장음표시 사용
251쪽
Dis P. XVIII. Duil. II. SEC. II.
ω carnea r atqui duleego quadrat non soli supposito lactis ; sed etiam albedini in lactis supposito suppostatae , ae subjectae r ergo in istis predieationibus fgnifieatum formale prae dieati quadrat , ae quadrate sgniseatur tam formali , quam materiali signifieato subjecti.
Proba ιν minori Quia omnis serma. quae eon. eretim expressa quadrat, ae ammati potest de alia eῬusdem subjecti forma expressa abstractim , Ita quadrate, aca mimari etiam potest de ea gemexpresIa eonereti me atqui duleedo ac so ima ea n ea , quae sunt signifieata sormalia voeum Ahalc raraeum , concretim expleme quadrate . aeamimari possunt de albedine de anima abuta. ctim expressis: dieendo, Aberi est Aleis, amma est carnea , cte. Et go eadem duleego, ea
demque larma carnea coneretim ex pretiae qua .drare, ae amrmati etiam possunt de ea gem alia.dine, eademque anima coneretim expressis r di-eendo , Antim es dulce , animaram est carneum .
Ergo in illis propositionibus duleedo de forma
mea quadrant, ae quaἡtare amrmantur non
soli 3 suppositis Iactis di hominis; sed etiam ipsi lactis albe/ini, ipsique suppositi humani animae r atque ageo fit appellatio non latum materialis ; sed ei Iam rmalis . Maior est elara , ostendique saei te potest per inductionem, v. gr. quidquid eoneretim ex preinum affirmatur de hu .manitate, animalitate, rationalitate . die. et; amassirmat ut de animali, homine, rationali, dce. Ergo generaliter qui3 quid coneretim expressum amrmatur de aliqua se ima abstractim explena, assirmati etiam potest de eadem coneretim expressa. Minor voto est valde controversa : quam multis probabo in serius. 24. Dixi, sui uia cance this expνε m. sis omnis forma , quae eonerarim expressis o si matuν deae a forma ab νoctim expνsa , affirmari quoque potes de eisdem ranci sim expressis . Dixi inquam , suidquid concretim expressim , cte. Quia non omnis forma, quae abstiactim expressa quadrate di amimari potest de alia sorma abstractim ex . pressa, amrmati potest de eadem expressa eon. ereti mr Non enim bene diei mus, Homo es Λι.
malis 3 atia rarionalitas , Mut benedicimus, tu. mannas est animal ras , aut rationati as . Dixi
etiam, μι uid cone erim evressum os mur po res in ah a formis abstractim expressa, affirmarι tioque pates de eadem expressa conoetim: Quia servari debet hie ordo : non enim quidquid coneretim expressum amrmatur de aliqua forma ex. pressa concretim, assirmari potest de eadem ex.
pressa abstractim. Nee enim bene diei mus , Hu mantias es anIm licet bene diei mus , Nomaes animal. De quibus omnibus plura inserius.
eibus eonetetis adiective signifieantibus, appellant suret illas lata appellatione materiali v. gl.
eum dicimus , mi tres albor , vox tres appellat supra vocem albas appellatione materiali tam tum; Deitque hune sensum : Vidi tres habentes albedinem . Cum uero tribuuntur vocibus conae tetis substanti vh fgniseantibus, appellant sinpta illas appellatione formali. Hi ne salsa, aeharetiea est proposito o Prin. Fuius, o spl. ratus sanctas sani Des Da. Quia vox tres appellat , ae trinitatem a se sol malitet fgnificatam
ponit non super Deitatis supposta ; sed supta ipsam Deitatem a voce Dii de sol mali signifiea
tam e adeoque saeit appellationem formalem, aehune sensum o In divinis sint tres Deitates . Quod haeret leum est.
26 Sumitur haee regula ex sancto Thoma I.
3. per rotum. Et ex Cajetano ibidem: sequunturque moderni Philostphi, ae Theologi eo,
muniter . Probat s actus Tiamas regulam Men .
d. r Quia termini numerales appellant supra significatum pri ne pale voeis, eui tribuuntur: at qui foem eo neterae adjectivae pro signifieato suo
prinei pali habent.suppositum seu subjectum ;u es vero maeretae substantivae pro signiscito suo prineipali habent formam suppostatam e eo go eum voces seu termini numerales tribuuntur his vocibus, faciunt formalem; eum vero tribuuntur istis , saetunt appellationem materi lem . Hi ne si eadem albedo in imitet ilia subiecta, vel b. grat. tres homines; recth dite, tent ut ibi esse tria alba quia forent tria alia.dinem habentia supposta . Non tamen diei possunt tres Dii, sieet sint tria Deitatem habes. tia suppostat quia non sunt tres Deitates. 27. Magna apud me semper dc ubique est Auctoritas de Reverentia Sancti Thomae. int rim tamen hae in parte non possum illi adhaerere. Di eo ergo, quod termini numerales, s vetribuantur voeibus eoneretis adjectivis, s ee su stantivis , semper de tibaque supra illas appellant sola appellatione materiali, non vero as pellatione sot mali. Ita Gabriel n g. δ'. I Q aris. Ab. . ad D Aliique Nominales communi ter. Ea probo: Quis appellate appellatione materiali est voeem appellantem ponere suum so male sgnifieatum super signifieatum materiale voeis appellatae r atqui termini numerales , quando tribuuntur voeibus e nereiis, sue adjectivis, sive substantivis, suum Atmale signifieatum applieant, ae qua/rare significam, ricinearum signifieato formalia; seg soli materiali diergo appellant supra illas selum modo materia. liter, ae nullo modo formaliter. Probatur mi. κον r Quia termini numerales ponunt suum formale sgnifieatum supra fgnifieatum tectum vocis concretae, quam appellant: atqui in omni omnino voee eonereta , sive substantiva , si .eadaectiva , signifieatum rectum est fg milleatum materiale nam , ut supra de vom conereta agens dixi , signi seatum rectum dc materiale cuiuscumque voeis conetetae est subjecium , vel suppostum Armae principaliter significatae . Ergo termini numerales suum larma se sgnis. eatum semper ponunt supra signis ea tum mate. tiale vocis coneretae, cui tribuuntur. Nobor est cura: Quia omnis omnino vox appellans, de-
252쪽
te Inans, vel modis eans aliam ponit forma. le fgnifieatum supra illius signifieatum rectum ridque verum est si τε ponantur in eodem, sive in diversis propositionis extremia. Ergo etiam tramini numerales ponunt , ae ponere debent suum seimale sgnificatum supra signifieatum rectum eonereti, cui tribuuntur. 23. Et eonfirmatuν οῦ Quia termini numerales appellant, ae suum sot male signifieatum appli. eant supra illud significatum conereti, ad euius multiplieationem eonereta multiplicantur ; ut nemo negabite supra quod enim aliud appella. rent λ Atqui eo teta, tam substantialia , quam Meldentalia, tam substantiva quam a3iectiva, multiplieantur, non ad multiplieationem sormae subjectatae vel suppositatae ; sed ad latam
multiplirationem subjectorum uel supposiorum : erh. grati homines, artifices, alba, similiaque alia eoneret a non multiplieantur ad multiplie, tionem humanitatum , artium . de albedinum; sed ad solam multiplicitionem suppositorum aut subjectorum humanitatem , artem , & albedinem suppostantium vel subjectantium. Ergo termini numerales, quibustumque, ae qualibus.
Cumque eoneretis itibuantur . nunquam appel
lant supra set mam; sed semper supta subiectum
vel suppositum: adeoque appellant semper appellatione materiali , nunquam mali. Priam in minis : Quia concrete multipli eantur multi. plieato suo tignifieato rector verti. gr. homines
multiplieantur multiplictio tecto signiscato vicis iamo: hoe quis neget λ Atqui signifieatum
rectum de materiale euiustumque, ae qualiscum, que eonereti non est Alma ; sed formae subiectum vel suppositum a ut dixi supra. Ergo conereta omnia omnIno multiplieantur non ad multipli.
rationem Bimae, sed ad multiplieationem sub. lecti uel suppositi. Seio a quibusdam negari mi. Dorem , ae diei, quod ecineret a substa oliva in recto significini, non suppositum, sed scimam suppostatam 1 At de hoe dixi satis supra agens
2q. Neque ratio D vi Thomae aliquid probat.
