Nihil, inquam , est aliud, quam aliquod positivum esse tale, ut illi necessatio eoniuncta sit aliqua negutior ut illa negatio ea illo necessario sequatur,

204쪽

ae oriatur; v. g. differentia eonstitutiva bruti est . postivum quoddam sundans in se negationem ra. stionalitatis ; quia est emitas quaedam positiva . cui neeessatio eoniuncta est eatentia seu negatio rationalitatis . Unde generaliter inter speetes oppostas idem genus distribuentes , semper altera in se sungat negationem alterius: semper enim una est in se habens eatentiam alterius, sive iam, per una non est alia: sia est non lia.

13. Diea seeundὸ r Vox snita est vox, cusus fgnifieatum formale, ae prinei pale non est negatio pura: vox vero infinita est illa, euius lammate. ae prinei pale significatum est negatio pura . seio quidem has voees ab aliis aliter definiri; quidam enim definiunt hoe modor vox finita est vox, quae est finita in praedie ndo: vox infinita est illa , quae est in praed ieando in fin Ita . Id es iEst illa, quae praedi eatur tam de illis, quae non sunt, quam de illis, quae sunt: tam de nega.

tionibus quam positionibus: tam de entibus rationis & fictis, quam Ae realibus re veris: uti dis dab. r. Credo tamen has definitiones non esse eum suo definito eon et ibiles, adeoque non valere .

Ει strabareν: Quia etiam voees s nitae possunt esse iri finitae in praedirando: s re dantur aliquae vo. ces, quae sunt vera finitae, & tamen sunt ins. nitae in praedirando: ergo vox finita di infinita

non recte, neque eonvertibiliter definiuntur pones finitatem , vel infinitatem in pr ieando. Conseq. es Hara, anteeede 3 pν obaraν r Quia hae

voces , /ntelligibile , eo meptibile , δεη cabile, aliaeque similes , sunt vores verὰ finitae r ut nul. lus Loe eus negabit. Atqui hae vores siret in ptindieando infinitae: ergo voees finitae possunt esse infinitae in praegieando. Probatuν minis a Quia voeem esse infinitam in praedicando est voeem posse amrmari & praedieari ἡe omnibus omnino subjectis, posti vis, ne alivis, realibus, rationis , die. ut iam dixi. Atqui istae praefatae voees

sunt talea: Omnia enim entia, rationis, realia ,

ficta, vera, negativa, positiva , &e. sunt intes. ligibil;a, eoneeptibilia , & signifieabiliar ergo istae praefatae voees sunt infinitae in praeditando. q. Explodendae ergo sunt hae definitiones, Nadmittendae illae , quas assignavi : illae quippe eum suἰs definitis sunt adaequa te eonvertibiles: ut saei te patebit examinanti; v. g. hae u es somo , Deus, albas, sedem , eaetur, surdus, rene. heae, θηMauria, aliaeque omnes smiles, sue positivae, sive negativae, dummodo tamen de sotm ii non signifieent negationem puram infinitanistem, sunt apud Logi eos voces finitae. Possunt ergo voees finitae esse voees negativae, di de lat- mali fgnifieare negationem pussunt, inquam,dὰ mali silnifieare negationem privantem;

non sero negationem puram, seu infinitantem. Unde hae voces nau-loma , nos Deus, non albus, non tenebνα , non chmera . aliaeque smiles omnes , quarum formale signifieatum negatio infini. tans est , sunt & voeantur a Logie is voees infini. tae . Unde vox ins nita habet se ad negativam s.cut minus eommune ad magis eommune ; ad vOeem vero postivam habet se sieut repugnans. Voeat utque infinita non ab infinitate praedieatio. nia; sed a sign7seatione purae seu infinitantis ne.

gationis N insatias in praedi eando non est illius

essentia ; sed proprietas quaedam Illi eum aliis

m. In voce Infinita etdinari distinguimus

haeetita: vorem infinitam . voeem infinitatam, ae voeem infinitantem . Uox infinita voeatur

eompostum ex voce finita, & negatione illi prae. fixa i voces quippe infinitae semper ex vore quadam finita, & praefiYa illi negatione mutompo

nuntur, & totum hoe eompositum meatur vox

infinita. Vox vero infinitata est vox istas nita , eui negatio praefigitur , & negatio praefixa voea. ut vox infinitans. Vox itaque infinita est eom. postum ex voee infinitata & n gatione infinitan te. Ex quo dubium oritur: Zn vox institia se vox simplex vel eomposta i Et breviter respon. deo juxta prinei pia mea superius tradita, esse voeem simplicem. Ratio est Quia vox smplex est omnis illa vox, quae est uniea dictio ut Aixi supra de voee simpliei agens. Λtqu; vox infinita est uniea dictio: negatio enim in s nitans di vox in saltata in unieam dictionem e leseunt: uti patet ex modo illasseribendi & imprimendi. Erisso voae Infinita est vox smplex .

