장음표시 사용
161쪽
amplitudo perquam abiecto prolano vulgo exponere liceret quomodo actus ille libertatem habeat, non aliquam sed plane perfectam. Deinde quomodo monstrabit autor actum qui libere exercetur non esse liberum libertate exerciti , cum libertatem actualiter siperactum siue in actu exercere, nihil aliud sit, quam xercitis libertas raeterea quod autor, conuertioni cuiuis ad Deum adiungi vult auersionem a creaturis, falsum est si a ratur de aversione non virtuali sed formali, ut videtur Lrre responsio autoris ad argumentu in propositum. Olcit enim quis pure praecise ad Deum conuerti, necauerti ab ullo alio obiecto cui prius male adhaeserit, Et de tali actu, clarum est quod sit actus noster, remeritorius, ac proinde L. ber actuali libertate. Quod vero auerso cum formaliter interuenit, sit
meritoria ut actus noster, non item conuersio item que quod conuersio sit meritoria, nec tamen nos peream mereamur;& denique quod conuersio reperiatur in nobis,nec tamen sita cctus noster haec inquam omnia sordent non uno errore, identurque damnata eo Tridentini canone, quo seriuntur qui dicunt, hominem in supernaturalibus actibus ac meritorijs, merepassive se habere. Ne vero cui videatur haec uno in loco autori percalatii exerrationem excidisse, iterat ea
locis compluribus V lib. I. cap. I . num. 7. Ib. 2, cap. I9num. 19. 5 lib. 2. cap. ij num . . Vbi ait, hominem nihil agere aliud nisi quod sinit se moueri ac pertrahi conuersionem autem nostram, se opus Dei in nobis sine nobis. Non lenitur porro hoc ulcussa di-
162쪽
stinctione, quod actio illa, prout est aversiiinsiit a nobis. Nam etiam ut conuersio est, a nobis diuinitus sollicitatis , sed nosmetipsos determinantibus oritur. Auersio item, est supernaturalis, e que ac conuersito. Est enim una sinapi exentitas. Vnde si una postulat non esse a nobis, idem de altera erit dicendum Tandem quis concipere queat,unam Meandem physicamentitatem simul esse ab homine se determinante in non esse ab eo determinante seipsum itaque onines hae autoris subtilitates, acu inina sunt arillarum quas
inefficaces ipsa subtilitas reddit , ut est apud Ethologum. Aliae macula indicaω; amorem omnem concupiscentiae,
malum esse. XUIII. Ex iisdem principiis haustum ab autore
videtur, quod lib. 2. cap. 6 num . . ait, Operantem ex spiritu gratiar, nihil suae utilitatis,etiam aeternae. gratia facere,nihil quaerere nisi bonum Dei. Et lib. I .cap. . num 3 assirmat, actum rectum Icipropter nem vitimum, rex amore Dei puro a prorsus honesto, ac nequa quam ex amore concupiscentiae. Haec si vera essent, actus
spei non esset actus bonus, quia est actus amoris concupis entiae erga nos ipsos non autem puri amoris a ga Deum. Ataclum spei,csse honestissimum ksupernaturalem, indubitatum est apud Catholicos. Item iuxta autorem, inclinare cor suum ad facienda iustificationes Dei propter retributionem, praesertunaeternam, non esset actus ea spiritu gratiae clicitus, quia
163쪽
quando ita operamur, non renunciamus utilitati nostrae,& aeternum bonum nostrum captamus. Et tamen de fide est, S: in Tridentina Synodo contra secta tios constitutum talem operationem ex spiritu gratiae elici Quo emplastro possit huic vulneri medela fieri,
Hominem se sibi finem, quia est Deus.