Neganda quippe est illius major & minor. Na. 3ον hise es t Termini numerales ponunt suum s. gnifieatum formale supra signifieatum principale vocis, eui tribuuntur. μου, Deνὰ es ἔiser Atqui voces concretae adiectivae pio ptineipali suo signi. sexto habent subjectum vel suppositum formas. Utraque, inquam . his propositio est neganda :Minor quidem, quia in quavis voce eoncreta, s ne adjectiva seu substantiva , uetb. gr. in voci hus , Nomo, Deus, arifra, albas, victus , ως.
saniscatum mineipale est earum fgnifieatum obliquum de formale atqui sgnifieatum sermale non est subjectum vel suppositum , sia Arma subjectata vel suppostata; ut elatum est : quis
enim neget albedinem de artem esse sgnifieata formalia, ae ptinet palia τ tim assus S aσι sex pErgo sgniseatum voeis coneretae principale non est subjectum, sed sorma. Neque potest, aut debet hie distingui inter eonereta adjectiva &substantiva r quia omnium est eadem planὸ, ac pari imis ratio.
go. Negauda fimilitio est rari, Quia, si ter. mini numerales appellarent supra vocis appetat sanifieatum pridiante , in his propositionibus .
Vias tres inrisera , viae eνIa an . ω. termini numerales tres densa, appellatent supra artes.& albedines, neerentque hune sensum: vidi tres artes, & tres albedines. Atqui eonsequens hoe absurdum est , ct eontra Sanctum Thomam rergo de antecedens . Halatur sequela misseris:
Quia isti termini num/rales appellare debent Q. pra signiseata plineipalia foeum albas de artis atqui harum voeum signifieata formalia de prin-eipalia sunt ars de albedor ergo, s termini numerales appellare debent supra signifieatum mi
ei pale, in is is propositionibus appellate debent
Iuaedam huius regulae corollaria.
sta malam esse hane communem regulam IΑd multipli eationem conereti adjectivi requiritur , ae sumit sola multiplieatio subiecti ; at
seid ad multiplieationem conereti substanti virequiritur multiplieatio tam formae quam subis.cti . vetb. grat. eonereta substantiva sunt bomo dc Dras: ut ergo dieantur plures Dii, vel plures homines , debent esse plures Deitates, pluresque humanitates; ae etiam plura plurium Deitatumae humanitatum supposita. Nihil hae regula est in modernis se iis eommunius. Interim tamen , salva paee magnorum Theologorum hane regulam adstruentium , dira illam esse malam Acuitiosam . Nam hae in parie eonereta adjectiva& substantiva eiusdem Iuris sunt, eodem Iure
reguntur , eademque regula regulanturr de ad
multiplicitionem tam horum , quam istorum impertinens est muItiplieatio formae , ae solius subjecti multiplieatio est neeessaria . Prolatar: Quia tim. , equas . brumam. -- I, oci sunt eo neteta substantialia substantiva a atqui haee multiplieantur ad latam multiplieationem supposti , neque requirunt multiplieationem foremE : pone quippe eandem humanitatem, equi. nitatem, animalitatem, dee. in tribus suppostati erratis vel inerratis suppostis, verὰ erunt tres homines , tres equi , tria animalia , dce. Ergo conereta substantiva ad sui multiplieati nem non requirunt multiplicitionem subjecti simul de formae ; sed solius subiecti, uti requirunt
adjectiva. Habortiν --σ: Quia homines, equi, de animalia multiplieantur ad multiplieationem illius, quod veia, realiter, ae in recto est ho. reo, equus, ct animali atqui id, quod ver/, realiter, ae in recto est homo, equus, animal, non est humanitas, equinitas, animalitas; sed est humanitatis, equinitatis animalitatis suppo stum: ut dixi supra de voee eonereta agens, Aetnsia adhue dieam. Ergo homines, equi, ani. malia non multiplicantur, neque ad sui muli, plicitionem requirunt multiplieationem di;
sed latius supposti. Et ν su a priari es: Quia . ut Iea. g. dixi, ad multiplicationem cujuseumque de qualiseumque eonereti tequititur sela multiplicitio signiseati tecti e atqui eo ne tela substant tua in tecto s gesseant solum subjectum vel
253쪽
suppositum et ergo ad multipli eationem coneret Isthstantivi non requiritur multiplieatio formae; sed multiplieatio subjecti vel supposti. 32. sequitur secania 3 Si eadem humanitas assumeret ut a tribus personis diui uis, deberent
diei tres homines, ut iam dixi a s uero idsm
positum assumeret tres humanitates, unam Romae, alteram Coloniae, tertiam Goae, deberet Elei unut homo; non vero tres homines. Rar as i Quia non possunt multiplicari concreta, nisi multiplicito signis eato suo rector atqui Indicto eam quidem foret multiplieatum significa.
tum oblἰquum , non tamen signi solum rectum v is hamar ergo deberet diei unus homo, non tres homines. Pater minoν: Quia rectum fgnis. eatum poeis timo est suppostumi atqui indicto ea su quidem multiplieantur humanitates, non tamen humanitatum supposta r ergo multipli eatur quidem fgniseatum voeis homo obliquum , non tamen sgniseatum ejus rectum. Vide Ga laletem tota quaestione supraeitata. Et ratis ti
υνιον si Quia homo est suppositum habens in se humanitatem: atqui in priori east forent tria habentia humanitatem supposta ; in casu vero posteriori solet uni eum habens humanitatem vel humanitates suripostum: ergo in casu priori solent homines tres; in ea su posset toti non solet
nisi homo unicus. 33. seqtii in tertiar Cur Igem homo habens tres aries , vol tres seientias ἡieatur unus seiens, de unus artifex , & non possit moeati tres selen. tes, aut tres artisees . Rario , Inquam , hujus es: Quia non multipi eantur artisees, nisi quan/e multipli eatur sgnis ea tum rectwm voeis artifex: atqui sen; seatum ejus rectum non est ars, sed homo habens artem di ergo unus homo tres ha. bens artes nequit diei tres artifices, sed diei debet unus artifex. Unde, si tres homines haberent eangem numero artem , scientiam , vel albedinem , voeati deberent tres arti Mes , tres eientes, tres albi; non veto unus artifex , unus iens, unus albus. Rotu es eadem: Quia lieet tune non multiplicetur significatum obliquum ;multiplieatur tamen sgniseatum rectum v is
anfra, sedem, albus: quod satis est ad multi.
plieationem totius conereti. Fitque hie sensus
Sunt tria supposita habentia albrdinem , qui
tur eomposta : atqui artiseae est eompositum ex homine S arte; ex homine tamquam ex subiecto, ex arte tamquam ex forma : ergo multi pli eatis artibus multiplieamur artifices : ergo , ubi sunt tres aries, sunt tres artifiees. Respondem quidam do inguenda majoram: Multipli eat asorma substantiali stultipli eant ut eomposita substantialia i se veram es. Multiplieata serma ac, eidentali multiplicantur eomposita aee identalia:
falsum est. Sed maior est universalissimε vera , Ae disti rictio nihil faeit ad rem. Quia forma ae .eidentalis ita per omnia se habet ad ecim postum suum aee identale, sent forma substantialis is habet ad suum eompositum substantia ter atqui haee multiplieat eompostum: eur ergo non de
illa λ Et sane mirum foret, compos tum ex lacte di albedine non esse diversum, saltem ina, daequat8, 1eomposito ex eogem lacte & gulee. dine. De quo aliquid dixi supra disp. Ita dab. I.