DUBIUM lli

ins nitas, alias infinitantes . alias infinitatas: pro harum ergo intellectu uidendum nune est, quid si v is infinitatio, activa &passiva , quidque sit vorem infinitate vel infins tali λ Infinitatio ergo apud Rhetorem sciret spme Ies quaedam Catheereseos; apud Summul istam ueri est speetes quaedam alienationis: adeoque mox infinitans est species vocis alienantis , di vox infinitata speetes voeis alienatae . Uoeem ergo aliquam alienare vel , lienari est illam a propria sua signifieatione ad aliam platiὰ diversam & alie

nam transportare, vel transpoNari. Et vox alie is

nans est vox aliam voeem sibi adiunctam a fgΛiseatione sua propria & ordinaria ad aliam planidi .ersam ct alienam transportans, ct vox aliena

ta est uox per aliam voeem sibi adjunctam ab oris dinitia sua fgnifieatione ad alienam transportata I v. g. eum dico homo mortuas , vel bomo pinus . ibi vox homo alienatur , estque vox alienata; vocis veto mortuas di pictus sunt voees voremiama alienantes: transportant enim illam 1 si, orginaria signifieatione , qua verum hominem

fgnificabat , ad fgnifieandum cassaver vel piis cturam eius. quae est fgnifieatici planὸ diversa ,& ptioil omnino aliena. 22. Hine ergo elaret, quid si voe s actἰua &passista infinitatior item quid sit . oeem infinitate, vel infinitari. V em enim infinitate vel in. fitillari nihil est aliud, quam voeem aliquam ab ordinario suo sgnifieato ad eius eontradicto. tium signi seangum transportare vel transportari,& Voeis infinitatio est v is alleuius a suo ordinario signἰfieato ad ejus eontradictorium signifieana dum transportatior item voκ infinitans est vox aliam vocim sibi adjunctam ab orginaria sua s-gnifieatione ad eontradictoriam transportans, di vox infinitiva est vox ab alia voee s hi adjuncta a sua

205쪽

Dis puri XI. Dus. II,

eius transportata ; v. g. cum dico non lomo , non-Iam , nou caecus , Θt. Ibi euntingit uoeum inii. n itat io, di istae voees non sunt v es infinitantes ἔvoces vero homo , IV si eaeras, sunt voces in f

nitaiae: unia uti patet istae voces per negationem non sibi praes xam transportantur & alienant ut a fgoifieatione signifieati sui ordinarii ad s. gniseationem sui contradi latii. Posset hie in . quiri , quid praeei se sit voeum institiaiio ρ An

sit speetes aeceptionis, signifieationis, vel impositionis λ An sit actus intellectus vel volunta. iis λ An a dis a voeem proserente, vel a vocem

audiente elieitus λ Sed de his dieam infra, cum

de alienatione agam.

2 g. Ex quibus omnibus eliei potest, quae sit ridie ita & ragicalis differentia inter ins nitatio

nem dc negationem. inter ins nitate & negare , inter vocem seu negationem instinantem N negantem. Supra dabro I. dixi dimetentiam eons. uere in hoe, quod negatio negans sit negatio assieiens propositionis e pulare , negatio vero in suinans sit negatio afficiens aliquam partem pro

rosilonis a eopula diversam . lia dixi ibi ex eom. muni Summulislatum more dc differentia illa non est mala, nee male assignata; sed non est pii ma disundamentalis, neque a priori, sed a posteriori petita. Disseientia itaque sondamentalis est liter quod negatio infinitans sit regatio seu vox voeem s bi ad unctam ab ordinarii sui silmseati signifieatiore ad eon tragi rii signifieationem transferens . Vox veto seu negatio negans est vox voeem sibias jant m non tiansferens a sua sgnifieatione ordinaria ad eius contradictoriam; sed est vo2 propositionem, in qua ponitur, ex affirmativa. transfer eos in negativam. sic etiam in sinit alio est uoeis a sua oto inaria sigm si eatione ad contra dic oriam translatio; negatio vero est propos tionis de , sitimativa in negativam translatio . Unde instillatio est alteratio S alienatio termirotum simplietum ς negatio vero est alteratio

pro pustionum . habetque in illis scilis loeum. 24. Ex quo desumitur occasio alterius quae. sionis; Quaenam seisieet voces, ct quinam tetmin; possint ins nitari t Et dubitatur de multis: de verbo, de nomine, de syncategorematis, de voeibus simplieibus di complevis, de voeibus sinitis di instillis. vitia in re rejium est prim4 r Omnia nomina samplicaa, & ea tegoremati ea , item

omnia participia & participalia, omniaque ge-iundi va & generaliter omnes illas vores, quae in sua signise tione & eonstructione sequuntur rormam nominis, posse infinitari. Qualia in s.

sunt, Deus, homo , albus, suns , amarus , mi ε1δndus, e e. Hre, inquam, omnia, alia

que smilia vocabula possi,nt infinitati. Rarro taesorae Quia omnes itidi voces, quae habent vel habete possunt eontra/ictoriam , possunt in sint. tari: atqui omnes praefatae voces possunt aecipe re & habere contradictoriam ; nam voci Deus

contra dieit vox non Deus, voei hema eontradieit

vox nen homo, di se de aliis. Ergo omnes hae voces possunt infinitari. Ratio majoris es. Quia vo. eem infinitati est uoeem a sua ordinaria ad eon.

tradictoriam signifieationem transportari: atqui Omnes voees , quae possunt habete & aee peraeon tradi istorium, possunt per praepostam nega tionem nan ab ordinaria sua signi statione adeon tradidioriam transportari : uti est manis stum . Ergo omnes hae voees possunt infinitari. 23. secund3 cretum est: Poste infinitati tam voces negativas , quam posui vas . Raria es iQuia hae vocis sardus, caecus, renebrosus, euv. das , oec. sunt voces negativae, ut patet ex dubio praeeedenti: hae vero voces audiens, Odos . Amadosus, ere. sunt v es potiti vae: atqui tuae voees infinitati possunt non minus, quam haerergo infinitari possunt tam voces negativae, quam positivae. Probatuν noν r Quia omnes istae vo-ees possunt insnitati, quibus dari potest contio die otium t atqui voeibus eae res, surdus, claudus. remsissus, aliisque similabus dari potest mnit dictorium : se ilicet neu caecus, non surdas, Eon clauiaris , non tenebrosus , ere. Ergo istae, aliaeque similes voces possunt infinitari. Neque hae voees

no eaecus , non surdus , non ititidus , oest idem signi seant, quod voees visus , ati tritis, recte. progressuum . Nam angelus, lapis . lignum, aer,dce. bene di euntur non caeca , non αν da: non ta men bene die uni ut v da vel audis ε . Deinde, vox non caecus voei caecus opponitur contradi .