XI X. Liceat etiam superioribus assuere quod se quitur, nam assine est, pertinetque ad nostram viam in Deum metamorphosim,de qua proxime. Autor lib., cap. s. n. . cum definisset ex Aristotele liberum,quod est sui cause, pinis, sibique obiecisset, ergo hominem non esse liberum,quia non est sui gratia sed Dei,respondet his verbis. Cuna Deus sitsummum
proprium eius bonum, cum sit nobι intimior intimo nostro, cum creatione rimaeva institutione simus capaces eius ideo cum Dei sumus nostri sumus, ad Deum refer ri,non est alio referri,necpen dere ab externis, sed potiussu gratia esse Eadem repetit cap. 7. num. . Quod aduersarius de his suis verbis iudicium ferri velit,non admodum reserti Ego si mea essent, non censeremias mihi esse delagere, quominus verba tam inordinate prolata, grauis erroris arguerentur. Quo enim deuentum est, ii fas est dicere, hominem factum esse propter se hominem ad nullum extra se finem referri ' Sed ut clauus clauum, admiratio admirationem extrudat, addo&illa ex numero L. eiusdem capitis. Homo Deo d-hmens, de vere liber effectus, ad quandam omnipotentiam
164쪽
riam eruenit, ei Iue voluntati v diuinae nihil resistit, nihil ei dominatur,nulli subiicitur quia totus aselfo separatus in Deum trantiit. Itaque eo quoque noua doctrina peruenit,ut fas sit dicere,hominem Deo non subij-ci, nominem Deum non agnoscere Dominum esse hominem plane ααιποτην, esse omnipotentem. Et
haec cum dicimus, hypermystici transpirituales audimus. Non equidem inuideo,miror agis.
Iusto Christi sanctitate formaliter sancto spe.
Denique quod autor explicans varias perlibertatem deificationes, tertiam esse ait, qua sanctificamur
ipsiusmet Christi sanctitate, viderit ipse quomodo ab
Illyrici, Buceri, &aliorum Lutheri geniminum sensu discrepet, qui iisdem verbis dixerunt, hominem non creaturae cuiusdam purae sed ipsiusmet Christi sanctitate sanctum formaliter esse, nec per sese ac separatina, sed in ipso Christo iustificari. Quem errorem passina convellunt qui de iustificatione disputant, S: nominatim Bellarminus lib. Σ.de Iustific cap. . ipse autor distare se plurimum ab hoc insulsissimo errore disertE. monet. Sed multi sunt ui contestantur nolle se qui quam placitis suis esse commune cum erroribuS, neque tamen eorum se fuligine satis liberant. Vt miniamum veto cum autoris verba illa ipsa sint quibus Bu- cerus allyricus fituitatem suam expresserunt,considerandum illi fuit,quid iuxta vulgare effatum, Verbis inordinate probatis, sana licet voluntate, incurriseleat.
165쪽
Imr m P AG Bus erroribus nouae sententi . nam minutiores plerosque sciens praetereo,spicilegium in tempo--o re facturus transeo ad temeritates: quo nomine ut docetur secunda secunda intelliguntur peculiares sententiae quibus quis leuiter a communi via desciscit, iniens itinera non trita,nullo incluct bilis rationis aggere obstante Quo in genere quan vnauus sit aduersarius, uniuersum eius opus abundὶ docet Vix enim est legere paginam,in qua communi
doctririar conuulsio aliqua non occurrat
Neque verois ego sum,cui placeat seruitus quorun- clam ingeniorum, quae nisi apud num aliquem e patricijs doctoribu&qucrn sibi ductan delegerint aut abal s desectum acceperint', sententiam aliquam totadem verbis expressam legant, illico damnant ut mini mum temeticuis Cuiusmodi non semel offendimus paucarum literarum homines ita altimis censendis dos flagendis supra Catones cum primum quis tantisperrab ea semita deflexerat quam ipsi anticipato iudicioe probauerint, tantum quia utoris est quem habent pro tegis ariete Hanc esse vere pestem dis,plina rum, nec ferendam unquam esse eiusmodi liberortuas
166쪽