35. Resp. ergo negando conseq. Quia , ut multiplicentur homines, aut scientes, aut artifires.
non suiseit multiplieari eomposta humana ,stientisci , vel artiset alia; sed debent Insupermultiplieati supposita , quae hujusmodi eo rem sta in se sustentent. Nam s duae, vel plures humanitates suppostarentur in eodem supposito. ibi essent plura diversa eomposta, non strent tamen plutes homines: sed unieus homo: quia non serent plura suppossia, sed uni eum suppos. tum . Similiter ergo , licet plures di versa eiusdem
hominis attes aut seientiae faciant eum illo plura aetigenialia eomposita , non possunt tamen diei plures scientes ; neque plures artifices r quia nodi sunt plura supposta . Cadus rario a pruri ei: Quia non multipli eantur eoneteta , nisi multiplicato signifieato suo rector atqui signifieatum tectum vocis eo ne rei ν s.eas non est seientia , neque eompositum ex homine de seientia; sed .s suppositum habens se lentiam: ergo, ut di eantur plures seientes, impertinens est multipli- ratio seientiarum. vel eompositorum ex homine
S seientia ; sed attendi debet sola multiplieatici
suppositorum . Unde hie notati debet quoddam dile timen inter vocem coneretam substantialem
dc aeeidentalem r Nam voti subdantialis in obliquo sgnificat eompositum substantiale ; in tecto veto signifieat istius eo repositi 1uppositum; v. g. ψox homo in obliquo sgni scit humanitatem , quae quoddam substantiale physeum rem istum est; in tecto vero suppositum . seu perso. nam istius eomposti sgnifieat. At vero vox, albas , sciens . doctas , aliaeque similes voleseoneretae accidentales in obliquo non signiseant
totum aeeidentale eompositum, neque in recto
aliquod speetale istius eompositi suppositum; sed
in obliquo sgnificant solam eommitti accidenta lis formam, de in tecto suppostum, cum qu forma in obliquo sanaseata aee identale eompo situm componit; vetia grat . vox sciens in obliquo non signi seat eompostum ex homine destientia : sed solam scientiam: homiciem vero signifieat in recto . 36. Nequa mirati quis debet, quod Aleam itieodem supposto teperiri posse plura eomposita radeoque ad multiplicationem compost rum non sequi multiplieationem suppostolum . Hoe qui re verum est non Iolum de compostis aecideriis
talibus , sed etiam ὀe substantialibus . Nam
verb. grat. Ego sum unicus homo, dc unteum suppositum .atqui tamen in me sunt plura comis posita, tam substantialia , quam aeeidentalia, quorum aliqua distinguuntur in adaequate , a b qua distinguuntur etiam adaequate : ergo in eoisdem supposto esse possiant plura composita, etiam substantialia. etiam adaequale est 1 tracta . De compostis areidentalibus est elatum e iri me enim est eompositum ex anima Ac intellectione , ex oeulo & uisone , ex manu & calore , dc . Quae sunt eomposta aee identalia adam ate Ai. uinctar ut notum est intelligenti termitios . De
eo repostis substantialibus est aeque ciatum in meis stinet piis: Quia in me est compositum eae materia de forma etinis, ex materia te formaonis,
254쪽
ossis, ex mater a. Et sorma nervi qui haee iunt eomposita substantialia adaequa- te gistinctar ergo in eogem supposto esse possunt plura rem posita substantialia adaequa te di
3 7. Bueles prima b Si ad multiplieationem concreti suffeetet sola multiplieatio signifieati tecti, deberent Alei tres Dii: eon se. quens absurdum , ae haereticum est i ergo de an. teeedens. Pνobatur sequela in Mis Quia , si ad multiplieationem solius signifieati recti sequatur multiplieatio totius eonereti , tot debent esse Dii, quot sunt signiscata recta voeis must atqui taesgnitieata sunt tria r ergo , si ad multiplicationem totius conereti sumetat multiplieatio solius fgnifieati tecti, debebunt diei ite, Dii. Pareaminis : Quia signifieatum tectum hoeis Deus est Deitatis in obliquo significaldi suppostum : ai. qui illa supposita sun t tria r ergo significata recta
vocis Deus sunt ri ta . R θηηlea n raudo se eum maioris , o distratio a majMem probat sonis dimi debent ea- Ο, i , quin sunt signifieata recta proxima vocis Deus: A comedo . Quot sunt s. gnifieata recta remo ad se maηὸ sua. Conere. ta enim non multiplieantur ad multiplieatio.
nem fgniseati tecti temoti ; sed ad multipliea. tionem fgo, seati recti proximi. Λt vero signis.
eatum rectum proximum v Is Deus non sunt tria
supposita, sue tria subsistentia ineommunieabilis relativa; sed est subsistens eommunieabile absolutum i quod in Divinis non est trinum, Og onteumr ideoque non sunt tres Dii, sed unietis solummodo Deus . Magna namque Aisserentia est inter v em Deus , & alias voces concretas substanti vas, ver b. grat. voees: Homo, e .
quus, trutum , anima , ere. Quia hae in te si .gnificant suppositum immediate. ideoque mul. tiplieatis suppositis multiplicantur homines , equi . bruta , animalia , cte. quantumvis non multiplieentur formae suppos atae . At vero vox Dras in recto immediatὰ non sgnifieat supposi. tumi sed substans in Deitate absolutum: ade. oque non multipli eantur Dii ad multiplieatio.
nem suppostorum , sed ad solam multiplieatio nem huius subfistentis absoluti, quod in Distinis unieum est, ideoque etiam unieus Deus. vide quae dixi supra disp. t. dub. 6. Iect. 38. Ex qua parete Cur tam recte dieamus in
divinis esse tres aeternos, tres immensos, tres Omnipotentes, tres sapientes, Ece. quam etiam esse unum aeternum, unum immensum, unum
omnipotentem, unum sapientem , cte. Quod utraque mod3 rem loquamur, dc utraque phra. sa Canoni ea de Catholiea sit, patet ex omnibus Theologis, ae etiam Sanctis Patribus utroque modo loquentibus. Nam de Sanctus Athanasi.us in suo Symbolo, utroque loeutua est modor
primo dicens, Unus immensus , non tres Immensi, tinas aereotis , non nes aeterni, de postea subdens,
Omnes tres prisomo e Morie sunt, ct coamaales. Utraque ergo haee phrasis legitima est, ae Ca non Iea . cujus risionem possim asseva, Mner Quia ista eo nereia aliquando ea piuntur adjective , aliquando substantiuὰ : quando adjectis/capiuntur, Atei possunt tres sapientes: quando vero eapiuntur substantiis, dieit debet unus sa-Plens, non tres sapientes. Rationem parant esse
haner Quia ad multipi;eationem eone teli adiectivi requiritur, de suffieit sola multiplieatio subiecti, seu suppositi a at vero ad multi psieatius nem eonereti substantivi tequititur tam formae, quam supposti multiplieatio e atqui iti Divinis multiplieantur supposita sapientiam , aeternitatem, dce. suppolitantia; non tamen multiplicatur sapientia, aeternitas, cte. in is is suppos. iis suppositata : ergo, si vox sapiens capiatur a.djective , in divinis diei poterunt tres sapientes; at vero , s substantive eapiatur, diei debebit unus sapiens. μου laeeν tia nihil praMιr Quia . ut iam ostendi ad multiplieationem eonereti cujuscumque , dc qualiseumque, sive assiectivi. sive substantivi, nullo modo requiritur multipli- patio sol mae signifieatae in obliquo; sed sola multiplieatio subjecti, vel suppositi signifieati in tecto : adeoque sve vox sapiens eapiatur substatili. ve , sue adjectiv/, si multipheetui eius signis tum rectum, poterunt in diVinis diei tres sapieti.