tie; vox vero vistus Opponitur illi pii .ative rergo istae voces habent signifieationes longe diversas: ut quivis penes se facile perpendet. 26. Tertio cretum es: Nullum verbum, sive

alituum, sive pallivum, sive adjectivum . sve subsantivum, posse infinitati: verba enim sciatum modo negantur , nunquam vero infinitam

tur. P ebaiar: Quia illae solummodo voces pos sunt infinitari, quarum significatio per piasxam negationem mur ins nitanter sumptam potest ali

nati: si ve quibus potest praes gi negatio voealis

non infinitanter sumpta. Atqui nulli verbo potest praesgi negatio non infinitanter sumptat ergo nullum verbum potest infinitari. Probarών -κον:Quia copula propostionis nunquam potest praevi poni negatio non infinitanter sumpta uti est eui. dens: quotieseumque enim praefigitur copulae Q. mi tur negantete cum illam sumi nega nter stilis iam praesgi eopulae, & assitere eopulam: ut ditiitum hoe, tum dulio I. Atqui omne verbum vel est eo puta, vel in sua fgniseatione ineludit eo putamr ergo negatio non potest praefigi vel .& sumi infinitantera : ideoque non potest ver-ibum, eui piaefigitur, infinitare. Ea ratio a prio

νι se Quia illae solae voees possunt infinitati, quibus potest eontradiclarium dati atqui verbis

nequit contradi r Ium dari: ergo non possunt in saltati. Prabarin minM: Quia voces contradi. Elatir debent esse puri termini, puraque extrema praedieationis: atqui verba non sunt termini, neque extrema pura praedicationum: ergo verbis non potest dati eontra die otium.

27. Iuorιὸ eerιum es : Quod multa synca tegoremata possint insnitatio Ins nitati quippe

possunt omnes casus obliqui nominum, qualia sunt hominis, ιqui, leonis , hodIs . Petri, Paula, ere. Nistia es eadem : ἔa his eas bus hominum

obliquis dari potest contradi latium, seisieet non- hominis , non boma, non leo Is, oc. Ergo hi ea,

206쪽

sua oblIqui possunt Infinitati. Similiter, muI.

a synea thegoremata non possunt infinitati qualia sunt natus, aI quis, quidam, amnis, ne aris, e . Ratia est ei am eadem: Q aia his voei. hus nequit dari eontradi rium : ergo non possunt infinitati. Fν istur antecedens : Quia vox,

eui eontradictorium dari potest, debet esse vox de sordiali signifieans retiam aliquam ae deteris minatam formam t eontradi Elatia quippe sunt forma & pura negatio eius. Λtqui praefata haee syneatevtemata de formali non signifieant ee tam aliquam formam : ut dixi supra de istis uoeibus agens. Ergo istis v ibus dari non potest eontradi rium. L8. Restat dubium de voeibus comples ἱs.

quales sunt homo aliara , equus cEriens, era. Et de voeibus in itis, quales sunt non nomo, vana Iams, non-eseme , m. An selliere hae voees possnt vlietius infinitari λ Aliqui assiimam, putantes illas infinitationes posse progredi in infinitum, possequi semper infinitam vorem priorem adhue infinitati per superadditam aliam negati

nem : dieengo . v. g. non homo , non nou.homo , non-non non homo, & sic ulterius. Primum ego probo; seeundum pici meta sabula reput . Ra.

elo peimi Meviro es : Quia voces complevae possunt aecipere contradietatium, Ac a sua sani.

fieatione ordinaria transportari ad ejus eo nita dictoriam, non minus quam voces complexi:

ageoque possune infiaitati . Ratio secund4 es , Quia infinitatio debet se fieri, ut in voethus; a finitia maneat aliqua signifieatici r atqui hae

habent signifieationem e quis enim sapiens unis quam se loeutus est ρ Ergo ista negationum multiplieatio non est infinitatio ; sed meta n. hula , & nugatio.

DISPUTATIO XII.

De voce mersali, communi ,singulari,

primae in secum ae intenti is,

aliis quibusdam .

DUBIUM I.

GM' ουσα universatis . communιι er singularti I. 'T ON quaero quae sit vox singularis vel universilis in emendo , quippe I nulla vox est universat s r sed om. ni, est singulatis: Vox quippe ensquoddam est , qualitas quaedam est de tertia spe. eier unde sevi omne ens , Omnisque qualitasiti essendo est singularis; se etiam omnis vox. Controverto hie ergo de vocum un; versalitate A singularitate in signis eando r v es quippe singulates in essendo possunt esse universales insgni seando; seut Deus, sol, homo, &e. qui sunt sugulares in essendo, sunt universales in caussando , In eognoscendo , die. Vorem ita. que universalem & singularem definiunt qui, Iam hoe modo. Vox universalis est vox prae. dieabii s de multis; vox sogulatis est vox praedi ea bilis de unci solo . Intelligunt autem ge praedi. rabilitate univora, affirmativa, ct divisa, nam Ctis. Lupi opera m XII.