NAVI MINORE NOVAE SENTENTIS. I iingeniorum mancipationem in seruitutem, eruditus quisque profitebitur,Senec auscultans cuius illa sunt in hanc rem egregia epist. 33. Omnes istos nunquam autores, emper interpretes sub die umbrati tentes,nilnjmto habere generosi Et mox IR qui nunquam tutela suamn primum in ea re sequuntur priores in qua nemo non a priore descivit. Deinde in ea resequuntur qua adhuc quaeritur,nunquam autem inuenietursi contenti fuerimus inue tis. Praeterea qui alium sequitur nihil inuenit,imine pM-rit. Quid ergo non ibo per priorum vestigia Ego vero utar via veteri, sed si propiorem planioremque inuenero, hanc muniam .Qui ante nos ista mouerunt, non domini nostri edduce, seunt. Patet omnibus initas, nondum est occupata: multum ex ida, etiam futuris relictum est. II. Quare absit ut eo nomine temeritatis dicam aduersario impactam velim, si aduersus placita in quibusdam scholis detritiora, validis adductus argumentis vindex veritatis exursat.Hoc enim cuique liberum esse debet. Imo non adeo siccatos doctrin fontes existimare par est, ut nihil praeterquam quod anteriores hauserint, superesse celaseamus hauriendum : Atque adeo si quis nouo tantum modo clarius tradat, veli mius muniat anteriora placita ac etiam dummodo
extra fidei scita, Christiana dogmata, vel cum ijsnexa, nouum aliquod placitum ipsemet, bonavi valida
ratione subnixus protulerit, tametsi contra torrentem recentiorum, veterum tamen nonnullis probata noxae,quod sese simper continget, vel explicite vel impliciteri viri liter astipulantibus,cum ego nequos
metitatis,nequeleuitam damnari patiar, cum ut pO
167쪽
tius ab ingenij acumine felicitate commendandus. Veriim nulla nisi pertenui ac adumbrata ratione quae
facillime dispellatur,nullo idoneo autoritatis praesidio suppetente , inire sibi vias singulares; hoc vero est quod temeritatis nota merito lusegitur et talia aio
esse in aduersari opere singulis prope paginis aliqua.
Scio illum quo est candore dc amore veritatis, idem ac etiam mitius de suis scriptis iudicium non detreetaturum,quam sit quod de alienis prior ipse tulit. Quare rotunde ac genue cum Basilio foem ficum dicam, di breuiter praecipua quaedam quae in nouae sententiae
veluti substantia atque visceribus, temeritatis nomine improbanda videntur, hi delibabo. Caetera vero temere prolata, quae ad nouae sententiae quasi filia iunipenetralia non pertinent, reseruoracemationi suo loco instituendae. Noua libertatis quid iras remm e confictae. III. Temeritatis ergo nota, iure inprimis inurenda videtur definitioni libertatis, quam recens cud et noua sententia Libertatis enim notio hactenus apud scriptores omnes secro aeque ac profanos,expressa est per potestatem agendi, non agendi, vel etiam agendi oppositum, ita ut voluntas sola quia neutri parsi astricta est, determinet quid reneat, ut Diu Anselmus egregie dixit parte .concord . cap. 6. Et idcirco aliquiqui dixerunt libertatem esse principidi actus ni dominum, alij esse potentiam active indisserentem, alijessepotentiamsia iuris, alij esse principium quod pQ
168쪽
Navi MINORE Novae SENTENTIS. I 9sitis omnibus praerequisitis potest agere aut non agere, vel tiam contrarium agere Drout extensior vel a
chior fuerit libertas pro variis obiectorum meritis. Idcirco item aliqui librae, aut trutinae,alii tribunali comparauere libertatem, ut fuse prosequor in Morali dist.2. a num Iis alij temonem vitae nostrae eam dixerunt. Quae omnia sapiunt vertibilitatem potentia per 'sam flexilis ad alterutram contradictionis vel contrarietatis partem Eo item nomine, supra iam attigi, Catholicus exercitus haereticos, Philosophi fatarios iam olim suscepere oppugnandos, quod talem potestatem renuentes libertatis hostes se proderent. Contra communem igitur hominum sensum, contra receptissimam apud sapientes, Ethnicos iuxta ac Christianos notionem, contra fidem omnium Dictiona