te I, aeterni, dcc. 39. πιιιο erga atriusque sculpseas , e locutIωnis est laee: Quia hae conetetae voees , sapiens aeteratis , immensus , ere. ad Deum applieatae quandoque in tecto signifieant supposta. quandoque absolutum subsistens . Cum ita sumuntur, ut in recto sgnificent supposta , tune dici possunt tres sapientes . tres aeterni. dce. Cum veta ita sumuntur, ut in recto subsistens absolutum signifieent, diei 3ebet unicus sapiens , unicus internus, Ece. Nan eonereta multiplieant ut mulisti plieato suo sigmtieat: recto: atqui haee con-eteta ad Deum applicita quandoque ita sumuntur, ut eorum signiseatum tectum multiplicetur, quandoque ita, ut illud non multiplieetui: multiplicantur quippe divina supposita . non ve to subsistens absolutum . Ergo pro diversa hae horum eo nereiorum a eptione , diei possint quandoque tres sapientes, quandoque diei debet unus sapiens. Desumitur haee ratio eu Symbolo Sancti Athanasi: Athanasius quippe per totum suum de Sanctis lima Trinitate tractatum usque ad verseulum. Et in fide Τνιavate nisu μι as . aut possemus , ere. semper d eit, unus sapiens, unus aeternus, unus immensus, cte. seut diae tat unus Deus. Λdeoque omnia illa concreta a p. pellare saeit supra voeem Deus r adeoque in re
clo idem . quod signi seat vox Deas , fgnifieare; vox quippe appellans, Et vox appellata in recto signifieare debent idem . At vero in isso verse lo dicens, me tres personae scina Mι coaequales. ω eoaeternae , hae concreta pluralia supra voeem presonae appellare seeit, de in tecto idem eum illa signifieater adeoque ex mente de contextu Sancti Athanasii omnino habet ut , quod illaeonereta ad Deum applieata quangoque ita sumantur,ut in tecto sgniseent fgnifieatum ieeium i vocis Devi, quandoque ita, ut in recto signiscent
255쪽
signifieatum rectum v is persona, 3 eoque quod eorum fgnificatum rectum quandoque plurifice. tur, quandoque non plurificetur.
ximὰ ae immediatἡ signi seant omne illud ; euii nexistit eorum signifieatum formale: atqui haemnereta , sopiens , Ipsus , immensas , aetermia . oee. etiam ad Deum applicata , licet non sint verE Me identalia , sed vete substantialia , sunt tamen quasi aeeidentalia: sunt , inquam , aeeidentalia, non quidem ob rem fgnifiea tam , sed ob modum fghiseangi. Eorum quippe prima impolitici , ae Originaria A quasi nativa fgniseatio
est esse eoncretum accidentale: quem origina
rium signifieand i modum tetinent, etiam dum applieantur ad Deum. Ergo in recto proximeae immediate signifieant omne illud , eui inevistit eorum fgnifieaium sot male . Atqui eorum Drmale lanifieatum in existit tam subsisentia, soluto . quam etiam subssentibus telativis r uti elatum est . Ergo in tecto proxime & immediate signifieant tam haee , quam illud. AI. Neque hoe argumentum applicari potest ad vocem Deti , dc Aiei, quod vox sitis in reo etiam immediate signi seet supposita simul de su sistens absolutum, eum eius formale sgnifica. tum inexistat tam suppostis, quam subsissenti absoluto. Hoe, inquam, Atei nequaquam potest . Quia signifieatio, & fgnifieandi modus
voeis Deus est plane Alversus a signi seandi modo
istorum eoneret rum. Vox quippe Deus non esseoneretum accidentale; sed est concretum subissantivum r adeoque in tecto sgnifieat irem egia.
te dc plo2ime illud subsissens, per quod subs sitsgnifieatum eius formale: atqui vocis Deus signi. fieatum formale non subsistit per personas , aut personalitates: subfstit quidem in personis dc personalitatibus , non tamen per illas: ut tradit et ganter Joannes Rada Tvin. g. controvers. 2. Sed subsistit per subsistens . seu persubs stentiam a solutam e ergo etiam in telo ploxime & imme.
diate non signifieat supposta ; sed subsistens ab.
1. Obiicies sereari : Si ad multiplieationem eonereti subsantivi requitatur, ae suffetat sola
multiplicatio ire mediati sgnificati tecti, iam iadivinis diei poterunt tres eteatores: item Paterct Filius diei poterunt duo Spiratores, ae duci prinei pἰ a Spiritus Sancti e consequens absurdum est, ae haereticum e utpote expresse damnatum in Cap. Meli. De stimma Trima in s. Λe eontra omnium Theologorum, ae Ss. Patrum phrasmae loquendi modum, admittentium quidem in Divinis tres errantes, dc ἡ uos spirantes; ae prin
ei plantes s non vero tres creatores, neque duos
spiratores, neque duo principia. Ergo ei iam absurdam ae hareti eum est istud antecedens. se,
mincipium. Imratin, in recto sgniseant imme. dixi suppositum: ergo si ad plui eationem eon.
et et i substantivi suffieiat sola plurifieatio proximi fgni Mati reeii, poterunt in Divinis diei tresereatores, duo minet pia , ae duo spiratores.
Argumentum hoe va de dimile est adeoque
43. Gabriel ia I. dist. I a. quaest. I. ari. 1. de Oeeam ibidem, negant sequelam maioris, Aeanteeedens notationis; dicuntque vorem spira. ω , et vocem pν ne pium in recto non signifieare immediate supposita . sed subsissees quodgameommune Patri de Filio, ex communi essentia
dc communi aetiva spiratione tonsitu tum et quod
subs stens, quia in Divinis non plurifieatur, ideo
neque plurificamur Spiratores, neque principia Spiritus Saneti. Philosophantur ergo hi de voce spirasis, seut nos philosophati sumus de voea Deus. Sieut enim apud nos vox Dιus in recto mini Mat immediatὰ subsistens commune omnibur tribus personis ex eommuni essentia, de eomm ni subsistetitia eonsitu tumi se apud illos vox visator an recto signi seat immediat subsissens soli Patri di Filio eommune, ex eommuni essen. tia , de eommuni illis activa spiratione, quae ali. qua subsistentia est , constitutum. Spreulatio hae elegans est , dc facilis r seg non veta. Vox quippe spiraris in treto immediate signifieat Pa. itis de Filii supposia: non veto hoe commune subsistens . crius res ratia ινε te. es : Quia vovspualis in recto immediate signifieat illud subsi. uens , a quo exit Spiritus Sanetus. de spiratici passiva , ae produetio eius i atqui produetio Spiritus Sare i immediate etiit a supposito F, lii ec Patris a non autem ab hoe subsistente absolutor et go etiam voκ Di Λιιν in tecto tagnificat illa supposta immediath ; non vera illud commune subsistens . P ιιι --ν : Quia productio spiritus Saneti es origo di actio vi lionalis r atqui otigines de actiones notionales egrediuntur immediate suppositis : ergo pro ductio Spiritus Sancti etiit imii ediai suppo
sitis Patris, dc Filii . De 'quo plura Theolo
Gabii ele Foseo , Saetae Theor. Doctore , a Prosessore , nee non celeberrimi ae doctisssimi nostri Gymnasi Bononiensis Regente dignissimo, qui hoe ipsum Bononiae anno i 638. a s. Noeembris in sesto Sad hae citharinae publico sustinuit. Dim ergo . sne ullo periculo err ii, In Di,inis posse diei tres Creatotes , duo Spiritus Sancti prinei pia ; ae duos Spiratores. Quod, inquam, tribus istis Oidinis nostri et risimis Magistris plaeuit, mihi nullo modo potest displieete . Nam Sanctus Hilarius a. Eo reis lare, patrem de Filium voeat Spiritus Sancti Auctores, quare diei non possem Spiratores. Possunt sane diei omnino. Item S. Λlagusinus in sermone quia am de vel bis Domani , ve Ige verbis Apostoli loeum diu quaesiux , ted in is venire non potui r interim in fide boni . iii
mihi eledas a Augustinus Filium det Spiritum
sanctum voeat patiis cooperatores et si cooperatores , quare vocari non P ilunt Creatores ,
spiratotes , dee. Θ ratis es: Quia nulltis rei hi sal lasfieabit hane propositionem: ad multiplieitici ne qualiscumque conereti requiritur, ae stimete
'sola multipli ratio immediati significati t. dur
256쪽
atqui sign; seatum testum immediatum v e; sspiraro est suppositum a quod in Deo muli, Plicatur r ergo etiam multiplieati potest Spbrator , ae diei duo Spitatores . Quod ipsu 11
etiam asserit Durandus, ae etiam ipse Sanctus Thomas in I. aes. II. Et Σ'. art. ult.