. aequivoc/, negati vh. aeeopulatim praedieari gemultis , possunt etiam v es singulares e ut consideranti, & exemplo indueenti Aelle patebit. a. Has tamen definitiones nunquam probare potui. ne erra ilias aggredi- : Dantur voees singulares, quae assirmative , iani voee. ει divis msunt pia dieabiles de multis: ergo ista data definitio pro vora unirersali, quadrat etiam quibusdam voeibus sngularibus: adeoque non est eum suo definito eonvertibilis a item ergo non est daratione voeis sngularis praedieati de uno solo: adeoque neutra istarum definitionum subsistit . Habatur antecedens: Quia vox Deus est vox

sine dubio singularis i atqui vox Deus praedi. eatur Ae multis assirmativ/ ; divism de Patre , Filio . ae spiritu San Ela , & univcio e/, ut dixi supra dio. o. b. y Ergo aliquae voces sngulares praedicantur de multis assit mattinv8, univoeἡ & di Wisim . Item pone uni eam humanitatem suppostari in tribus suppositis, aut eandem albedinem subjectati in tribus subiectis.

tune vox assum , & vox lomo erunt voces singulares fgnifieabunt enim de formali tem non sin. gularem. Et tamen praedi ea buntur assirmative,uniis ψωρ, & divisim de multis r isto enim easu posito erunt per eangem humanitatem tres homines , & per eanἡem albedinem tria alba r ut ita Ait Gabriel is x dis qu. s. Σ. art. x dub. 4 - Σ. Et ego tradam latius infra. Ergo quae.

dam voces sngulares praedi eati possunt de multis, divism , uni vota , amrmati τὸ . y RU eua es aera μ-33 Duae sunt bonae definitiones voeis universalis & sngulatis. Primas baeer Vox singulatis est voti de formati s gni.

seans rem sngularem ; vox universalis est voes de sotinati s gnifieans rem universalem, v. g. v ees homo , animal, anum, ν bile, di similes , sunt voces universales 1 quia earum signiscata sol. malia sunt humanitas, animalitas, albedo . ri. sialitas; quae sunt formae seu naturae quaedam uni retules. Λt vetes voees Deus . Michaei, Petrus , sie homo , i se iama, se equas , Rhus V ν-ginis , di similes, sunt uoees singulares : quia nimirum earum formale signifieatu n est forma, seu natura quaedam sangulatis . Contingit itaque in . e singulari di uni etersali , quod inpletisque aliis eontingere hactenus visum est rearum enim nomene latura & intitulatio, uni. versalitas nimirum & sngularitas, negle Ela signifieato Deundatio & maletiali , desumitur ex solo primario & sorinali.

q. Dius Hae voees c sianus , Antisisti. nas , Claeronianas , Romanus , IpreMs , erc. sunt voees universales: uti nullus negabit . Atque

illae vores Ae formali signifieant rem sngui rem fgniseant enim de sol mali Christum Dominum, Augustinum , Cieeronem , R mam, i pras , cte. Ergo male dieitur omnis vox universalis de formali fgnifieare rem u. niversalem . Resp. negandi minoiem Et dieo istas voees de sor mali non Christum , nee Λugustinum, nee Romam sanissea te ; sed consessionem & professionem Chiisti. Is enim di. eitur Christianus , qui eorge et it , & ore eonstetur Christum t Vox aulastimantis de scir.

207쪽

stor Dis p. XII. Dup. I.

vel pro sessionem Regulae eius a qui enim Augustinum imitatur, ae Regulam de OtAirem ejus profitetur , Is est Ze dieitur Λugustinia.

nus . Vox Romanas de formali fgnifieat nati. vitatem in urbe Roma r qui enim Romae na. tus est. is dieitur Romanus. At vero nativi.

tas Romana , imitatio Augustini , fides de

professio Chrisi . res vere universales sunt: adeoque istae praelatae voees Ae sot mali rem universalem, non tem singularem signifieant. s. altera de via es t Vox universalis est vox, quae potest a mimativὰ, univME , di. i. sm, de eum sui reali multiplieatione piae/idieati de multis; vox vero singulatis est , quae assirmative, uni v ἡ, divisim, ae eum sui te.

ali multiplieatione non potest praedi eari de multis. Vox singularis itaque potest praedira,ri de multis . ut statim dieebam; sed non eum reali sui , vel potius formalis signifieati

sui multiplieatione. Unde omnis vox praedi. eabilis de multis eum reali multiplIeatione sui signifieati sotmalis est vox universalis. Ratia

in i Quia vox singularis est vox de so ali

signifieans rem singularem a vox universas is est rex de formali signifieans rem universa lem: atqui res universalis est tes praedieabilis

de multis eum sui reali multiplieationer resvet4 singularis est res non praeditabilis de multis eum sui teali multiplieatione d potest quidem praedieari de multis a sed non eum sui reali multiplieatione. Ergo eodem jure timogo iudieandum , de philosophandum est, de . e uni .ersali, de singulati . Da εtio pla,

6. Ubi ad .Ettenda est pulehra reeiproeatio. is singularis S universalis in suo sani fi .eato primatio de seeundario . Nam signifiea. tum primatium vocis singulatis est seeundari.

uni signifieatum v is univerialis, S e eontrani sextum primat Ium vocis univerialis est se.

euodatium signifieatum vocis sngularis. Signi. fieatum quippe voeis sngularis prine ipale est forma quaedam sngularis ἰ signifieatum vero pii dei pale voeis universalis est forma quaedam univei salis atqui sormae universales sunt signi. seata seeundam vocum sngularium , de sormae singulates sunt signifieata secundaria voeum v. niversalium a ergo illud, quod est fgnifieatum primatium in voee singulari, est seeundatium

in vore universali, dc A eontra . Probatum mi.

., : Quia , ut jam diri hine indε aliquo.

tiea , omnia illa , de quibus aliqua τox praea iratur, aut quibus subii eitur affimative, sunt illius signifieata seeundatia : atqui voras uni. versales de rebus singularibus amrmati vh prae.