riorum, nouam libertatis notionem cudere, non potest ab insigni temeritate liberari. Itaque cum vniue sa aduersarii lucubratio a capite ad calcem in coicrsetur,ut noua illa libertatis notio, admittatur, illustretur, infigatur , perspicuum est quanta amplitudines prope dixi libertate, in eius volumine exspatiet
IV. AEque temeritatis insimulanda videtur origoelibertatis quam assignat noua sententiata Statuit enin vlibertatem derivari ab adhaesione cum Deo quod plane omnes hactenus latuit. Libertatis enim radicem, notaui in Morali dist. i. a num. i q. antiqui iuxta ac
169쪽
ueo PAR H. CAP v VI. noui D vel dixerunt esse immaterialitatem vel quod uardus ad artic. 7 Louanu musmodi autem,&Pennotus lib. t. propugn cap. 6. lateret erunt,indisse rentiam iudicis, eiusque uniuersalitatem quae omnia eodem recidunt, nil quὀduirinaterialitas est radix remota libertatis, uniuersalitas vero in dii rentia iudici immaterialitatem coi sequitur, estque libertatis radix proxima.Sme Thou liquod aduersarius ih.2.c. t O. 5 II non dissimul it, & plene tradunt Conrad. I. 2. q. I7.artic. I. circa ad I ac Capreph in 1. d. i . ad argum contra a.libertatis radicem esse dixit, nona Lliarsionem cum Deo, sed exemptiψnema materia, VI
de pullula capacitas ut res fiat omnia, b*beatque iam, tiam uniuersalem, cui appetitus qu que uniuersilis, id est non determinatus ad laoc vel illud respondere debet itaque proxima radix libertatis est indifferentia iudicij:remotaautem libertatis radix*d quam proxima illa consequitur,estim materialitas, de omniurn hactenus autorum sententia, quam optime exponit seseque confirmat Igidius Rom. quodl. 4.quaest 2 i. docens,Voluntatem xx eo quod sit facultas naturiim-nnaterialis,halere primordialiter, radicaliter quod sit libera:Ex eo autem quod subordinetur intellectui habenti notitiam uniuerulem habere te proximo quod
potiatur libertate. Adversarius anteriorum omnium autoritate conculcata nouam libertatis radicem pro
tulit, haesionem cum Deo. Recolat quae sit Ic merarii notio, 5 an hac ex caesari eum cadiII, uti linte, ipse
170쪽
Nav Mi NORE Nou UENTENTIAE i i Nec non noua partiri , explosa veteri. V. Iam duplex libertatis diuisio inuecta per nouana sententiana,vi capite i. retuli usque adeo recens est, ut inullusit oferri possit antiquorum aut recentiorum qui eam usurparit Temeritatem ergo non modicam redolet ea nouae diuisionis inuectio, d reiectio anti quae, qua libertas ut est apud Angestum cap. i. Moral.
tabilis .imori apud ipsum D Thomam,Vt autor qumque ex eo refert lib. i. cap. 6 num . . distribuitur in libertatem contradictionis& contrarietatis: aut ut aliis
verbis eam diuisitonem exponunt nonnulli, in libertatem quoad exercitium , quoad speciem actus vel uoad obiectum,prout hanc secundam vocat Conra. us. Haec fuit apud omnes recepta libertatis distribuiatio. Quod enim autor lib. i cap. i.num .i .allegatis Vaiaque l. p.d. 161.&Suare'. l9.Metaph. se l. 3. num. 6.li bertatcm contrarietatis repudiari ab eis affrmat tanquam adulterinam, tanta veritatis parcitate prolatum ab eo est in ipso prope operis limine, ut carasse sedulo
videatur, ne serus ad imponendum accederet Cerrhi quotquot Vas quem ac Suarem nouerunt, nusquarta
ab eis negari libertatem cottarietatis, siue quoad alitus specificationem, imo diserte ab eis ast ii compertisti inum habent. Consulatur Vasques illa ipsa cusp.r6Ψ num. 9.& passim alibi,aes res ea disp. 19.s 3. in alibi infinities. Est ergo ea Iibertatis distributioiab omniabus receptacuin antiquis, tum notas, etiana si nomista