43. Neque etiam obest definitio Cap. fri. Iis. Quia Capitulum istud solummodo Aestii. re & doeete intendit , quod Pater de Filiustion spirent Spiritum Sanctum Auabus *ita. tionibus, neque duabus virtutibus seu principiis spitatiuis . DA planε eadem . Definitio ergo Capituli intelligi debet de prinei piis quo, non de ptineipiis quod . Capitulum enim da. mnat Haetetiem, Patris Ad Filii substantiam ,
ae virtutem spirativam separantes ; non vero A et modum loquendi Grammaticum , vel Summulistieum. De quo plura Theologus. In terim tamen ob perieulum malevoli, vel inea v. ti intellectus, Divinae Personae ordinati edicuntur unus Creator, unus spirator; non tres Ct atores, aut duo Spiratores.
6. o leui supra distinxi u em appellantem, O de voeem appellatam , item appella tionem activam de passivam a se hie Aistingui
debet vox Aeterminans a de vox determinata , item determinatio actio de passiva . Detet mi inatio quippe, dc appellatici sunt affectiones vocis, quae non possunt habete loeum in uni ea/ voce ; sed pro suo subjecto essentia litet requirunt ad minus duas voces. De appellatione est clatum: Quia appellatio est applieatici fgnifieati formalis unius voeis supra signifieatum alterius: quae applieatio fieri nequit , nisi inter duas ad minus voces; uti ex terminis est rea. risessum. De determinatione veto saei te pate.
hit ex iis, quae hoe dubio sunt a me dieenda. In quo disserunt hae duae assectiones ab ae ep. tione personali, simpliei, materiali , dce. Hae
quippe in uniea voce subiectari possunt , ne. que requirunt plures, ut planum est conside tanti. 47. UOeem determinantem, ae determina. tam, earumque determinationes definite ingenere, valde disseilὸ est i de elego aegre posse seri. Hi e quippe loeum habet Regula Iuris:
Omnis de his pericutio est: parum est enim, ut non subvera misi r Optimae ergo desnitiones vi. dentur mihi esse hae: Vox derriminans es vox, quae Dari. , MIene significationem alterius vocis .
tiones parum ablongae sunt; sed quid Deiam christ. Lupi opera rim. XII.
Non possum speeulari brevἱores, aut eommodIores : id tu , si pollis sae, fle magnas habebo gratias . V g eum dico, Petrus est l/ma albus, vel Cindistis es Lama moritius, vox homo est v ou delet mi. nata ; voces vero antis, de mortuus sunt v es de terminantes vocem Amo. Quia videlicet illius significationem modificant, se eetio modo a Teiunt: vox enim merrtius , signis eationem voeis homo alienat , vox vero albus illam restringit.
48. Di ki in definitionibus: Vocis In rariis pν potioni, extrem3 sibi a tinctae, oe. Haee enim est aliqua differentia voeis determinatae, de determi tiantis , voce appellata & appellante. Neque e. ni praedi eatu in potest determiuare subjectum , sicut potest appellate supra illud: sed vox delet. minans I dete imi nata esse debent partes eius. dem extremi: poni debent in eo3em propositioianis extremo. cujus rat opoles esse laee: Quia vocem determinate est e us fgniseationem aliquot modo immutare de alterarer est enim illam resisi tringere, extendere , alienare, diminuere, dic: l Quae sunt vetae immutationes se alterationes ulti elatum est . Atqui praedi eatum nequἰt alterare s-l gnificationem sui subjecti; nequit illam restrin. gete, extendere , alienate, vel diminuere, die. Eigo nequit illam determina ter adeoque vov A terminans, de determinata nequeunt poni iti diversis extremis; sed poni debent in eodem propo. sitionis extremo. Piobatur minor r Quia praedi. ea ium in suum subjectum nihil valet, , iii illi applieate suum fgna statum sormalet atqui per hu-s jusmodi applicationem non alteratur, neque itra. l mutatur subjecti s gnifieatio: neque talis applieal tio es signis eationis commutat Io aut alteratio. Eigo praedicatum nequit subjecti sui signis eatio-l nem immutare, aut alterare, resti ingere, vel dii minuere, dcc. Prob. min. Quia philosopliatio podii tet de applieatione signiseati sol malis praedi eati su p. a subiectum praedi eationis, setit philosopha. mur de applieatione ea loris vel frigoris su pia subiectum exlefactionis, ves Digefactionis: atqui per
harum sormarum applicationem natura & essen ita subiecti non immutatur, neque alteratur r erisi go smiliter per istam applieat onem sJgni se alii non alteratur sgnifieatio subiecti. 49. Ea quo patra. In qOosta sit praeelsa, esel sentialisque illiserentia determinationis ab appellatione: item differentia voeis determinantis ac Hetetminatae a voee appellante dc appellata . Meo audieto, sita est inhoe: Quoss determinatio se signifieationis a iterat io; appellatio vero non est a te ratio, sed sola signifieati supta signifieatum applieatio: item vox determinans est vox alteri. us vocis signis eationem alterans, ct vox deletis minata est vox, euius signifieatio est per aliam vocem alterata ; at vero vox appellata de ap. pellans sunt vox signifieatum supra fgnisea. tum reeipiens de applieans: quae sunt valdEdi. versa. Sunt, inquam, digeris , non quidem sem per in re a sed in ratione, in modo e ne ipiendi, de sgni seandi. In te enim determinatio ta est appellatio de vox determinata . de determinans serpe sunt vox appellata de appellans. v. g. cum dico. Prima es homo GRuscin uoeibus homo doctas, est smul appellatio dc determinatio: vox Mam es
257쪽
simul AetermInans de appellans r uti saeile P. explanationem , alienationem , de A mino. tebit eoasideranti . Et hoe ordinarie evenit,otionem . oportet itaque in singulis hisee quotieseumque vov appellata de appellans po- quinque speeiebus distinguete illa quatuor ,
nuntur in eodem propositionis extremo : tune, quae distinxi in determinatione in genere. U. inquam, vox ordinarie vox appellata de appel. g. in alienatione distinguere oportet voeem a. lana sunt simul determinata, di determinans. lienantem , vocem alienatam, alienationem a. so. Haee de voee Heterminante ae determi octivam , & alienationem passivam. Eodem nata . Determinatio vero in abstracto definirioque mo/o faciendum est de aliis quatuor . debet conformitet. hoc modo : Determinati ovoeem determinantem , alienantem, restria. est quaedam plurium vocum ainctio , quia si-ogentem ; ct c. hoe tempore magis eOmreuiter g n; seatio unius voeis alteratur, ac immutatur vocant particulam, vel terminum determina n. p r signifieationem alterius meis illi in eodem tem: alienantem. dce. Sed parum est denti propositionis eati emo adjunctae. Quae dividit ut mine, dummodo constet de te. Hae lectio odia determinationem ae ivam de passivam . De Hexplicabo alienationemr in sequenti quatuor terminatio activa tenet se ex rarte vocis de- alias speetes . Nolo hie autem uno vel .