Aleant ut, de voees sngulares rebus universali bus a Trinativὰ subit ei uni uri ergo res singula. res sunt signifieata seeundaria voeum univer. lium , & res uni mersales sunt fgnifieata se. eundaria voeum sngularium . Praeterea e Λe. reptio perionalis vocatur passim aceeptici pro signifieatis seeundariis : atqui aeceptici petioenalis est aereptio voeis communis pro sui in. terioribus i ergo inseriora seu singulatia sunt signifieata seeundaria voeis universalis.

me refutata pro vore unIversali, recte quasi atroci communi t vox itaque eommunis est illa, quae assilmative , uni moeὸ , di .isim praedicatur de multis . Ut voras Deus , iama , albus, nigre, Hmamras . deitas, ere. Raris o : Quiau portet philosophati de vore eommuni in s gni. seando, seut philosophamur de eme eommuni in esseodo: atqui ens commune in essendo

est illud , quod inexistit multis, sive interim in illis multis realiter multiplicetur, sive nongeam Essentia Divina vetὸ est forma communis: quia inexistit multis suppositis ; in quibus t meri non multiplieatur realiter. Ergd similiter Wox eommunis in sgnifieaedo est illa , quae potest amrmati.ἡ praedi eati de multis, neque opus habet reali multis iratione sui, aut mistius sui formalis significati . Undὸ inter vo-ees eommunes aliquae sunt sngulares; aliqua sunt universale si habetque se vox communis ad singula tem sent eueedens de exeessa a ad universalem veto seut minus communis : uteonsidetanti Leile patebit.

DUBIUM IL

his secunda intentio. Qua in re momistae multa dicunt , quae, quia non intelligo,

ipsa exponenda relinquo . Intentio autem iam

prima , quam secunda diuiditur in sermalem dc objectis am: unde intentiones in universum sunt quatuor, duae formales. duaeque obiecti

dum es . Quod vox inunt . hie non aecipi tur pro intentione voluntatis in finem tendentis; sed pio actu intellectus. Est ergo inis: tentio hoe loeo idem , quod conrepetus staactus intellectus in aliquod obiectum tendentis. Unge seut eo deeptus in sot malem de obieeti qum dividitur ; se etiam intentio in obj- tuam de sotmalem dividi debet. Conreptus seu intentio Atmalis est actus ille intellectus,

quo aliquam rem ecinei pimus, quo in aliquam rem tendimus . Conreptus vero seu intentici objectiva est res ab intellectu eoneepta & in. tenta et v. g. eum eo ipio homines, actus ille , quo concipio, vocatur eooeeptus seu intentio formalis: quia nimirum est forma , quae in genere formalis eaus, me saeit intendentem it coaeipientem; homo vero, quem eon. cipio, vocatur coneeptus seu intentio obiectiva r quia nimirum est obiectum , in quod tendo , quod eo neipio . His positis , quatitur , quid sint omnes hae intentiones λ

ctiva est res quaesis nudὰ seeundum se spectatarsive sit realis de veta , si .e talionis Ec filia; actus ver4 intellectus , quo talem rem secundum se concipimus , est prima intentio formalis, v. g. homo, Deus, Iapis, album, Aulee , flatio , sessio, chymera, mons sin valle, hyppo taurus, . de s milia omnia , voeantur primae iis tentiones ob ectivae; actus vero intellectus, quibus illa concipimus, vocantur primae intentione

208쪽

formales. Seeunda vero Intentio obiectiva est

denominatio quaedam rebus conveniens ex ae-tibus nostii intellectus eerto modo ei rea illas versantis, v. g. esse universales , esse genus, esse speetem, esse praedieatum, esse subjectum sve in abstracto , universalitas, genere itas, spe.

cietas, praedicatio , subjectio , de alia id genus his similia, voeantur secundae intentiones objectius. Res enim non sunt subiectum aut praedicatum, nee genus aut species: sive res non

reeipiunt denominationem praedi eati, subiecti, generis, speeiei, Ece. nisi ab actibus nosti id.

tellectus certo modo circa illa versantis r adeoque is ae denominationes vocantur secundae intentiones obiectisae. Actus vero intellectus, quibus denominationes istas conelpimus, quibus u g. eon

eipimus rei praedieationem , aut subjectionem, univei saluatem, specietatem, aut genereitatem: quibus eoneirimus rem aliquam esse praedi ea. tum vel subjectum , esse genus vel speeJem , cte. Hi, inquam, actus vocantur secundae in.

tentiones formales.

ita sed dubium De Oeeuntii Quidnam in re sat illae seeundae intentiones objecti. Quid nam in re sit esse genus vel speetem, eae su. Vectum vel praedi eatum Quidnam in te sit ge. neteitas, specietas, praedi eatio, subiectio , die.

Thom istae putant hae omnia eme entia ratio.

ois ficta , rebus a parte rei existentibus a nci. sto intellectu a ficta . Nominales veto ab hisee eotibus rationis fictis abhorrent plusquam toti:

volunt ergo hae omnia esse entia veia realia, denominationesque verὸ reales . Et puto san per omnia eos vera dicere . Nolo tamen haee omnia hie examinare , habent enim sua loeasbi magis propria , De genere ergo, speeie v. niversali,dce hie nihil dieam plan/, de praedieato& subjecto aliquid attingami spero enim, quod

hie loeus huie objecto non si plane importunus. II. Dico itaque secundde Meundae intentiones ob ectivae sunt entia vere realia, denominatio. nesque sese reales. Conelusio his probati debet disturtendo per sngulas secundas intentiones qui distursus hie non foret opportunus . Degenere ergo Ec speete , de universali, aliisque

similibus hie suppono; de praealeato de subiecto se plobo: Quia illa denominatio est realis

quae de de formali , Et de materiali importat aliquid vetὸ reale r nam ad hoe, ut aliquod ptaedicatum . seu aliqua denominatio vel pt . dieatum rationis, debet vel de formali, vel de materiali signifieate aliquod ens rationis . At qui hae ἁenominationes esse praeduarum , egesti Uectam. neque de formali, neque de materia. ii important ens rationis fictum sed utrobique

important eos vere reale: ergo non possuntes.se denominationes rationis, sed sunt veti rea. les. Probaris minis: Quia hae denominationes

gnifieant rem, qua praedi eatur, i crem, quae sinbi ieitur; de larmati vero important rei praedi eationem de subjectionem : se ut album de mate tiali rem albam ; de formali veto importat al. hedinem. His ratum quippe de so Ham sunt voces eo netetae , quae de tamali formam , de materiali veto important sormae subjectum. Λtraris. Lupi Opera Tom. XII

qui tam res praedicata de subjecta . qnam ejus podidieatio Ae subjectio, sunt entia veth realia rergo istae denominati es ex parte utriusque signifieati sunt vete reales. I 2. Ninis hujus in umenti quoad μιmam fulp Hem, quod stitieet res praedi eata di subjecta sit quid vetἡ reale, est cura. N.im res predi. eatae de subiectae sunt Petrus, Paulus , homo. animal, tis bile, Bueephalus , equus , brutum, hinoibit. . de his similia: quae omnia sunt ma niseM realia. Ahera minois pars , quod nimirum etiam praedieatio & subjectio sint formae te les, est isquὸ elisiae quia praediratio est alicujus de aliquo astimatio vel negatio : smiliter de Q. bjectio est alicujus de aliquo assirmatio vel nega. tio. Atqui a Timatio di negatio non sunt entia ratiotiis ficta a sed entia vere realiar sunt

enim reales qualitates , dg reales operat Iones

intellectus. Ergo praedieatio de subjectio sunt

etiam entia vete realia. Ex quo fit, quod prae- dieatio de subiectio sint eadem res: sunt uniea n uomero forma solo e utrin eo eon notato divetia ;adeoque hae duae voces coneretae praedualum di s Messium , licet quandoque Misen dis inguantur insignifieat; s rectis ae materialibus nullatenus tamedissὰisi in suis sphi fieatis obliquis ae sot malibus 13. Nam esse praedicitum idem est:quod esse de alio affirmatum; & praedieatum idem est, quod res

de alia re a mimata, seu res habens sui astirmationem de alia te 1 dg esse subiectum est esse id, de quo aliud assiimatur; dc subj-ctum est tes, de qua alia res assit matur, seu est res habens sui sub

alia re subjectionem . Atqui per eandem numerosormam , per eundem numero intellectus actum, quo unum de alio a mimatur, etiam unum alteri subiicitur , v. g. per eundem numero actum rquo homo de Petto affimatur, Petrus homini

sublieitur. Ergo praedieatio . & subiectio suntigem numero actus solo con notato diversus. Hie actus enim, quatenus comparatur ad tem,

quae de alia assit matur , voeatur praedieatio ;comparatus ver4 ad rem , de qua alia prae . dieatur , voeatur subiectio : eo setὸ modo,

quo actici comparata ad agens voeatur actio .ecim parata vero ad subjectum vocatur passio radeoque hae duae voces coneretae prae earum ,

de stibjectam , licet set san quandoque distinguantur ia suo significato materiali a semper tamen identiscantur in suo sgni sexto Atma. li. Sed de tota hae materia dicam ex professo plura in Logita. I . Ex quo sequitur et Quod seeunda intent Io obiectiva in re sit plane de omnino idem , quod prima intentio sormalis: v. g. universali tas ae speeieitas hominis: item illius predita. tio de subiectio sunt respectu illius prima intentiosormalis, ae etiam secunda intentio objectiva. Nam prima intentio sotmalis est actus quidam intellectus, quo hominem, lapidem, aut aliam quamvis rem eonei pimus: atqui pra/ieatio de subjectio, ut iam paueis dixi; item universali.

tas, specieitas, geneteitas, dce. ut dicam alia

suo Ioeci, sunt actus quidam Intellectus, quibus

rem aliquam eonei pimus: ergo sunt ptimae inten. t Iones formales . suntque eriam secundae intenriones

Objectivae: Quia secunda intentio objectiva in deis

209쪽

Φom; natio quaedam rebus conveniens ex operati. DUBIUM III. one nostri intellectus certo modo ei rea illam Hosantis r atqui predi eatio subjectio, universat, sudulli vox transcendem Iis, di pνae ramons δει λta , genere itas, speeietas, Ece. sunt huiusmodi denominationes: ergo sunt secundae intentiones r8. D Eo. Mei ιιν ω aera : Vox praedira. obiectivae . H. menialis es illa , euius signifieatum rue. Ea hine uti,ius : Seeunda intentio forma- ptinet pale est ens quoddam predieamentaleisI, est actu, quissam reflexus: Reius enim rese, vox vero transien/entalis est illa, euius nitiei-xus est actus intellectus, quo eoneipimus alium pale sgnificatum est eos quoddam transtendens. actum intellectus priorem: atqui secunda inten-0μο ριο ομνιιι pDe. Quid voeent ut in Philos,lio formalis est talis actus: ergo est actus reflexus. phia entia praedi ea mentalia . quid entia .transten. P. aris minaν: Quia seeunda in tantiosor malis dentia . Entia pra dicamenialia verantur en est actus intellectus, quo eonei pimus seeundam ita eontenta & eolloeata in serie & eongregatio. intentionem obiectivam i atqui secunda intentio'ne ali jus praedi eamenti: qualia sunt homo, la- obiectiva est actus quidam intellectus, ut jam di i pia, animas , albedo , eolor, deos Ens vetovi, non vero aliquod ens rationis fictum e ergo transtendens voratur ens vagans per diversa piisseeunda intentio formali seu actus intellectus,quo dieamenta . Qualia sunt motus, aeeidens, en eoneipimus alium actum intellectus priorem. Est unum, bonum, Ece. Sed De jussim quaeritis. quippe actus quidam intellectus quo eonei pimus Quid sit aliquod ens vagari, vel non vagari me alleuius rei praedieationem, vel subjectionem, divetia praedi eamenta ρ Entia enim per divet. universalitatem, genereitatem, vel specieitatem, is praedicamenta vagantia voeantur entia est, inquam , actus quidam intellectus, quo con- transtendentia ; illa vero, quae per diversa prineipimus aliquam rem esse genus, speciem , prae dicamenta non vagantur; sed intra unius cenidieatum vel subjectum, die. Quae Omnia sunt praedicamenti limates eoarctantur, voeantur emalii quidam priores actus intellectus. ita pradieamentalia.Quaeritur ergo,quid hae sint 16. Duo inj a i Vox primae intentionis est il- 19. R D. Aliquod ens per diversa vagari prae. la , enius minei pale signiueatum est aliqua prima dicamenta nihil esu aliud , quam aliquod ens ha. ἱntentio obiectiva r quales sunt vores toma, D/- bere inferiora in divetiis praedicamentis Glloeata,