tetminantis, nihilque est aliud , quam forma il-Hquod antiqui Philosophi ae Theologi alien
ta , qua una vox alterat significationem alterius isonem v arint distractionem : voeem veto Determinatio pastiva tenet se ex parte vocis de. alienantem vocarunt distrahentem tu em autem
terminatae, estque illa , qua signi seatio unius Lalienatam s avete vocem disractam. Ita P. alterat ut per significationem alterius vocis. Quae iter ex Guillelmci oeeam I. I. dis. a. q. duae determinationes distinguuntur realiter; nonofi duistis . Verum hoe tempore aliud est alio timeo agaequale e sed solummodo in adaequa te: natio, aliud est vox alienans, aliua vox di. tit dixi supra in simili de appellatione activa strahera: aliud est vox alienata, aliud vox di. de passiva. Determinatio enim est vera suppo. Istractae uti patet ex ἀθ II dab. 2. sitio 1 activa quidem est sappositio voeis deter- 33. Est ergo vox alienans quaedam, quae voeem minantis . passiva vero est supppositio vocis fgnifieatione sua propria transfert ad fgmfiea. determinatae r quas duas suppositiones supra tionem alienam, ae planε diversam. vox a-ὰ iesi de modo dieo distingui realiter inadae. Llienata est illa , quae per voeem aliam sibi quate. adjunctata a signifieatione sua propria iransse 1 t. Rario es tiara: Quia ista 3 istinguuntur re-0tur ad significationem alienam. Alienatio est aliter iit adaequate, quae partim distinguuntur, unios voeis per aliam vocem sibi a Arunciam partim identi seantur : quae in aliqua sui es la sagnifieatione propria ad alienam s.cta tram sentiali parte identi fieantur. & in alia distin. statio. Qudi, qua taenus se tenet ex parte v guuntur. Atqui determinatio activa dc passiva Leis alienantis voratur alienatio activa, quatenusii, se habent: ergo realiter i nad aequat E distin voci se tenet ex parte voeis alienaiae , guuntur. Probriuν -aoν: Quia determinatio Leatur alienatio passiva. Stetit quippe in Iu- acti .a de passiva in re nihil sunt aliud, quam re rei translatici ab unius dominio in alius A prolatio voeis determinantis , dc determinatae, minium vocato rei a senatio; se etiam hic
smul eum intentione significationem unius abs translatio voeis k significatione unius rei ad tetandi de immutandi per aliam e a/eoque in s gnifieationem alterius . vocatur vocis aliena sua essentia includunt prolat Ionem v eis simul tio. Verti grat. eum dieci , cadae, es homo eum ista intentione alteranda fgnifieationem misistis, vel PHura est Hana pinus , vox homo unius per aliam. Λtqui prolatio voeis deter. est vox alienata . voces veto motuus , & Fι- minantis , & prolatio voeis determinatae reali- Eus, sunt voees vocem lema alienantes. Tran.
ter distinguuntur a ista vero pranta intentio'sserunt quippe utieem ει ι signifieatiore sua est planὰ realiter eadem : ergo determinatio propria, de originaria ad signifieationem plano acti. a & passiva tu aliqua sui essentiali parte di ..tiam, de alienam: transferunt enim illam realiter distinguuntur; in alia realiter iden tis 'a satiiseatione hominis ad signifieationem Pi cantur: adeoque gistinguuntur realiter inadae. acturae, vel eadaveris; quae sunt fghiseationes quate. Vide rib. I. sis. g. plan giuersae , ae disparatae, se ut sunt fgti inseat a planὸ diuersa ae disparata.
nete , est vera suppositici et activa qui 3em e RE Iearis divosa determinarisais , es nasina suppositio voeis alienantis; passiva vero ea su in ahenationἱ3. sitio voeis alienatae : nihilque in re sumi aliud. quam pio latio voeis alienantis, & vocis ait sh, Tox determinans . vox determinata,'natae , simul eum intentione unam vocem tranu
V de determinatio, tam activa . quam sserendi per aliam a signifieatione sua Propria passiva quinque habent speetes. Vox quippe dε. ad signi se ationem alienam. Sive . quod interminans diuiditur in vocem restringentem, idem eadit, eum intentione unam vocem usura
ampliantem , explanantem , alienantem, aedi. pandi in significatione planῆ diversa , di alimminuentem. Similitet vox determinata diuidi ha a sua fgnificatione Originat Ia . voeem e tur ἔn v eem restrictam, voeem ampliatam, nim ad alienam fgni stationem transferre diis explanatam . alienatam , ae ἡiminutam . Item hil est aliud, quam vocem in aliena significati determinatio activa de passiva dividitur in acti. ne usurpare . Hae duae alienationes diu ingrati δε-vam dc passivam restrictionem, ampliationem, i i ut realiter inadaequatὸ,seut jam dixi de deter.
258쪽
stitiationibus. Quog etiam in quatuor aliis de- est vox pure aeei genialis , eum fgh Isreet disse
terminationis speciebus observa: non enim am-l remiam essent talem animalis ἡi,isvam . Etia.
plth, 3le,re. talis vox ordinarie non vocat ut generali nomis s. Aliqui Alienationem Logitam cum Me - ne vox restringens ; sed voeatur vox speei Mansrtaphora, vel Cathae res Rethorica confundunt, 'dc vox per per illam testricta vceatur vox spee immoti hae ratione: Alienatici est translatio voeis eata , istaque restrictio voratur activa & passiva signifieatione propria ad alienam : atqui hoc specificatio . specifieatio activa est supposito ipsum est Metaphora , dc Cathaeresis e ergo a- quaedam vocis signifieantis, passiva veto est lapalienatio Logiea idem omnin4 est eum Meta- positio vocis speelseatae: uti iam ἡixi aliquoties phota , seu Cathaetes . sed errant uu/. Quia 38. Voti amplians est vox fgnifieationem a I. Metaphora de Cathaetess non sunt Tropi O terius vocis extendens de ampliorem Deiens ; vox rationis, sed gictionis : id est, sunt Tropi, qui vero ampliata est vox , eujus signi seatio ab alia in unita dictione repetiuntur, ae subjeetamur, voce ampliatur, & extenditura ampliatio autem Riqui alienatici non potest teperiri ae subiectari est fgnificationis unius voeis per aliam vorem sa- in uniea voce et sed pro suo subjecto essentialiter eici extenso & ampliatio . Ampliatio activa est requi it ad minus duas voces: unam quae alienet,si suppositio voeis ampliantis, passiva vero es sup- aliam qui alienetur. Ergo Alienatio neque Me. postici vocis ampliatae. U g. eum dico, Mons taphora, neque Cathaeress esse potest ἔ licet fine meae es mons imo inab I si ibi vox imistinabilis eum illis aliquam similitudinem habeati tam enim ampliat vocem Mans r Nam vox mens io sua ori. Alienatio , quam cithaeresis S Metaphora sunt ginalia significatione eomprehendit solos montesi eis 1 propria ad fgnifieationem alienam trans praesentes, pratteritos, suturos . ae possibiles ;portatio. Diverso tamen modo : Nam Alienatio at vero a voce imaginabstis ekiendii ut ad etiam si- est talis transportatio megi ante aliqua voee alie-0gnificandos tinon: es impossibiles, ae purἡ fingi. nante; at veto Metaphora , dc Cathaei ess sunt biles & imaginabiles. Ita quidem dieitur eum. talis transportatio sine ministerio alicujus vocis muniter: qui tamen Eleeret vocem Mons vinalienantis. v. g. eum dieci, Pνata rident , Mutis te imagidabitis non ampliari, sed alienari, meo ad eis tiν, ere. istae vores rident, ex aedificasti ν Iudicio dieetet longe melius, de vetitis. Sed habent Metaphoram, aut cithaeresim ; non ta, in re sutili nolo esse longiore relinquo id jumen Alienationem: Quia transportantur a signi. dieio, di diseussioni providi, ae eurios Lee. seatione propria ad alienam sne ministerio voeis totis. Quidquid ergo sit, haee ampliatio non est alienantis. Nam vox mara, di vox equas, ne ampliatio temporum, sed ampliatio supposito, quaquam voeex alienantes sunt . Licet tamen tum; ut elatum est intelligenti terminos. Cathaeresis, de Metaphora non snt vera aliena- ss. Vox explanans ordinat te adhibetur umtiones, sunt tamen vetae vocum suppositiones e cibus aequivoeis , ex ampli ibologi eis, dubias aeut DeilE patebit eonsideranti. disparatas minei pa les fguiseatioties habentibus. Nihilque est aliud, quam vox dubiam ac amissECTIO IIL biguam alterius voeis fgnifieationem expiavinans; vox explanata est vox , cujus dubia de Eapheamis itiis Hiem natianti ambigua significatio per aliam vocem explana species. tur: explanatio est dubiae sgnifieationi, alleuius vocis per aliam voeem raptieatio. Λlia ests 6. πτ Οου resti; ngens est vox , qui sanis-xl activa, alia passi. a: activa est suppostio voeis