sl , esemera, albus, asseri, hamanum , Petrus, v. g ens, accidens, motus, in eommuni se

Pistilus, Oe. Vox vero seeundae intentionis est tentia , vagantur per Hi versa predieamenta a quia illa, euius pris ei pale significatum est aliqua se, se ilicet habent inferiora in dive sis medieamentis eunda intentio obiecti Wa : quales sunt voees μα- collocata. Nam inferiora entis sunt homo. ani. Datum , salsectum, aemu , specus, disserentia , mal, qualitas, albedo , ubieatio , dce. Quorum smiris die voeatur itaque vox primae vel se' aliqua in praedicamento substantiae, alia eo lioea eundae intentionis non a saga iseatione primae vel tur in praedieamentis aee identium. Per diversa seeundae intentionis formilis; sed a significatione vero praedieamenta non vagati, si .e intra limites

intentionis obj ctivae. Nam voees species ,rena1, unius certi praedicamenti eoaictari , est omnia stibi ctiam , praed eatum, sunt a pug omnes voees sua in seriola intra unum praedieamentum habete seeundae intention; s: Ae formali tamen sgnifi- Leontenta, v g. animal non vagatur per plura praeeant intentionem Deondam ; non sormalem , sed dicamenta ; sed continet se intra unum e quia ni-obi ctivam: ut sacile patebit consideranti illa, mirum habet omnia sua infitiora intra unius pis- quae hactenus dixi. dieamenti limites eontenta di inferiora quippe eluat . Et hi ne hae vocis inHesduam, sutilare , sunt homo , Mutum , equus, leo, dic. quae omnia suppos tum , prasonis non sunt voees seeundae in. Leontinentur in uno substantiae praedicamento. tentionis; sed primae: quidquid de voce in Dd- M. Debet ergo ens transtendens esse ens v - δώ-n prEsettim velint communiter alii. Raris est: gans per diversa prae/icamenta . Dieo , per dive Quia vox seeundae intentionis debet de formali sis, sive μν maν , quia non debet vagari per omimportate serandam intentionem obiectivam : l nia omnino praedieamenta; sed satis est, quod atqui ita praefatae voces de formali non s. vagetur per plura: quod vagetur per duo. Quiagnifieant seeundam intentionem obiecti Wam r ut habet ea p. plures a deteg. Juris in s. κιν tu is

ergo istς voees non sunt vocis seeundae intentio oratio Garam nam,s es c tenta . Et motus in con .nis. Probistin minis Quia istae voees de forma. muni sententia est ens transeendensi qui tamen

Ii signifieant individualitatem , singularitatem, tantum vagatur per duci praedieamenta, scilicet supposita litatem, personalitatem : atqui haee non Ar prae/ieamentum actionis , ZY passionis . Et sunt intentiones objectivae r ergo voees istae de Laeeigetis apud omnes , etiam apud me, est ens brmali non signifieant seeungam intentionem O transeendens: de tamen non per omnia; D n enimbjectivam . Probastiν minis: QuIa, ut iam dixi, vagatur per substantiae praedicamentum. Ergo ad seeunda intentio objectiva. est actus quidam in, transeen gentiam non requirItur vagatio Per om- te hectus obiectum suum certo modo denomi, hia praediramenta . sia sumetens est vagationans, quique simul sit prima intentio formalis r per aliqua , etiam per duo solummodo praedi atqui itidi .idualitas, singularitas, supposta litas, camenta. die. non sunt actus intellectust ni clarum est. 1 1 ames adgae dubiam: An haee omnia

Ergo non sunt seeundae intentiones obiectivae. ordinaria de iri stholis vulgatissima definitio sit

bonaὸ sive an ad transten/Etiam requiratur vagatio per diversa praedi ea menta λ Et quidem iti

meis principiis possum illam definitionem niscit E

210쪽

e se servare; ast illuss hie non quaeror sed quae,rci, an salvati, de iustificati possit in prinei piis

sententiae decem praedieamenta ea tuentis , AUDeum , materiam, sormam , unionem , Omnemque ineompletam 3e infinitam substantiam praedicamento substantiae relegantis p Et mi. hi semper visum est . quod in hae sanientia definitio nullatenus possit justi sciri , nee sal vati r utpote quae non si eum suo definito

convenibilis . III an euo ita arare M: Dantur aliqua praedieata transcendentia , qua tamen non vagantur per plura prae/ieamenta: ergo ad transtendentiam non restritur vagatio per plu.ra praegieamentat ergo Aefinitis talem vagati. cnem requirens non est bona , neque converti-hilis . Hob taν antecedens: Quia substantia la. tissime sumpta , prout abstrahit a finita & in. finita , a Gmpleta di ineompleta , est praedicatum transcendens: atqui substantia illa non vagatur per plura praedicamenta r ergo datur praedieatum transeendens , quod non vagatur per plura praedicamenta. 2a. In hoe syllogismo probanga est maior, s. mul ae minot. De ps mus a minari: Quia, ut jam disi, vagati per plura praedicamenta est hahere inferiora eolloeata in diversa praedicamen riso atqui substantia satissime sumpta non hahet inferiora eolloeata in diψeiss praedieamentis: ergo substantia non est praedicatum vagans per diversa praedicamenta . Probatis Λιν r Quia In Diiota substantiae sunt ho Ialo, brutum, animal, vivens, eorpus, Deus, materia, Arma, tinio, dce. Λtqui aliqua horum eontinentur inrtaedi ea mento substantiae, alia vero stiliret Deus, materia, forma , unio, aliaeque similes substan. tiae ineompletae, non quidem continentur in prae.

dieamento substantiae s loquor in fide sententiae communis ὶ sed neque eo liceantur in ullo alio

pta icamento: eum omnia alia novem praedic

menta sint praedicamenta aecidentium , in quibus non possunt habitare substantiae. Sunt ergo illa

extra omne praedicamentum: extra omnem Lo.

gieae Rem p. 3c congregationem, sine erat a sede, di domicilio, vagantia . Ergo substantia in eom. muni latissime sumpta non habet inferiora eollo. eata in variis praedieamentis; sed habet al; qua in seriora praedieamentum substantiae inhabitantia caliqua vero extra omne praedicamentum sine eer. ia sede vagantia. 23. Probatur Iam etiam major: Quod stitieet substantia sitissime sumpta si praedieatum vere tranfrendens. Quia esse praedi eatum transcendens est transtendere aliquod totum praedicamen. tum : quid enim quaeso in aliuὁ λ Atqui substan. tia latissime sumpta transtendit uni τersum aliquod praedieamentum: ergo vere est praedi ea tum transtendens . prolaIυν minoν : Quia id , quod transcendit alleuius praedieamenti genus summum, etiam transtendit unigersum praedi ea mentum: seut is qui transeendit Caesarem, vel ripam , etiam transcendit universum Imperium, ut Eeelesam . Λtqui substantia latissimὸ sum. pta transcendit substantiam eompletam finitam, quae apud communem sententiam est genus sum. reum in pr dieamento substantiar ergo etiam transtendit universum substantiae praedieamen. chris . Lopi opera Tom. XII.

i tum. Misar es evidens: Quia transeetigere est est se superius, est habere plura inferiora r atqui su i stantia latissimὰ sumpta est directe superior su santia eompleta finita, habetque plura inferiora, quam illa: ergo transtendit illam. 14. Ex A s iraque eonesuri : Hane definitionem l praed ieati transtendentis, EI Maeduatum peν pla.

venite omni suo definito , nee esse eonvertibilem eum illo. Debet ergo des nitio sormari hoe mciisl dor Praedi eatum transeendens est praedi eatum inistra unius praedicamenti limites non eontentum:ul cli: Est praedi eatum, euius omnia inferiora noni eolloeantur in eodem praedieamento . Haee quirpe desinitio quadrat omni de soli: ut eos siderantine ite poterit patere. 2s. Alterum a cier sal Abram. An omnis vox sit vel praedieamentalis vel transtendentalis, nubiumque inter illas detur medium st resp. Dati moedium. Sieut enim dantur aliqua entia , quae ne que sunt transtendentia , neque praedicam emtalia sunt: ita etiam sunt aliquae voces , qum neque sunt praedieamentales, neque transcendetales. Tales sunt v es Deus, matre a , forma, nia, Omnesque aliae similes aliquod ens ineompletum signifieantes. Item voces domus , templum, pallaciis , petiis, sattia , mae , grando , aliaeque si miles ens aliquod pet accidens fgnifieantes . Hae inquam, voces neque praedicamentales sunt , ne i que transrangentales r eum earum formale &plinei pale signifieatum neque ens transcendens , neque piaegieamentale sit 1 ut notum est intelligenti terminos.

DUBIUM IV.

De vore eonvertibili, excedente O exeossa, magis

minus communi.

16. T T .aequalitates, nimirum eonvertibiis a I. litas, repugnantia, exeessio, malordi minor eommunitas non possunt reperiri in ut ni ea voee; DA pro suo subjecto requirunt ne-l eestatio voces plures . voces itaque eonverti. biles sunt duae voees, quae ge sese mutuo possunt uni. et saliter affiniati. sive sunt voces quoad praedi eationem aequὰ late patentes t ita ut de omni subjecto , de quo assit matur vel negatur una, etiam amrmetur vel negetur alia. Tales voees sunt ri de de ratio D. Recte enim die mus, omne rationale esse risibile , de omne tis-hile esse rationale. Item de quo reque subiectoamrmatur vel negatur rationale, etiam amrmatur vel negatur tisibile r adeoque istae voees tectὸdieuntur esse eonvertibIles. Σ . Pro ea emplo eonvertibilium passim assi. gnatii ut a Logicis modernis homo de rarissalis , nimes de sensitivam, bratum dc Irearionale, dce. Sed hae voces nullo modo convertibiles sunt: sed magis de minus ecim niua es. Nam voces converibbiles debent de sese mutuo posse universaliter asstimatie atqui omnes istae vores non sunt tales et ieet enim rationale universaliter amrmetur de homine , rect que dieatur, amn s M o est νati natis non tamen e contra homo universaliter asfiimati potest de rationali, nee vere dieiture omne rationale est homo. Ergo istae voces homo de raris.

SEARCH

MENU NAVIGATION