V eationem alterius voeis restringit de t explanantis , pastiva vero est suppositio vocis limitat: Ides 2 Est Wox, quae aliam voeem sibi ev planatae. V. g. eum di eo, Lupum p sem non aἡjunctam paneiora sqniseata habere saeit . vox vidis II ha. LUtim terrefram oderunt stes , ranis restricta est illa, eujus fgnificatio ab alia voee te, tenestris es unimal domes cum , ere. Istae vocesset; ngitur , de limitatur. Restrictio vero est ligni.'Lupus, dc eavis sunt voees explanatae ; vocesseationis unius voeis per aliam vocem facta limi, veto pipem, remorem, de roresis sunt vocestatio . Quae, quatenus se tenet ex parte vocis re Hexplanantes. Nescio tamen, eur pto ordinarios tingentas, v eatur restrictio passiva . Estque ve-0hatum voeum exemplo adserant hoc spiei, didum ra voeis utriusque suppositio: uti jam dixi aliquo semendae um, Lupum Ustem non hidit Italia r eum ties, v. g. eum dieci, Petrus est loma albas , es a. lupum piseem tam frequentem habeant itali,nim Iris Io ale , ere. Voees lama, Δ an mal sunt quam habeamus nos Germani. vores testti , v ees vero albus , o Milonale sunt M. Vox diminuens est illa , quae signi stativores restringetes: Nam significationem vocis M onem alterius vocis diminuit , Ac solummodomo indissetentem ad homines albos dc nigros,item' eundum quid attribuit; vox diminuta est illa,sgnifieationem vocis anim Ieomprehendentem Leuius diminuitur , dc solummodo seeundum tam animalia irrationalia, quam rationalia, te- quid attributio e diminutio vero est significas tingunt ae limitant ad solos homines albos, ae tioni alieujus vocis solummodo secundum ad sola animalia rationalia . quid attributio . Alia est activa , alia pasi,s7. Ea quo pat/tr Quod vox restringens ali Hua: haee est suppositio voeis diminuentia. V. quando sit vox putἡ aeeidentalis : aliquando ve- g. eum di eo , AEabiops es albu secundum dentes,to est vox signifieans Aisserentiam essentialem . at quos Germanus est niger secundiam eaputis Mesita enim si in hoe exemplo . Immo est animal ra. Abus , o nure diminuuntur: quia earum fgnis. tionale . Ibi vox restricta est animai, vos vero te. eatio non implieitet, sed solummodo.secundum fringens est rationati. quae respectu animalis non quid AEthiopi &Germano attribuitur Λt vero vin
259쪽
era secundum P nses , Θ secandam capillas sunt Noe es diminuentes: quia suot vores signifieationem v is sibi ci diuncta tantum Deundum quid alleui attribuentes.
EXplicata natura, signis eatione , suppos.
tione , appellatione , aliisque ast ἐξ ionibus voeum simplietum , transius saetendus est ad voees eomplexas, ad orationes , de propositiones voeales. Dico, ad haealis: Quia de mentalibus non agit Summul ista Grammati.eus; sed Phylleus de Logieus; hie quidem prictiee, ille veto speeulative.
Iaid β oratia vocatis in genera λI. Ratἰo tiIplex est , videt ieet mentalis, scripta , de voealis . Quid si voeatio
mentalis . modo non euro e quia nie non phys- eum, sed Summul istam , dc Grammatieum ago.
Quid sit oratio setina saei te seit , qui se it,
ιus , era Quae definitio edi poni debet per syntaxim intranstivam hoe modo e Oratio voealis sunt plures voees inter se debito modo conjunctaeae eonstructae. Sicut eum diei mus , Eeelesia esteongregatio figelium , dce. sensus est intiansitivu11 Eeelesia sunt fideles inter se legitime eon.
gregati sub obedientia Romani Ponti fieis Capitis sui .isibilis, Sc.
a. Movetur hie orginalia quaestici, Ac quae, timrr Quae sit Dima orationis voealis. Alii dieu ut esse nexum Grammattealem ; alii dietintvoeem posteriorem eae sarmam uoeis prioris radeoque praedi ea tum esse formam praedirationisvoealis. Alii dicunt adhue aliquid aliud. Sed salva paee , nunquam audivi quaestionem hae quaestione sultiorem. In oratione vorali enim nulla est forma , nullaque materia: Nam ci. ratio voealis non est eompositum quoddam substantiale , vel aeeidentale ex potentia dc M.
tu; sed est qualitas quaedam, vel potius plinres qualitates Ae tertia specie smul sum piae. Est enim nihil aliud . quam plures voces, aut plures soni ore humano prolati consor mitetaA tegulas Grammatieorum . Qui soni sunt uetae qualitates de tertia specie, si eut sunt a l. bedo , nigredo , dule O , dce. Adeoque Mut stultum esset quaerere, quidnam st albedinis sorma, quiA eius materia ; ita stultum est quaerete, quid sit orationis ae istorum sonorum forma,quid eorum matella. 43 Nexus enim Grammaiiealis nihil εst di ve sum a voeibus ; nihil enim est aliud , quam vo-
eum eonformitas ad regulas Grammaticales . quae a vocibus nequit esse separabilis, aut realiter di.
sitim: adeoque nequit esse voeum, aut Oraei innis voealis forma . Dicete, quod vox poserior sit sotma prioris . absurdius est , quam ut indigmat refutatione. Dieere quis posset, quod signifieatio si sorma voeis ; sed senisi eatio ad sum-mnm esse potes forma Orationi adveniens , non autem forma orationem constituens: hie autem mouetur quaestio de serma eos si tuente, non de
ad reniente; adeoque signifieatio nihil facit ad
4. Oratio varias habet speetes ; vatiisque dἱ υἱ-di potest divisionibus. Primo. uti iam divi. diis vidi potest in orationem v alem . scriptam , dc
mentalem. oratio voralis sunt plures voces, oratio seripta sunt plures seripturae inter se conjunctae . dc eonstrueta etinformiter ad tegulas gram. matteales ; oratio vero mentalis est coneepius Io, quentis istis voeibus, de seripturis eorrespondens ae pereas fgnifieatus. Item dividitur in persee tam , de impersem m. Persecta generat sensum complatum ,δc absolutum r ut hama est viatis, a. in m essem beatus, or. Imperiae a sensum in ch st , sed non absolvit: tabs est oratio Neptuni ad Ventos, lib. I . ηι d vitias ego: sed invias , oecoratio p i secta di Widit ut in orationem e nune lativam, seu indicati vam , imperativam , optui ameonjunctivam , dc Infinitivam . Eauneiativa est illa, quae eonstat uerbo indieativi modie ut ea' cureo , tu curuosi, uti e reia. Impetativa est illa, quae constat verbo imperativi modi r ut, fac tibi arcam , vada In Inaeum . Et se de aliis. s. Petes primo : An diviso orationis in voealem , setipta ira, Et mentalem , si odivom, vel a naloga λ Re p. Esse analogam. Prola ν: Quia divisio analoga est illa , in qua membra dividentia sunt analogata divis r atqui oratio mentalis . sei ima, de voealis , sunt analogata orationis incommuni rergo haee orationis divisio est analoga. Probatis minis r Quia analoga an togata sunt illa , quae in ptinei p. li signifieato vocis analoganiatis partim conveniunt,partim disconveniunt eo vemunt quidem in forma habita, dileonueniune
vero in modo habendi viam ut dixi supra viis. 1 C.
dub. f. Atqui Oratio mentalis, setipta, di vocalis itaptitiei pali significato vocis Matia partim conveni. unt, partim disconveniunt; conveniunt in scit mahabita, dc diston veniunt in modo habendi. Ergo
sunt analogata eius. Prob. min. Quia rat o principaliter signifieata per voeem oraria in oratione mentali repetitur vete , aerealiter; in scripta vero de voeali solummodo similitudinarie ac appa tentet 1 scut signifieatum in signo, seut Euman, tas reperitur in pictura , vel statua . Unde Oratici seripta de voealis dieuntur Orationes , eo modo quo homo pictus , de lapideus dietio tuI homines rEigo sieet illae tres orationes eonveniunt in re habita , diston veniunt tamen in modo haheodi il
liter est conceptus , dc actus mentis r aequi ratioeoneeptus, Ec actus iret alis in oratione regiali impetitur vere dc realiter, saeut genus in se a foete; inieripta vero dc vocali, sive in voeitas te seripturis
260쪽
reperitur solummodo similitudinati e . seut sgni heatum in signo: Voces enim. Et serapturae sunt fgiis signis antia , ct manifestantia e neeptum, ae mentis allam. Ergo ratio prinei paliter significata per u em orat a in mentali vere;
inscii Pa, ae mentali repetii ut solummodo simi. illud in arte. 6. Eodem modo philosophandum est dε g I. i. sone piopositonis , syllogismi, demonstatio. nis, modi sciendi , aliorumque smilium . in seriptum , vocalem , di mentalem . Omnes qui 'pe hae divisiones sunt analogi in sua analogata . Raria est eadem: Quia ratio prinei paliter signis cata per vocem propos a , s logismus, rimosMalta, e . in mentali reperitur vese, scut genus in sua speete; in seti pia vero, & vocali solum. modo similitudinati e , sicut significatum in signo. Proposito enim , syllogismus , demonstratio ,
non sunt v es, aut scripturae; sed sunt opera tiones quoedam intellectus, quae per voces, ti et ipturas significantur, ae manifestantur: adeo. que proposito, aut demonstatio vocalis non est
vera propositio, aut demonstratio: sed voeat ut solummodo propositio, aut demonstratio, quia est fgnum propostionis . aut demonstration Isuetae in mente latentis. Sieut homo pictus voe, tur homo, quia est signum hominis veri. Ergo omnia ista non possunt esse uni voeata; sed so.
Iummodo sunt analogata. . Peres scuavi: An vox Nemo, aliaque s. miles vores mixtae sint orationes uocales λ Passim dieunt esse orationes vorales apud Logi eos, non tamen apud Grammaticos. Sed absolute ἡ ieen. dum est nullo modo esse orationes vocales, ne que apud Grammatteos, neque apud Logiem.
Rari. ενι ιο es : Quia oratio vocalis debet esse plures voees inter se debito modo, & oia, ne eonstructae: atqui uox Nema, aliaeque similes
non sunt voces plures , sed uni ea vox: ergo nulla rat Ione esse possunt v ales orationes. Ra iamriaris es t Quia vocalis oratio idem omnino est . quod voralis eoo structio r atqui voealis constructio esse nequis sine pluribus voeibus reuo oratio voealis esse debent plures voras . Ne.
que valet ista dist inctio de Logi eo. N Gramma. tico : Quia , ut iam aliquoties dixi, de vocesmplici ec eomplexa, de adjectiva de substantiisua , de tecta di obliqua , de otatione di conseructione vorali, Ece. philosophati debent Logiei, Physet, Iurisae. Theologi , dce. sieut pbit sophantur Grammatiei : Quia haae philosophiam
non faeiunt nomine suo : sed illam mutuantur a
L voeatur enim propositio . enuntiatio, praedicatio. oratio enuntiativa, dce. Item vatias
habet definitiones . Prima esse potest his: Esi oratio verum vel falsum fgniseans. Sed defini. tio tae non est essenii alis; sed solummodo deseriptiva Ee aecidentalis. Risu est Hara: Quia illa definitio est aeeidentalis, quae datur per ac
eidentia ἡρfinitii atqui ista δε finit;o flatur peraee identia propositonis definiimr ergo est desis
nitio aecidentalis, non essentialis . Preb Iur mbnογ: Quia definitio haee datur per vetitatem dc salsitatem e atqui vetitas & salsias sunt quaedam propositionis aecidentia: sunt enim a pro positione realiter se palabilis , possuntque illi adesse, ae abesse s ne propositionis eorruptione. Ergo ista definitio datur per aeeidemia definiti . Prabatur minoν : Quia potest eadem propositio inva. tiata de veta in falsam , ae de s lia trans re in ve ram : ergo veritas de falsitas sunt a propositione
separabilia sne eius eorruptione. Pater antecearim: Quia verti grat. haee propositio, Homo es assur, conservetur a Deo, vel ab homine per mediam horam inuariata I ae interea temporis homo ex albo fiat niger , di denuo ex nigro at bus , ista proposito ex vera fiet salsa , & ex salia rursus vera: ergo potest eadem propositio In v itata de vera in falsam, aede salsa trans te in veram . De quo plura in Libris de Anima. 9. Petes: Λn omnis omnino proposito sit vera vel salsa ; ita ut nulla st, quae neque si vera , neque salsa δ Resp. Nullam esse talem ; sed omnem omnino propostionem , quali leumque demum fit, sue voealis , sue se tipta , sve mentalis, sive assimativa , sive negativa , dce. esse vel veram , vel salsam. Ralla es elisa: Quia in omni omnino propositione senis ea tum praedirati sol. male vel subiecto eonvenit uel disconvenit: ne.
quit enim subjecto simul eonuenire, & simul Hipeonvenire; vel neque eonvenire, neque diston, ueniter seg neeessariti sub disiunctione vel coaeve. nit, vel discon venit. Si eonveniat, praedicatio
est verar s diston veniat, praediratio est salsa , ut pluribus ostendam insta. Ergo omnis praedicati vel est uera , vel salsa, nullaque est, quae nequest vera, neque salsa, vel quae si simul veta desalla. II. Attamen, IIcet omnἰs praedicit Io sit vetavel salsa, non tamen omnis est verax vel mendax : veracitas enim de mendae itas non cadunt
in propositionem mentalem 1 sed solummodo inscriptam S voealem. Notanda quippe haee est differentia inter propostionem meti talem ex unal parte, ae scriptam de vocalem ex alia parte. Quod praedivitio seripta &voealis possint esse verae, de falsae, veraees, de mendares ; mentalis veto esse potest quidem vera de salsa, non tamen verax aut mendax . Ratio est clara: Quia esse pi dieationem veram vel salsam est illam esse eonsormem vel difformem rei signifieati; illam veto
esse mendaeem uel uerarem est illam esse dissol-mem vel eonformem interno Iudicio mentis . at.
qui propositio mentalis quidem eonformati vel
disso imati potest rei signiseatae, non tamen imi terno iudieici mentis r ipsa enim est internum Iudietum mentis. Ergo qui 3 em esse potest veraves salsa, non tamen verax vel mendax. At velopi dieatio seripta & voealis consormari possunt tam rei, quam interno Iudieio mentis: ut tum que enim fgnifieant. Λe per ordinem ad rem dieuntur vere vel saliae; pei ordinem veto ad internum mentis Iudicium a se sani seatum di eum tur esse veraces vel mendaces . Quod est bene nintandum.